Thuyết trình mác buổi 3

I - Phạm trùPhạm trù triết học là hình thức hoạt động trí óc phổ biến của con người, là những mô hình tư tưởng phản ánh những thuộc tính và mối liên hệ vốn có ở tất cả các đối tượng hiện

NHỮNG NGUYÊN LÝ CƠ BẢN CỦA CHỦ NGHĨA MÁC-LÊNIN

Nhóm Sư phạm

Toán

I - Phạm trù

II - Cái chung và cái riêng

III- Nguyên nhân và kết quả

I - Phạm trù

Phạm trù triết học là hình thức hoạt động trí óc phổ biến của con người, là những mô hình tư tưởng phản ánh những thuộc tính và mối liên hệ vốn có ở tất cả các đối tượng hiện thực

Phạm trù là một trong những phương tiện nhận thức thế giới dùng trong nghiên cứu khoa học, là thành phần kết cấu nên lý thuyết

Mỗi bộ môn khoa học đều có các phạm trù riêng của mình

Các phạm trù của phép biện chứng duy vật

Phép biện chứng khái quát những mối liên hệ phổ biến nhất bao quát các lĩnh vực tự nhiên, xã hội

và tư duy vào các cặp phạm trù cơ bản

Hình thức Hiện thực

Cái chung Tất nhiên

Khả năng Ngẫu nhiên Nguyên nhân Nội dung

Kết quả Hiện tượng

Phạm trù của phép biện chứng là những khái niệm chung nhất phản ánh những mặt, những thuộc tính, những mối liên hệ

cơ bản và phổ biến của cả tự nhiên, xã hội và tư duy, tức là của toàn bộ thế giới hiện thực.

II, Cái chung và cái riêng

a)Phạm trù cái riêng, cái chung

Cái riêng là phạm trù triết học dùng để chỉ

một sự vật, một hiện tượng, một quá trình

nhất định.

Cái chung là phạm trù triết học dùng để chỉ những

thuộc tính, những mặt, những yếu tố, những quan hệ… tồn tại phổ biến ở nhiều sự vật, hiện tượng

THỰC VẬT

Trang phục truyền thống

Trong mỗi sự vật, còn tồn tại cái đơn nhất

CÁI ĐƠN NHẤT

CÁI ĐƠN NHẤT là những đặc tính, những tính chất chỉ tồn tại ở

một sự vật, một hiện tượng nào đó mà không lặp lại ở các sự vật, hiện tượng khác.

Cần phân biệt cái riêng với cái đơn nhất

CÁI RIÊNG: chỉ một sự vật, một hiện tượng, một quá trình nhất định.

CÁI ĐƠN NHẤT: những đặc tính, những tính chất chỉ tồn tại ở một sự vật, một hiện tượng nào đó

b) Quan hệ biện chứng giữa cái riêng và

cái chung

Triết học duy vật biện chứng cho rằng cái chung và cái riêng có mối liên hệ biện chứng mật thiết với nhau, và cả hai đều tồn tại một cách khách quan, là biểu hiện tính hiện thực tất yếu, độc lập với ý thức con người.PHÁI DUY THỰC >< PHÁI DUY DANH

Cái chung tồn tại bên trong cái riêng, thông qua cái riêng mà biểu hiện sự tồn tại Không có cái chung tồn tại độc lập bên ngoài cái riêng.

CÁI RIÊNG CÁI CHUNG

Sự va chạm giữa những cái riêng

Cái riêng chỉ tồn tại trong mối liên hệ với cái chung, không

có cái riêng tồn tại độc lập tuyệt đối tách rời cái chung

Cái riêng là cái toàn bộ, phong phú hơn cái chung, cái chung là cái bộ phận nhưng sâu sắc hơn cái

riêng.

+Cái riêng là cái toàn bộ, nó phong phú hơn cái chung bởi vì: ngoài đặc điểm chung mà cái riêng nào cũng có thì nó còn có cái đơn nhất chỉ riêng nó mới có, cứ thêm một cái đơn nhất, ta lại

được thêm một cái riêng.

+Cái chung là cái bộ phận nhưng nó sâu sắc hơn cái riêng, bởi vì: nó chứa đựng những thuộc tính, những đặc điểm mà bất cứ cái riêng nào cũng phải có Cho nên cái chung nó gắn liền với cái bản chất, qui luật

Cái chung và cái đơn nhất có thể chuyển hóa cho nhau trong những điều kiện xác định

Phù hợp

Không phù hợp

c/ Ý nghĩa phương pháp luận

• Không được tuyệt đối hóa cái riêng (lợi ích riêng của cá nhân, gia đình, tôn giáo, dân tộc, v.v ), đồng thời tôn trọng tính đa dạng phong phú của cái

riêng, nhưng phải tôn trọng những nguyên tắc chung.

• Tìm cái chung trong cái riêng, xuất phát từ cái riêng, không được xuất phát

từ ý muốn chủ quan của con người bên ngoài cái riêng.

• Áp dụng cái chung phải tuỳ theo cái riêng cụ thể để vận dụng cho thích hợp

• Cái chung là cái sâu sắc, cái bản chất, hoạt động thực tiễn phải dựa vào cái chung tránh khỏi rơi vào tình trạng hoạt động một cách mò mẫm, mù

quáng.

• Tạo điều kiện thuận lợi để “cái đơn nhất” có lợi cho con người trở thành “cái chung” và “cái chung” bất lợi trở thành “cái đơn nhất”

vô sản

BÃO

Thiệt hại mùa màng

Lười học

Thi trượ t

1.Trong

những điều kiện nhất định thì nguyên

nhân và kết quả có thể chuyển hóa lẫn nhau

kỹ thuật kém phát

triển

Kinh tế kém phát triển, ít đầu tư cho giáo dục, kìm hãm sản xuất phát triển

Ví dụ:

 Sắt để ngoài không khí sẻ bị rỉ:

Một số ví dụ:

kiện và hoàn cảnh càng ít khác nhau bao nhiêu thì kết quả do chúng gây ra càng

giống nhau bấy nhiêu.

4 Ý nghĩa phương pháp luận

Trong hoạt động nhận thức và hoạt động thực tiễn phải bắt đầu từ việc đi tìm những nguyên nhân xuất hiện sự vật, hiện tượng

Cần phải phân loại các nguyên nhân

để có những biện pháp giải quyết đúng đắn.

Phải tận dụng các kết quả đã đạt được để tạo điều kiện thúc đẩy nguyên nhân phát huy tác dụng, nhằm đạt mục đích

đã đề ra.

Cảm ơn cô và các bạn đã chú ý lắng

nghe !