Rama buộc tội( Hay)

HS - Nói với Sita nhưng lời thoại của Rama không có gì giành riêng cho nàng.. - Ở lời thoại này ta thấy lời nói của chàng lạnh lùng với những chỉ thị, giáo huấn oai nghiêm của một anh hù

Ngày soạn: Ngày dạy: Dạy lớp: 10V

Tiết 22 : Đo ̣c văn

RAMA BUệ̃C Tệ̃I

( Trích sử thi “Ramayana”- Vanmiki)

I Mục tiờu bài học

Giỳp học sinh:

1 Về kiến thức: Nắm được cốt truyện, vị trớ, yn của đoạn trớch Hiểu được ý thức và

hành động của Rama và Xita trong việc bảo vệ danh dự Nắm được nghệ thuật trần thuật và xõy dựng nhõn vật qua đoạn trớch

- Qua đoạn trích "Ra-ma buộc tội ", hiểu đợc quan niệm của ngời ấn Độ cổ đại về ngời anh hùng, đấng quân vơng mẫu mực và ngời phụ nữ lí tởng

phẩm và phân tích nhân vật trong sử thi

3 Về thỏi độ: Giỏo dục cho hs về ý thức cộng đồng và những tình cảm tụ́t đe ̣p: ý thức bảo vệ nhõn phẩm , tinh thõ̀n tro ̣ng danh dự

II Chuẩn bị của giỏo viờn và học sinh:

1.Giỏo viờn:

- Sỏch giỏo khoa, sỏch giỏo viờn

- Thiết kế bài học

- Cỏc tài liệu cú liờn quan đến tg, tp "Ramayana"

2, Học sinh:

- Đọc sgk, TLTK

- Soạn bài

A Kiểm tra bài cũ (5’)

- Cõu hỏi: Trình bày phõ̀n bài tõ ̣p chuõ̉n bi ̣ ở nhà qua bài: Thực hành lõ ̣p ý và viờ́t đoa ̣n

văn theo những yờu cõ̀u khác nhau Viờ́t đoa ̣n văn thờ̉ hiờ ̣n cảm nghĩ của em khi nhìn thṍy con chim vàng anh bi ̣ nhụ́t trong lụ̀ng

- Yờu cõ̀u: H/s trình bày theo yờu cõ̀u giáo viờn

B Dạy bài mới (37’)

Nếu ngời Hi Lạp tự hào về hai bộ sử thi anh hùng "I-li-át" và "Ô-đi-xê" thì ngời ấn Độ cũng

vô cùng kiêu hãnh về hai bộ sử thi anh hùng có quy mô đồ sộ nhất thế giới "Ra-ma-ya-na"

và "Ma-ha-bha-ra-ta" Đặc biệt, sử thi "Ra-ma-ya-na" ko những làm say đắm lòng ngời dân

ấn Độ mà còn ảnh hởng sâu rộng tới nhiều nớc Đông Nam á, đợc dịch ra nhiều thứ tiếng và

đợc nhiều học giả phơng Tây ko ngớt lời ca ngợi Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về nhhững nét

đặc sắc của bộ sử thi đó qua đoạn trích tiêu biểu: "Ra-ma buộc tội"

I Tỏc giả, tỏc phẩm:

1 Tỏc giả:

? Giới thiệu hiểu biết của em về Van -mi-ki ?

HS: - Vanmiki: Sống ở thế kỉ III TCN, được nhõn dõn AĐộ xem là nhà thơ đầu tiờn của dõn tộc mỡnh

- Thuộc đẳng cấp Bàlamụn, bị cha mẹ ruồng bỏ phải trốn vào rừng sõu làm thảo khấu Sau được Na -ra-đa dạy bảo mà trở thành đạo sĩ

GV: "Van- mi- ki" có nghĩa là “con của tổ mối”  hàm ý chỉ việc ông ngồi tu luyện tập trung đến độ mối đùn lên khắp xung quanh mà vẫn ko hay

Khi trở thành một đạo sĩ đợc Na-ra-đa kể cho câu chuyện về Ra-ma và Xi-ta Vốn là ngời thông minh, có trí nhớ kì lạ, xuất khẩu thành thơ nên ông đã nhập tâm và sáng tạo lại thành tác phẩm Ra-ma-ya-na bằng những vần thơ tuyệt diệu Sau đó ụng truyền bá cho cỏc đạo sĩ của mỡnh, cõu chuyện lan truyền trong dõn gian

=> Từ đú trở đi, trải qua bao thời đại, sử thi này được thờm bớt, chỉnh sửa nhưng người ta vẫn khụng quờn tỏc giả đầu tiờn hoàn thiện nú

2 Tỏc phẩm

a Nguồn gốc và ảnh hưởng

? Sử thi "Ramayana" cú nguồn gốc từ đõu?

