Kiến thức - Sự hình thành xã hội phong kiến ở Trung Quốc và các quan hệ trong xã hội.. - Bộ máy chính quyền phong kiến được hình thành, củng cố từ Tần – Hán.. Chính sách xâm lược chiếm đ
Trang 1Tên người soạn: Trương Thị Lan
GV hướng dẫn: Tống Thị Sáu
BÀI 5: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN
Tuần: 07
Ngày soạn: 1/10/2019 Ngày dạy:
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
- Sự hình thành xã hội phong kiến ở Trung Quốc và các quan hệ trong xã hội
- Bộ máy chính quyền phong kiến được hình thành, củng cố từ Tần – Hán Chính sách xâm lược chiếm đất đai của các hoàng đế dưới thời Tần –Hán
2 Tư tưởng
- Giúp HS thấy được tính chất phi nghĩa của các cuộc xâm lược của các triều đại phong kiến Trung Quốc
3 Kỹ năng
- Trên cơ sở các sự kiện lịch sử, giúp HS biết phân tích và rút ra kết luận
- Biết vẽ sơ đồ hoặc tự vẽ được lược đồ để hiểu được bài giảng
II THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY - HỌC
- Bản đồ Trung Quốc qua các thời kỳ
- Vẽ các sơ đồ về sự hình thành xã hội phong kiến Trung Quốc dưới thời Tần – Hán
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC
1 Ổn định lớp -kiểm tra bài cũ
Em hãy trình bày sự hình thành của các quốc gia cổ đại phương Đông?
2 Bài mới
- Bạn A vừa giúp chúng ta nhớ lại sự hình thành của Trung Quốc cổ đại vào khoảng thế
kỉ XXI TCN Vậy giai đoạn tiếp theo Trung Quốc phát triển như thế nào ? Chúng ta sẽ tìm hiểu qua bài hôm nay ,bài 5 Trung Quốc thời phong kiến
Trang 23 Tiến trình tổ chức dạy -học
Hoạt động 1:cá nhân hoặc cả lớp GV
nêu câu hỏi:
+ Nhà Tần được hình thành như thế
nào?
Cho HS đọc SGK, gọi một HS trả lời và
các em khác bổ sung
GV củng cố và chốt ý:
-Trên lưu vực Hoàng Hà và Trường
Giang thời cổ đại có nhiều nước nhỏ
thường chiến tranh xâu xé thôn tính lẫn
nhau làm thành cục diện Xuân
Thu-Chiến Quốc( gồm 7 nước: Ngụy, Tề,
Triệu, Hán, Sở, Yên và Tần) Đến thế kỷ
IV - TCN, nhà Tần có tiềm lực kinh tế,
quân sự mạnh hơn cả đã lần lượt tiêu
diệt các đối thủ Đến năm 221-TCN, đã
thống nhất Trung Quốc, vua Tần tự xưng
là Tần Thủy Hoàng, chế độ phong kiến
Trung Quốc hình thành
+ Nhà Hán được thành lập như thế nào?
-Nhà Tần tồn tại được 15 năm sau đó bị
cuộc khởi nghĩa của Trần Thắng và Ngô
Quảng làm cho sụp đổ Lưu Bang tiêu
diệt các thế lực cắt cứ lập ra nhà Hán
206 TCN -220.(các em có thể tìm hiểu
Hồng môn điếm để biết rõ hơn quá trình
nhà Hán được thành lập)
1 Trung Quốc thời Tần – Hán
a, Quá trình hình thành
- Năm 221 - TCN, nhà Tần đã thống nhất Trung Quốc, vua Tần tự xưng là Tần Thủy Hoàng
- Lưu Bang lập ra nhà Hán 206 - 220 TCN
Trang 3-GV nêu câu hỏi:
+Xã hội cổ đại phương Đông gồm
những giai cấp nào ?
-Gồm hai giai cấp :
+ GC thống trị( vua, quan lại, quý tộc):
giàu có
+ Nông dân công xã
+ Vậy xã hội Trung Quốc thời Tần-Hán
gồm những giai cấp nào?
GV gọi Hs trả lời, nhận xét và chốt ý:
-Gồm hai giai cấp:
+ Địa chủ: địa là đất, chủ là chủ sở hữu
Địa chủ là người sở hữu nhiều ruộng đất
Giàu có
+ Nông dân: Tự canh
Lĩnh canh
Hoạt động 2: cá nhân ,cả lớp
-GV kêu HS nhắc lại chế độ chuyên chế
cổ đại phương Đông
- GV cho HS tìm hiệu tổ chức nhà nước
thời Tần- Hán , so sánh với chế độ
chuyên chế cổ đại phương Đông rồi rút
-Xã hội: gồm hai giai cấp + Địa chủ: có nhiều ruộng đất
Giàu có( trở thành địa chủ) + Nông dân: Tự canh
Lĩnh canh - nhận ruộng của địa chủ để cày cấy và nộp tô thuế
=>Đến đây chế độ phong kiến Trung Quốc đã được xác lập
Vua
Bộ máy hành chính quan liêu
Trang 4ra nhận xét.
+ Người đứng đầu nhà nước được gọi là
gì? Có quyền hành như thế nào?
+Giúp việc cho vua có những ai?
-GV: Để dễ cai trị , hoàng đế chia đất
nước thành các quận và huyện
+ Đứng đầu quận/ huyện là ai?
- Quan lại thời kì này chủ yếu là tiến cử
-Em có nhận xét gì về tổ chức bộ máy
nhà nước thời Tần- Hán với chế độ
chuyên chế cổ đại phương Đông?
