SKKN xây dựng lớp học thân thiện học sinh tích cực cho học sinh lớp 2

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓAPHÒNG GD&ĐT NHƯ THANH SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM KINH NGHIỆM XÂY DỰNG LỚP HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC CHO HỌC SINH LỚP 2 Người thực hiện: Lê Thị Mai Chức

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GD&ĐT NHƯ THANH

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

KINH NGHIỆM XÂY DỰNG LỚP HỌC THÂN THIỆN HỌC SINH TÍCH CỰC CHO HỌC SINH LỚP 2

Người thực hiện: Lê Thị Mai Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Phú Nhuận SKKN thuộc lĩnh vực (môn): Chủ nhiệm lớp

MỤC LỤC

1 LỜI MỞ ĐẦU 1

1.1 Lí do chọn đề tài. 1

1.2 Mục đích nghiên cứu. 1

1.3 Đối tượng nghiên cứu 2

1.4 Phương pháp nghiên cứu 2

2 NỘI DUNG SÁNG KIÊN KINH NGHIÊM. 2

2.1 Cơ sở lí luận: 2

2.2 Thực trạng của vấn đề: 2

2.2.1.Thực trạng : 2

a.Thuận lợi. 2

b Khó khăn: 3

2.2.2 Kết quả của thực trạng. 3

2.3 Giải pháp và biện pháp thực hiện. 4

2.3.1 Giải pháp. 4

2.3.2 Biện pháp thực hiện. 4

Biện pháp 1: Xây dựng hình ảnh người thầy: 4

Biện pháp 2: Xây dựng nội quy lớp học: 4

Biện pháp 3: Phát huy khả năng làm việc của ban cán sự lớp: 5

Biện pháp 4: Tăng cường công tác trang trí lớp học: 6

Biện pháp 5: Giảng dạy kết hợp rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh: 9

Biện pháp 6: Tổ chức hoạt động ngoài giờ: 12

Biện pháp 7: Phối kết hợp với các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường 13

2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm: 14

3 KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ. 15

- Kết luận: 15

- Kiến nghị: 15

TÀI LIỆU THAM KHẢO 16

DANH MỤC 17

1 LỜI MỞ ĐẦU 1.1 Lí do chọn đề tài.

Mục tiêu của giáo dục tiểu học là giúp học sinh hình thành cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kỹ năng cơ bản; phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam Vậy chúng ta phải làm thế nào? trong khi các nhà trường đang tích cực nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, thì rất nhiều giáo viên thường gặp tình trạng học sinh lười học, không thuộc bài, không chuẩn bị bài trước ở nhà, nhút nhát, không tích cực phát biểu, đặc biệt có rất nhiều học sinh có thói quen nghĩ học vô lí do…Tình trạng này ảnh hưởng không ít đến kết quả giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh

Nhiều năm nay ngành giáo dục phát động nhiều phong trào thi đua trong

đó có phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực ở Tiểu học” Điều này tạo điều kiện cho giáo viên trường Tiểu học Phú Nhuận chúng tôi phát huy tinh thần làm việc đi vào thực chất của chuyên môn, học sinh nhận thấy mình được tôn trọng, tìm được niềm vui, sự tin tưởng, đoàn kết, tình bạn trong sáng, tình thầy trò, giáo dục tình cảm gia đình, tình yêu quê hương đất nước Qua đó học sinh được giáo dục theo hướng lành mạnh, an toàn thân thiện, giúp học sinh chủ động, tích cực hoạt động trong học tập, bước đầu rèn luyện kĩ năng sống cho các em Học sinh được: Học để biết - Học để làm - Học để tự khẳng định mình - Học để cùng chung sống để giúp các em có thể bắt nhịp thời

kì mở cửa, hội nhập và phát triển, công cuộc đổi mới kinh tế xã hội đang diễn ra từng ngày, từng giờ trên khắp đất nước ta hiện nay