+ Là sáng tác tập thể và truyền miệng của nhân dân lao động Nhiều nghệ sĩ dân gian, những ngời hát rong kể và hát ở khắp mọi miền quê ấn Độ.Tỏc phẩm là sự xõu chuỗi những truyền thuyết về hoàng tử Rama

+ Đạo sĩ Van-mi-ki là ngời su tầm, hoàn thiện cuối cùng

? Sử thi này cú ảnh hưởng như thế nào đối với AĐ và thế giới?

HS: - Cú ảnh hưởng rộng lớn:

+ AĐ: Được soạn ra từ nhiềug thứ tiếng dõn tộc khỏc nhau, được cải biờn thành ca kịch và nhiều hỡnh thức nghệ thuật khỏc Người AĐ coi đõy là một thỏnh kinh Người AĐ khẳng định: “Chừng nào sụng chưa cạn, đỏ chưa mũn thỡ Rama cũn làm say mờ lũng người và cứu rỗi họ ra khỏi vũng tội lỗi”

+ Tỏc phẩm cũn đựoc phổ biến sõu rộng ở cỏc nước đặc biệt là khu vực ĐNA: Rama Kiờn (Thỏi Lan), Kiờm Kờ (Campuchia), Xỉn xay (Lào), Ramayana (Chăm- VN), Dạ thoa vương (Lĩnh Nam chớch quỏi- VN)

b Túm tắt tp:

HS: Đọc sgk

? Túm tắt lại tỡnh tiết chớnh của truyện?

HS: - Ramayana gồm 24.000 cõu thơ đụi, 8 chương ,chia thành 7 khỳc ca lớn, kể về những

kỡ tớch của hoàng tử rama

+ Rama đi đày

+ Rama giết quỷ vương Ravana

+ Rama kết thỳc đi đày

c Giỏ trị tỏc phẩm

* Giỏ trị nội dung

? Qua túm tắt hóy đỏnh giỏ những thành tựu về nội dung của tỏc phẩm?

HS: - Là bức tranh hiện thực rộng lớn về xó hội AĐ cổ đại,phản ỏnh sự phỏt triển của đất nước AĐ cổ đại: xõy dựng hình thái nhà nước pk, chi ̣u ảnh hưởng sõu sắc của Phõ ̣t giáo

- Ngợi ca những mẫu người lớ tưởng của thời đại

- Giàu giỏ trị nhõn văn

* Giỏ trị nghệ thuật

? Những đặc sắc về nghệ thuật của tỏc phẩm là gỡ?

HS: - Kết cấu chặt chẽ, cốt truyện mạch lạc nhất quỏn

- Tớnh giỏo huấn đậm đà

- Nghê ̣ thuâ ̣t miêu tả thiên nhiên đă ̣c sắc

- Tác giả khai thác sâu vào thế giới tâm linh của nhân vật, diễn tả được những tình cảm đắm say, mãnh liệt của tâm hồn con người

GV: Với những giá trị trên, "Ramayana" mãi mãi là thiên sử thi hào hùng về một thời đại của lịch sử AĐ

3 Đoạn trích “Rama buộc tội”

a.Vị trí đoạn trích

? Em hãy xác đinh vị trí của đoạn trích này?

HS: - Đoạn trích thuộc khúc ca thứ 6, chương 79

? Nội dung chính của đoạn trích là gì?

HS: - Nô ̣i dung: Sau khi cứu được Xita, Rama bỗng thay đổi thái đô ̣, chàng nghi ngờ phẩm tiết của Xita và kết tô ̣i nàng không còn chung thủy Xita đau đớn uất nghe ̣n và đòi

lâ ̣p giàn lửa hỏa thiêu để chứng minh lòng trinh ba ̣ch của mình

? Vì sao đoa ̣n trích đc coi là khúc ngoă ̣t bất ngờ của tác phẩm ?

