- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.. - Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề mặt của vật khác và cản trở lại
Trang 1CHÀO QUÝ THẦY CÔ VÀ CÁC EM ĐẾN VỚI GIỜ HỌC
VẬT LÝ
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ ĐÁP ÁN
Câu 1 : Thế nào là hai lực cân bằng?
Hai lực cân bằng là hai lực:
+ Cùng đặt lên một vật.
+ Phương nằm trên cùng một đường thẳng.
+ Chiều ngược nhau.
+ Cường độ bằng nhau.
Trang 3KIỂM TRA BÀI CŨ ĐÁP ÁN
Câu 2 : Nêu kết quả tác dụng của hai lực cân bằng?
Cho một ví dụ về vật chịu tác dụng của hai lực cân bằng
- Kết quả tác dụng của hai lực cân bằng:
+ Vật đang đứng yên sẽ tiếp tục đứng yên.
+ Vật đang chuyển động sẽ tiếp tục chuyển động thẳng đều.
- VD: Chiếc hộp bút nằm yên trên mặt bàn Hộp bút chịu tác dụng của hai lực cân bằng là trọng lực của hộp bút và lực nâng của bàn.
Trang 4Trục bánh xe bò Trục bánh xe đạp
Sự khác nhau giữa trục bánh xe bò ngày xưa và trục bánh xe đạp, trục bánh xe ôtô ngày nay?
Trang 5Sự khác nhau giữa trục bánh xe bò ngày xưa và trục bánh xe đạp, trục bánh xe ôtô ngày nay?
Trang 6Mất hàng chục thế kỉ để tạo ra sự khác biệt giữa hai loại trục bánh xe
Sự phát minh ra ổ bi
Trang 7LỰC MA SÁT
Tiết 7
Trang 8I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
VD: Xe đạp đang chạy:
→ Lực sinh ra do bánh xe trượt trên mặt đường
có tác dụng cản trở chuyển động trượt của bánh
xe trên mặt đường
+ Nếu bóp mạnh phanh thì bánh xe sẽ ngừng
quay và trượt trên mặt đường rồi nhanh chóng
dừng lại.
→ Lực sinh ra do má phanh ép sát lên vành xe,
có tác dụng cản trở chuyển động của vành xe.
Lực sinh ra do đâu? Có tác dụng gì?
LỰC MA SÁT
Tiết 7
+ Nếu bóp nhẹ phanh thì xe chuyển động chậm
lại.
Trang 9Lực ma sát trượt sinh ra khi nào?
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
LỰC MA SÁT
Tiết 7
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
Trang 10LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 11Chơi đàn
Trang 12Phanh xe đạp
Trang 13Viết bảng
Trang 14Chơi cầu trượt
Trang 15Trượt tuyết
Trang 16Đánh diêm
Trang 17LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
2 Lực ma sát lăn.
Trang 18Fms
Trang 19Lực ma sát lăn sinh ra khi nào?
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Fms
LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
2 Lực ma sát lăn.
Trang 20Lực ma sát lăn sinh ra khi nào?
Fms
LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 21Ôtô đi trên đường
Trang 22Môtô đi trên đường
Trang 23Ôtô đi trên đường
Trang 24Xe đạp
Trang 25LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 26Ma sát trượt Ma sát lăn
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
2 Lực ma sát lăn.
Trang 27Ma sát trượt Ma sát lăn
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
2 Lực ma sát lăn.
Trang 28Hì nh a
Hì nh b
Thí nghiệm
- Dùng lực kế để đo lực kéo F1 và F2 tác dụng lên xe lăn và kéo cho xe chuyển động trên mặt bàn như hình a và b
- So sánh cường độ lực F1 và F2? Từ đó trả lời câu hỏi C3.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
2 Lực ma sát lăn.
Trang 29Ma sát trượt Ma sát lăn
LỰC MA SÁT
Tiết 7
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên
bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 30Hai trường hợp trên chứng tỏ:
độ lớn ma sát lăn rất nhỏ
so với ma sát trượt.
