Nội dung của đề cương cung cấp những hiểu biết cơ bản về lý luận văn hóa; quan điểm cơ bản của Đảng Cộng sản Việt Nam về văn hóa; vai trò của văn hóa đối với phát triển bền vững; vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc trong giao lưu, hội nhập quốc tế; năng lực lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước trên lĩnh vực văn hóa.
Trang 1H C VI N CHÍNH TR QU C GIA H CHÍ MINHỌ Ệ Ị Ố Ồ
H C VI N CHÍNH TR KHU V C IỌ Ệ Ị Ự
Đ CỀ ƯƠNG MÔN H CỌ
VĂN HÓA VÀ PHÁT TRI NỂ
Hà N i, tháng 8 năm 2018ộ
Trang 2Đ CỀ ƯƠNG MÔN H C Ọ
TÊN MÔN H C: VĂN HÓA VÀ PHÁT TRI NỌ Ể
PHÂN I: TÔNG QUAN VÊ MÔN HOC̀ ̉ ̀ ̣
1. Thông tin chung v môn h c:ề ọ
T ng s ti t: 35 ti tổ ố ế ế (Lý thuy t: 30 ; Th o lu n: 5 )ế ả ậ
Các yêu c u đ i v i môn h c: ầ ố ớ ọ
Khoa gi ng d y: Khoa Văn hóa và phát tri nả ạ ể
S đi n tho i: 043 854 02 08 Email: huyengiangvh@gmail.comố ệ ạ
2. Mô t tóm t t n i dung môn h c: ả ắ ộ ọ
Môn Văn hóa và phát tri n là m t trong nh ng môn h c thu c kh i ki n th c v Để ộ ữ ọ ộ ố ế ứ ề ường l i c a Đ ng CSVN v m t s lĩnhố ủ ả ề ộ ố
v c c a đ i s ng xã h i. N i dung môn h c nh mự ủ ờ ố ộ ộ ọ ằ : Trang b cho ng i h c v th gi i quan, ph ng pháp lu n khoa h c trongị ườ ọ ề ế ớ ươ ậ ọ
nh n th c và ho t đ ng th c ti n trên lĩnh v c văn hóa; C ng c l p trậ ứ ạ ộ ự ễ ự ủ ố ậ ường cách m ng, nâng cao năng l c t duy khoa h c đ ngạ ự ư ọ ồ
th i góp ph n hoàn thi n phờ ầ ệ ương pháp qu n lý trên lĩnh v c công tác văn hóa. N i dung môn h c g m 30 ti t lý thuy t đả ự ộ ọ ồ ế ế ược k tế
c u thành 6 chấ ương: i) Khái quát v văn hóa và phát tri n. ii) Phát tri n văn hóa, con ng ề ể ể ườ i Vi t Nam trong th i k đ i m i. iii) ệ ờ ỳ ổ ớ
B o t n và phát huy giá tr văn hóa truy n th ng dân t c trong quá trình giao l u, h i nh p qu c t iv) Phát tri n công nghi p văn ả ồ ị ề ố ộ ư ộ ậ ố ế ể ệ hóa Vi t Nam hi n nay.v) Văn hóa công v Vi t Nam hi n nay. vi) Nâng cao năng l c lãnh đ o c a Đ ng, qu n lý c a Nhà ở ệ ệ ụ ở ệ ệ ự ạ ủ ả ả ủ
n ướ c trên lĩnh v c văn hóa ự Ngoài ra, còn có 5 ti t th o lu n.ế ả ậ
3. Muc tiêu môn hoc̣ ̣
Môn h c nh m trang b cho h c viên: ọ ằ ị ọ
Trang 3 V tri th c: ề ứ
+ Nh ng hi u bi t c b n v lý lu n văn hóaữ ể ế ơ ả ề ậ
+ Quan đi m c b n c a Đ ng C ng s n Vi t Nam v văn hóa; vai trò c a văn hóa đ i v i phát tri n b n v ngể ơ ả ủ ả ộ ả ệ ề ủ ố ớ ể ề ữ
+ M i quan h bi n ch ng gi a văn hóa v i con ngố ệ ệ ứ ữ ớ ười; văn hóa v i các lĩnh v c chính tr , kinh t ; văn hóa trong th c thiớ ự ị ế ự công vụ
+ V n đ b o t n và phát huy giá tr văn hóa dân t c trong giao l u, h i nh p qu c tấ ề ả ồ ị ộ ư ộ ậ ố ế
+ Năng l c lãnh đ o c a Đ ng, qu n lý c a Nhà nự ạ ủ ả ả ủ ước trên lĩnh v c văn hóaự
V k năng ề ỹ
+ T nh ng ki n th c đã h c viên bi t v n d ng th c hi n có hi u qu quan đi m Đ ng CSVN và ch trừ ữ ế ứ ọ ế ậ ụ ự ệ ệ ả ể ả ủ ương, chính sách
v văn hóa c a Đ ng, Nhà nề ủ ả ước vào công tác xây d ng và phát tri n văn hóa, con ngự ể ườ ở ịi đ a phương, c quan hi n nay. ơ ệ
+ Có kh năng t v n, tham m u cho các c p y đ ng, chính quy n xây d ng và th c hi n ch trả ư ấ ư ấ ủ ả ề ự ự ệ ủ ương, chính sách văn hóa ở
đ a phị ương, đ n v trong quá trình xây d ng CNXH nơ ị ự ở ước ta
V t t ề ư ưở : ng
+ Nâng cao nh n th c, th ng nh t quan đi m, trách nhi m c a m i cán b , đ ng viên, c a h th ng chính tr và toàn xã h iậ ứ ố ấ ể ệ ủ ỗ ộ ả ủ ệ ố ị ộ
v v n đ văn hóa và xây d ng n n văn hóa, con ngề ấ ề ự ề ười Vi t Nam đáp ng yêu c u phát tri n b n v ng đ t nệ ứ ầ ể ề ữ ấ ước
Trang 4+ C ng c th gi i quan khoa h c v văn hóa, xây d ng và phát tri n n n văn hóa Vi t Nam tiên ti n, đ m đà b n s c dânủ ố ế ớ ọ ề ự ể ề ệ ế ậ ả ắ
t c trong b i c nh toàn c u hóa, m c a và h i nh p qu c t hi n nay.ộ ố ả ầ ở ử ộ ậ ố ế ệ
Trang 5PHÂN ̀ II: CAC BAI GIANǴ ̀ ̉
I. Bài gi ng chả ương 1
1. Tên bài gi ng: KHÁI QUÁT V VĂN HÓA VÀ PHÁT TRI Nả Ề Ể
2. Sô tiêt lên l p: 05 ti t́ ́ ớ ế
3. M c tiêu: ụ Bai giang nay se ̀ ̉ ̀ ̃trang bị cho hoc viên: ̣
V ki n th c ề ế ứ : Quan đi m ể c ơ b nả c a ủ Ch nghĩa MácLênin, T tủ ư ưởng H Chí Minh, quan đi m lý lu n c a Đ ng ta, cácồ ể ậ ủ ả quan đi m ti n b c a nhân lo i v văn hóa và phát tri n, ể ế ộ ủ ạ ề ể v v trí và ề ị vai trò c a văn hóa đ i v i s phát tri n b n v ng đ t nủ ố ớ ự ể ề ữ ấ ướ ctrong giai đo n hi n nay.ạ ệ
V k năng ề ỹ : Rèn luy n t duy bi n ch ng v m i quan h gi a văn hoá, con ngệ ư ệ ứ ề ố ệ ữ ười và s phát tri n b n v ng nự ể ề ữ ở ước ta trong th i k đ i m i, h i nh p qu c t ờ ỳ ổ ớ ộ ậ ố ế
V t t ề ư ưở : Xây d ng b n lĩnh chính tr v ng vàng, tinh th n trách nhi m cao, c ng c ni m tin vào s lãnh đ o c a ng ự ả ị ữ ầ ệ ủ ố ề ự ạ ủ
Đ ng và qu n lý c a Nhà nả ả ủ ước trên lĩnh v c văn hóa, hự ướng t i s phát tri n b n v ng.ớ ự ể ề ữ
4. Chuân đâu ra va đanh gia ng̉ ̀ ̀ ́ ́ ươi hoc̀ ̣
Chu n đ u ra (Sau khi kêt thuc baiẩ ầ ́ ́ ̀
giang/chuyên đê nay, hoc viên co thê đat đ̉ ̀ ̀ ̣ ́ ̉ ̣ ược)
Đánh giá ngườ ọi h c