HS: - Vì nếu xét về sự hoàn chỉnh của cốt truyê ̣n thì tg có thể kết thúc ở chương 78 (Gă ̣p gỡ), vì mu ̣c đích tiêu diê ̣t kẻ thù, giải phóng đảo Lan- ka cứu nàng X của Rama đã đa ̣t đc Nếu dùng la ̣i ở đây thì râmyana chỉ là bản anh hùng ca binh thg, không có gì nổi bâ ̣t

=> Tg đã ta ̣o ra bước ngoă ̣t lớn trong quá trình diễn biến của cốt truyê ̣n,nhằm thể hiê ̣n quan niê ̣m về người anh hùng ÂĐộ cổ đa ̣i theo mô ̣t cách riêng

b Nhân vật

? Nhân vật trong đoạn trích gồm những ai?Ai là n/v chính?

- Các nhân vật trong đoạn trích: Rama, Xita, Lăcmana, nv cộng đồng

- Nhân vật chính : Rama và Xita

I Đọc hiểu

1 Nhân vật Rama:

? Sau chiến thắng, Rama và Xita gặp lại nhau trong một không gian ntn?

H: - Sau chiến thắng R và X gặp lại nhau không phải trong một không gian riêng tư mà trong một không gian công cộng Cuộc gặp gỡ tái hợp ấy diễn ra trước sự chứng kiến của tất cả anh em bạn hữu trung thành của R (Lắcmana, Xugriva, Hanuman, Viphisana), độ quân khỉ, quan quân dân chúng vương quốc quỷ

GV: Thực ra, chính R là người sắp đặt địa điểm của cuộc gặp gỡ: chàng đã cử Hanuman

và Viphisana thay mặt chàng đến gặp X, đưa nàng đến gặp chồng ở nơi công cộng Chắc hẳn R có một dự định nào đó

? Hoàn cảnh tái hợp ấy quyết định tư cách của Rama ra sao?

H: =>R không chỉ đứng trên tư cách một người chồng mà còn trên tư cách một anh hùng, một đức vua Nói cách khác R đứng ở tư cách kép: con người cá nhân- con người xã hội

Tư cách kép đó khiến cho chàng ở trong một ràng buộc đôi: bổn phận người chồng nhưng vẫn phải giữ tròn bổn phận của một đức vua anh hùng

GV: Nói tóm la ̣i: Trong cuô ̣c hô ̣i ngô ̣ này, cả R và X đều bi ̣ đă ̣t trước thủ thách: không phải là thủ thách bên ngoài mà từ những đòi hỏi đa ̣o đức trong chính con người ho ̣

Ho ̣ phải vượt lên xung đô ̣t ngă ̣t nghèo giữa tình cảm với bổn phâ ̣n danh dự để thể trở thanh mẫu hình lí tưởng của mô ̣t đức vua anh hùng- mẫu mực, mô ̣t người phu ̣ nữ lí tưởng

? Qua viê ̣c tìm hiểu tp, ta biết đc sau khi chiến thắng quỷ vương và trước khi gă ̣p la ̣i Xita,

Rama sống trong tâm tra ̣ng ntn ?

HS: -ấu khi chiến thắng quỷ vương, tâm trạng Rama có sự xáo trộn dữ dội:

+ Ở chương 75, R binh thản “cất cây cung, chiếc áo giáo do In- đra ban cho và cùng những thứ đó trút bỏ cơn thi ̣nh nô ̣, vẻ mă ̣t chàng trở nên hòa nhã”

+ Nhưng khi sắp gă ̣p la ̣i X bỗng nhiên lòng chàng nổi lên cơn ghen tuông cực đô ̣ như dòng sông đang phẳng lă ̣ng bỗng nổi lên cơn phong ba bão táp

+ Rama miễn cưỡng, trì hoãn viê ̣c gă ̣p Xita, tâm tra ̣ng chàng đầy bối rối

+ Khi nghe H tâu la ̣i rằng X muốn mau chóng gă ̣p la ̣i chàng thì nét mă ̣t chàng tỏ ra suy nghĩ rất lung Chàng thốt ra mô ̣t tiếng thở dài, nă ̣ng nề, nóng bỏng, cho đến khi X sắp tới thì chàng vẫn chìm đắm trong suy nghĩ

