Trong giản đồ vecto một nằm trên và một nằm dưới i.. Dạng 3: Xét đoạn mạch AMB.[r]
Trang 1CÁC DẠNG BÀI TẬP ĐIỆN XOAY CHIỀU Dạng 1: Viết biểu thức u,i
i � u ( ); u � i ( )
Dạng 2: Hai điện áp vuông pha nhau
+ u vuông pha với uL hoặc uC: có cộng hưởng
+ uAM vuông pha uMB: tan AM.tan MB 1 Trong giản đồ vecto một nằm trên và một nằm dưới i
Dạng 3: Xét đoạn mạch AMB Giả thiết cho UAB, UAM, UMB Nếu:
+ UAB UAM UMB � AM MB AB + UAB UAM UMB � Trong AM, MB chỉ có L và C + U2AB U2AM UMB2 � U urAM U urMB
Dạng 4: Mạch RLC có R là biến trở Thay đổi R sao cho:
+ có hai giá trị mà công suất mạch như nhau:
2
2
2
U
R Z Z
R R Z Z R R
P
+ Công suất của mạch cực đại lúc này trong mạch không có cộng hưởng.
C1:
2
2
2
U
R Z Z
ax
�ޣ �
; R ZL ZC
P
Z Z
R
Dùng bất đẳng thức cosi cho hai số hạng ở mẫu ta có R ZL ZC
+ I, U L ,U C cực đại lúc này trong mạch không có cộng hưởng
Dạng 6: Mạch RrLC nối tiếp R là biến trở Thay đổi R sao cho
+ P max thì: R r ZL ZC + P Rmax thì: 2 2
R r Z Z
Dạng 7: Mạch RLC nối tiếp tìm mối liên hệ giữa ZL và ZC để URL không phụ thuộc vào R
2
U R Z
R Z Z
Dạng 8: Cho biểu thức của u và i Tìm công suất của mạch và các phần tử trong mạch
Ta tìm 0
0
; u i
U
Z
I
Để tính P: P UIc os ; để tìm các phần tử ta dùng R
os = ; tan Z
Z Z c
R
Dạng 10: Cho đoạn mạch AMB, biết biểu thức của uAM và uMB nhưng không biết các phần tử trong AM và MB Tìm điện áp cực đại hai đầu mạch Ta áp dụng công thức tính biên độ tổng hợp hai dao động điều hòa
U U U U U c
Dạng 11: Mạch RLC nối tiếp có thay đổi Khi thay đổi sao cho:
+ Mạch cộng hưởng (như Imax; Pmax ; URmax ; u,i cùng pha…) thì 1
m
LC
+ Có hai giá trị của để mạch có P, I, Z, cosφ, U R giống nhau thì 1 2 2 1
m
LC
+ U Lmax : Ta có: U L =I.Z L =
1
1 2
1 1 1
)
2 ( )
1 (
2 2
2
2 2 4
2 2 2
2 2 2 2
2 2
C L
C R LC C
L
U C
L C
L R
L U C
L
R
L
U
.
Đặt ẩn phụ x = 12
2 2 2
2
C L
C R LC x
C L x
Trang 2 Điều kiện để U L max là : 2L > R2C ; Khi đó: 2 2 2
2
L
LC R C
2
C R LC R
UL
( Công thức trên đây chỉ xét với điều kiện là cuộn dây thuần cảm)
U C
L R
C
U
Xét hàm: f(x) = L2C2 x2 – (2LC – R2C2)x + 1 Với: x = 2 Ta suy ra được:
Điều kiện để UC max là : 2L> R2C Khi đó:
2 2
1 2
2
C
LC R C LC
4
2
C R LC R
UL
Dạng 12: Mạch điện RLC có điện dung C biến đổi.
2 2
C
U IZ
Z
Khi :
L
L C
Z
Z R
Z
2 2
R
Z R U
C
2 2 max
0
U U U U hoặc U2Cmax= U + U + U2 2R 2L
( Nếu cuộn dây không thuần cảm thì giá trị của R trong công thức trên là tổng điện trở thuần của đoạn mạch nối tiếp)
Nếu C = C1 hoặc C = C2 mà công suất P trên mạch bằng nhau thì P max khi :
1 1 1 1 2
Nếu C = C1 hoặc C = C2 mà U C bằng nhau thì U C đạt giá trị cực đại khi : C = 1 2
1
2 C C
Nếu C = C1 hoặc C = C2 mà các giá trị : I, P, U R , U L như nhau thì : 1 2
2
L
Z Z
Các giá trị P, I, UR , U L , đạt cực đại khi mạch xảy ra cộng hưởng : ZC = ZL.
Dạng 13: Mạch điện RLC có độ tự cảm L biến đổi.
Kiến thức cần nhớ : ( Các công thức dưới đây chỉ xét với điều kiện là cuộn dây thuần cảm)
U IZ
đạt cực đại khi :
C
C L
Z
Z R Z
2 2
R
Z R U
L
2 2 max
0
U = U + U + UC
Nếu: L = L1 hoặc L = L2 mà công suất P trên mạch bằng nhau thì Pmax khi : 1 2
1 2
L L L
Nếu: L = L1 hoặc L = L2 mà U L có giá trị như nhau thì ULmax khi :
1 1 1 1 2
� �
Nếu: L = L1 hoặc L = L2 mà I, P, U C , U R như nhau thì : 1 2
2
C
Z Z
Các giá trị P, I, UR, Uc, đạt cực đại khi mạch xảy ra cộng hưởng : ZL = ZC
Dạng 14: Cho mạch RLC nối tiếp Có R biến thiên Lúc đầu cho UR,UL,UC sau đó R thay đổi cho U’R Tính UL’ và U’C
U2 UR2 UL2 UC2 U '2R U '2L U 'C2;
' '
U U
Dạng 15: Cách nhận biết điện trở, tụ điện, cuộn cảm ghép nối tiếp hay song song
R
S
n
R R R R
L
U ur
C
U ur
RC
U ur U R ur
U ur
I
r
O
LC
U ur
Trang 3Tự cảm Z L =L.
1 2 n
Z Z Z Z
1 2
n
Z Z Z Z
Điện
.
C
C
Z
Z
n
Z Z Z Z
1 2
n
Z Z Z Z
Nếu R tđ , Z Cb , Z Lb > R, Z C , Z L thì ghép nối tiếp Nếu R tđ , Z Cb , Z Lb < R, Z C , Z L thì ghép song song
Dạng 16: Cho mạch AMB mà ZAB = ZAM + ZMB hoặc ZAB2 ZAM2 ZMB2
IZAB = IZAM + IZMB� UAB UAM UMB� AB AM MB
I Z2 AB2 I Z2 2AM I Z2 MB2 � U2AB UAM2 UMB2 � U urAM U urMB
Dạng 17: Thời gian đèn sáng và tắt trong một chu kì
u
O
M'2
M2
M'1
M1
-U1 Sáng Sáng
Tắt
Tắt