Năm học 2016-2017 tôi được ban giám hiệu nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 2D Tôi rất băn khoăn: Làm thế nào để các em hứng thú học tập?, Làm thế nào để các em có cảm nhận được "mỗi ngày đến trường là một ngày vui?” Và tôi nhận thấy: “Để xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”

là phải bắt đầu từ việc “Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực” Vì mỗi lớp học thân thiện, học sinh tích cực là một viên gạch nền móng vững chắc cho một ngôi trường thân thiện Đó là lí do mà tôi quyết định nghiên cứu và hoàn

thành sáng kiến kinh nghiệm:"Xây dựng lớp học thân thiện - Học sinh tích

cực cho học sinh lớp 2".

1.2 Mục đích nghiên cứu.

Căn cứ tình hình thực tế về tình hình học tập của học sinh nói chung và học sinh Trường tiểu học Phú Nhuận nói riêng cùng với những lí do nêu trên, tôi quyết định nghiên cứu đề tài này Với mục đích áp dụng một số kinh nghiệm mà bản thân đã đúc kết được qua nhiều năm làm công tác chủ nhiệm để áp dụng nhằm nâng cao ý thức học tập cho học sinh lớp 2D do tôi chủ nhiệm hiện nay

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu phương pháp xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực đối với học sinh lớp 2D Trường Tiểu học Phú Nhuận năm học 2016-2017

1.4 Phương pháp nghiên cứu

1 Phương pháp khảo sát thực tế, thu thập thông tin

2 Phương pháp nghiên cứu lí luận

3 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

4 Phương pháp quan sát

5 Phương pháp đàm thoại

6 Phương pháp nêu gương, khen thưởng

7 Phương pháp thử nghiệm

2 NỘI DUNG SÁNG KIÊN KINH NGHIÊM.

2.1 Cơ sở lí luận:

Năng lực và phẩm chất của học sinh lớp 2 được hình thành và phát triển thông qua quá trình học tập và rèn luyện trên lớp là chủ yếu Vì vậy người giáo viên cần giúp học sinh được học tập trong bầu không khí vui tươi, phấn khởi, bình đẳng, tạo cho các em một môi trường giáo dục an toàn và lành mạnh thông qua việc xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực

Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực là biện pháp nhằm nâng cao chất lượng học tập cho học sinh Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực có tầm quan trọng đối với hoạt động dạy và học cũng như tất cả các mặt hoạt động khác của nhà trường Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực giúp các em có quyền được học hành, các em có cảm giác được thoải mái mọi lúc mọi nơi Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực sẽ làm cho giáo viên

có trách nhiệm hơn trong công việc của mình Nhờ đó mà giáo viên sẽ tìm hiểu được những nguyên nhân của sự tồn tại, nắm rõ thế mạnh nào cần phát huy, những điểm nào cần khắc phục ở học sinh Để rồi giáo viên sẽ có một số biện pháp để hoàn thành tốt công việc được giao

2.2 Thực trạng của vấn đề:

2.2.1.Thực trạng :

Sau khi điều tra, khảo sát thực tế tôi nhận thấy có những khó khăn và thuận lợi sau:

a.Thuận lợi.

- Trường Tiểu học Phú Nhuận có cơ sở vật chất tương đối đầy đủ đáp ứng cho nhu cầu cho việc dạy và học.Trường có đội ngũ giáo viên vững tay nghề, nhiệt tình, yêu nghề, luôn có ý thức tự học, tự nâng cao trình độ chuyên môn Ban giám hiệu nhà trường rất quan tâm đến tập thể giáo viên và học sinh, tạo mọi điều kiện tốt để giáo viên và học sinh hoàn thành tốt nhiệm vụ năm học

Bản thân tôi luôn được ban giám hiệu và đồng nghiệp giúp đỡ tận tình trong công việc