+ Chàng giâ ̣n giữ, gay gắt khi nghe tiếng huyên náo, ầm ĩ của binh sĩ chuẩn bi ̣ cho X gă ̣p chàng

+ Ra lê ̣ng bắt Xita xuống kiê ̣u đi bô ̣ để mo ̣i người được trông thấy

=> Báo trước có điều gì đó nghiêm tro ̣ng sắp xảy ra

* Diễn biến tâm tra ̣ng của R qua lời thoa ̣i thứ nhất

? Lời đầu tiên Rama gọi Xita là gì? Em có nhận xét gì về giọng điệu ngôn ngữ của chàng? HS: - Rama nói với Gianaki tội nghiệp khiêm nhường đứng ở trước mặt chàng, đang khao khát những lời nói yêu thương của chồng sau bao ngày xa cách

- Rama đã gọi Xita là"phu nhân cao quý",đây ko phải là cách gọi hạ thấp nhưng lại bộc lộ xa lạ, lạnh lùng, quan cách và đầy trịnh trọng,dường như không một chút thân mật GV: Hoàn toàn khác với cách gọi vợ đầy âu yếm của Uylixơ khi gặp vợ: 'Nàng ơi" với Pênêlôp (đoạn trích" Uylixơ trở về")

? Giọng điệu ngôn ngữ này xác định tư cách của Rama là ai?

HS: - Giọng điệu ngôn ngữ này xác định tư cách Rama là một anh hùng, mô ̣t đấng quân vương chứ không phải là một phu quân, một người chồng xiết bao thân thiết

? Trong lời thoại đó, Rama nói về điều gì?

HS: - Chàng tuyên bố chiến thắng của mình: “Ta đã đưa nàng tới đây sau khi đã chinh phục kẻ thù trong giao tranh Ta đã làm được những gì có thể làm được bằng chính tài năng của mình ”

- Tuyên dương công trạng của những người đã nhiệt tình giúp đỡ chàng tiêu diệt quỷ vương Ravana, giải phóng Lanka: Hanuman, Viphisana, Lacmana

? Trong lời tuyên cáo chiến thắng đó, Rama còn cho ta thấy rõ chàng cứu Sita vì mục đích gì?

HS: - Chàng chiến đấu cứu Xita vì bổn phận của người anh hùng, đặc biệt là vì danh dự của của một bậc đại quân vương bị lăng nhục Đó cũng là bổn phận của một Kơsatrya:

“Để trả thù kẻ đã lăng nhục ta”, “kẻ nào bị lăng nhục mà không đem tài nghệ của riêng mình ra để trả thù, kẻ đó là một gã tầm thường”

? Nói với Xita nhưng lời thoại của Rama có chỗ nào dành cho Xita không? Nó hướng tới đối tượng nào? Nhận xét về giọng điệu ngôn ngữ của Rama ?

HS - Nói với Sita nhưng lời thoại của Rama không có gì giành riêng cho nàng Lời nói của Rama hướng tới cộng đồng, tới đông đảo quần chúng đang đứng quanh mình

- Ở lời thoại này ta thấy lời nói của chàng lạnh lùng với những chỉ thị, giáo huấn oai nghiêm của một anh hùng,lời tuyên bố ấy chỉ nhấn mạnh danh dự mà phủ nhận tình chồng vợ

GV: Đây cũng chính là đặc điểm của nhân vật sử thi, sử thi lí trí hoá tâm lí

? Giọng điệu, nội dung lời nói của Rama dự báo điều gì?

HS: - Dự báo một điều bất thường, một cơn bão tố đang xảy ra trong tâm hồn Rama, nó

sẽ chi phối hành động của Rama

GV: Không phải đến lúc này Rama mới có những hành động bất thường như thế

* Diễn biến tâm tra ̣ng R qua lời thoa ̣i thứ hai

? Nhìn Gianaki,tâm trạng Rama thế nào? Chàng tiếp tục hành động ra sao?