Yêu câu đanh già ́ ́ Hinh th c đanh già ứ ́ ́
Trang 6 V ki n th c: ề ế ứ
Trình bày được khái ni m, ban chât, c u trúc,ệ ̉ ́ ấ
ch c năng, quy lu t v n đ ng và phát tri n cuaứ ậ ậ ộ ể ̉
văn hoa; ́
Trình bày được các khái ni m phát tri n, phátệ ể
tri n b n v ng và quan đi m c a Đ ng c ngể ề ữ ể ủ ả ộ
s n Vi t Nam v vai trò c a văn hóa đ i v iả ệ ề ủ ố ớ
phát tri n, phát tri n b n v ng để ể ề ữ ược nêu trong
m t s văn ki n, ngh quy t chuyên đ c aộ ố ệ ị ế ề ủ
Đ ng v văn hóa. ả ề
Phân tích được m i quan h bi n ch ng gi aố ệ ệ ứ ữ
văn hóa và kinh t , văn hóa và chính tr ; s g nế ị ự ắ
k t đ ng b gi a 3 lĩnh v c trên trong vi c đ mế ồ ộ ữ ự ệ ả
b o cho s phát tri n b n v ng c a đ t nả ự ể ề ữ ủ ấ ước
V n d ng đậ ụ ược vai trò c a văn hóaủ
nh m phát huy s c m nh n i sinh c a vănằ ứ ạ ộ ủ hóa đ i phát tri n.ố ể
V n d ng đậ ụ ược m i quan h bi n ch ngố ệ ệ ứ
gi a văn hóa và con ngữ ười đ đ xu t,ể ề ấ
ki n ngh gi i pháp nh m kh c tình tr ngế ị ả ằ ắ ạ suy thoái v t tề ư ưởng chính tr , đ o đ c,ị ạ ứ
l i s ng hi n nay.ố ố ệ
+ Khái quát được quá trình phát tri n t duy lýể ư
lu n c a Đ ng c ng s n Vi t Nam v văn hóaậ ủ ả ộ ả ệ ề
và v trí, vai trò c a văn hóa đ i v i phát tri nị ủ ố ớ ể
+ Nh n di n đậ ệ ược nh ng bi u hi n và nguyênữ ể ệ
nhân c a s thi u g n k t gi a văn hóa v iủ ự ế ắ ế ữ ớ
Trang 7chính tr , văn hóa v i kinh t ị ớ ế
+ Thi t k và t ch c th c hi n các k ho chế ế ổ ứ ự ệ ế ạ
xây d ng và phát tri n kinh t xã h i đ aự ể ế ộ ở ị
phương g n v i phát huy v trí, vai trò n i sinhắ ớ ị ộ
c a văn hóa.ủ
V t tề ư ưởng:
+ Kh ng đ nh, tin tẳ ị ưởng vào s lãnh đ o c aự ạ ủ
Đ ng, qu n lý c a Nhà nả ả ủ ước đ i v i lĩnh v cố ớ ự
văn hóa
+ Đ u tranh kh c ph c nh ng bi u hi n xemấ ắ ụ ữ ể ệ
nh vai trò c a văn hóa đ i v i phát tri n trongẹ ủ ố ớ ể
lãnh đ o, ch đ o đ a phạ ỉ ạ ở ị ương/đ n v ơ ị
Thi t lu n ho c v n đápự ậ ặ ấ ;
5. N i dung chi tiêt và hình th c tô ch c d y h cộ ́ ứ ̉ ứ ạ ọ
N i dung chi ti tộ ế Hình th c t ch c d y h cứ ổ ứ ạ ọ Câu hoi đanh gia quả ́ ́ ́
trinh̀
1. LÝ LU N CHUNG V VĂN HÓAẬ Ề
1.1. Khái ni m văn hóaệ
Thuy t trình k t h p nêu v n ế ế ợ ấ đề
Câu hoi t ̉ r ướ c gi ờ
lên lớp:
Trang 8+ S ph bi n, phong phú và tính đa nghĩa c a khái ni m văn hóaự ổ ế ủ ệ
+ Cách ti p c n quan ni m văn hóa trong môn h c Văn hóa và phát ế ậ ệ ọ
tri n:ể
Toàn b các giá tr văn hóa tinh th n t o nên n n t ng tinh th n c a ộ ị ầ ạ ề ả ầ ủ
xã h i; Văn hóa bao g m nhi u lĩnh v c, trong đó có 4 lĩnh v c quan ộ ồ ề ự ự
tr ng luôn đ ọ ượ c đ t lên hàng đ u: t t ặ ầ ư ườ ng, đ o đ c, l i s ng và đ i ạ ứ ố ố ờ
Đ i phó v i t nhiênố ớ ự
C i t o t nhiên ả ạ ự
+ M i quan h gi a con ngố ệ ữ ười và văn hóa
người, xã h i. ộ
3 Nêu, phân tích
nh ng quy lu t v nữ ậ ậ
đ ng, phát tri n c aộ ể ủ văn hóa
4 Đ c đi m và h nặ ể ạ
ch c a các lý thuy tế ủ ế phát tri n phể ương Tây
th k XX. ế ỷ
5 Trình bày quan
ni m m i c aệ ớ ủ UNESCO v s phátề ự tri n.ể
Trang 9 Con người là s n ph m – cao c p và đ c bi t nh t c a văn hóaả ẩ ấ ặ ệ ấ ủ
> B n ch t c a văn hóa chính là quá trình sáng t o, phát huy năng l cả ấ ủ ạ ự
b n ch t ngả ấ ười nh m thích nghi, bi n đ i và c i t o t nhiên đáp ngằ ế ổ ả ạ ự ứ
nhu c u sinh t n và phát tri n.ầ ồ ể
+ Ba ch c năng c b n nh t: Ch c năng nh n th c – ch c năng đ uứ ơ ả ấ ứ ậ ứ ứ ầ
tiên; Ch c năng gíao d c – ch c năng bao trùm; Ch c năng th m m ứ ụ ứ ứ ẩ ỹ
ch c năng đ c thù.ứ ặ
H i – Đáp; Ph ng v n ỏ ỏ ấnhanh:
Câu h i: Theo các đ ng chí, ỏ ồtrong m i quan h c a con ố ệ ủ
ngườ ớ ựi v i t nhiên, con người
có nh ng ữ th ng x ế ứ ử nh th ư ếnào?
Th o lu n nhómả ậCâu h i th o lu n: T ỏ ả ậ ừ m i ố quan h bi n ch ng gi a t ệ ệ ứ ữ ự nhiên và văn hóa, đ ng chí suyồ nghĩ gì v v n đ tác đ ng ề ấ ề ộ
ni m v văn hóa.ệ ề
2. Phân tích m i quanố
h bi n ch ng: tệ ệ ứ ự nhiên – con người – văn hóa
3. Phân tích nh ng ữ tác
đ ng c a quá trìnhộ ủ
Trang 10+ Ngoài ra: Ch c năng gi i trí, D báo; Giao ti p ứ ả ự ế
L u ý: các ch c năng này tác đ ng đ n con ngư ứ ộ ế ười không riêng r màẽ
tác đ ng m t ộ ộ cách t ng h p, đ ng th i, đ ng tuy n/ đ ng hổ ợ ồ ờ ồ ế ồ ướng
1.3. Quy lu t v n đ ng, phát tri n c a văn hóaậ ậ ộ ể ủ
+ Quy lu t k thu t k th a ậ ế ậ ế ừ
+ Quy lu t giao l uậ ư
+ Các ki u/phể ương th c k th a: t phát, t giác ; giao l u: cứ ế ừ ự ự ư ưỡ ng
b c, t nguy n ứ ự ệ
c a quá trình CNH, HĐH đ n ủ ếcác giá tr văn hóa truy n ị ề
th ng hi n nay?ố ệ
CNH, HĐH đ n cácế giá tr văn hóa truy nị ề
th ng hi n nay?ố ệ
3. Phân bi t “văn hóa”ệ
v i các khái ni m ớ ệ văn minh, văn hi n ế , văn
v t ậ
4 Phân tích nh ngữ
ch c năng c b n c aứ ơ ả ủ văn hóa đ i v i đ iố ớ ờ
s ng con ngố ười, xã
h i.ộ
5 T i sao vi c ápạ ệ
d ng các ụ lý thuy tế phát tri n Phể ương Tây vào các qu c gia vàố vùng lãnh th Châuổ ở Phi và c n Sahara l iậ ạ
Trang 11H i – Đáp:ỏCâu h i: Theo đ ng chí, văn ỏ ồhóa th c hi n nh ng ch c ự ệ ữ ứnăng gì?
d n đ n ẫ ế th t b i hoànấ ạ toàn?