- Lớp 2D do tôi chủ nhiệm là lớp thuộc khu Phú Phượng, đây là một trong hai khu lẽ của trường tiểu học Phú Nhuận chúng tôi Các em đều ở gần trường,

đi lại dễ dàng, bản thân tôi lại là người địa phương nên việc gặp gỡ, trao đổi với phụ huynh rất thuận tiện

- Năm học 2016-2017 ban giám hiệu đã tạo điều kiện cho mỗi giáo viên được dạy ít nhất 2tiết / năm bằng giáo án điện tử Nhờ vậy học sinh được mở mang thêm sự hiểu biết của mình về công nghệ thông tin và các em cũng có hứng thú học tập hơn

b Khó khăn:

Bên cạnh những thuận lợi nêu trên, bản thân tôi còn gặp rất nhiều khó khăn như:

- Học sinh ở đây đều là con em nông thôn có hoàn cảnh kinh tế khó khăn,

bố mẹ đi làm ăn xa các em phải ở nhà với ông bà, cô bác, thâm chí có gia đình còn để các em ở nhà một mình, mới lớp 1 lớp 2 mà các em đã phải tự lo liệu cuộc sống hằng ngày Cũng có những phụ huynh ở nhà nhưng chưa thực sự quan tâm đến việc học tập của con em mình, vì vậy một số học sinh đi học còn thiếu đồ dùng học tập, quần áo, điều kiện học tập ở nhà không đảm bảo

- Học sinh lớp 2 còn nhỏ, còn ham chơi, rất dễ quên lời dạy của cô giáo, của người lớn Chưa ý thức hết được tầm quan trọng của việc học tập và chưa tự giác học tập

- Bản thân tôi lại đang nuôi con nhỏ, đôi khi trái gió trở trời con cái ốm đau gây ảnh hưởng không nhỏ tới công việc chuyên môn

- Để đảm bảo các chỉ tiêu của trường, của ngành đề ra, áp lực công việc đối với giáo viên là quá lớn.Vì vậy đôi khi bản thân quá nóng vội trong việc giáo dục học sinh

2.2.2 Kết quả của thực trạng.

Ngay đầu năm học nhận lớp, tôi đã nhận thấy rất rõ tình trạng học sinh rất lười học, ý thức học tập rất kém

Khảo sát tổng số học sinh trong lớp có tới 15/26 học sinh không chịu học bài, có hiện tượng học đối phó, không chủ động tiếp thu bài, một số học sinh thể hiện sự chây lười, bất cần trong học tập rõ rệt, nhiều học sinh thường xuyên nghỉ học vô lí do

Qua nhiều năm với cương vị là giáo viên chủ nhiệm lớp, cộng tác học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp, cùng với phong trào xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực của tập thể cán bộ, giáo viên trường Tiểu học Phú Nhuận Bản thân tôi đã tự tìm tòi, học tập, nghiên cứu tài liệu chuyên môn và đã

mạnh dạn tiến hành xây dựng mô hình lớp học thân thiện - học sinh tích cực

ngay chính lớp mình dạy, đơn vị mình công tác nhằm tháo gỡ những thực trạng trên

2.3 Giải pháp và biện pháp thực hiện.

2.3.1 Giải pháp.

Thông qua việc nghiên cứu và để giúp học sinh khắc phục những tình trạng trên, tôi đã mạnh dạn đưa ra một số giải pháp sau:

- Xây dựng hình ảnh người thầy

- Xây dựng nội quy lớp học

- Phát huy vai trò của ban cán sự lớp

- Tăng cường công tác trang trí lớp học

- Giảng dạy kết hợp rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh

- Tổ chức các hoạt động ngoài giờ

- Phối kết hợp các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường

2.3.2 Biện pháp thực hiện.

Biện pháp1: Xây dựng hình ảnh người thầy:

Để xây dựng được một lớp học thân thiện - học sinh tích cực thì trước hết người giáo viên phải là tấm gương sáng để học sinh noi theo Hình ảnh của cô giáo sẽ tác động rất lớn tới học sinh bởi tâm lí học sinh còn non nớt, các em luôn làm theo cô, nghe theo cô hơn cả với cha mẹ mình Thầy cô giáo không chỉ là người truyền thụ kiến thức cho học sinh mà thầy cô giáo còn là người để học sinh học theo cả cử chỉ, cách cư xử, cách sống Tấm gương của người giáo viên mang yếu tố quyết định cho sự thành công trong hoạt động giáo dục Ngay buổi đầu nhận lớp tôi tạo ấn tượng tốt trước học sinh đơn giản bằng nụ cười, lời chào, lời khen ngợi như: " Cô chào các con Hôm nay cô thấy các con lớn và xinh hơn rất nhiều " học sinh vui vẻ, phấn khởi hẳn lên Tôi thường đi sớm để giúp các

em làm trực nhật, sắp xếp bàn ghế gọn gàng hay có thể về muộn hơn một chút nếu học sinh chưa hiểu bài

Tôi luôn quan tâm, gần gũi các em mọi lúc, mọi nơi, luôn xây dựng cho mình những thói quen tốt như: không dùng điện thoại, không làm bất cứ việc riêng nào trong tiết học, không dùng những lời lẽ thô lỗ, khắt khe với học sinh, luôn gọn gàng ngăn nắp, luôn lắng nghe tâm tư nguyện vọng của các em và đặc biệt không mách tội của học sinh với phụ huynh Mặt khác khi đứng trước học sinh tôi tạo cho các em thấy tôi là người mẹ, người bạn của các em sẵn sàng chia

sẽ với các em mọi khó khăn trong cuộc sống

Biện pháp 2: Xây dựng nội quy lớp học:

Tâm lý học sinh rất ngây thơ, trong sáng, đôi khi các em làm việc theo ý của mình mà không quan tâm tới mọi người xung quanh Vì vậy để giúp các em làm việc có nề nếp, khoa học hơn người giáo viên cần giúp các em xây dựng nội quy lớp học Nội quy chính là những công việc mà các em phải làm trong suốt

năm học, song nếu các em bị áp đặt bởi giáo

viên các em sẽ thấy khó chịu Chính vì vậy

sau khi nhận lớp tôi thông báo cho học sinh

về nhiệm vụ của năm học, nhắc lại nhiệm vụ

của học sinh trong Điều lệ trường tiểu học,

nội quy của nhà trường Học sinh chia nhóm

thảo luận, sau đó các nhóm chia sẻ ý kiến,

giáo viên và cả lớp bàn bạc, thống nhất và

xây dựng thành nội quy của lớp Được tự xây

dựng nội quy các em sẽ được bày tỏ ý kiến,

được mọi người lắng nghe và tôn trọng ý

kiến của mình Từ đó giúp các em rèn kĩ

năng giao tiếp, kĩ năng ra quyết định, phát

huy tinh thần tập thể và nâng cao trách

nhiệm cho bản thân Nội quy được trưng bày

trong lớp học, nơi học sinh dễ thấy để nhắc nhở các em hằng ngày cùng thực hiện tốt

Biện pháp 3: Phát huy khả năng làm việc của ban cán sự lớp:

Ban cán sự lớp là cánh tay đắc lực của giáo viên trong quá trình giảng dạy

và giáo dục học sinh Vì vậy ban các sự lớp phải chọn những thành viên học giỏi, có phẩm chất đạo đức tốt Với tiêu chí đó ngay đầu năm nhận lớp tôi bầu ra một ban cán sự lớp gồm: Lớp trưởng, lớp phó văn nghệ, lớp phó học tập, lớp phó lao động, tổ trưởng tổ 1, tổ trưởng tổ 2, tổ trưởng tổ 3( vì lớp tôi chia làm 3 tổ), giao nhiệm vụ cụ thể, rõ ràng cho từng thành viên trong ban cán sự:

- Lớp trưởng: Có trách nhiệm chung trong các mặt hoạt động của lớp, hổ trợ giáo viên đôn đốc các bạn trong lớp thực hiện tốt nhiệm vụ của mình Theo dõi, bao quát tình hình chung của lớp, tổ chức cho các bạn trong lớp thực hiện tốt nhiệm vụ học tập, đôn đốc các bạn thực hiện tốt nội quy lớp học, theo dõi sĩ

số lớp

- Lớp phó học tập có trách nhiệm đôn đốc các bạn trong lớp về mảng học tập như kiểm tra việc học bài cũ của các bạn trước giờ cô lên lớp, nhắc nhở, đôn đốc các bạn tự học, cùng nhau cố gắng học tập tốt, kịp thời báo cáo với giáo viên những biểu hiện về học tập của các bạn để giáo viên có hướng rèn luyện học sinh Ngoài ra lớp phó học tập sẽ là người hỗ trợ cho lớp trưởng hoàn thành tốt nhiệm vụ

- Lớp phó văn nghệ có trách nhiệm về các hoạt động bề nổi của lớp như: tổ chức cho các bạn hát, múa kể chuyện, đọc thơ vào 15 phút đầu giờ hoặc các tiết hoạt động ngoài giờ lên lớp,theo dõi việc tập thể dục giữa giờ của từng thành viên trong lớp, lên kế hoạch chuẩn bị văn nghệ để chào mừng các ngày lễ trong

năm Ngoài ra lớp phó văn nghệ cũng sẽ là người hổ trợ cho lớp trưởng, lớp phó học tập hoàn thành nhiệm vụ

- Lớp phó lao động theo dõi việc thực hiện trực nhật hằng ngày, các buổi lao động do nhà trường tổ chức báo cáo giáo viên những trường hợp chưa nghiêm túc thực hiện, hổ trợ cho lớp trưởng, lớp phó học tập hoàn thành nhiệm

vụ

- Các tổ trưởng của các tổ sẽ có trách nhiệm quán xuyến, đôn đốc các mặt hoạt động học tập trong tổ mình, hổ trợ cho lớp trưởng, lớp phó hoàn thành tốt nhiệm vụ

Trong công tác phối hợp với ban cán sự lớp tôi thường xuyên trao đổi với ban cán sự về tình hình các mặt hoạt động của lớp, theo sát tình hình thực hiện nhiệm vụ của các em, kịp thời tuyên dương những công việc ban cán sự đã làm được Tránh gây áp lực trong công việc của các em tôi không bao giờ khiển trách các em mà chỉ nhắc nhở nhẹ nhàng, chân thành giúp các em tìm cách tháo

gỡ những thiếu sót trong công việc

Biện pháp 4: Tăng cường công tác trang trí lớp học:

Khi đã ổn định tôi bắt tay ngay vào việc trang trí lớp Bởi tôi nhận thấy lớp học xanh, sạch, đẹp, an toàn, thân thiện là yếu tố rất quan trọng góp phần thu hút trẻ đến trường hăng say hơn trong giờ học Lớp học của tôi được trang trí vừa đẹp, vừa thoáng, vừa gần gũi với các em và với thiên nhiên

Ví dụ: Để các em có ý thức, có trách nhiệm, thực hiện tốt nhiệm vụ năm học, trong lớp tôi trang trí các khẩu hiệu như:“Thi đua dạy tốt - học tốt”, “Lớp học thân thiện - học sinh tích cực”, "Nói lời hay - làm việc tốt" và giải thích để học sinh hiểu về ý nghĩa của từng khẩu hiệu đó Để giáo dục lòng kính yêu nhớ

ơn Bác Hồ, lòng yêu nước của các em, tôi treo cờ Việt Nam, di ảnh Bác Hồ, năm điều Bác Hồ dạy nơi trang trọng, dễ thấy nhất