Hs: - Nhìn Gianaki," lòng Rama đau như dao cắt" nhưng vì sợ tai tiếng nên chàng"bèn nói với nàng, trước mặt những người khác".Một lần nữa chàng khẳng định"chẳng phải vì nàng mà ta đã đánh thắng kẻ thù Ta làm điều đó vì nhân phẩm của ta ,"

GV: Sau chiến thắng, được gặp lại vợ nhưng lòng Rama không hề thanh thản Có một sự đấu tranh giữa lí trí và tình cảm, giữa danh dự- bổn phận với tình yêu trong Rama và cuối cùng, lí trí- danh dự- bổn phận đã chiến thắng Do vậy chàng vẫn tiếp tục nói những lời không phải với Sita

=> Tác giả dã hé lộ cho ta thấy nội tâm – lời nói, hành động của Rama có sự mâu thuẫn

C.Củng cố ,luyện tập (1’)

GV: Như vâ ̣y gă ̣p la ̣i X sau những tháng ngày xa cách, R đã có sự thay đổi đô ̣t biến trong tâm hồn Sự thay đổi ấy còn tiếp tu ̣c phát triển theo hướng nào và lí do ta ̣i sao…chúng ta sẽ tìm hiểu vào buổi ho ̣c sau

D Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà : (1’)

1 Học bài:

- Nắm vững nội dung bài học: Về tác giả Vanmiki, về sử thi Ramayana, về đoa ̣n trích Bối cảnh gă ̣p gỡ của Rama và Xita Diễn biến tâm tra ̣ng của Rama

2.Chuẩn bị bài:

Chuẩn bị tiết 23: Rama buô ̣c tô ̣i (tiết 2)

- Đọc kĩ văn bản trong sgk

- Tiếp tu ̣c chuẩn bị bài theo câu hỏi trong phần hướng dẫn học bài

Ngày soạn: Ngày dạy: Dạy lớp:

Tiết 23 : Đo ̣c văn

RAMA BUệ̃C Tệ̃I

( Trích sử thi “Ramayana”- Vanmiki)

I Mục tiờu bài học

Giỳp học sinh:

1 Về kiến thức: Nắm được cốt truyện, vị trớ, yn của đoạn trớch Hiểu được ý thức và

hành động của Rama và Xita trong việc bảo vệ danh dự Nắm được nghệ thuật trần thuật và xõy dựng nhõn vật qua đoạn trớch

- Qua đoạn trích "Ra-ma buộc tội ", hiểu đợc quan niệm của ngời ấn Độ cổ đại về ngời anh hùng, đấng quân vơng mẫu mực và ngời phụ nữ lí tởng

phẩm và phân tích nhân vật trong sử thi

3 Về thỏi độ: Giỏo dục cho hs về ý thức cộng đồng và những tình cảm tụ́t đe ̣p: ý thức bảo vệ nhõn phẩm , tinh thõ̀n tro ̣ng danh dự

II Chuẩn bị của giỏo viờn và học sinh:

1.Giỏo viờn:

- Sỏch giỏo khoa, sỏch giỏo viờn

- Thiết kế bài học

- Cỏc tài liệu cú liờn quan đến tg, tp "Ramayana"

2, Học sinh:

- Đọc sgk, TLTK

- Soạn bài

A Kiểm tra bài cũ : Khụng

B Dạy bài mới (39’)

Ở tiết một của đoạn trớch, chỳng ta đó phần nào thấy được diễn biến tõm trạng và hành động của hai nhõn vật qua những lời thoại đầu tiờn, song sự thể cũn diễn biến ntn, sõu thẳm trong tõm hồn hai nhõn vật chớnh là những cảm xỳc gỡ, chỳng ta sẽ cựng tỡm hiểu ở tiết 2 của bài

I Tỡm hiểu chung

II Đọc hiểu 1.Nhõn vật Rama: 15'

? Rama lại tiếp tục núi những điều gỡ với Xita?