6 Phân bi t, làm rõệ các khái ni m ệ phát tri n ể , phát tri n b n ể ề
v ng ữ Câu hoi sau ̉ gi lên ờ
l p ớ
1. Phân tích m i quanố
h bi n ch ng gi aệ ệ ứ ữ văn hóa và kinh t ,ế văn hóa và chính trị trong b i c nh th cố ả ự
Trang 12 Đinh nghĩa phát tri n ể
Quan đi m lý lu n c a Ch nghĩa Mác – Lê nin v phát tri nể ậ ủ ủ ề ể
2.2. Các lý thuy t v phát tri n phế ề ể ương Tây th k XXế ỷ
Ch rõ nh ng u đi m trong lý thuy t phát tri n Phỉ ữ ư ể ế ể ương Tây thê kỷ
XX
Ch rõ h n ch : ỉ ạ ế
+ S c n ki t tài nguyên, thiên nhiên; ô nhi m môi tr ng ự ạ ệ ễ ườ
+ Phân hóa giàu nghèo; các t n n xã h i gia tăngệ ạ ộ
+ Kh ng ho ng giá tr đ o đ c, l i s ng ủ ả ị ạ ứ ố ố
H u qu đ l i: “nh ng v n đ toàn c u”.ậ ả ể ạ ữ ấ ề ầ
2.3. Quan ni m m i v s phát tri n c a UNESCOệ ớ ề ự ể ủ
Quan ni m v phát tri n:ệ ề ể
+ Năm 1990, UNDP đã đ a ra đ n v /ch báo đo lư ơ ị ỉ ường phát tri n choể
các qu c gia: ố Ch s phát tri n con ng ỉ ố ể ườ (HDI) bao g m 3 ch tiêu i ồ ỉ
chính: Thu nh p bình quân đ u ngậ ầ ười; Trình đ dân trí và Chăm sóc s cộ ứ
3 Quá trình đ i m iổ ớ
t duy lý lu n c aư ậ ủ
Đ ng ta v v trí, vaiả ề ị trò c a văn hóa.ủ
4. Phân tích, làm rõ vai trò ngu n l c n i sinhồ ự ộ
c a văn hóa trong phátủ tri n kinh t xã h iể ế ộ
hi n nay.ệ
5 V n d ng lý lu nậ ụ ậ
v m i quan h bi nề ố ệ ệ
ch ng gi a văn hóa vàứ ữ kinh t , chính tr , đế ị ề
Trang 13kh e.ỏ
Nh v y, có th th y:ư ậ ể ấ
+ T ch đ n thu n phát tri n đ ng nh t v i ừ ỗ ơ ầ ể ồ ấ ớ phát tri n kinh t ể ế thì giờ
đây đã chuy n sang ể phát tri n xã h i ể ộ , phát tri n con ng ể ườ (t t nhiên i ấ
trong đó kinh t v n là c t lõi)ế ẫ ố
+ Phát tri n không ch quan tâm đ n nâng cao ể ỉ ế m c s ng ứ ố mà còn là nâng
cao ch t l ấ ượ ng s ng ố cho con người
Năm 2010, UNDP l i b sung và hoàn thi n thêm cho khái ni m phátạ ổ ệ ệ
tri n b ng nh ng ch báo m i cho HDI. (VD: Thay ch s GDP b ngể ằ ữ ỉ ớ ỉ ố ằ
PPP (S c mua tứ ương đương so v i m c thu nh p TB đ u ngớ ứ ậ ầ ười); Bổ
sung thêm ch s ỉ ố S năm đi h c TB ố ọ và S năm đi h c k v ng ố ọ ỳ ọ vào chỉ
báo giáo d c).ụ
Khái ni m Pệ hát tri n b n v ngể ề ữ
Quan đi m phát tri n c a Đ ng CSVN: Tăng trể ể ủ ả ưởng kinh t nhanhế
đ ng th i ph i g n v i th c hi n ti n b và công b ng xã h i, b o vồ ờ ả ắ ớ ự ệ ế ộ ằ ộ ả ệ
tài nguyên, môi trường
+ NQ Trung ương mười khóa IX (2004): Tăng trưởng kinh t là tr ngế ọ
lãnh th Châu Phi và c n ổ ở ậ Sahara l i th t b i hoàn toàn ạ ấ ạ (c kinh t và văn hóa)? ả ế
H i – Đáp; Ph ng v n nhanhỏ ỏ ấCâu h i: Quan ni m m i c aỏ ệ ớ ủ UNESCO v phát tri n là gì?ề ể
H i – Đáp; Ph ng v n nhanhỏ ỏ ấCâu h i: Phân tích nh ngỏ ữ
đ a phị ương/đ n vơ ị công tác
Trang 14
tâm g n v i xây d ng Đ ng là theo ch t và phát tri n văn hóa n nắ ớ ự ả ố ể ề
t ng tinh th n c a xã h i ả ầ ủ ộ
3. VĂN HÓA VÀ S PHÁT TRI N B N V NG Đ T NỰ Ể Ề Ữ Ấ ƯỚC
3.1. B i c nh m i tác đ ng đ n s phát tri n c a Vi t Nam hi nố ả ớ ộ ế ự ể ủ ệ ệ
nay
Khách quan
Ch quanủ
3.2. Quan đi m c a Đ ng ta v vai trò c a văn hóa, con ngể ủ ả ề ủ ười Vi tệ
Nam đ i v i s phát tri n b n v ng đ t nố ớ ự ể ề ữ ấ ước
3.2.1. Quá trình phát tri n t duy lý lu n c a Đ ng ể ư ậ ủ ả
+ Quan đi m c a Đ ng CSVN v vai trò văn hóa đ c th hi n quaể ủ ả ề ượ ể ệ
các văn ki n, Ngh quy t chi đ o xây d ng và phát tri n văn hóa t ngệ ị ế ạ ự ể ở ừ
giai đo n cách m ng. Trong đó nh n m nh vào th i k sau đ i m i ạ ạ ấ ạ ờ ỳ ổ ớ
T i sao văn hóa làạ
đ ng l c, là s c m nhộ ự ứ ạ
n i sinh c a s phátộ ủ ự tri n b n v ng đ tể ề ữ ấ
nước? S c m nh n iứ ạ ộ sinh c a VN là gì?ủ
Trang 153.2.2. Quan đi m c a Đ ng v vai trò c a văn hóa đ i v i s phát ể ủ ả ề ủ ố ớ ự
tri n b n v ng đ t n ể ề ữ ấ ướ c
Quan đi m th nh t, ể ứ ấ văn hóa là n n t ng tinh th n c a xã h i.ề ả ầ ủ ộ
Quan đi m t ể h hai, ứ văn hóa là m c tiêu c a s phát tri n.ụ ủ ự ể
Quan đi m th ể ứ ba, văn hóa và con người là đ ng l c, là s cộ ự ứ
m nh n i sinh đ m b o s phát tri n b n v ng đ t nạ ộ ả ả ự ể ề ữ ấ ước.
6. Tai liêu hoc tâp ̀ ̣ ̣ ̣
6.1. Tai liêu phai đoc:̀ ̣ ̉ ̣
1. Đ ng C ng s n Vi t Nam (1998), ả ộ ả ệ Ngh quy t H i ngh l n th năm Ban Ch p hành Trung ị ế ộ ị ầ ứ ấ ươ ng khóa VIII, Nxb. CTQG, Hà
N i.ộ
2. Đ ng C ng s n Vi t Nam (2014), ả ộ ả ệ Ngh quy t s 33 c a B Chính tr (H i ngh Trung ị ế ố ủ ộ ị ộ ị ươ ng 9 khóa XI)
3. Đ ng C ng s n Vi t Nam (2016), ả ộ ả ệ Văn ki n Đ i h i đ i bi u toàn qu c l n th XII, ệ ạ ộ ạ ể ố ầ ứ Văn phòng Trung ương Đ ng.ả
4. H c vi n Chính tr Qu c gia H Chí Minh (2018), ọ ệ ị ố ồ Giáo trình Cao c p lý lu n chính tr : Văn hóa và phát tri n ấ ậ ị ể , Nxb. Lý lu n ậChính tr , Hà N i.ị ộ
6.2. Tai liêu nên đoc:̀ ̣ ̣
1. Khoa Văn hóa và phát tri n (2011), ể M t s chuyên đ v văn hóa và phát tri n ộ ố ề ề ể , Nxb Chính tr Hành chính, Hà N i.ị ộ
2. Vi n Văn hoá và Phát tri n (2004), ệ ể Văn hoá và phát tri n Vi t Nam M t s v n đ lý lu n và th c ti n ể ở ệ ộ ố ấ ề ậ ự ễ , Nxb Chính trị
qu c gia, Hà N i.ố ộ
Trang 163. Ph m Duy Đ c (Ch biên) (2010), ạ ứ ủ Phát tri n văn hóa Vi t Nam giai đo n 2011 2020 Xu h ể ệ ạ ướ ng và gi i pháp ả , Nxb Chính
tr Qu c gia, Hà N i.ị ố ộ
7. Yêu c u v i h c viên ầ ớ ọ
Chuân bi nôi dung t hoc: Đ c tr̉ ̣ ̣ ự ̣ ọ ước các n i dung theo yêu c u c a gi ng viên trong tài li u đã độ ầ ủ ả ệ ược cung c pấ
Chu n b n i dung câu h iẩ ị ộ ỏ trươc, trong, sau gi lên l p Muc 5 ́ ờ ơ ở́ ̣
Đ c tài li u theo họ ệ ướng d nẫ : Đ c các n i dung trong các tài li u đã họ ộ ệ ướng d n đ ph c v cho vi c tham gia th o lu n.ẫ ể ụ ụ ệ ả ậ Tâp trung nghe giang, tich c c tham gia tra l i cac câu hoi, tham gia đôi thoai, đong gop y kiêṇ ̉ ́ ự ̉ ờ ́ ̉ ́ ̣ ́ ́ ́ ́, th o lu n.ả ậ
Trang 17+ Rèn luy n t duy bi n ch ng v m i quan h gi a phát tri n văn hoá và con ngệ ư ệ ứ ề ố ệ ữ ể ườ gi a lý lu n và th c ti n phát tri ni; ữ ậ ự ễ ể văn hóa, con người Vi t Nam hệ ướng t i s phát tri n b n v ng đ t nớ ự ể ề ữ ấ ước.
