HD lệnh về solid work 2004 của Đặng Hữu Túy
Trang 1Sử dụng phần mềm solid works (v 2004)
để vẽ vật thể 3 chiều ứng dụng trong việc giảng dạy
Đặng Hữu Tuý E.Mail : danghuutuy@yahoo.com.vn
đ tập huấn cho GV vật lý khối THCS & THPT Tỉnh Thừa Thiên Huế tháng 8/2006
Tác giả đ dùng phần mềm thiết kế bài giảng dự thi “Giáo viên sáng tạo 2006 do Microsoft tổ chức - đạt
giải Ba )
- Tác giả được Microsoft mời báo cáo tại hội nghị tổng kết ngày 18/12/2006 Tại Hà Nội
I./ Một số tính năng của phần mềm Solid Works:
Đây là phần mềm mới nhất để vẽ vật thể 3 chiều, dễ học, thao tác đơn giản, ứng dụng được trong nhiều lĩnh vực như: Hình học không gian; Vật lý; Công nghệ Có thể được dùng để giảng dạy trong trường phổ thông, dạy nghề
Các tính năng cơ bản của phần mềm này:
1 Vẽ vật thể rắn 3 chiều (từng bộ phận: Parts)
2 Tổng hợp các bộ phận (Parts) thành một thực thể phức tạp(Assembly)
3 Từ một thực thể, vẽ các hình chiếu, mặt cắt của nó (bảng vẽ kỹ thuật)
4 Tạo thêm các công cụ mới riêng cho người sử dụng
8 Vật thể được vẽ với độ chính xác rất cao (tuỳ chọn)
9 Thích hợp với các phần mềm khác (Microsoft Office) Đặc biệt đối với phần mềm AutoCAD: có thể chuyển từ bảng vẽ 2D của AutoCAD thành 3D của Solid Works
10 và một số tính năng khác
II./ Phần nội dung:
1./ Yêu cầu:
- Phải có đĩa CD cài chương trình Solid Works
- Máy tính của bạn phải có cấu hình tương đối mạnh
2./ Hướng dẫn cài đặt:
- Cho đĩa CD vào ổ đĩa
Trang 2- Nhấp đúp vào file Serial.txt để xem số sêri Có nhiều sêri, chọn mục cuối cùng
(Solidworks Office Pro)
- Nhấp đúp tiếp file Swsetup.exe Trả lời theo hướng dẫn của màn hình
Nhấp đúp vào file này
Khi màn hình đòi hỏi số sêri, m Bạn
gõ chính xác các số này
Trang 3- Khi màn hình đòi hỏi số sêri, mã Bạn gõ chính xác các số trên
3./ Khởi động chương trình:
- Sau khi đã cài đặt đúng, màn hình Desktop sẽ có biểu tượng như hình
1 Muốn khởi động chương trình, bạn nhấp đúp vào biểu tượng này:
- Màn hình xuất hiện:
Chờ vài giây, màn hình xuất hiện 3 loại tùy chọn sau:
Dùng để vẽ một đối tượng 3 chiều
Dùng để ghép nhiều đối tượng
3 chiều với nhau
Dùng để tạo các bản vẽ kỹ thuật (như hình chiếu trên, hình chiếu dưới )
Hình 1
Hình 2
Trang 4- Chọn tùy chọn thứ nhất Nhấp OK
Màn hình tương tự như sau xuất hiện:
Có thể màn hình không hoàn toàn giống như trên Bạn có thể vào:
Menu Tools, chọn Options Mở từng đề mục để thay đổi
Trang 54./ Cách sử dụng một số nút lệnh trên các thanh công cụ:
Chọn dụng cụ vẽ
Vẽ một đường thẳng
Vẽ một cung theo thứ tự: tâm, điểm đầu, điểm cuối
Vẽ một cung tiếp xúc với một đường thẳng
Vẽ một cung với 3 điểm: đầu, cuối và 1 điểm trên cung
Tạo nét vẽ dọc theo giao tuyến của các vật thể
Đối xứng qua đường trung tâm
Chuyển đổi các quan hệ hình học
Sao chép dọc theo đường thẳng (ngang, dọc)
Sao chép dọc theo đường tròn (hay theo trục quay)
Chèn hình ảnh vào nền
Trang 6Liên kết nhiều nét vẽ thành một
Tạo đường cong qua nhiều điểm bất kỳ
Tạo đường cong 3-D qua các điểm được chỉ định
Hiển thị vật thể theo dạng khung thép