HS: - Rama cao giọng và kiờu hónh tiếp tục núi về những lớ do mà vỡ đú mỡnh tiờu diệt Ravana

Để trả thự sự lăng nhục (Xita là vợ của Rama, Ravana bắt Xita là lăng nhục Rama)

Để giải thoỏt cừi thế khỏi mối lo sợ ravana giống như hành động của đại đạo sĩ Agastia)

Để bảo vệ danh tiếng của bản thõn và giũng họ

- Thậm chớ cũn lăng nhục Sita (nàng đang đứng trước mặt ta, nhưng ta trụng thấy nàng ta khụng chịu nổi, chẳng khỏc nào ỏnh sỏng đối với người bị đau mắt; cú thể nào

lại lấy về một người vợ đã từng sống nhà kẻ khác, đơn giản chỉ vì mụ ta là một vật để yêu đương)

? So sánh giọng điệu ngôn ngữ ở lời thoại này so với lời thoại lần trước của Rama?

HS: - Giọng điệu ngôn ngữ đã có sự thay đổi, từ trịnh trọng oai nghiêm sang gay gắt thô bạo Dường như Rama không còn giữ được bình tĩnh nữa

? Với giọng điệu này, em có nhận xét ntn về vị thế và Mqh của hai nv chính?

HS: - Dường như Rama đang thiết lập một phiên toà Trong đó Rama là quan toà,Xita là

bị cáo, là tội nhân

? Vậy quan toà Rama kết tội Xita vì tội gì? Nhân danh ai?

HS: - Rama kết tội Xita vì tội nàng đã ở trong tay quỷ vương Ravana độc ác xấu xa, nàng

sẽ không còn trong trắng, thuỷ chung đối với chồng Chàng buộc tội: “ Nay ta phải nghi ngờ tính cách của nàng vì nàng đã lưu lại nhà của một kẻ xa lạ”, “ Nàng đã ở trong vạt áo của Ravana, đôi mắt của hắn đã hau háu nhìn khắp người nàng”

- Chàng kết tội Xita nhân danh là một đấng anh hùng, nhân danh cả dòng dõi cao quý tức nhân danh cộng đồng

? Đến đây em đã hiểu tại sao Rama lại đem chuyện riêng tư, chuyện tình cảm vợ chồng ra nói trước cộng đồng?

HS: - Vì chàng là người đại diện cho cả cộng đồng nên cộng đồng có quyền theo dõi, phán quyết, đánh giá mọi cư xử và hành động của vị cầm quyền đại diện cho họ Và danh

dự của chàng cũng là danh dự của cộng đồng

GV: Đó cũng chính là đặc điểm của nhân vật sử thi

? Em có nhận xét gì về lời kết tội của Rama đối với Sita? Lời kết tội đó chứng tỏ chàng đang ở trong một tâm trạng ntn ?

HS: - Lời kết tội này của Rama là vô lí, chủ quan và áp đặt Chàng đã nghi ngờ Sita những điều mà nàng không hề vi phạm Chứng tỏ Rama đang ở trong trạng thái ghen tuông nên không thể làm chủ được mình

? Sự ghen tuông ấy khiến chàng đưa ra quyết định gì ?

HS: - Rama bày tỏ thái độ ruuòng bỏ Xita Thậm chí còn khuyên nàng lấy một người em của mình hoặc lấy Viphisana - em của quỷ vương "ta ko cần đến nàng nữa "

? Em có nhận xét gì về diễn đạt của Rama khi kết tội Sita, khi đuổi nàng đi ?

HS: - Có nhiều lời lặp đi lặp lại:

Bốn lần chàng nhắc tới dòng họ cao quý của mình (ta làm điều đó để bảo vệ uy tín

và dòng họ lừng lẫy tiếng tăm của ta; ta làm điều đó để chứng tỏ ta không thuộc về một gia đình bình thường; Người đã sinh trưởng trong một gia đình cao quý; vậy làm sao ta có thể nhận nàng về khi nghĩ tới gia đình cao quý đã sinh ra ta.)

Ba lần chàng đuổi Sita đi (Vậy ta nói cho nàng hay, nàng muốn đi đâu thì tuỳ nàng,

ta không ưng có nàng nữa”; Ta không cần đến nàng nữa” “ nàng muốn đi đâu thì tuy nàng” .lại còn khuyên Sita lấy một một trong những người anh em của nàng, thậm chí là đi theo

em của quỷ vương Ravana)

=> Lời thoại thể hiện rõ sự lúng túng, thiếu rành mạnh

? Nó cho thấy điều gì bất thường trong tâm trạng Rama?