+ Đánh giá, phân tích được nh ng thành t u và h n ch ; ch ra đữ ự ạ ế ỉ ược nh ng th i c và thách th c; xác đ nh đữ ờ ơ ứ ị ược v n đ đ tấ ề ặ
ra đ i v i v n đ phát tri n văn hóa, con ngố ớ ấ ề ể ười Vi t Nam trong th i k đ i m i.ệ ờ ỳ ổ ớ
V t t ề ư ưở ng:
+ Tin tưởng vào quan đi m, để ường l i phát tri n văn hóa c a Đ ng C ng s n Vi t Nam.ố ể ủ ả ộ ả ệ
+ Đ u tranh ch ng l i các quan đi m sai trái; n l c tham gia xây d ng và phát tri n văn hóa, con ngấ ố ạ ể ỗ ự ự ể ười Vi t Nam vì s phátệ ự tri n b n v ng đ t nể ề ữ ấ ước
4. Chu n đ u ra và đánh giá ngẩ ầ ườ ọi h c
Sau khi h c xong chuyên đ này h c viên có th :ọ ề ọ ể
Yêu c u đánh giáầ
Hinh th c đanh già ứ ́ ́
Trang 18V ki n th c: ề ế ứ
+ Trình bày đ c cac khai niêm: ượ ́ ́ ̣ phát tri n văn hoa, phát tri n con ể ́ ể
ng ườ i, phát tri n b n v ng con ng ể ề ữ ườ phân tích đ i; ược m i quanố
h bi n ch ngệ ệ ứ gi a phát tri n văn hóa và phát tri n con ngữ ể ể ườ i;
nh n di n s phát tri n ậ ệ ự ể n n văn hóa Vi t Nam ề ệ t năm 1943 đ nừ ế
nay
+ Trình bày đượ m c tiêu, quan đi m, nhi m v và gi i phápc ụ ể ệ ụ ả c aủ
Đ ng v phát tri n văn hóa, con ngả ề ể ười Vi t Nam trong th i kệ ờ ỳ
đ i m i, ổ ớ hướng đ n đáp ng yêu c u phát tri n b n v ng đ tế ứ ầ ể ề ữ ấ
nước
+ V n d ng c s lý lu n v m iậ ụ ơ ở ậ ề ố quan h bi n ch ng gi a phát tri nệ ệ ứ ữ ể văn hóa và phát tri n con ngể ười trong xây d ng và ch đ o th c hi n các kự ỉ ạ ự ệ ế
ho ch phát tri n kinh t , chính tr , xãạ ể ế ị
h i t i đ a phộ ạ ị ương+ Thi t k đế ế ược mô hình phát tri nể văn hóa c a đ n v / đ a phủ ơ ị ị ương theo
hướng l y ấ con ng ườ i làm m c tiêu và ụ
đ ng l c ộ ự cho s phát tri n b n v ng. ự ể ề ữ
Thi t lu nự ậ ho cặ
v n đápấ
V k năng: ề ỹ
+ Đánh giá nh ng ữ thành t u, h n ch và nguyên nhân ự ạ ế trong phát
tri n văn hóa, con ngể ười Vi t Nam th i gian qua. ệ ờ
+ Phân tích đượ th i c , thách th c, yêu c u đ t ra c ờ ơ ứ ầ ặ đ i v i phátố ớ
tri n văn hóa, con ngể ười Vi t Nam trong th i k đ i m i, h iệ ờ ỳ ổ ớ ộ
nh p qu c t hi n nay.ậ ố ế ệ
Trang 19V t t ề ư ưở ng:
+ Có ý th c, trách nhi m trong xây d ng con ng i phát tri n toànứ ệ ự ườ ể
di n, b n v ng.ệ ề ữ
+ Tích c c đóng góp vào s nghi p xây d ng và phát tri n vănự ự ệ ự ể
hóa, con người Vi t Nam vì s phát tri n b n v ng đ t nệ ự ể ề ữ ấ ước
5. N i dung chi tiêt và hình th c tô ch c d y h cộ ́ ứ ̉ ứ ạ ọ
N i dung chi ti tộ ế Hình th c t ch c d y h cứ ổ ứ ạ ọ Câu hoi đanh gia quả ́ ́ ́
trinh̀2.1. QUAN NI M V PHÁT TRI N VĂN HÓA, CON NGỆ Ề Ể ƯỜI
VI T NAMỆ
2.1.1. Quan ni m v phát tri n văn hóa ệ ề ể
* Phát tri n văn hóa ể
* Phát tri n văn hóa Vi t Nam ể ệ
1.2. Quan ni m v phát tri n con ngệ ề ể ười
* Quan ni m c a Ch nghĩa MácLênin, t t ệ ủ ủ ư ưở ng H Chí Minh ồ
và Đ ng CSVN v phát tri n con ng ả ề ể ườ i
Đ t câu h i:ặ ỏ+ G i HV tr l iọ ả ờ+ G i ý và đ nh h ng HV tr ợ ị ướ ả
l iờ+ T ng h p và rút ra k t lu nổ ợ ế ậ
Câu hoi t ̉ r ướ c gi lên ờ
lớp:
1 Vì sao Đ ng ta đ tả ặ
v n đ g n phát tri nấ ề ắ ể văn hóa v i phát tri nớ ể con người nh m m cằ ụ tiêu phát tri n b n v ngể ề ữ
Trang 20 Quan đi m c a Ch nghĩa MácLênin ể ủ ủ :
T t ư ưở ng H Chí Minh: ồ
Quan đi m c a ể ủ Đ ng C ng s n Vi t Nam: ả ộ ả ệ
Th hi n qua các ngh quy t:ể ệ ị ế NQ 04 khóa VII (1993): con ng ườ i
là v n quý nh t ố ấ , chăm lo cho h nh phúc c a con ngạ ủ ười là m c tiêuụ
ph n đ u cao nh t c a ch đ ; NQ 05 khóa VIII (1998): c n ph iấ ấ ấ ủ ế ộ ầ ả
phát huy năng l c n i sinh c a nhân t con ng ự ộ ủ ố ườ cho s nghi p i ự ệ
CNH, HĐH đ t nấ ước; Cương lĩnh xây d ng đ t nự ấ ước trong th i kờ ỳ
quá đ lên ch nghĩa xã h i (B sung, phát tri n năm 2011): ộ ủ ộ ổ ể Con
ng ườ i là trung tâm c a chi n l ủ ế ượ c phát tri n, đ ng th i là ch th ể ồ ờ ủ ể
c a phát tri n ủ ể ; Ngh quy t Trung ị ế ương chín khóa XI (2014): chăm
lo xây d ng con ng ự ườ i Vi t Nam phát tri n toàn di n ệ ể ệ , tr ng tâm làọ
b i dồ ưỡng tinh th n yêu nầ ước, lòng t hào dân t c, đ o đ c, l iự ộ ạ ứ ố
s ng và nhân cách. T o chuy n bi n m nh m v nh n th c, ýố ạ ể ế ạ ẽ ề ậ ứ
th c tôn tr ng pháp lu t, m i ngứ ọ ậ ọ ười Vi t Nam đ hi u bi t sâuệ ề ể ế
s c, t hào, tôn vinh l ch s , văn hóa dân t c; Đ i h i XII (2016):ắ ự ị ử ộ ạ ộ
Xây d ng con ngự ười Vi t Nam phát tri n toàn di n ph i tr thànhệ ể ệ ả ở
m t ộ m c tiêu c a chi n l ụ ủ ế ượ c phát tri n ể
Nh v y, ư ậ phát tri n con ng i, v th c ch t là ể ườ ề ự ấ phát tri n và ể
hoàn thi n nhân cách ệ con người => đ u t cho con ngầ ư ười là d u tầ ư
con người Vi t Nam trênệ
2 phát tri n văn hóaể
hi u nh th nào?ể ư ế
5. T i sao trong th i kạ ờ ỳ
đ i m i hi n nay, Đ ngổ ớ ệ ả
ta đ c bi t quan tâm t iặ ệ ớ
v n đ phát tri n conấ ề ể
người?
