So sánh các tính chất của phản xạ không điều kiện với phản xạ có điều kiện... II: SỰ HÌNH THÀNH PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN Quan sát hình, trình bày quá trình thành lập phản xạ có điều kiện 1.
Trang 1Lớp 8a trường THCS quỳnh ngọc
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi: Quá trình thu nhận kích thích sóng âm diễn ra như thế nào giúp người ta nghe được?
Trả lời: Cơ chế truyền âm và sự thu nhận cảm giác âm thanh: Sóng âm => Màng nhĩ =>
Chuỗi xương tai => Cửa bầu => chuyển động nội dịch và ngoại dịch => Rung màng cơ sở
=> Kích thích cơ quan Coóc ti xuất hiện xung thần kinh => Vùng thính giác (phân tích cho biết âm thanh)
Trang 3BÀI 52: PHẢN XẠ KHÔNG ĐIỀU KIỆN VÀ
PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN
I Phân biệt phản xạ có điều kiện và phản xạ
không điều kiện
II Sự hình thành phản xạ có điều kiện
III So sánh các tính chất của phản xạ không điều kiện với phản xạ có điều kiện
Trang 4I: Phân biệt phản xạ có điều kiện và phản xạ không điều kiện
Hãy hoàn thành bảng bằng cách đánh dấu + vào cột tương ứng với bảng sau
ĐK PXCĐK
1 Tay chạm phải vào vật nóng thụt tay lại
2 Đi nóng mặt đỏ gay, mồ hôi vã ra
3 Qua ngã tư thấy đèn đỏ vội dừng xe trước vạch
kẻ
4 Trời rét môi tím tái, người run cầm cập, sởn tóc
gáy
5 Gió mùa đông bắc về nghe gió rít qua khe cửa
chắc là trời lạnh lắm, tôi vội mặc áo len đi học
6 Chẳng dại gì mà chơi đùa với lửa
Trang 5Đáp án
ĐK
PXC ĐK
3 Qua ngã tư thấy đèn đỏ vội dừng xe trước vạch
4 Trời rét môi tím tái, người run cầm cập, sởn tóc
5 Gió mùa đông bắc về nghe gió rít qua khe cửa
chắc là trời lạnh lắm, tôi vội mặc áo len đi học +
Trang 6Qua bảng trên có thể rút ra nhận xét gì?
PXKĐK đã có từ khi mới sinh ra, không cần học tập
PXCĐK được hình thành trong đời sống, là kết quả của quá trình học tập, rèn luyện
Trang 7II: SỰ HÌNH THÀNH PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN
Quan sát hình, trình bày quá trình thành lập phản xạ có điều kiện
1 Hình thành phản xạ có điều kiện:
Trang 8Tại sao Chúa Trịnh lại chịu mất con mèo
quý vào tay Trạng Quỳnh?
Vì Trạng Quỳnh đã thành lập cho mèo một thói quen chuyên ăn cơm rau Còn mèo của Chúa Trịnh chuyên ăn thịt cá
Từ đó ta rút ra được kết luận gì về điều kiện để thành lập phản xạ có điều kiện?
Trang 9II: SỰ HÌNH THÀNH PHẢN XẠ CÓ ĐIỀU KIỆN
1 Hình thành phản xạ có điều kiện:
- Điều kiện để thành lập phản xạ có điều kiện:
+ Phải có sự kết hợp giữa kích thích có điều kiện với kích thích không điều kiện.
+ Quá trìh kết hợp đó phải được lặp đi lặp lại nhiều lần.
- Thực chất của việc thành lập phản xạ có điều kiện là sự hình thành đường liên lạc thần kinh tạm thời nối các vùng của vỏ não với nhau.
Trang 10Bài tập
Dựa vào hình vẽ em hãy mô tả
lại quá trình hình thành phản xạ
có điều kiện tiết nước bọt của
chó và nêu rõ những điều kiện để
sự hình thành có kết quả?
Đáp án:
Điều kiện để có phản xạ tiết nư
ớc bọt phải thường xuyên củng
cố nghĩa là khi rung chuông thì
phải cho ăn, việc này phải lặp
đi lặp lại nhiều lần, nếu không
được củng cố dần dần phản xạ
tiết nước bọt không còn nữa
khi chỉ rung chuông
2 Ức chế của phản xạ cú điều kiện
Trang 112 Ức chế của phản xạ có điều kiện
- Khi phản xạ có điều kiện không được củng cố thì phản xạ đó
sẽ bị mất dần.
Nêu ý nghĩa của sự hình thành và ức chế của phản xạ có điều kiện đối với đời sống?
Ý nghĩa:
+ Đảm bảo sự thích nghi với môi trường sống và điều kiện sống luôn thay đổi.
+ Hình thành các thói quen, tập quán đối với con người.
Trang 12III: So sánh các tính chất của phản xạ có điều kiện
và phản xạ không điều kiện.
Bằng kiến thức đã học hãy hoàn thành bảng sau:
1 Trả lời các kích thích tương ứng hay
kích thích không điều kiện
2 Bẩm sinh
3 ?
4 Có tính chất di truyền, mang tính chất
chủng loài
5.?
6 Cung phản xạ đơn giản
7 Trung ương nằm ở trụ não
1 Trả lời các kích thích bất kỳ hay kích thích có điều kiện (đã được kết hợp với kích thích không điều kiện một số lần)
2 ?
3 Dễ mất khi không củng cố
4 ?
5 Số lượng không hạn định
6 Hình thành đường liên hệ tạm thời 7.?
Trang 13Đáp án:
Tính chất của phản xạ không
1 Trả lời các kích thích tương ứng
hay kích thích không điều kiện
2 Bẩm sinh
3 ? Bền vững
4 Có tính chất di truyền, mang
tính chất chủng loài
5.? Số lượng hạn chế
6 Cung phản xạ đơn giản
7 Trung ương nằm ở trụ não
1 Trả lời các kích thích bất kỳ hay kích thích có điều kiện (đã được kết hợp với kích thích không điều kiện một số lần)
2 ? Được hình thành trong đời sống(qua học tập,rèn luyện)
3 Dễ mất khi không củng cố
4 ? Có tính chất cá thể, không di truyền
5 Số lượng không hạn định
6 Hình thành đường liên hệ tạm thời
7 ? Trung ương chủ yếu có sự tham gia của vở não
Trang 14Củng cố
- Phân biệt phản xạ có điều kiện và phản xạ không điều kiện?
- Tính chất của phản xạ có điều kiện và phản xạ
không điều kiện?
Trang 15GHI NHỚ
Phản xạ có điều kiện là những phản xạ được hình thành trong đời sống qua một quá trình học tập, rèn luyện Phản xạ có điều kiện dễ thay đổi, tạo điều kiện cho cơ thể thích nghi với điều kiện sống mới Phản xạ có điều
kiện dễ mất nếu không được thường xuyên củng cố.
Trang 16Thực hiện: Dương Kim Canh