Xử lý các sự kiện trong Java

public void windowDeactivatedWindowEvent e {}} IV... addMouseListener new MouseAdapter { public void mouseClickedMouseEvent e // Mac dinh la chuot trai { // Kiem tra neu la chuot phai du

Đ tài 8 X lý các s ki n trong Java ề ử ự ệ

I Khái ni m và c s x lý s ki n ệ ơ ở ử ự ệ

B t kỳ chấ ương trình có giao di n đ h a nào thệ ồ ọ ường h tr vi c kích ho t các s ki nỗ ợ ệ ạ ự ệ

t con chu t ho c bàn phím Môi trừ ộ ặ ường đi u hành s g i các s ki n này t i chề ẽ ử ự ệ ớ ương trình đang ch y L p trình viên đạ ậ ược hoàn toàn quy t đ nh đi u gì s x y ra khi các s ki n nàyế ị ề ẽ ả ự ệ

được kích ho t.ạ

Trong Java s d ng m t cách ti p c n d a trên các khái ni m:ử ụ ộ ế ậ ự ệ

- Các ngu n c a s ki n (event source)ồ ủ ự ệ

- Các b l ng nghe s ki n (event listener)ộ ắ ự ệ

Các ngu n s ki n chính là các đ i tồ ự ệ ố ượng đi u khi n, chúng có các phề ể ương th c đứ ể

l p trình viên đăng ký các b l ng nghe cho chúng Khi m t s ki n x y ra đ i v i m t ngu nậ ộ ắ ộ ự ệ ả ố ớ ộ ồ

s ki n, nó s g i thông báo này t i t t c các b l ng nghe s ki n đự ệ ẽ ử ớ ấ ả ộ ắ ự ệ ược đăng ký cho sự

ki n đó.ệ

Đ i v i m t ngôn ng OOP nh Java thì toàn b thông tin v s ki n đố ớ ộ ữ ư ộ ề ự ệ ược đóng gói trong m t l p event T t c các l p event đ u d n xu t t l p java.util.EventObject M i lo iộ ớ ấ ả ớ ề ẫ ấ ừ ớ ỗ ạ

s ki n tự ệ ương ng v i m t l p d n xu t, ch ng h n nh ActionEvent và WindowEvent Sauứ ớ ộ ớ ẫ ấ ẳ ạ ư đây là cây phân c p ch s k th a gi a các l p s ki n trong Java:ấ ỉ ự ế ừ ữ ớ ự ệ

Các s ki n trên đự ệ ược g i cho các đ i tử ố ượng l ng nghe tắ ương ng nh : ActionListenerứ ư MouseMotionListener

AdjustmentListener MouseWheelListener

FocusListener WindowListener

ItemListener WindowFocusListener

KeyListener WindowStateListener

MouseListener

Các ngu n s ki n khác nhau có th phát sinh các s ki n khác nhau Ví d m t buttonồ ự ệ ể ự ệ ụ ộ (nút b m) thì phát sinh s ki n ActionEvent trong khi m t c a s l i phát sinh s ki nấ ự ệ ộ ử ổ ạ ự ệ WindowEvent

Tóm l i, m t s ki n đạ ộ ự ệ ược qu n lý d a trên các khái ni m:ả ự ệ

1 M t đ i tộ ố ượng l ng nghe là m t bi u hi n c a m t l p có cài đ t giao di nắ ộ ể ệ ủ ộ ớ ặ ệ

l ng nghe s ki nắ ự ệ

2 M t ngu n s ki n là m t đ i tộ ồ ự ệ ộ ố ượng mà có th đăng ký các đ i tể ố ượng l ngắ nghe và g i cho chúng các đ i tử ố ượng s ki n.ự ệ

3 Ngu n s ki n g i đ i tồ ự ệ ử ố ượng s ki n t i t t c các đ i tự ệ ớ ấ ả ố ượng l ng nghe đắ ượ c đăng ký cho s ki n đó.ự ệ

4 Đ i tố ượng l ng nghe s s d ng thông tin trong các đ i tắ ẽ ử ụ ố ượng s ki n đ ph nự ệ ể ả

ng v i các s ki n đó

Cú pháp đ đăng ký các đ i tể ố ượng l ng nghe cho các ngu n s ki n theo cú pháp sau:ắ ồ ự ệ