Trang 21cho phát tri n.ể
* Quan đi m ti n b trên th gi i v phát tri n con ng ể ế ộ ế ớ ề ể ườ i
Phát tri n con ng ể ườ i
Quan đi m khá ph bi n hi n nay xác nh n r ng: ể ổ ế ệ ậ ằ c a c i ủ ả
đích th c c a các qu c gia là con ng ự ủ ố ườ ủ i c a qu c gia ố đó, m c đích ụ
c a phát tri n là đ t o ra môi tr ủ ể ể ạ ườ ng thu n l i cho phép con ậ ợ
ng ườ ượ i đ c h ưở ng cu c s ng lâu dài, kh e m nh c v th ch t ộ ố ỏ ạ ả ề ể ấ
và tinh th n, sáng t o, h u ích, phù h p v i năng l c và nhu c u ầ ạ ữ ợ ớ ự ầ
c a h ủ ọ
=> N i dung ch y u c a khái ni m này là ộ ủ ế ủ ệ s m r ng các ự ở ộ
l a ch n cho m i ng ự ọ ọ ườ i.
* M i quan h gi a phát tri n văn hóa và phát tri n con ng ố ệ ữ ể ể ườ i
V b n ch t, phát tri n văn hóa là phát tri n con ngề ả ấ ể ể ườ l yi, ấ
phát tri n con ng ể ườ i làm tr ng tâm ọ S phát tri n và hoàn thi nự ể ệ
nhân cách con người là tính h ướ ng đích , m c đích, m c tiêu ụ ụ c aủ
phát tri n văn hóa. ể
H giá tr Chân Thi n M c a văn hóa cũng chính là h giáệ ị ệ ỹ ủ ệ
tr phát tri n con ngị ể ười.
Bi n ch ng c a m i quan h là tệ ứ ủ ố ệ ở ương tác nhân qu gi aả ữ
ch th và đ i t ủ ể ố ượ Con ng ng ười sáng t o ra văn hóa và văn hóa l iạ ạ
6. Phát tri n văn hóa vàể phát tri n cong ngể ười có
m i quan h v i nhauố ệ ớ
nh th nào?ư ế
7. Phát tri n văn hóa, conể
người Vi t Nam trongệ
th i k hi n nay đ ngờ ỳ ệ ứ
trước nh ng yêu c uữ ầ
m i nào?ớCâu h i sau gi lênỏ ờ
l p:ớ
1 Quan đi m c a Đ ngể ủ ả
v phát tri n văn hóa,ề ể con người trong Nghị quy t Trung ế ương 9 khóa XI (2014) có đi mể
gì m i so v i quan đi mớ ớ ể
được nêu trong Nghị quy t trung ế ương 5 khóa VIII 9 (1998). Vì sao?
Trang 22tác đ ng t i phát tri n con ngộ ớ ể ười, hoàn thi n nhân cách con ngệ ười.
=> Hoàn thi n nhân cách con ng ệ ườ i là th ướ c đo văn hóa. Xây d ngự
và phát tri n văn hóa đ hoàn thi n nhân cách con ngể ể ệ ười là ph iả
làm cho văn hóa th m sâu vào m i lĩnh v c c a đ i s ng, m i quan ấ ọ ự ủ ờ ố ọ
h xã h i c a con ng ệ ộ ủ ườ i.
2.2 NH NG YÊU C U Đ T RA Đ I V I PHÁTỮ Ầ Ặ Ố Ớ
TRI N VĂN HÓA, CON NGỂ ƯỜI VI T NAM HI N NAYỆ Ệ
2.2.1. Nh ng thành t u và h n ch trong phát tri n văn hóa,ữ ự ạ ế ể
con người Vi t Nam th i gian quaệ ờ
* Thành t u ự :
T duy lý lu n v văn hóa có bư ậ ề ước phát tri n, nh n th c v vănể ậ ứ ề
hóa c a các c p, các ngành và toàn dân đủ ấ ược nâng lên.
Th c hi n nhi m v xây d ng con ngự ệ ệ ụ ự ười đáp ng yêu c u th iứ ầ ờ
k CNH, HĐH và h i nh p qu c t có bỳ ộ ậ ố ế ước chuy n quan tr ng ể ọ
Bước đ u hình thành nh ng giá tr m i v con ngầ ữ ị ớ ề ười v i cácớ
ph m ch t v trách nhi m xã h i, ý th c công dân, ch đ ng, sángẩ ấ ề ệ ộ ứ ủ ộ
t o, khát v ng vạ ọ ươn lên
H th ng th ch và thi t ch VH t ng bệ ố ể ế ế ế ừ ước được tăng cường.
Nhi u giá tr văn hóa truy n th ng đề ị ề ố ược b o t n, tôn t o.ả ồ ạ
H i – đápỏ : T i sao con ngạ ười
ta nhân manh vao nhiêḿ ̣ ̀ ̣
vu trong tâm ̣ ̣ " xây d ng ự con ng ươ i" ?̀
3. T v trí, vai trò côngừ ị tác c a mình, đ ng chíủ ồ
c n ph i làm gì đ gópầ ả ể
ph n nâng cao ch tầ ấ
lượng, hi u qu xâyệ ả
d ng, phát tri n văn hoa,ự ể con người đáp ng yêuứ
c u phát tri n b n v ngầ ể ề ữ
đ t nấ ướ ?c
Trang 23 Xã h i hóa ho t đ ng VH ngày càng độ ạ ộ ược m r ng, văn h cở ộ ọ ngh thu t có bệ ậ ước phát tri n ể
Truy n thông đ i chúng phát tri n nhanh. Đ i s ng VH đề ạ ể ờ ố ược c iả thi n. ệ
* H n ch : ạ ế
Đ o đ c, l i s ng có m t xu ng c p đáng lo ng i.ạ ứ ố ố ặ ố ấ ạ
Đ i s ng văn hóa tinh th n nhi u n i còn nghèo nàn, đ n đi u ;ờ ố ầ ở ề ơ ơ ệ kho ng cách hả ưởng th văn hóa gi a mi n núi,, vùng sâu, vùng xaụ ữ ề
v i đô th và trong các t ng l p nhân dân ch m đớ ị ầ ớ ậ ược rút ng n.ắ
Môi trường văn hóa còn t n t i nh ng bi u hi n thi u lành m nh,ồ ạ ữ ể ệ ế ạ ngo i lai, trái thu n phong m t c; t n n xã h i và m t s lo i t iạ ầ ỹ ụ ệ ạ ộ ộ ố ạ ộ
ph m có chi u hạ ề ướng gia tăng
Vi c b o t n, phát huy giá tr DSVH đ t hi u qu ch a cao; hệ ả ồ ị ạ ệ ả ư ệ
th ng TTĐC phát tri n thi u quy ho ch khoa h c; h th ng thi tố ể ế ạ ọ ệ ố ế
ch VH và c s v t ch t k thu t thi u và y u.ế ơ ở ậ ấ ỹ ậ ế ế
Tình tr ng nh p kh u, qu n bá, ti p thu d dãi, thi u ch n l cạ ậ ẩ ả ế ễ ế ọ ọ
s n ph m VH nả ẩ ước ngoài tác đ ng x u đ n đ i s ng VH, đ cộ ấ ế ờ ố ặ
bi t l p tr ệ ớ ẻ
* Nguyên nhân:
Nhi u c p y, chính quy n ch a nh n th c đúng t m quanề ấ ủ ề ư ậ ứ ầ
Trang 24tr ng và ch a quan tâm đ y đ lĩnh v c này; lãnh đ o, ch đ oọ ư ầ ủ ự ạ ỉ ạ
ch a th t quy t li t.ư ậ ế ệ
Vi c c th hóa, th ch hóa Ngh quy t c a Đ ng cònệ ụ ể ể ế ị ế ủ ả
ch m, thi u đ ng b ậ ế ồ ộ
Công tác qu n lý nhà nả ước v văn hóa ch m đề ậ ược đ i m i,ổ ớ
có lúc, có n i b xem nh , th m chí buông l ng.ơ ị ẹ ậ ỏ
Đ u t cho lĩnh v c văn hóa ch a tầ ư ự ư ương x ng và còn dànứ
Yêu c u đòi h i v phát tri n văn hóa và con ngầ ỏ ề ể ười trong quá
trình h i nh p qu c t ngày càng sâu rông hi n nayộ ậ ố ế ệ
Nh ng tác đ ng m t trái c a c ch th trữ ộ ặ ủ ơ ế ị ường, toàn c u hóa,ầ
khoa h c công ngh ọ ệ
* Nh ng yêu c u đ t ra đ i v i phát tri n văn hóa, con ng ữ ầ ặ ố ớ ể ườ i
Ngu n l c con ng ồ ự ườ i ph i đ ả ượ c phát tri n toàn di n ể ệ về
th l c (th ch t và tinh th n), v tri th c (khoa h c ngo i ng ể ự ể ấ ầ ề ứ ọ ạ ữ
tin h cọ tri th c lu t pháp qu c t ứ ậ ố ế ), v đ o đ c, v th m m , về ạ ứ ề ẩ ỹ ề
H i – Đáp: ỏ
Thuy t trìnhế
Trang 25k năng lao đ ng và đ o đ c ngh nghi p, v.v ỹ ộ ạ ứ ề ệ đ có th tham giaể ể
m t cách tích c c, ch đ ng vào kinh t th trộ ự ủ ộ ế ị ường và h i nh pộ ậ
qu c t ố ế
Con ng ườ ẽ i s là nhân t quy t đ nh nh t ố ế ị ấ trong vi c sệ ử
d ng các ngu n l c khác đ phát tri n kinh t xã h iụ ồ ự ể ể ế ộ
Yêu c u xây d ng n n văn hóa Vi t Nam tiên ti n, đ m đàầ ự ề ệ ế ậ