Hiển thị các đường khuất bằng màu xám nhạt
Các đường khuất được làm ẩn
Hiển thị vật thể, có đường nét của các cạnh
Hiển thị vật thể, ẩn đường nét của các cạnh
Trang 7Tăng chiều sâu của một hình phẳng
Quay một hình theo một trục và một góc chỉ định
Quét một hình theo một đường dẫn cho trước
Vuốt đều từ hình này đến hình khác
Tăng bề dày của một bề mặt
Khoét sâu vật thể
Cắt vật thể bằng cách quay một hình phẳng
Khoét vật thể bằng cách quét một hình theo đường dẫn
Khoét vật thể bằng cách vuốt đều từ hình này đến hình khác
Cắt theo bề dày của hình
Làm cong tấm kim loại
Làm thẳng tấm kim loại
Tạo chỗ cong từ một đường chỉ định
Chèn thêm mép cho tấm kim loại bằng cách kéo một cạnh lên
Chèn đầy góc cho tấm kim loại
Chèn đường viền cho những cạnh chỉ định
Cắt vát (hay làm tròn) góc
Trang 8Tạo một bề mặt nằm chính giữa hai bề mặt chỉ định
Xoá phần giao nhau giữa các bề mặt
Thay thế một mặt bằng một bề mặt khác
Vá những lỗ trên bề mặt
Trang 9Bài tập 1: Vẽ một vật rắn đơn giản
Sử dụng các nút Extruded Boss/Base và nút Extruded Cut
1.Chọn Front plane từ Feature Manager Tree
2.Nhấp hoặc chọn Insert/Sketch
3.Nhấp để vẽ hình sau:
4.Nhấp ta được bảng chọn:
Khi đã chọn xong, nhấp nút OK, ta được khối sau:
Để đưa mặt được chọn ra phía trước, nhấp nút
Nút Bỏ Nút OK
Chiều sâu Hướng
Nhấp chọn mặt này
Trang 105.Nhấp vào nút vẽ hình chữ nhật để vẽ một hình chữ nhật trên bề mặt được chọn, như hình dưới:
6.Nhấp nút ta được bảng chọn như hình bên phải :
Bảng này tương tự như bảng trên Chọn số thích hợp ta được
hình xem trước:
7 Nếu được ta chọn OK Ta được vật thể sau:
8 Lưu vật thể này, bằng cách vào menu File/ Save as/ Chọn thư mục/ gõ tên vật thể Nhấp nút Save Phần mở rộng mặc định là sldprt Nếu cần có thể đổi phần mở rộng (ví
dụ jpg) bằng cách vào Type chọn jpg
Trang 11Bài tập 2: Tạo một lỗ khoan phức tạp trên một vật thể, xong sao chép tuyến tính chúng
thành nhiều lỗ khoan khác
Sử dụng các nút Hole Wizard và nút Linear Pattern
1.Chọn Top plane Nhấp nút Sketch Chọn nét vẽ hình chữ nhật để vẽ hình chữ nhật với
kích thước 40mm x 80mm Chú ý nhấp chọn nút Dimensions để nhập kích thước
2.Nhấp nút Extrude Base/Boss, nhập chiều sâu 10mm vào bảng chọn Nhấp OK
3.Nhấp chọn mặt trên như được chỉ
Chú ý khi nhấp chọn, dấu mũi tên trỏ để lại trên nền đổi màu, có hình chữ thập nhỏ
Điểm này sẽ trở thành tâm của mũi khoang Ta có thể thay đổi toạ độ của điểm này
4.Nhấp nút Hole Wizard :
Xuất hiện bảng chọn sau:
Nhấp chọn mặt này
dấu mũi tên chuột để lại trên nền
Trang 12Bấm Next
Xuất hiện bảng thông báo nhắc ta chọn lại vị trí tâm lỗ khoan (khoảng cách từ điểm trỏ
chuột đến 2 cạnh hình chữ nhật, dùng nút Dimensions) hoặc nhấp chọn thêm các điểm để
tạo nhiều tâm lỗ khoan
5.Nhấp nút Finish Ta đ−ợc 1 lỗ khoan nh− hình sau:
6.Để tạo nhiều lỗ khoan theo chiều ngang, chiều dọc, nhấp nút Linear Pattern Xuất hiện bảng chọn Linear Pattern:
Thay đổi cỡ mũi khoang
Thay đổi độ sâu mũi khoang
Trang 137.Nhấp chọn OK ta được hình sau:
8.Lưu File này bằng cách:
Chọn File/Save As/Tên thư mục / tên file/ Save
Nhấp chọn cạnh thứ nhất (chiều dài khối chữ nhật) Nhập khoảng cách giữa các tâm
Nhập số lượng các tâm
Nhấp chọn cạnh thứ hai (chiều rộng khối chữ nhật) Nhập khoảng cách giữa các tâm
Nhập số lượng các tâm Nhấp chọn lỗ khoang đã tạo hoặc nhấp chọn tên
lỗ khoang trên Feature Manager Tree
Trang 14Sử dụng các nút Center Line; Mirror; Add Geometric Relations; Base/Boss Revolve; Circular Pattern:
Center Line Mirror Add Geometric Relations Base/Boss Revolve Circular Pattern
1.Chọn Front Plane
2.Nhấp nút Sketch Nhấp tiếp nút Centerline Nhấp trỏ chuột tại gốc rồi vẽ đường thẳng
đứng (khi rê chuột chú ý mũi tên chuột có chữ V - đường thẳng đứng; có chữ H - đường nằm ngang)
3.Tiếp tục nhấp nút Mirror Đường thẳng đứng vừa vẽ sẽ xuất hiện dấu gạch đôi ở hai đầu (điều này chứng tỏ nó sẽ trở thành trục đối xứng)
4.Nhấp nút Line để vẽ như hình bên phải:
Trang 157.Muốn cho các cạnh được chọn dài bằng nhau, ta nhấp nút Equal Xong nhấp OK 8.Nếu muốn có độ dài chính xác theo chỉ định
có thể nhấp nút Dimensions để nhập số đo
(đơn vị mm) cho mỗi đoạn (Cạnh dưới cùng cách
gốc khoảng 20mm)
9.Nhấp nút Center Line Từ gốc toạ độ vẽ đường
thẳng nằm ngang (để làm trục quay)
10 Nhấp nút Sketch (nút này đang chìm xuống,
bây giờ sẽ nổi lên)
11.Nhấp nút Base/Boss Revolve Xuất hiện bảng
Trang 1613.Nhấp chọn nút Normal-To từ thanh công cụ Standard
View
14.Nhấp nút Sketch Nhấp nút Centerline để vẽ đường
dọc từ gốc toạ độ Nhấp tiếp nút Mirror (để vẽ đối
xứng) Nhấp nút Line để vẽ như hình bên phải :
(có thể cho độ dài cạnh dưới 10mm; cạnh trên 30mm)
Nên vẽ cạnh trên hơi quá mép trên của vật
15.Nhấp chọn nút Extrude Cut, xuất hiện bảng chọn
Nhập các số liệu thích hợp Chú ý ở phần chọn Direction,
nhấp dấu tam giác ngược để chọn Through All Xong
nhấp OK Ta được hình sau:
16.Để vẽ thêm nhiều khe, trước hết ta phải chọn trục quay cho khe vừa vẽ Vào menu View, nhấp vào mục Temporary Axis (như mũi tên chỉ)
Lúc này ở tâm của vật xuất hiện một trục (hình gạch gạch) Nhấp chọn mặt này
Trang 1717.Nhấp nút Circular Pattern, xuất hiện bảng chọn :
18.Nhấp nút OK, xuất hiện hình sau:
19.Lưu lại đối tượng
20.Tương tự, bạn có thể vẽ ròng rọc sau:
Nhấp chọn trục quay
Đổi chiều trục quay
Góc quay
Số lượng bản sao (kể cả đối tượng làm mẫu)
Chọn khoảng cách đều nhau
Chọn đối tượng dùng làm mẫu
Trang 18Bài tập 4: Vẽ vật thể có gai ốc và sử dụng phép đối xứng gương
Sử dụng các nút Insert/Cut/Sweep; Convert Entities; Helix; Chamfer; Mirror
Insert/Cut/Sweep Convert Entities Helix Chamfer Mirror
1.Nhấp chọn Front Plane
2.Nhấp nút Sketch Nhấp chọn nút Line để vẽ hình phát thảo dưới đây (có thể nhấp thêm nút Dimensions để chỉ định các giá trị độ dài):
3.Nhấp nút Base/Boss Revolve, xuất hiện bảng chọn Nhấp cạnh dưới cùng để làm trục quay(như mũi tên chỉ); góc quay 360 độ Nhấp OK Ta được hình sau:
4.Nhấp vào nút xoay (biểu tượng có 2 mũi tên cong ngược chiều) để dưa mặt bên trái của vật ra phía trước, nhấp chọn mặt này