<ngu n s ki n>.add<s ki n>Listener(<ồ ự ệ ự ệ đ i tố ượng l ng nghe s ki nắ ự ệ >)

Ví d :ụ

ActionListener listener = ; // đ i tố ượng l ng ngheắ

JButton button = new JButton("Ok"); // Ngu n s ki nồ ự ệ

button.addActionListener(listener); // đăng ký đ i tố ượng l ng nghe s ki nắ ự ệ

Trong đo n code trên, v n đ còn l i là đ i tạ ấ ề ạ ố ượng l ng nghe s ki n ph i có m tắ ự ệ ả ộ

phương th c đ nh n v s ki n t ngu n s ki n đăng ký nó và x lý ứ ể ậ ề ự ệ ừ ồ ự ệ ử Ở đây, đ i tố ượ ng listener ph i thu c m t l p có cài đ t giao di n ActionListener Trong giao di n này có khaiả ộ ộ ớ ặ ệ ệ báo m t phộ ương th c actionPerformed đ nh n v m t s ki n ActionEvent:ứ ể ậ ề ộ ự ệ

class MyListener implements ActionListener

{

public void actionPerformed(ActionEvent event)

{

// Đo n mã x ký s ki n đ t đâyạ ử ự ệ ặ ở

}

}

B t c khi nào ngấ ứ ười dùng click chu t vào đ i tộ ố ượng Jbutton trên màn hình, m t sộ ự

ki n ActionEvent đệ ược phát sinh và g i cho đ i tử ố ượng l ng nghe listener Đ i tắ ố ượng này có cài đ t m t phặ ộ ương th c đ x lý s ki n là actionPerformed, l y đ i s là đ i tứ ể ử ự ệ ấ ố ố ố ượ ng ActionEvent nh n đậ ược

Có th có nhi u b l ng nghe để ề ộ ắ ược đăng ký cho m t ngu n s ki n, khi đó s ki nộ ồ ự ệ ự ệ cũng được g i t i t t c các b l ng nghe và t i phử ớ ấ ả ộ ắ ớ ương th c actionPerformed c a chúng.ứ ủ

S đ sequence cho đo n code trên nh sau:ơ ồ ạ ư

Sau đây là m t ví d v x lý s ki n click cho 3 đ i tộ ụ ề ử ự ệ ố ượng Jbutton:

M t Button độ ượ ạc t o ra nh sau b ng cách g i constructor c a JButton v i m t chu iư ằ ọ ủ ớ ộ ỗ nhãn ho c m t nh hay c hai:ặ ộ ả ả

JButton yellowButton = new JButton("Yellow");

JButton blueButton = new JButton(new ImageIcon("blue-ball.gif"));

Thêm 3 Button vào 1 panel nh sau:ư

Class ButtonPanel extends JPanel

{

public ButtonPanel()

{

JButton yellowButton = new JButton("Yellow");

JButton blueButton = new JButton("Blue");

JButton redButton = new JButton("Red");

add(yellowButton);

add(blueButton);

add(redButton);

}

}

Bây gi chúng ta đ nh nghĩacác b l ng nghe cho các Button này g i là ColorAction nhờ ị ộ ắ ọ ư sau:

public class ColorAction implements ActionListener

{

public ColorAction(Color c)

{

backgroundColor =c;

}

public void actionPerformed(ActionEvent e)

{

setBackground(backgroundColor); // Thay đ i màu n n c a panel khi Button đổ ề ủ ượ c click

}

private Color backgroundColor;

}

M i đ i tỗ ố ượng Button được đăng ký cho b l ng nghe này:ộ ắ

Class ButtonPanel extends JPanel

{

public ButtonPanel()

{

JButton yellowButton = new JButton("Yellow");

JButton blueButton = new JButton("Blue");

JButton redButton = new JButton("Red");

add(yellowButton);

add(blueButton);

add(redButton);

ColorAction yellowAction = new ColorAction(Color.Yellow);

ColorAction blueAction = new ColorAction(Color.Blue);

ColorAction redAction = new ColorAction(Color.Red);

yellowButton.addActionListener(yellowAction);

blueButton.addActionListener(blueAction);

redButton.addActionListener(redAction);