Người ta tính được nếu thay ma sát trượt bằng
ma sát lăn có thể giảm lực ma sát đến 30 lần.
Trang 31I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Thí nghiệm
- Móc lực kế vào vật nặng đặt trên mặt bàn rồi kéo từ từ lực kế theo phương nằm
C4: Tại sao trong thí nghiệm trên, mặc dù có lực kéo
tác dụng lên vật nặng nhưng vật vẫn đứng yên?
LỰC MA SÁT
Tiết 7
Trang 32I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Thí nghiệm
- Móc lực kế vào vật nặng đặt trên mặt bàn rồi kéo từ từ lực kế theo phương nằm
C4: Tại sao trong thí nghiệm trên, mặc dù có lực kéo
tác dụng lên vật nặng nhưng vật vẫn đứng yên?
+ F = …… N
+ vật vẫn đứng yên vì vật chịu tác dụng của hai lực
cân bằng (lực kéo và lực cản trở chuyển động của
xe)
LỰC MA SÁT
Tiết 7
Trang 33I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Thí nghiệm
- Móc lực kế vào vật nặng đặt trên mặt bàn rồi kéo từ từ lực kế theo phương nằm
C4: Tại sao trong thí nghiệm trên, mặc dù có lực kéo
tác dụng lên vật nặng nhưng vật vẫn đứng yên?
+ F = …… N
+ vật vẫn đứng yên vì vật chịu tác dụng của hai lực cân
bằng (lực kéo và lực cản trở chuyển động của xe)
+ Lực cản trở chuyển động của xe trong trường hợp này
Trang 34I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Thí nghiệm
- Móc lực kế vào vật nặng đặt trên mặt bàn rồi kéo từ từ lực kế theo phương nằm
Trang 37I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 38C6 Hãy nêu tác hại của lực ma sát và các biện pháp làm giảm lực ma sát trong các trường hợp sau:
Trang 39C6 Hãy nêu tác hại của lực ma sát và các biện pháp làm giảm lực ma sát trong các trường hợp sau:
Biện pháp: Thay ma sát trượt bằng ma sát lăn
ổ bi, ổ trục.
Tác hại: Lực ma sát trượt cản trở chuyển động của thùng, làm mòn thùng, làm nóng thùng.
Trang 41I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 42I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 43C7 Hãy quan sát các trường hợp sau, nếu không có lực ma sát thì sẽ xảy ra hiện tượng gì? Hãy tìm cách tăng lực ma sát trong những trường hợp này.
Trang 44C7 Hãy quan sát các trường hợp sau, nếu không có lực ma sát thì sẽ xảy
ra hiện tượng gì? Hãy tìm cách tăng lực ma sát trong những trường hợp
Cách làm tăng: Tạo ren cho ốc và vít, làm nhám
bề mặt vỏ diêm
Hiện tượng: khi phanh ôtô không dừng lại được
Cách làm tăng: Tạo rãnh cho lốp xe, làm mặt đường có độ nhám.
Hình 6.4
Trang 45I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
LỰC MA SÁT
Tiết 7
Trang 49I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Trang 50 Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
Trang 51I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
C8: Hãy giải thích các hiện tượng sau và cho biết trong
các hiện tượng này ma sát có ích hay có hại?
a, khi đi trên sàn đá hoa mới lau dễ bị ngã
Khi đi trên sàn đá hoa mới lau thì lực ma sát nghỉ
giữa sàn với chân người rất nhỏ
Ma sát trong trường hợp này
có ích
Trang 52I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
C8: Hãy giải thích các hiện tượng sau và cho biết trong
các hiện tượng này ma sát có ích hay có hại?
b, Ôtô đi vào chỗ bùn lầy, có khi bánh quay tít mà xe không tiến
lên được
Khi đó lực ma sát nghỉ giữa lốp xe và mặt đất quá
nhỏ làm bánh xe quay trượt tại chỗ
Ma sát trong trường hợp này
có ích
Trang 53I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
C8: Hãy giải thích các hiện tượng sau và cho biết trong
các hiện tượng này ma sát có ích hay có hại?
c, Giày đi mãi đế bị
Trang 54I Khi nào có lực ma sát?