Nhấp chọn cạnh này để làm trục quay
Trang 195.Trên mặt này, chúng ta muốn vẽ một đường tròn bằng và đồng tâm với cạnh của vật (được chỉ trong hình vẽ trên) Nhấp nút Sketch Nhấp chọn nút Convert Entities:
Xuất hiện một đường tròn nằm trong mặt được chọn
6.Nhấp nút Helix, xuất hiện bảng chọn:
Nhấp chọn mặt này Hai đường tròn này có bán kính bằng nhau và đồng tâm
Trang 20nút chuột giữa để phóng to - nếu cần)
Chú ý cạnh ngang của tam giác trùng với điểm mút của đường xoắn ốc và cùng nằm ngang với cạnh của vật Muốn vậy, nhấp nút Add Relations Xuất hiện bảng chọn Chọn 2 cạnh như mũi tên chỉ hình bên trái Nhấp nút Colinear trong menu mới xuất hiện:
8.Nhấp lại nút Sketch để tắt nó
9.Nhấp nút Insert/Cut/Sweep:
Xuất hiện bảng chọn:
Trong ô Profile: nhấp chọn tam giác
Trong ô Path: nhấp chọn đường xoắn ốc
Nhấp nút OK Ta được hình sau:
Chọn hai cạnh này
Chọn hình tam giác Chọn đường xoắn ốc
Nhấp chọn mặt này
Trang 2110.Nhấp chọn mặt bên phải (để làm mặt đối xứng gương) Nhấp nút Mirror:
Xuất hiện bảng chọn Mirror:
11.Nhấp nút OK Ta được hình cuối cùng (bên dưới) Có thể nhấp thêm nút Chamfer để vạt chéo một vài cạnh
12.Lưu vật thể
Chọn mặt phẳng để làm mặt
đối xứng
Chọn vật để đối xứng qua gương
Vật và ảnh đối xứng của nó
được trộn lại thành một vật thể
Trang 22Bài tập 5: Vẽ một đinh vít có gai xoắn ốc
1 Chọn Front Plane Nhấp nút Sketch
Nhấp nút Line để vẽ như hình bên:
2.Vào menu Insert \ Bass-Boss \ Revolve Nhấp chọn trục quay Nhấp OK Ta được hình dưới:
Bây giờ ta xẻ rãnh cho mũ đinh vít
3.Nhấp chọn mặt trên của đinh vít Nhấp chọn nút Sketch Nhấp chọn nút vẽ hình chữ nhật để vẽ một hình chữ nhật hẹp và dài
4.Vào menu Insert \ Cut \ Extrude (dùng
để tạo rãnh) Xuất hiện bảng chọn Nhập vào các ô tương ứng:
+ Hướng: Blind + Depth (độ sâu): 4 mm + Draft (trên dưới không giống nhau): 50 Nhấp OK
Ta được hình bên
5.Tiếp theo ta vẽ gai cho đinh vít Muốn vậy ta phải định nghĩa 1 mặt phẳng cách mũi đinh vít một đoạn về phía trên, tại đây ta vẽ 1 vòng tròn làm cơ sở cho 1 đường xoắn
ốc làm đường dẫn (path) cho việc tạo gai
- Chọn mặt phẳng Top Plane Nhấp nút Plane (hay vào menu Insert \ Reference Geometry \ Plane) Xuất hiện bảng chọn Nhập vào các ô tương ứng:
+ Offset Distance (khoảng cách tính từ Top Plane): 70 mm
+ Nhấp OK Ta được 1 mặt phẳng cách Top Plane 70mm
6.Chọn mặt phẳng này Vào menu Tool \ Sketch Tool \ Intersection Curve Chọn thân vít để có được giao tuyến là một đường tròn
7.Vào menu Tool \ Sketch Tool \ Convert Entities (dùng biến đổi thành thực thể)
để biến đổi giao tuyến này thành một đường tròn (thực thể)
Trang 238.Chọn đường tròn này Vào menu Insert \ Curve \ Helix (để vẽ đường xoắn ốc) Xuất hiện bảng chọn Nhập vào các ô tương ứng:
+ Pich (khoảng cách các vòng xoắn): 5 mm + Revolutions (số vòng xoắn): 10
+ Start Angle (góc bắt đầu vòng xoắn): 00
+ Nhấp OK Ta được hình bên trái