}

}

M t v n đ đ t ra là phộ ấ ề ặ ương th c setBackground() không đứ ược đ nh nghĩa trong l pị ớ ColorAction mà ch đỉ ược đ nh nghĩa cho l p Panel Gi i pháp đây là đ a l p ColorActionị ớ ả ở ư ớ

thành l p n i c a l p ButtonPanel, khi đó trong l p ColorAction, ta có th truy c p cácớ ộ ủ ớ ớ ể ậ

phương th c c a l p Panel (đứ ủ ớ ược ButtonPanel k th a) nh setBackground ch ng h n.ế ừ ư ẳ ạ

Class ButtonPanel extends JPanel

{

public ButtonPanel()

{

JButton yellowButton = new JButton("Yellow");

JButton blueButton = new JButton("Blue");

JButton redButton = new JButton("Red");

add(yellowButton);

add(blueButton);

add(redButton);

ColorAction yellowAction = new ColorAction(Color.Yellow);

ColorAction blueAction = new ColorAction(Color.Blue);

ColorAction redAction = new ColorAction(Color.Red);

yellowButton.addActionListener(yellowAction); // Đăng ký b l ng nghe s ki nộ ắ ự ệ

blueButton.addActionListener(blueAction);

redButton.addActionListener(redAction);

}

private class ColorAction implements ActionListener

{

public ColorAction(Color c)

{

backgroundColor =c;

}

public void actionPerformed(ActionEvent e)

{

setBackground(backgroundColor); // Thay đ i màu n n c a panel khi Button đổ ề ủ ượ c click

}

private Color backgroundColor;

}

}

Chương trình sau đây ki m tra s th c hi n đáp ng các s ki n v a thi t k trên:ể ự ự ệ ứ ự ệ ừ ế ế ở

import javax.swing.JFrame;

public class testPanel extends JFrame

{

public testPanel() {

ButtonPanel pn = new ButtonPanel();

this.add(pn);

}

public static void main(String[] argvs) {

testPanel p = new testPanel();

p.setSize(300,400);

p.setVisible(true);

} }

Thông thường, các l p l ng nghe s ki n có th đớ ắ ự ệ ể ược cài đ t ngay trong phặ ương th cứ addActionListener nh sau:ư

yellowButton.addActionListener(

new ActionListener()

{

public void actionPerformed(ActionEvent event)

{

setBackground(Color.YELLOW);

}

});

Làm nh v y ta không c n thi t k riêng m t l p ColorAction.ư ậ ầ ế ế ộ ớ

II Truy c p thông tin s ki n ậ ự ệ

M t phộ ương pháp khác đ l p trình s ki n đó là gán cho t t c các đ i tể ậ ự ệ ấ ả ố ượng ngu nồ

s ki n chung m t đ i tự ệ ộ ố ượng l ng nghe Tùy theo thông tin v s ki n nh n đắ ề ự ệ ậ ược, phươ ng

th c actionPerformed s có s hành x khác nhau Mu n v y, l p ch a các ngu n s ki nứ ẽ ự ử ố ậ ớ ứ ồ ự ệ

ph i cài đ t giao di n ActionListener.ả ặ ệ

import javax.swing.*;

import java.awt.event.*;

public class ButtonPanel extends JPanel implements ActionListener

{ JButton yellowButton;

JButton blueButton;

JButton redButton;

public ButtonPanel()

{

yellowButton = new JButton("Yellow");

blueButton = new JButton("Blue");

redButton = new JButton("Red");

add(yellowButton);

add(blueButton);

add(redButton);

yellowButton.addActionListener(this);

blueButton.addActionListener(this);

redButton.addActionListener(this);

}

public void actionPerformed(ActionEvent event)

{

if (event.getSource()==yellowButton) setBackground(Color.YELLOW);

if (event.getSource()==redButton) setBackground(Color.RED);

if (event.getSource()==blueButton) setBackground(Color.BLUE);

}

}

Trong ví d trên, b n thân l p component ButtonPanel đóng vai trò là l p l ng nghe sụ ả ớ ớ ắ ự

ki n vì nó có cài đ t giao di n ActionListener Do đó, khi đăng ký đ i tệ ặ ệ ố ượng l ng nghe cho cácắ Button, ta ch vi c s d ng bi n this, đ i di n cho đ i tỉ ệ ử ụ ế ạ ệ ố ượng ng m đ nh c a chính l pầ ị ủ ớ ButtonPanel Các đ i tố ượng Button bây gi cũng ph i khai báo là bi n thành ph n c a l p vìờ ả ế ầ ủ ớ chúng được truy c p trong 2 phậ ương th c khác nhau.ứ Tuy nhiên phương pháp này s tr nênẽ ở khó dùng khi trên panel có nhi u đ i tề ố ượng ngu n s ki n.ồ ự ệ