1 Lực ma sát trượt.
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề
mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
2 Lực ma sát lăn.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt
của vật khác và cản trở lại chuyển động.
C8: Hãy giải thích các hiện tượng sau và cho biết trong
các hiện tượng này ma sát có ích hay có hại?
d, Phải bôi nhựa thông vào dây cung
ở cần kéo nhị
Mục đích: để tăng ma sát giữa dây cung với dây
đàn, nhờ đó đàn kêu to
Ma sát trong trường hợp này
có ích
Trang 55C9 Ổ bi có tác dụng gì? Tại sao việc phát minh ra ổ bi lại có ý nghĩa
quan trọng đến sự phát triển của khoa học và công nghệ?
Trang 56Sự khác nhau giữa trục bánh xe bò ngày xưa và
Trang 57LỰC MA SÁT
Tiết 7
Trang 58BÀI TẬP
Câu1: Trường hợp nào sau đây lực xuất hiện không phải là lực ma sát?
A Lực xuất hiện khi lốp xe trượt trên mặt đường.
B Lực xuất hiện làm mòn đế giầy.
C Lực xuất hiện khi lò xo bị nén hay bị dãn.
D Lực xuất hiện giữa dây cuaroa với bánh xe truyền chuyển động.
Câu2: Cách nào sau đây giảm được ma sát?
A Tăng độ nhám của bề mặt tiếp xúc.
B Tăng lực ép lên mặt tiếp xúc.
C Tăng độ nhẵn giữa các mặt tiếp xúc.
D Tăng diện tích bề mặt tiếp xúc.
Câu3: Lực ma sát trượt xuất hiện trong trường hợp nào sau đây?
A Ma sát giữa các viên bi với ổ trục xe đạp, xe máy.
B Ma sát giữa cốc nước đăt trên mặt bàn với mặt bàn.
C Ma sát giữa lốp xe với mặt đường khi xe chuyển động.
D Ma sát giữa ma phanh với vành xe khi bóp nhẹ phanh.
Khoanh tròn chữ cái đứng trước câu trả lời mà em chọn.
Trang 59 Học thuộc lý thuyết nắm được:
Làm bài tập: 6.1, 6.2, 6.4 SBT.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Chuẩn bị tiết sau kiểm tra 1 tiết:
Trang 60BÀI TẬP
Câu1: Trường hợp nào sau đây lực xuất hiện không phải là lực ma sát?
A Lực xuất hiện khi lốp xe trượt trên mặt đường.
B Lực xuất hiện làm mòn đế giầy.
C Lực xuất hiện khi lò xo bị nén hay bị dãn.
D Lực xuất hiện giữa dây cuaroa với bánh xe truyền chuyển động.
Câu2: Cách nào sau đây giảm được ma sát?
A Tăng độ nhám của bề mặt tiếp xúc.
B Tăng lực ép lên mặt tiếp xúc.
C Tăng độ nhẵn giữa các mặt tiếp xúc.
D Tăng diện tích bề mặt tiếp xúc.
Câu3: Lực ma sát trượt xuất hiện trong trường hợp nào sau đây?
A Ma sát giữa các viên bi với ổ trục xe đạp, xe máy.
B Ma sát giữa cốc nước đăt trên mặt bàn với mặt bàn.
C Ma sát giữa lốp xe với mặt đường khi xe chuyển động.
D Ma sát giữa ma phanh với vành xe khi bóp nhẹ phanh.
Khoanh tròn chữ cái đứng trước câu trả lời mà em chọn.
Nhóm:……
Trang 61BÀI HỌC KẾT THÚC
CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ VÀ
CÁC EM HỌC SINH