I.Miêu tả và biểu cảm trong văn bản tự sự: 1.Ôn lại một số khái niệm: a.Miêu tả là gì?. So s¸nh miªu t¶ vµ biÓu c¶ma.Sự giống nhau và khác nhau giữa miêu tả trong bài văn tự sự và miêu t
Trang 1KiÓm tra bµi cò 1.Tự sự là gì?
• Tự sự (kể chuyện) là phương thức trình bày
một chuỗi các sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng kết thúc thể hiện một ý nghĩa
2.Một bài văn tự sự cần có những yếu tố nào?
• Một bài văn tự sự phải có : cốt truyện, nhân
vật và sự việc
Trang 2Ng÷ v¨n: TiÕt 24
Miªu t¶ vµ biÓu c¶m trong
v¨n b¶n tù sù
Trang 3I.Miêu tả và biểu cảm trong
văn bản tự sự:
1.Ôn lại một số khái niệm:
a.Miêu tả là gì?
- Ví dụ : Miêu tả ngôi đình làng
-Miêu tả là làm cho người đọc, người nghe, người
xem có thể thấy sự vật,
hiện tượng, con người như đang hiện ra trước mắt.
Trang 4
b.Biểu cảm là gì?
• Ví dụ: Bộc lộ tình
cảm của em về con vật mà em yêu thích
• Biểu cảm là bộc lộ
tình cảm, cảm xúc của mình về thế giới xung quanh
Trang 52 So s¸nh miªu t¶ vµ biÓu c¶m
a.Sự giống nhau và khác nhau giữa miêu tả trong bài văn tự sự và miêu tả trong bài văn miêu tả
- Giống :
*Đều phải miêu tả thật rõ, thật hay.
-Khác:
*Văn tự sự chỉ dùng yếu tố miêu tả để chen vào làm cho câu chuyện sinh động.
*Văn miêu tả dùng yếu tố miêu tả là yếu tố chính của toàn bài.
Trang 62b.Sự giống và khác nhau giữa biểu cảm
trong văn bản tự sự với biểu cảm trong
văn bản biểu cảm
• Giống: đều bộc lộ tư tưởng tình cảm của người
viết
• Khác:
• Văn tự sự: dùng phương thức biểu cảm xen vào
làm cho câu chuyện hấp dẫn, lôI cuốn
• Văn biểu cảm: chỉ dùng phương thức biểu cảm
là chính
Trang 73.Căn cứ vào đâu để đánh giá hiệu quả của miêu tả và biểu cảm trong văn
bản tự sự?
đắc lực cho văn bản tự sự, tác động
đến nhận thức, cảm xúc người đọc,
người nghe.
Trang 8Hoạt động nhóm: 5 phút
Câu hỏi:
- Nhóm 1, 2: Tìm những yếu tố miêu tả đoạn
trích : Những vì sao của A Đô-đê? SGK/73-74?
- Nhóm 3, 4: Tìm những yếu tố biểu cảm đoạn
trích : Những vì sao của A Đô-đê? SGK/73-74?
- Đoạn trích trên có phải là một trích đoạn tự sự
không? Vì sao?
Trang 94.Tỡm những yếu tố miờu tả và biểu cảm trong đoạn “Những vỡ sao”(trớch) của Ađụđờ.
4.a.Những yếu tố miờu tả:
- Suối reo rõ hơn, đầm nhen lên… non đang mọc.
- Một lần từ phía… một luồng ánh sáng.
- Nàng vẫn ngước mắt lên … nhà trời.
4.b.Nh ng y u t bi u c m 4.b.Nh ng y u t bi u c m ữ ữ ế ố ể ế ố ể ả ả
Tôi bỗng … mát rượi dưới mắt tôi.
Còn tôi … ý nghĩ cao đẹp.
Tôi tưởng đâu … thiêm thiếp ngủ.
Em cú nhận xột gỡ về vai trũ của miờu tả và biểu cảm trong đoạn văn tự sự trờn?
Nhận xột:
Cỏc yếu tố miờu tả và biểu cảm đó giỳp cho đoạn văn tự sự trở nờn sinh động, hấp dẫn và đầy chất thơ.
Trang 10II.Quan sỏt, liờn tưởng, tưởng tượng đối với việc miờu tả, biểu cảm trong bài văn tự sự:
1.Chọn điền từ
a Liên tưởng
b Quan sát
c Tưởng tượng
Trang 12Quan sát là xem xét để nhìn
rõ, biết rõ sự vật hay hiện tượng
Trang 13Tưởng tượng là tạo ra trong tâm trí hình ảnh của cái không hề có trước mắt, hoặc chưa hề gặp
Trang 152.Bài tập 2
a Quan sát: Trong đêm, tiếng suối… không gian.
b Tưởng tượng: Cô gái … đám cưới sao.
c Liên tưởng: Cuộc hành trình… cừu lớn.
Những cảm xỳc, những rung động được nảy sinh từ đõu?
a.Từ sự quan sỏt chăm chỳ, kĩ càng, tinh tế?
b.Từ sự vận dụng liờn tưởng, tưởng tượng, hồi ức?
c.Từ những sự vật, sự việc khỏch quan ?
d.Từ bờn trong trỏi tim người kể?
=> Vỡ chỉ cú tiếng núi của trỏi tim thỡ chưa đủ, nú mang tớnh chủ quan, phải kết hợp với quan sỏt, liờn tưởng, tưởng tượng để cú những ý nghĩ khỏch quan, sõu sắc.
III.Ghi nhớ: sgk/76
Trang 16IV.Luyện tập
Bµi tËp 1
Nh×n vµo c¸c h×nh ¶nh, em h·y kÓ l¹i mét ®o¹n truyÖn TÊm C¸m? Trong lêi kÓ cã
sö dông yÕu tè miªu t¶ vµ biÓu c¶m?
Trang 19Bµi tËp 2:
Đọc lại truyện Tấm Cám, chọn một đoạn văn bất kì, tìm các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong đoạn văn đã chọn.