III X lý các s ki n trên window ử ự ệ

Ph n trên đã cho th y cách th c chúng ta làm vi c v i các ngu n s ki n là các đ iầ ấ ứ ệ ớ ồ ự ệ ố

tượng n m trong m t window Ph n này ta s xem xét các s ki n x y ra đ i v i b n thânằ ộ ầ ẽ ự ệ ả ố ớ ả

m t window.ộ

Mu n b t các s ki n c a window, ta cũng qua các bố ắ ự ệ ủ ước căn b n sau:ả

WindowListener listener = new

frame.addWindowListener(listener);

Trong đó frame là m t đ i tộ ố ượng c a l p JFrame, là đ i tủ ớ ố ượng ngu n s ki n phát sinhồ ự ệ các s ki n WindowEvent Đ i tự ệ ố ượng listener b t bu c ph i thu c m t l p có cài đ t giaoắ ộ ả ộ ộ ớ ặ

di n WindowListener C u trúc c a giao di n này nh sau:ệ ấ ủ ệ ư

public interface WindowListener

{

void windowOpened(WindowEvent e);

void windowClosing(WindowEvent e);

void windowClosed(WindowEvent e);

void windowIconified(WindowEvent e); // thu nh c a sỏ ủ ổ

void windowDeiconified(WindowEvent e);

void windowActivated(WindowEvent e);

void windowDeactivated(WindowEvent e);

}

Do đó các l p cài đ t giao di n này ph i khai báo đ nh nghĩa t t c các phớ ặ ệ ả ị ấ ả ương th cứ trên Tuy nhiên, ta ch vi t code cho phỉ ế ương th c nào ta x lý mà thôi, ví d :ứ ử ụ

class Terminator implements WindowListener

{

public void windowClosing(WindowEvent e)

{

System.exit(0);

}

public void windowOpened(WindowEvent e) {}

public void windowClosed(WindowEvent e) {}

public void windowIconified(WindowEvent e) {}

public void windowDeiconified(WindowEvent e) {}

public void windowActivated(WindowEvent e) {}

public void windowDeactivated(WindowEvent e) {}

}

IV Các l p thích nghi ớ

Ta th y r ng vi c khai báo đ y đ 7 phấ ằ ệ ầ ủ ương th c, có nh ng phứ ữ ương th c không x lýứ ử

gì c làm cho chả ương trình không đượ ố ưc t i u Gi i pháp đây s là đ nh nghĩa m t l p trungả ở ẽ ị ộ ớ gian, khai báo cài đ t giao di n WindowListener v i đ y đ 7 phặ ệ ớ ầ ủ ương th c nh ng các phứ ư ươ ng

th c này cũng không làm gì c Các l p mu n cài đ t n i dung cho m t s ki n ch vi c khaiứ ả ớ ố ặ ộ ộ ự ệ ỉ ệ báo k th a l p này và đ nh nghĩa ch ng phế ừ ớ ị ồ ương th c c n thi t Các l p có vai trò trung gianứ ầ ế ớ

nh v y g i là các l p thích nghi V i m i giao di n l ng nghe, ta có m t l p thích nghi tư ậ ọ ớ ớ ỗ ệ ắ ộ ớ ươ ng

ng Ví d : WindowListener có l p thích nghi WindowAdapter, MouseListener có

MouseAdapter Các l p thích nghi thớ ường dùng là:

FocusAdapter MouseMotionAdapter

KeyAdapter WindowAdapter

MouseAdapter

class Terminator extends WindowAdapter

{

public void windowClosing(WindowEvent e)

{

System.exit(0);

}

}

V n đ là các l p ấ ề ớ window thường ph i khai báo k th a t JFrame r i nên không thả ế ừ ừ ồ ể khai báo k th a thêm l p WindowAdapter Lúc này, k thu t đ nh nghĩa l p n i n c danhế ừ ớ ỹ ậ ị ớ ộ ặ

được phát huy:

frame.addWindowListener(new WindowAdapter()

{ public void windowClosing(WindowEvent event) {

System.exit(0);

} public void windowIconified(WindowEvent e) {System.exit(0);} } );