HS: - Nó cho thấy tâm trạng Rama bối rối, giằng xé, không cân bằng Rama càng nói càng đay nghiến, càng ghen tuông cực độ

- Rama đã đánh mất lí trí, sự sáng suốt của một đấng quân vương, một hoá thân thứ

7 của Visnu Chàng trở thành con người rất đỗi bình thường

GV: Sự giằng xé vì ghen tuông càng ngày càng tăng đẩy đến chỗ Sita đòi lập giàn hoả thiêu

* Tâm tra ̣ng R khi Xita đòi lâ ̣p giàn hỏa thiêu

? Tìm những chi tiết miêu tả con người Rama lúc ấy?

HS: - Rất đáng sợ:

+ “Nom chàng khủng khiếp như thần chết” – Nghĩa là chàng lạnh lùng đến phát sợ + “Vẫn ngồi, mắt dán xuống đất” – Nghĩa là không nói nữa, không dám nhìn thẳng vào Xita, cũng không ngăn nàng lại

? Những chi tiết trên nói lên điều gì trong tâm trạng Rama?

HS: - Có thể khi ấy trong Rama đang diễn ra xung đột giữa lí trí và tình cảm Một mặt chàng đang tự thấy hối hận, tư kết tội mình và thương xót cho Xita Nhưng một mặt lại vẫn muốn mối nghi ngờ của mình về Xita được hoá giải, trắng đen rõ ràng

? Nhưng cuối cùng lí trí hay tình cảm chiến thắng ở Rama? Sự im lặng khủng khiếp ở chàng nói lên động cơ gì của chàng đối với Sita?

HS: - Cuối cùng lí trí đã chiến thắng tình cảm trong Rama

- Sự im lặng khủng khiếp ở chàng khi Sita đòi lập giàn hoả thiêu cho thấy chàng vẫn muốn trắng đen rõ ràng, muốn Gianaki bước lên giàn hoả thiêu dẫu rằng lúc đó lòng chàng đầy lo lắng

? Em có đồng tình và thông cảm với Rama không ?

HS: - Không đồng tình : Rama thật vô lí, lời nói và hành động của chàng đối với người vợ tội nghiệp thật tàn nhẫn

- Nhưng có thể thông cảm: vì dẫu sao Rama cũng là một thủ lĩnh,một nhân vật sử thi Mà sử thi bao giờ phải là đa ̣i diê ̣n cho cô ̣ng đồng Danh dự của ho ̣ là danh dự của cô ̣ng đồng Vì vâ ̣y ho ̣ phải nhân danh cô ̣ng đồng bảo vê ̣ danh dự

? Qua đây em có cảm nhận gì về chân dung người anh hùng Rama? So sánh với chân dung của Uylixơ và Đăm Săn?

HS: - Người anh hùng qua miêu tả của Vanmiki rất đỗi đời thường, có những tình cảm rất con người Rama không phải là một bức chân dung anh hùng hoàn mĩ kiểu Uylixơ mà ở càng có sự tổng hoà những mâu thuẫn rất con người: yêu hết mình mà cũng ghen tuông cực độ, cao thượng vị tha song có lúc nhỏ nhen, ích kỉ, oai phong lẫm liệt song có lúc thật tầm thường, thô bạo

GV: Vì thế mà người anh hùng này gần với đời thực hơn, khiến cho nhân vâ ̣t sử thi trở vươ ̣t qua mo ̣i ước lê ̣ của sự cúng nhắc, khuôn sáo

? Vậy em có nhận xét gì về cách miêu tả của nhân vật Rama của tác giả Vanmiki

HS: - Khi miêu tả nhân vật, tác giả chú ý tới lí trí mạnh mẽ đến cực đoan trong nhân vật song không vì thế mà xoá mờ những cảm xúc đời thường ở nhân vật

- Không hề lí tưởng hoá nhân vật mà ngược lại tô đậm những nét rất đỗi bình thường

ở Rama như ghen tuông, ngờ vực, hành động bất nhã với Sita

=> Vanmiki đi gần đến nghệ thuật xây dựng nhân vật VH hiện đại

2 Nhân vật Xita (24’)

- Yêu cầu h /s đọc lời thoại của Xita cho đến hết

? Qua tóm tắt, em thấy Xita là người phụ nữ như thế nào?