b n s c dân t c ả ắ ộ phù h p v i tình hình m i ợ ớ ớ => do đó, đòi h i ph iỏ ả xây d ng đự ược m t ộ môi tr ườ ng văn hóa dân ch , hi n đ i, nhân ủ ệ ạ văn, lành m nh ạ t o đi u ki n đ phát tri n kinh t , xã h i, n đ nhạ ề ệ ể ể ế ộ ổ ị chính tr , hị ướng đ n phát tri n b n v ng.ế ể ề ữ
=> Nh v y yêu c u đ t ra đ i v i phát tri n văn hóa, conư ậ ầ ặ ố ớ ể
người Vi t Nam hi n nay là:ệ ệ
N n văn hóa m i và con ngề ớ ười Vi t Nam m i ph i ệ ớ ả v a k ừ ế
th a ừ và phát huy giá tr tích c c, t t đ p c a văn hóa dân t c, ị ự ố ẹ ủ ộ v a ừ
ti p thu ế tinh hoa văn hóa nhân lo i, ạ kh ng đ nh đ ẳ ị ượ c b n s c và ả ắ
b n lĩnh c a dân t c ả ủ ộ trong giao l u v h p tác qu c t ; ư ề ợ ố ế
N n văn hóa và nh ng th h con ngề ữ ế ệ ười Vi t Nam m iệ ớ này c n ph i có đ năng l c và ph m ch t theo các ầ ả ủ ự ẩ ấ chu n m c ẩ ự trong n ướ c, chu n m c khu v c và qu c t ẩ ự ự ố ế, đ kh năng đón nh nủ ả ậ
c h i và thách th c do toàn c u hóa đem l i, đáp ng yêu c u c aơ ộ ứ ầ ạ ứ ầ ủ
Trang 26cách m ng công nghi p 4.0 là s c m nh n i sinh c a s nghi pạ ệ ứ ạ ộ ủ ự ệ
phát tri n b n v ng đ t nể ề ữ ấ ước
2.3. M C TIÊU, QUAN ĐI M V PHÁT TRI N VĂNỤ Ể Ề Ể
HÓA, CON NGƯỜI VI T NAM TRONG TH I K Đ I M IỆ Ờ Ỳ Ổ Ớ
2.3.1. M c tiêuụ
M c tiêu c a s nghi p phát tri n văn hóa, con ngụ ủ ự ệ ể ười Vi tệ
Nam trong th i k đ i m i đờ ỳ ổ ớ ược Đ ng ta xác đ nh là ả ị xây d ng, ự
phát tri n n n văn hóa Vi t Nam tiên ti n đ m đà b n s c dân t c, ể ề ệ ế ậ ả ắ ộ
xây d ng con ng ự ườ i Vi t Nam phát tri n toàn di n ệ ể ệ đ x ng đángể ứ
v i vai trò v a là trung tâm c a phát tri n, v a là ch th c a phátớ ừ ủ ể ừ ủ ể ủ
tri n, đáp ng yêu c u s phát tri n b n v ng đ t nể ứ ầ ự ể ề ữ ấ ước.
2.3.2. Quan đi m ch đ o ể ỉ ạ
Ngh quy t Trung ị ế ương 9 khóa XI đã k th a 5 quan đi mế ừ ể
mà Ngh quy t Trung ị ế ương 5 khóa VIII (1998) đã nêu và b sung,ổ
phát tri n thành 5 quan đi m ch đ o m i:ể ể ỉ ạ ớ
1. Văn hóa là n n t ng tinh th n c a xã h i, là m c tiêu,ề ả ầ ủ ộ ụ
đ ng l c phát tri n b n v ng đ t nộ ự ể ề ữ ấ ước. Văn hóa ph i đả ược đ tặ
ngang hàng v i kinh t , chính tr , xã h i. ớ ế ị ộ
2. Xây d ng n n văn hóa Vi t Nam tiên ti n, đ m đà b nự ề ệ ế ậ ả
s c dân t c, th ng nh t trong đa d ng c a c ng đ ng các dân t cắ ộ ố ấ ạ ủ ộ ồ ộ
H i – đápỏ
Thuy t trìnhế
T i sao nói phát tri n conạ ể
người là m c tiêu c a s phátụ ủ ự tri n xã h i?ể ộ
Trang 27Vi t Nam, v i các đ c tr ng dân t c, nhân văn, dân ch và khoaệ ớ ặ ư ộ ủ
h c. ọ
3. Phát tri n văn hóa vì s hoàn thi n nhân cách con ngể ự ệ ười và xây d ng con ngự ườ ểi đ phát tri n văn hóa. Trong xây d ng văn hóa,ể ự
tr ng tâm là chăm lo xây d ng con ngọ ự ười có nhân cách, l i s ng t tố ố ố
đ p, v i các đ c tính c b n: yêu nẹ ớ ặ ơ ả ước, nhân ái, nghĩa tình, trung
th c, đoàn k t, c n cù, sáng t o.ự ế ầ ạ
4. Xây d ng đ ng b môi trự ồ ộ ường văn hóa, trong đó chú tr ngọ vai trò c a gia đình, c ng đ ng. Phát tri n hài hòa gi a kinh t vàủ ộ ồ ể ữ ế văn hóa; c n chú ý đ y đ đ n y u t văn hóa và con ngầ ầ ủ ế ế ố ười trong phát tri n kinh t ể ế
5. Xây d ng và phát tri n văn hóa là s nghi p c a toàn dânự ể ự ệ ủ
do Đ ng lãnh đ o, Nhà nả ạ ước qu n lý, nhân dân là ch th sáng t o,ả ủ ể ạ
đ i ngũ trí th c gi vai trò quan tr ng.ộ ứ ữ ọ
2.4. NHI M V , GI I PHÁP PHÁT TRI N VĂN HÓA,Ệ Ụ Ả Ể CON NGƯỜI VI T NAM TRONG TH I K Đ I M IỆ Ờ Ỳ Ổ Ớ
Trang 282. Xây d ng môi trự ường văn hóa lành m nh.ạ
3. Xây d ng văn hóa trong chính tr và trong kinh t ự ị ế
4. Nâng cao ch t lấ ượng, hi u qu ho t đ ng văn hóa.ệ ả ạ ộ
5. Phát tri n công nghi p văn hóa đi đôi v i xây d ng, hoànể ệ ớ ự thi n th trệ ị ường văn hóa
6. Ch đ ng h i nh p qu c t v văn hóa, ti p thu tinh hoaủ ộ ộ ậ ố ế ề ế văn hóa nhân lo i.ạ
Trong các nhi m v trên, Đ ng ta đ c bi t quan tâm đ nệ ụ ả ặ ệ ế nhi m v ệ ụ xây d ng con ng ự ườ i và môi tr ườ ng văn hóa lành m nh ạ
Tr ng tâm c a vi c xây d ng con ngọ ủ ệ ự ười chính là xây d ng đ oự ạ
đ c, nhân cách, ph m giá c a con ngứ ẩ ủ ười
2.4.2. Gi i pháp ả
Tăng cường, nâng cao năng l c lãnh đ o c a Đ ng, s ự ạ ủ ả ự
qu n lý c a Nhà n ả ủ ướ phát huy m nh m vai trò c a t ch c c, ạ ẽ ủ ổ ứ
Đ ng, c p y và ngả ấ ủ ườ ứi đ ng đ u đ i v i v n đ xây d ng, phátầ ố ớ ấ ề ự tri n văn hóa, con ngể ười Vi t Namệ
Ti p t c nâng cao ế ụ nh n th c ậ ứ cho toàn xã h i, trộ ước h t làế trong cán b , đ ng viên và trong nhân dân v vai trò c a s nghi pộ ả ề ủ ự ệ xây d ng, phát tri n văn hóa, con ngự ể ười Vi t Nam trong tình hìnhệ
m iớ
Trang 29 Đ i m i căn b n và toàn di n h th ng giáo d c đào t o ổ ớ ả ệ ệ ố ụ ạ ,
phát tri n và ể qu n lý t t h th ng truy n thông đ i chúngả ố ệ ố ề ạ , phát
tri n văn hóa ngh thu t. ể ệ ậ
Đ y m nh ẩ ạ phong trào toàn dân đoàn k t xây d ng đ i ế ự ờ
s ng văn hóa, ố xây d ng giá tr và nhân cách con ngự ị ười Vi t Nam,ệ
t o l p môi trạ ậ ường văn hóa tinh th n lành m nh, khuy n khích cácầ ạ ế
tài năng văn hóa ngh thu t, các nhà văn hóa, các ngh nhân sángệ ậ ệ
t o văn hóa m iạ ớ
Ngăn ch n có hi u qu tình tr ng ặ ệ ả ạ suy thoái v t t ề ư ưở ng,
đ o đ c, l i s ng ạ ứ ố ố ; kh c ph c các hi n tắ ụ ệ ượng tiêu c c trong lĩnhự
v c xây d ng, phát tri n văn hóa, con ngự ự ể ười hi n nayệ
Đ y m nh ho t đ ng ẩ ạ ạ ộ văn hóa đ i ngo i và giao l u văn ố ạ ư
hóa, ti p bi n tinh hoa văn hóa nhân lo i đ xây d ng, phát tri nế ế ạ ể ự ể
văn hóa, con người Vi t Nam trên nh ng t m caoệ ữ ầ m iớ
Ngh quy t H i ngh l n th chín Ban Ch p hành Trung ị ế ộ ị ầ ứ ấ
ng Khóa XI (2014)
ươ ti p t c nêu ra 4 gi i pháp phát tri n văn hóa,ế ụ ả ể
con người Vi t Nam trong tình hình m i nh sau:ệ ớ ư
Ti p t c đ i m i ế ụ ổ ớ ph ươ ng th c lãnh đ o ứ ạ c a Đ ng ủ ả đ i v iố ớ
lĩnh v c văn hóa ự
Nâng cao hi u l c, ệ ự hi u qu qu n lý nhà n ệ ả ả ướ v văn hóa c ề
