Xứ Huế hiền hoà và thơ mộng, là nơi để lại biết bao cảm xúc, tình cảm trong tâm hồn của những người đến Huế, xa Huế; đặc biệt là các nghệ sĩ.. Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu bài thơ “Đâ
Trang 1Xứ Huế hiền hoà và thơ mộng, là nơi để lại biết bao cảm xúc, tình cảm trong tâm hồn của những người đến Huế, xa Huế; đặc biệt là các nghệ sĩ Có rất nhiều nhà thơ viết về cảnh đẹp và con người xứ Huế như Nguyễn Bính, Hàn Mặc Tử, Tố Hữu, Thu Bồn, Bùi Giáng Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mặc Tử để cùng đồng cảm với thi nhân những nỗi niềm tha thiết với xứ Huế.
Trang 2HÀN MẶC TỬ
Trang 3I/ GIỚI THIỆU CHUNG
1/ Tác giả : 1912 - 1940
- Người cĩ tài năng nhưng cĩ một
cuộc đời ngắn ngủi và bất hạnh.
- Hồn thơ mãnh liệt: gắn bĩ tha
thiết với cuộc đời và quằn quại
Trang 42/ Hồn cảnh sáng tác :
- Vi t vào n m 1939 ế ă ,
cảm xúc được gợi
chủ yếu từ mối
tình của nhà thơ
với cô gái thôn Vĩ
Trang 5* Đọc bài thơ : ĐÂY THÔN VĨ DẠ
Sao anh không v ch i thôn V ? ề ơ ĩ Nhìn n ng hàng cau n ng m i lên ắ ắ ớ
V ườ n ai m ướ t quá xanh nh ng c ư ọ
Lá trúc che ngang m t ch đi n ặ ữ ề
Gió theo l i gió, mây đ ố ườ ng mây Dòng n ướ c bu n thiu, hoa b p lay ồ ắ Thuy n ai đ u b n sông tr ng đó ề ậ ế ă
Trang 6II/ TÌM HIỂU VĂN BẢN:
1/ Khổ thơ thứ nhất :
1/ Khổ thơ thứ nhất :
- Sao anh ? -> câu hỏi tu từ
->lời mời, trách mĩc nhẹ nhàng của người
thơn Vĩ qua sự tưởng tượng của nhà thơ và
lời tự nhủ tha thiết của thi nhân trở về thơn
Vĩ
+ nắng hàng cau - nắng mới lên -> vẻ đẹp
tinh khôi, trong trẻo
+ mướt quá - xanh như ngọc -> tươi tốt ,
sạch sẽ
+ lá trúc che ngang mặt chữ điền -> vẻ đẹp
hiền hoà ,đôn hậu của cô gái Huế
-> cảnh và người hài hồ, nên thơ,
kín đáo , duyên dáng, thanh lịch
Tư
Trang 7=> Bức tranh mang vẻ đẹp mượt mà, óng ả,
đằm thắm, thơ mộng trong buổi bình
minh của thôn Vĩ Dạ qua tình cảm thân thương, đắm say của nhà thơ.
Tö
Trang 82/ Khổ thơ thứ hai :
- Giĩ, mây, nước, hoa, sơng, trăng
-> hình ảnh ước lệ, thi vị, mềm
mại, huyền ảo
- Điệp từ : giĩ, mây ; nhưng đối
lập với trạng thái rời rạc, chia
lìa
- Từ gợi cảm : buồn thiu, lay
- Nhịp điệu: chậm rãi, nhè nhẹ
-> cảnh vật rời rạc, tĩnh lặng,
khơng gắn bĩ giao hồ mà chia
lìa và mang nỗi buồn man mác.