Nhắc nhở học sinh nên giữ gìn tài sản chung của nhà trường tôi dùng những lời nhắc nhở nhẹ nhàng như: “Hãy giữ gìn tài sản chung của chúng ta bạn nhé” hoặc "Tài sản này là của chúng ta"… Nhờ đó học sinh có ý thức tự giác hơn trong việc bảo vệ tài sản chung của trường của lớp

Nhằm làm cho không khí lớp học thật sự thoải mái, thân thiện với các em

và gần gũi với thiên nhiên Tôi trang bị thêm quạt, cây xanh, giỏ hoa tạo cho lớp học phải có đủ ánh sáng Bàn giáo viên có khăn trải bàn, có lọ hoa, tủ đồ dùng luôn gọn gàng, sắp xếp khoa học, sạch đẹp, dễ đưa vào sử dụng Từ đó rèn cho học sinh có thói quen gọn gàng, ngăn nắp

Tôi trang trí góc học tập của học sinh thành nhiều mảng thật sinh động, đa dạng và phong phú ví dụ như:

+ Góc nét chữ nét người - góc sáng tạo: Trưng bày các các bài văn hay, những bài viết đẹp của học sinh Để mỗi ngày nhìn vào đó các em có ý thức tự rèn luyện chữ viết, bài văn của mình

+ Góc nghệ thuật: tôi chọn dán những sản phẩm đẹp của môn thủ công, môn mĩ thuật của học sinh Kích thích khả năng sáng tạo của học sinh

+ Góc toán: Tôi chọn những mảng kiến thức quan trọng trong chương trình Toán lớp 2 như bảng cộng, trừ, nhân, chia, các quy tắc tìm số hạng, tìm số

bị trừ, số trừ, số bị chia, số chia, tìm thừa số chưa biết hay cách tính độ dài đường gấp khúc, chu vi hình tam giác, hình tứ giác … Rèn luyện các em có ý thức chủ động trong học tập, ôn tập kiến thức một cách dễ dàng hơn

+ Để công khai kết quả học tập một cách chính xác, rõ ràng của mỗi học sinh lớp mình Tôi treo một bảng danh dự gần cửa ra vào và cập nhật thường xuyên kết quả học tập của các em vào cuối tuần Nhờ đó kích thích học sinh tích cực học tập để đạt được kết quả cao hơn

+ Góc sinh nhật: Giúp các em biết chia sẻ niềm vui với bạn bè tôi trang trí một góc sinh nhật thật đẹp, thường xuyên theo dõi ngày tháng năm sinh của các

em, cập nhật tên lên góc hàng tháng Sau đó tôi chọn tổ chức chung cho các em vào tiết sinh hoạt của tuần thứ 2 trong tháng Quà sinh nhật là những món quà nhỏ nhưng ý nghĩa, thiết thực như bài hát hoặc vài cái bút, viên phấn…Từ đó các em cảm thấy mình được quan tâm và có động lực tốt hơn trong học tập

+ Góc cộng đồng: Tôi chuẩn bị những sản vật gần gũi với các em để trưng bày Tôi giải thích để các em hiểu để làm ra những sản vật đó bố mẹ các em phải đổ bao nhiêu mò hôi, công sức Từ đó giúp các em biết quý trọng thành quả lao động của bố mẹ mình hơn

+ Tạo điều kiện cho các em mạnh dạn nói lên những suy nghĩ của mình

về thầy cô, bạn bè, các mối quan hệ hằng ngày của các em, tôi chuẩn bị các hộp thư, các em sẽ viết điều em muốn nói bỏ vào đó Vào tiết sinh hoạt cuối tuần cả lớp mở ra xem.Việc làm này giúp giáo viên hiểu học sinh của mình hơn, giúp giải quyết được những khó khăn trong suy nghĩ của các em, cải thiện mối quan

hệ giữa thầy với trò, trò với trò, góp phần thực hiện tốt quyền trẻ em