H i – đápỏ
Thuy t trìnhế
Trang 30 Xây d ng ự đ i ngũ cán b ộ ộ làm công tác văn hóa
Tăng cường các ngu n l c ồ ự cho văn hóa
Đây là các gi i pháp c p thi t c n đả ấ ế ầ ược ti n hành đ ng bế ồ ộ
trong quá trình th c hi n xây d ng, phát tri n văn hóa, con ngự ệ ự ể ườ ở i
nước ta trong tình hình hi n nay. Tuy nhiên,c n ph i căn c vào đi uệ ầ ả ứ ề
ki n, đ c đi m và hoàn c nh th c ti n c a t ng ngành, t ng đ aệ ặ ể ả ự ễ ủ ừ ừ ị
phương đ v n d ng sáng t o các gi i pháp này, t o nên s phátể ậ ụ ạ ả ạ ự
tri n th ng nh t và đa d ng v văn hóa, con ngể ố ấ ạ ề ười Vi t Nam trongệ
xã h i hi n đ i.ộ ệ ạ
6.Tài li u h c t pệ ọ ậ
Tài li u ph i đ c ệ ả ọ
1. Đ ng C ng s n Vi t Nam (1998), ả ộ ả ệ Ngh quy t H i ngh l n th ị ế ộ ị ầ ứ năm Ban Ch p hành Trung ấ ươ ng khóa VIII
2. Đ ng C ng s n Vi t Nam (2014), ả ộ ả ệ Ngh quy t H i ngh l n th chín Ban Ch p hành Trung ị ế ộ ị ầ ứ ấ ươ ng khóa XI
3. Giáo trình H c vi n Chính tr qu c gia H Chí Minh (2018), ọ ệ ị ố ồ Giáo trình Cao c p lý lu n chính tr : Văn hóa và phát tri n, ấ ậ ị ể
Nxb Lý lu n chính tr , Hà N i.ậ ị ộ
Tài li u nên đ c ệ ọ
1. Ph m Duy Đ c (Ch biên) (2010), ạ ứ ủ Phát tri n văn hóa Vi t Nam giai đo n 2011 2020 Xu h ể ệ ạ ướ ng và gi i pháp ả , Nxb Chính tr Qu c gia, Hà N i.ị ố ộ
Trang 312. Đ ng C ng s n Vi t Nam (2015), ả ộ ả ệ Ban Ch p hành Trung ấ ươ ng, Ban ch đ o t ng k t, Báo cao t ng k t m t s v n đ lý ỉ ạ ổ ế ổ ế ộ ố ấ ề
lu n th c ti n qua 30 đ i m i ậ ự ễ ổ ớ , Nhà XB Chính tri qu c gia, Hà N i.ố ộ
3. Khoa Văn hóa và phát tri n, Ths Giang Th Huy n (ch biên) (2011), ể ị ề ủ M t s chuyên đ văn hóa và phát tri n (T p bài ộ ố ề ể ậ
gi ng) ả , NXB Chính tr Hành chính , Hà N i.ị ộ
7. Yêu c u v i h c viên ầ ớ ọ
Chuân bi nôi dung t hoc: Đ c tr̉ ̣ ̣ ự ̣ ọ ước các n i dung theo yêu c u c a gi ng viên trong tài li u đã độ ầ ủ ả ệ ược cung c pấ
Chu n b n i dung câu h iẩ ị ộ ỏ trươc, trong, sau gi lên l p Muc 5: ́ ờ ơ ở́ ̣
Đ c tài li u theo họ ệ ướng d nẫ : Đ c các n i dung trong các tài li u đã họ ộ ệ ướng d n đ ph c v cho vi c tham gia th o lu n.ẫ ể ụ ụ ệ ả ậ
Tâp trung nghe giang, tich c c tham gia tra l i cac câu hoi, tham gia đôi thoai, đong gop y kiêṇ ̉ ́ ự ̉ ờ ́ ̉ ́ ̣ ́ ́ ́ ́, th o lu n.ả ậ
III. Bài gi ng chả ương 3
1. Tên bài gi ng: ả B O T N VÀ PHÁT HUY CÁC GIÁ TR VĂN HÓA DÂN T C TRONG GIAO L U, Ả Ồ Ị Ộ Ư
H I NH P QU C T HI N NAYỘ Ậ Ố Ế Ệ
2. S ti t: 05 ti tố ế ế
3. M c tiêuụ
Ch ươ ng này nh m trang b cho h c viên: ằ ị ọ
Ki n th c ế ứ : Nh ng ki n th c c b n v c s hình thành và các giá tr b n s c văn hóa Vi t Nam; trên c s đó đ xu tữ ế ứ ơ ả ề ơ ở ị ả ắ ệ ơ ở ề ấ
phương hướng, gi i pháp đ k th a, phát huy các giá tr văn hóa dân t c trong xây d ng và phát tri n văn hóa, con ngả ể ế ừ ị ộ ự ể ười đáp ngứ yêu c u phát tri n b n v ng đ t nầ ể ề ữ ấ ước trong giai đo n đ i m i, h i nh p qu c t ạ ổ ớ ộ ậ ố ế
Trang 32 K năng ỹ : Phát tri n k năng nh n di n và phân tích để ỹ ậ ệ ược đ c tr ng c b n c a văn hóa dân t c; k th a và phát huy tinhặ ư ơ ả ủ ộ ế ừ hoa giá tr văn hóa truy n th ng vào xây d ng và phát tri n văn hóa và con ngị ề ố ự ể ười Vi t Nam hi n nay. ệ ệ
T t ư ưở : B i d ng ồ ưỡng lòng t hào, trân tr ng đ i v i di s n văn hóa c a dân t c; có ý th c trách nhi m đ i v i vi c phátự ọ ố ớ ả ủ ộ ứ ệ ố ớ ệ huy các giá tr văn hóa c a dân t c trong giao l u, h i nh p qu c t hi n nay.ị ủ ộ ư ộ ậ ố ế ệ
4. Chu n đ u ra và đánh giá ngẩ ầ ườ ọi h c
Sau khi h c xong chuyên đ này h c viên có th :ọ ề ọ ể
Yêu câu đanh già ́ ́ Hinh th c đanh già ứ ́ ́
V ki n th c: ề ế ứ
Trình bày được cac khai niêm: ́ ́ ̣ b o t n, phát ả ồ
huy , giá tr văn hóa, giao l u, h i nh p ị ư ộ ậ
Phân tích đ c c s hình thành vàượ ơ ở các giá trị
văn hóa truy n th ng Vi t Nam ề ố ệ
Trình bày được phương hướng, m c tiêu, gi iụ ả
pháp k th a và phát huy giá tr văn hóa dân t cế ừ ị ộ
trong giai đo n hi n nayạ ệ
V n d ng đậ ụ ược c s hình thành n n vănơ ở ề hóa Vi t Nam truy n th ng đ nh n di nệ ề ố ể ậ ệ
nh ng đi m m nh, đi m h n ch c a vănữ ể ạ ể ạ ế ủ hóa truy n th ng t i đ a phề ố ạ ị ương/ đ n v ơ ị
T đó xây d ng các gi i pháp nh m b oừ ự ả ằ ả
t n và phát huy giá tr văn hóa truy n th ngồ ị ề ố
đ a phị ương g n v i phát tri n kinh t xãắ ớ ể ế
h i.ộ
V n d ng đậ ụ ược tác đ ng c a các y u tộ ủ ế ố
Thi t lu nự ậ ho c v n đápặ ấ
Trang 33khách quan và ch quan đ n văn hóa truy nủ ế ề
th ng đ nh n di n th i c và thách th cố ể ậ ệ ờ ơ ứ trong vi c b o t n và phát huy giá tr vănệ ả ồ ị hóa truy n th ng. T đó xây d ng gi i phápề ố ừ ự ả
nh m đ m b o cho các giá tr văn hóaằ ả ả ị truy n th ng c a đ a phề ố ủ ị ương/đ n v có thơ ị ể phát tri n b n v ng trong b i c nhể ề ữ ố ả CNH,HĐH, giao l u và h i nh p qu c t ư ộ ậ ố ế
V k năng: ề ỹ
Nh n di n đậ ệ ược th i c và thách th c trongờ ơ ứ
vi c b o t n và phát huy giá tr văn hóa truy nệ ả ồ ị ề
th ng dân t c trong b i c nh giao l u và h iố ộ ố ả ư ộ
nh pậ
Nh n di n đậ ệ ược nh ng đi m m nh, đi m h nữ ể ạ ể ạ
ch c a văn hóa Vi t Nam truy n th ngế ủ ệ ề ố
Thi t k , xây d ng đế ế ự ược k ho ch b o t n vàế ạ ả ồ
phát huy giá tr văn hóa truy n th ng c a đ aị ề ố ủ ị
phương/đ n v trong b i c nh tác đ ng c a quáơ ị ố ả ộ ủ
trình CNH, HĐH và h i nh pộ ậ
V t t ề ư ưở ng:
+ Trân tr ng, t hào và có ý th c, trách nhi mọ ự ứ ệ
trong vi c b o t n, phát huy giá tr văn hóaệ ả ồ ị
Trang 34trình3.1 CÁC GIÁ TR VĂN HÓA DÂN T C VI T NAMỊ Ộ Ệ
3.1.1. Khái ni m ệ
Giá tr / giá tr văn hóa ị ị
B o t n/ b o t n giá tr văn hóa ả ồ ả ồ ị
Phát huy/ phát huy giá tr văn hóa ị
M i quan h gi a b o t n và phát huy giá tr văn hóa ố ệ ữ ả ồ ị
3.1.2. Các giá tr văn hóa dân t c Vi t Namị ộ ệ
b o t n các s n ph m v t ch tả ồ ả ẩ ậ ấ thông thường?