Đo n code này th c hi n các công vi c sau:ạ ự ệ ệ

1 Đ nh nghĩa m t class n c danh k th a l p WindowAdapterị ộ ặ ế ừ ớ

2 Thêm 2 phương th c windowClosing và windowIconified cho l p n c danh đóứ ớ ặ

3 K th a 5 phế ừ ương th c còn l i t WindowAdapterứ ạ ừ

4 T o ra m t đ i tạ ộ ố ượng c a l p đó, đ i tủ ớ ố ượng cũng không có tên

5 G i đ i tử ố ượng này cho phương th c addWindowListenerứ

Ta có th đ nh nghĩa ch ng nhi u h n m t phể ị ồ ề ơ ộ ương th c c a WindowAdapter ứ ủ

T t nhiên là không ph i khi nào ta cũng ph i s d ng l p n i n c danh M t cách làmấ ả ả ử ụ ớ ộ ặ ộ khác là khai báo m t l p (thộ ớ ường là l p n i) d ng nh class Terminator trên, sau đó đăng kýớ ộ ạ ư ở

l ng nghe s ki n cho frame mà không c n m t đ i tắ ự ệ ầ ộ ố ượng có tên rõ ràng c a Terminator:ủ

frame.addWindowListener(new Terminator());

Đ k t thúc đ tài này ta li t kê các phể ế ề ệ ương th c x lý s ki n nh b ng sau:ứ ử ự ệ ư ả

Interface Methods Parameter/Accessors Ngu n s ồ ự

ki n ệ

ActionListener actionPerformed ActionEvent

• getActionCommand

• getModifiers

AbstractButton JComboBox JTextField Timer AdjustmentListener adjustmentvalueChanged AdjustmentEvent

• getAdjustable

• getAdjustmentType

• getValue

JScrollbar

ItemListener ItemstateChanged ItemEvent

• getItem

• getItemSelectable

• getStateChange

AbstractButton JComboBox

FocusListener FocusGained

• isTemporary

Component

KeyListener keyPressed

keyReleased keyTyped

KeyEvent

• getKeyChar

• getKeyCode

• getKeyModifiersText

• getKeyText

• isActionKey

Component

MouseListener mousePressed

mouseReleased mouseEntered mouseExited mouseClicked

MouseEvent

• getClickCount

• getX

• getY

• getPoint

• TRanslatePoint

Component

MouseMotionListener mouseDragged MouseEvent Component

Interface Methods Parameter/Accessors Ngu n s ồ ự

ki n ệ

mouseMoved MouseWheelListener mousewheelMoved MouseWheelEvent

• getWheelRotation

• getScrollAmount

Component

WindowListener windowClosing

windowOpened windowIconified windowDeiconified windowClosed windowActivated windowDeactivated

WindowEvent

• getWindow

Window

WindowFocusListener windowGainedfocus

windowlostFocus

WindowEvent

• getOppositeWindow

Window

WindowStateListener WindowStateChanged WindowEvent

• getOldState

• getNewState

Window

V X lý các s ki n chu t ử ự ệ ộ

Các s ki n v i chu t đự ệ ớ ộ ược x lý b i giao di n MouseListener Khi m t ngu n sử ở ệ ộ ồ ự

ki n đệ ược kích ho t b i vi c click chu t, các phạ ở ệ ộ ương th c x lý cho các s ki n tứ ử ự ệ ương ngứ

được li t kê trong b ng trên, đ c bi t hay dùng là mouseClicked() Thông thệ ả ặ ệ ương ta cũng không cài đ t x lý cho t t c các s ki n này nên ta không cài đ t giao di n MouseListenerặ ử ấ ả ự ệ ặ ệ

mà khai báo m t l p n i n c danh k th a t l p thích nghi MouseAdapter.ộ ớ ộ ặ ế ừ ừ ớ

Gi s có m t đ i tả ử ộ ố ượng JFrame tên là frame, sau đây là m t ví d qu n lý s ki nộ ụ ả ự ệ click chu t trên nó:ộ

frame addMouseListener( new MouseAdapter()

{

public void mouseClicked(MouseEvent e) // Mac dinh la chuot trai

{ // Kiem tra neu la chuot phai duoc click

if( (e.getModifiers() & InputEvent.BUTTON3_MASK)== InputEvent.BUTTON3_MASK)

// hien thi mot popup menu tai vi tri click

jp.show(getContentPane(),e.getX(),e.getY());

}

} );