9.Chọn Right Plane, xoay cho đinh vít nằm ngang và phóng lớn lên Vẽ 1 tam giác tiếp xúc với vòng xoắn (tương tự như bài tập 4) Vào menu Insert \ Cut \ Sweep (dùng cắt tròn theo đường dẫn) Xuất hiện bảng chọn Nhập vào các ô:
+ Profile: chọn tam giác vừa vẽ
+ Path: chọn đường xoắn ốc
10.Nhấp nút OK Ta được hình:
11.Lưu vật thể vừa vẽ
Trang 241 Chọn Front Plane Nhấp chọn nút Sketch Chọn tiếp nút Circle
để vẽ đường tròn:
2.Vào menu Insert \ Curve \ Helix Xuất hiện bảng chọn
Nhập vào:
+ Pich: 6 mm + Revolutions: 15 + Start Angle: 00 + Nhấp OK
Ta được hình xoắn ốc bên trái
3.Để vẽ tiết diện của dây làm lò xo, ta chọn Top Plane, phóng đại lên nhiều lần, vẽ
1 đường tròn có tâm tiếp xúc với đầu cuối lò xo, bán kính 1mm
4.Vào menu Insert \ Boss-Base \ Sweep Xuất hiện bảng chọn:
+ Profile: chọn đường tròn
+ Path: chọn lò xo
+ Nhấp OK
5.Chọn vật liệu cho lò xo: - Vào menu Edit \
Appearance \ Material Xuất hiện bảng chọn Chọn
vật liệu là Alloy Steel Ta được hình bên phải:
6.Lưu vật đã vẽ
Trang 25Bài tập 7: Vẽ tấm kim loại
Sử dụng các nút:
BaseFlange Sketch Bend Flat Pattern
1.Chọn Right Plane Nhấp chọn nút Sketch
Nhấp chọn nút Line
2.Vẽ hình sau, với kích thước đã cho (chú ý gốc):
3.Nhấp nút Base Flange:
Xuất hiện bảng chọn:
4.Nhấp chọn OK Ta được hình bên phải:
5.Nhấp chọn cạnh dưới (như mũi tên chỉ)
Nhấp nút Edge Flange Xuất hiện bảng chọn:
Nhấp nút này để chọn Mid Plane
Chọn chiều sâu
Chọn bề dày của tấm kim loại
Muốn đổi hướng thì chọn nút này
Chọn bán kính uốn cong của góc
Chọn cạnh này
Trang 26Nhấp chọn OK Ta được hình nhưng chưa đúng yêu cầu
Tiếp tục nhấp phải chuột và chọn Edit Sketch Rê 2
đường dọc vào phía trong thế nào để được hình dưới
8.Chọn mặt được chỉ, vẽ đường thẳng cách mép trên chừng 5mm
Chọn bán kính uốn cong mặc định (nếu không, nhập vào bán kính mới)
Chọn góc Chọn chiều dài của cạnh
Chọn vị trí uốn cong
Chọn
mặt này
Trang 279.Nhấp nút Sketcđe Bend: Xuất hiện bảng chọn:
10.Nhấp OK Ta được hình bên phải:
11.Làm tương tự như trên với mặt bên kia
12.Đến đây, ta dễ dàng khoan các lỗ như hình dưới,
bên trái:
13.Muốn trãi mẫu vật này lên một mặt phẳng, chỉ cần nhấp nút Flat Pattern:
(nút này có tác dụng tắt, mở)
Ta được hình bên:
14.Lưu vật
Chọn mặt cố định (nhấp chọn phần dưới của mặt)
Chọn vị trí uốn (tại đường trung tâm của đoạn cong)
Góc uốn cong
Bán kính uốn cong như mặc định từ đầu
Trang 28§Õn ®©y b¹n dÔ dµng vÏ ®−îc khèi m¸y gÇn gièng nh−
a Vµo menu File/ New / Drawing/ OK XuÊt hiÖn b¶ng sau:
Chän cì giÊy (nh− D-Landscape) råi nhÊp OK
b XuÊt hiÖn b¶ng chän:
Trang 29Xuất hiện bảng chọn:
Giả sử ta chọn Isometric (như mũi tên chỉ), rồi đưa chuột vào bảng vẽ, nhấp Ta được hình chiếu bên trái
Nhấp chuột vào đường chấm chấm chung quanh để chọn
nó Nhấp vào các nút dưới đây(trên thanh công cụ) để có những hình chiếu khác
Chọn tên của khối máy (bài tập 10) vì File -khối máy- đang mở Nếu File đang đóng, nhấp nút Browse tìm đến tên file này
Nhấp nút Next (hình mũi tên)
Chọn một trong những hướng nhìn được liệt kê rồi đưa trỏ chuột vào trang bảng vẽ
Nhấp vào đường chấm chấm
chung quanh để chọn hình chiếu