HS: - Sita đựợc biết đến là một người phụ nữ đẹp và dám hi sinh tất cả vì chồng, đồng cam cộng khổ với chồng: “Em cảm thấy sung sướng trong nỗi sung sướng của anh, đau khổ trong nỗi đau khổ của anh và chung thuỷ với anh”

- Bị quỷ vương bắt cóc và dụ dỗ, Sita đấu tranh đến cùng để bảo vệ trinh tiết của mình, thậm chí sẵn sàng chết Nàng là người phụ nữ đức hạnh

? Theo em, Xita đến gặp Rama với cảm xúc ntn?

- Ở chương 78,tg miêu tả"Được trông thấy khuôn mặt xinh đẹp của chồng sau một tg

xa cách lâu đến thế,khuôn mặt nàng rạng rỡ niềm vui, chẳng khác mặt trăng xinh đẹp".Có

lẽ Xita rất mong chờ giây phút này, nàng nghĩ đó sẽ là phút giây hội ngộ đầy hạnh phúc

? Trước lời nói của Rama, cảm xúc của Xita thay đổi ra sao?

HS: - Từ tâm trạng mừng rỡ ,tin yêu lúc đầu, xita vô cùng thất vọng Gianaki tội nghiệp

‘mở tròn xoe đôi mắt, đầm đìa giọt lệ” Chi tiết này cho thấy lời nói của Rama cũng như cách cư xử của chàng làm nàng ngạc nhiên, hụt hẫng và vô cùng đau khổ Nàng đã cảm nhâ ̣n đươ ̣c trong lời nói của chồng có sự xa cách tro ̣ng quan hê ̣, sự chia li trong tâm hồn

? Khi bị Rama buộc tội gay gắt, tâm trạng của Xita ra sao? Tìm những chi tiết miêu tả rõ tâm trạng đó?

HS: - Tâm trạng khi bị Rama buộc tội gay gắt:

+ Xita đau đớn đến nghẹt thở, như cây dây leo bị vòi voi quật nát

+ Nàng thấy xấu hổ cho số kiếp của mình, muốn tự chôn vì cả hình hài của mình + Nứớc mắt nàng đổ ra như suối

? Đau khổ uất nghẹn nhưng Xita có cam chịu trước những lời buộc tội của Rama ko? Nàng

đã làm gì?

HS: - Sau những phút giây đau đớn lúc đầu,Xita dần dần tìm lại sự tự chủ.Nàng đã thanh minh cho bản thân bằng những lời dịu dàng mà đầy sức mạnh

? Trước hết, Xita khẳng định điều gì?

- Trước hết, Xita khẳng định tư cách, phẩm hạnh nàng trách Rama đã không suy xét chín chắn mà đánh đồng nàng với hạng phụ nữ tầm thường.Nàng là người vợ đã từng theo chồng vào rừng ,chia sẻ cùng chồng mọi gian nan thì không thể dễ dàng thay lòng đổi dạ

? Nàng giải thích ra sao về những lời buộc tội của Rama?

- Xita đã giải thích về điều phụ thuộc vào quyền lực của kẻ khác và điều trong vòng kiểm soát của nàng.Việc nàng bị bắt cóc và quỷ Ravana động chạm vào nàng trong khi cuốn nàng trong vạt áo và nàng đã ngất đi là điều ngoài ý chí của nàng.Còn trái tim nàng ,ty của nàng ,những gì do nàng nắm giữ thì chỉ luôn thuộc về Rama

? Nàng còn khẳng định diều gì về nguồn gốc của mình?

- Xita một lần nữa nhắc lại nguồn gốc của mình, nàng ko phải là một"phụ nữ tầm thường" như Rama nghĩ mà là con của "nữ thần đát mẹ", kiêu hãnh và trong trắng

? Em nhận xét gì về cách lập luận của Xita?

HS: - Cách lập luận của Sita chặt chẽ, vừa có lí vừa có tình, có sự tự tin vào lí trí vào phảm giá mà cũng có nước mắt của nỗi yêu thương tha thiết nay bị nghi ngờ Nó cho thấy Sita là một người phụ nữ lí trí, đức hạnh và tự tin vào phẩm giá

? Tiếp đó, Xita đã nói gì? Nói với ai?