-> Cảnh vật mang nét đặc trưng
của xứ Huế.thơ mộng , buồn ,
trầm mặc
§¢Y TH¤N VÜ D¹ - Hµn MỈc Tư
Trang 9- Thuyền ai -> đại từ phiếm chỉ
Cĩ chở trăng về kịp ? -> câu hỏi tu từ
-> Tâm trạng băn khoăn lo ngại, vừa hy vọng vừa
thất vọng
=> Với bút pháp thực ảo đan xen, thể hiện cảnh
đẹp huyền ảo lung linh, nửa hư nửa thực nhưng buồn bã, hắt hiu với những nỗi cơ đơn, khắc
khoải, chờ mong, day dứt về tình yêu
khoải, chờ mong, day dứt về tình yêu
Tư
Trang 103/ Khổ thơ thứ ba:
3/ Khổ thơ thứ ba:
- Cảnh : Thơ mộng, giàu màu sắc hư ảo
- Tâm trạng :hoàn toàn mộng ảo
+ Mơ: khách đường xa -> điệp ngữ
-> tiếng reo gọi với tình cảm khát khao, da diết, mãnh liệt nhớ
về một hình bĩng người yêu thương
+thực mà như ảo : - Áo em nhìn khơng ra
Ở đây mờ nhân ảnh
-> hình ảnh càng trở nên mộng ảo, xa vời như mối tình của nhà thơ ->, ý thức được một thực tế xa cách phũ phàng yêu người, yêu cảnh nhưng tất cả chỉ là bóng ảnh nhạt nhoà
+ Ai đà ? -> điệp từ, câu hỏi tu từ, kết thúc độc đáo
-> lời bỏ ngỏ với nhiều tâm trạng : trăn trở, day dứt; hồi
nghi,hụt hẫng; chua xĩt, đắng cay; chơi vơi, đau đớn
Tư
Trang 11=> Tâm trạng mang nhiều nỗi buồn đau ,
chờ mong khắc khoải và một khát vọng cháy bỏng về mối tình vừa thực vừa hư
ảo của nhà thơ
Tö
Trang 122/ Nghệ thuật :
Với bút pháp hiện thực và hư ảo, tác giả thể hiện tài tình cuộc đối thoại, độc thoại nội tâm trong tình yêu của chính mình.Cả bài thơ là một câu hỏi hoài nghi mơ hồ
xa xăm về tình yêu Đĩ là phong cách tiêu biểu của
Hàn Mặc Tử
Tư
Trang 13Đ Đ ây thôn V D - V ây thôn V D - V ĩ ĩ ạ ạ ân
Khánh
Trang 15K T TH C B I K T TH C B I Ế Ế Ú Ú À À
H C Ọ
Trang 17
Bài th đ Bài th đ ơ ượ ơ ượ c sáng tác c sáng tác
trong hoàn c nh nào ? ả trong hoàn c nh nào ? ả
Trang 18
Nhịp điệu chậm rãi, âm hưởng sâu lắng, nhấn giọng ở điệp
ngữ, lên giọng ở
cuối câu thơ có hình thức là câu hỏi
Trang 19
Bài thơ có 3 khổ, vừa miêu
tả cảnh, vừa nói đến tình Ở mỗi khổ thơ, cảnh thôn Vĩ
hiện lên với một vẻ, sắc màu khác nhau và theo đó tâm
trạng của nhà thơ cũng thay đổi với nhiều cảm xúc khác nhau Chúng ta có thể phân
Trang 20
* Đọc khổ thơ 1:
-Câu thơ có ý nghĩa gì ?
Chú ý : Thôn Vĩ hiện lên trong bài thơ bằng sự tưởng tượng và hồi tưởng những kỷ niệm về thôn Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử.
Trang 21
- Cảnh và người thôn Vĩ được miêu tả qua
những hình ảnh, chi tiết nào ?
- Nhà thơ sử dụng hình ảnh như thế nào ? Sử
dụng nghệ thuật gì ?
- Cảnh và người thôn Vĩ hiện lên như thế nào ?
Trang 22
*Em cảm nhận như thế nào về bức tranh thôn Vĩ ?
Trang 24
- Qua bức tranh thiên nhiên, nhà thơ có những cảm xúc, tâm trạng gì ?
• Gợi mở :
+ Tâm trạng của nhà thơ được thể hiện qua
những chi tiết nào ?
+ Tác giả dùng nghệ thuật gì ? Ý nghĩa ?
Trang 25
* Đọc khổ thơ 3:
Với nét vẽ áo trắng , sương khói cảnh vật thôn Vĩ hiện lên thơ mộng, chập chờn hư ảo Điều đọng lại trong ta là tình cảm, tâm trạng của thi nhân giữa ước mơ và hoàn cảnh thực tại.
- Nhà thơ có những tâm trạng gì trong ước mơ và hiện thực? Được thể hiện như thế nào ?
( Chi tiết, hình ảnh, nghệ thuật )
Trang 26
* Trong khổ thơ thứ ba, tâm trạng của nhà thơ có những cảm xúc gì ?
Trang 27những nỗi niềm da diết dâng trào Bài
những nỗi niềm da diết dâng trào Bài
thơ kết thúc độc đáo, câu thơ vừa bỏ ngỏ vừa như trả lời cho câu mở đầu “ Ai biết tình ai có đậm đà “ mà “ anh về chơi
thôn Vĩ “, lời thơ cứ bâng khuâng, khắc khoải, vương vấn trong lòng để ta cùng
sẻ chia và đồng cảm với Hàn Mặc Tử.
Trang 28
-Theo em, vì sao bài thơ sống mãi trong lòng người đọc và trường tồn cùng với thời gian ? Hoặc :
-Hãy nêu khái quát những giá trị đặc sắc về nội dung tư tưởng và nghệ thuật của tác phẩm ?
Trang 29Đặc biệt, câu thơ cuối cùng thể hiện tâm
trạng gì của nhà thơ ?
Trang 30
Em có nh n xét gì v b c tranh ậ ề ứ
Trang 31Ta bay lên ! Ta bay lên Gió tiễn đưa ta tới nguyệt thềm
Ta ở cõi cao nhìn trở xuống : Lâng lâng mây khói quyện trăng đêm ( Lên chơi trăng )
Trăng nằm sóng soài bên cành liễu
Đợi gió đông về để lả lơi
Hoa lá ngây tình không muốn động
Lòng em hồi hộp, chị Hằng ơi
( Bẽn lẽn )