b n s c?ả ắ
2. Hãy nêu nh ng đ cữ ặ
tr ng c b n c a vănư ơ ả ủ hóa Vi t Nam truy nệ ề
th ng?ốCâu h i trong gi h cỏ ờ ọ
1. C s hình thànhơ ở giá tr lòng yêu nị ước
c a dân t c Vi tủ ộ ệ Nam là gì?
Trang 35+ Không gian văn hóa khu v c Đông Nam Á (c l c đ a vàự ả ụ ị
C s hình thành giá tr lòng yêu n cơ ở ị ướ
Nh ng bi u hi n c a truy n th ng yêu nữ ể ệ ủ ề ố ước
b. Truy n th ng lao đ ng c n cù sáng t o, thích nghi đ ề ố ộ ầ ạ ể
5. Nên hi u th nàoể ế
v s sáng t o c aề ự ạ ủ
người Vi t?ệ
Trang 36cá nhân – gia đình làng xã – T qu cổ ố (Nhà – Làng – Nước)
c a ngủ ười Vi t trongệ giai đo n hi n nayạ ệ
nh t là trong xuấ
hướng di đ ng xã h iộ ộ ngày càng gia tăng
3.2 B I C NH B O T N, PHÁT HUY CÁC GIÁ TR VĂNỐ Ả Ả Ồ Ị
HÓA DÂN T C HI N NAY Ộ Ệ
3.2.1. Các y u t tác đ ng đ n s bi n đ i c a h giá trế ố ộ ế ự ế ổ ủ ệ ị
Trang 37>> C h i và thách th c?ơ ộ ứ
Tác đ ng c a các y u t bên trong ộ ủ ế ố
+ S chuy n đ i t xã h i truy n th ng sang xã h i hi n ự ể ổ ừ ộ ề ố ộ ệ
đ i ạ
+ Quá trình công nghi p hóa, hi n đ i hóa ệ ệ ạ
3.2.2. Nh ng v n đ đ t ra trong vi c b o t n, phát huyữ ấ ề ặ ệ ả ồ
các giá tr văn hóa dân t c th i k giao l u, h i nh pị ộ ờ ỳ ư ộ ậ
Trang 38HUY CÁC GIÁ TR VĂN HÓA DÂN T C HI N NAYỊ Ộ Ệ
3.3.1. Phương hướng và m c tiêu ụ
3.3.1.1. Ph ươ ng h ướ ng b o t n, phát huy các giá tr văn ả ồ ị
hóa dân t c ộ
B o t n và phát huy di s n văn hoá dân t c, đ c xem làả ồ ả ộ ượ
nhi m v then ch t c a Chi n l c phát tri n văn hoá t nayệ ụ ố ủ ế ượ ể ừ
đ n năm 2020. ế
3.3.1.2. M c tiêu b o t n, phát huy các giá tr văn hóa dân ụ ả ồ ị
t c ộ
B o t n và phát huy các giá tr văn hóa dân t c là cả ồ ị ộ ơ
s c a sáng t o giá tr m i. Hoàn thi n các chu n m c gia triở ủ ạ ị ớ ệ ẩ ự ́ ̣
văn hóa và con ngươi Viêt Nam, t o môi tr̀ ̣ ạ ường và đi u ki nề ệ
đ phat triên v nhân cách, đao đ c, trí tu , năng l c sangể ́ ̉ ề ̣ ứ ệ ự ́
tao, th ch t, tâm h n, trách nhi m xã h i, nghĩa v công̣ ể ấ ồ ệ ộ ụ
dân, ý th c tuân th pháp lu t; đ cao tinh th n yêu nứ ủ ậ ề ầ ước, tự
hào dân t c, lộ ương tâm, trách nhi m c a môi ngệ ủ ̃ ươ ơ ả i v i b ǹ ́
thân mình, v i gia đinh, công đông, xa hôi và đ t nớ ̀ ̣ ̀ ̃ ̣ ấ ước
Trình chi u slideế
Trang 393.3.2. Nh ng gi i pháp b o t n, phát huy các giá tr vănữ ả ả ồ ị hóa dân t cộ
3.3.2.1. Nhóm gi i pháp giáo d c tuyên truy n ả ụ ề
+ Quán tri t và th c hi n có hi u qu đệ ự ệ ệ ả ường l i c a Đ ng,ố ủ ả chính sách c a Nhà nủ ước v b o t n, phát huy các giá tr vănề ả ồ ị hóa dân t c. ộ
+ Tăng cường công tác giáo d c, tuyên truy n nâng cao nh nụ ề ậ
th c c a chính quy n, đoàn th các c p và ngứ ủ ề ể ấ ười dân về tách nhi m trong vi c phát huy vai trò c a giá tr văn hóaệ ệ ủ ị truy n th ng, giá tr di s n văn hóa. ề ố ị ả
+ Đ i m i n i dung, phổ ớ ộ ương th c các ho t đ ng giáo d cứ ạ ộ ụ
b o t n, phát huy giá tr văn hóa dân t c v i các n i dung vàả ồ ị ộ ớ ộ hình th c phù h p. Th c hi n l ng ghép có hi u qu gi aứ ợ ự ệ ồ ệ ả ữ các chương trình m c tiêu qu c gia v b o t n giá tr di s nụ ố ề ả ồ ị ả văn hóa v i chớ ương trình qu c gia v phát tri n du l ch.ố ề ể ị
+ K t h p gi a vi c b o t n và phát huy các giá trế ợ ữ ệ ả ồ ị văn hóa dân t c v i ti p thu các giá tr khoa h c, ti n b ,ộ ớ ế ị ọ ế ộ nhân văn, h p lý c a th i đ i thông qua giao l u, h p tácợ ủ ờ ạ ư ợ
Trang 40qu c t v văn hóa. ố ế ề
+ Phát huy vai trò h th ng thi t ch xã h i văn hóaệ ố ế ế ộ (gia đình, nhà trường, các đoàn th …) trong giáo d c b oể ụ ả
t n, phát huy các giá tr văn hóa dân t c. ồ ị ộ
3.3.2.2. Nhóm gi i pháp gi i quy t m i quan h gi a b o ả ả ế ố ệ ữ ả
t n và phát tri n h giá tr văn hóa dân t c v i ti p thu ồ ể ệ ị ộ ớ ế tinh hoa văn hóa nhân lo i ạ
+ Nh n th c rõ v th i c và thách th c trong b o t n vàậ ứ ề ờ ơ ứ ả ồ phát tri n các giá tr văn hóa dân t c Vi t Nam trong b iể ị ộ ệ ố
c nh giao l u, h i nh p qu c t hi n nay.ả ư ộ ậ ố ế ệ
+ Xây d ng h giá tr cho văn hóa, con ngự ệ ị ười Vi t Nam đápệ
ng yêu c u phát tri n b n v ng đ t n c trong giai đo n