- Kế thừa bộ máy cai trị của chế độ
chuyên chế cổ đại phương Đông, tuy
nhiên hoàn thiện hơn
.
+GV: Để mở rộng lãnh thổ nhà Tần-
b, Tổ chức bộ máy nhà nước
Các quan võ Các quan văn
Thái úy Thừa tướng
Hoàng đế
Thái thú ( Đứng đầu quận)
Huyện lệnh ( Đứng đầu huyện)
Trang 5Hán đã thực hiện chính sách gì?
GV cho HS đọc SGK, gọi một HS trả lời
.GV củng cố và chốt ý:
-Chính sách bành trướng, xâm lược xâm
lược Triều Tiên và đất đai của người Việt
cổ
+ Em hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa
của nhân dân ta chống lại sự xâm lược
của nhà Tần, nhà Hán?
-Thục Phán chống quân Tần: Thục Phán
người đứng đầu bộ lạc Tây Âu- ở phía
bắc cùng với bộ lạc Lạc Việt chống lại
quân Tần xâm lược Thục Phán là người
có công lớn nhất nên sau khi đánh đuổi
được quân Tần ông đã hợp nhất lãnh thổ
của người Lạc Việt và Tây Âu thành
nước Âu Lạc
- Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng chống
quân Hán năm 40
Hoạt động 3: Hoạt động cá nhân hoặc
cả lớp
-GV: nhà Hán vào thời Hán Văn Đế, Hán
Cảnh Đế và Hán Vũ Đế là ba thời kì
đỉnh cao , sau đó nhà Hán suy yếu rồi
sụp đổ Trung Quốc rơi vào thời kì
chiến tranh loạn lạc kéo dài Đến năm
c,Đối ngoại
-Thực hiện chính sách bành trướng: xâm lược Triều Tiên và đất đai của người Việt cổ
Trang 6618 , Lý Uyên lên ngôi vua lập ra nhà
Đường
- GV : kinh tế thời đường phát triển như
thế nào?
-Kinh tế nhà Đường phát triển hơn so
với các triều đại trước
+ Sự phát triển đó thể hiện như thế nào
trong nông nghiệp?
-GV cho học sinh theo dõi SGK và trả
lời câu hỏi
-GV nhận xét và chốt ý:
+ Nông nghiệp có chính sách quân điền
(lấy ruộng đất công và ruộng đất hoang
chia cho nông dân, nông dân phải nộp
thuế cho nhà nước theo chế độ
tô-dung-điệu Nộp bằng lúa, ngày công lao dịch
và bằng vải) Ngoài ra còn áp dụng kỹ
thuật canh tác mới, chọn giống, dẫn tới
năng suất tăng
+Em hiểu thế nào là tô- dung- điệu?
- Tô: thuế ruộng nộp bằng lúa
- Dung: là thuế thân phải đi lao dịch theo
quy định
- Điệu: thuế hộ khẩu nộp bằng vải lụa
-GV: Thủ công nghiệp phát triển như
thế nào?
+ Thủ công nghiệp phát triển thịnh đạt:
có các xưởng thủ công luyện sắt, đóng
thuyền
2 Sự phát triển chế độ phong kiến dưới thời Đường
-Năm 618, Lý Uyên lên ngôi vua lập ra nhà Đường
a Về kinh tế Rất phát triển:
+ Nông nghiệp: chính sách quân điền, tô- dung-điệu; áp dụng kỹ thuật canh tác mới, chọn giống, dẫn tới năng suất tăng
+ Thủ công nghiệp phát triển thịnh đạt: có các
Trang 7-GV: Biểu hiện của sự phát triển kinh tế
trong thương nghiệp?
+ Thương nghiệp hình thành “con
đường tơ lụa” trên đất liền
-GV: Người ta gọi là” con đường tơ lụa”
vì tơ lụa thời Đường rất nổi tiếng là mặt
hàng chủ yếu, sau này thì họ buôn bán
nhiều mặt hàng hơn
+ Bộ máy nhà nước thời Đường có gì
khác so với các triều Tần- Hán?
-Có thêm chức Tiết độ sứ, hoàn thiện
hơn
+ Chức tiết độ sứ thường được giao cho
ai? Vì sao?
-Là những thân tộc và công thần được cử
đi cai trị vùng biên cương
Để tranh mưu phản
- Quan lại được tuyển bằng thi cử
Nhưng chủ yếu con em quan lại và địa
chủ
+ Tại sao dưới thời Đường Trung Quốc
trở thành đế quốc phong kiến phát triển
nhất?
- Nhà Đường tiếp tục chính sách xâm
lược: Nội Mông, Tây Vực,Triều Tiên,
củng cố chế độ dô hộ ở An Nam, ép Tây
Tạng phải thuần phục, lãnh thổ được mở
rộng
xưởng thủ công (tác phường) luyện sắt, đóng thuyền
+ Thương nghiệp hình thành “con đường tơ lụa”
b Chính trị:
- Từng bước hoàn thiện chính quyền từ TW xuống địa phương
-Lập chức Tiết độ sứ
- Tuyển dụng quan lại bằng thi cử
c, Đối ngoại
-Nhà Đường tiếp tục chính sách xâm lược: Nội Mông, Tây Vực,Triều Tiên, An Nam, lãnh thổ
Trang 8+ Em hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa
của nhân dân ta chống lại nhà Đường?
-687 Lý Tự Tiên
-722 Mai Thúc Loan
-776- 791 Phùng Hưng
-819- 820 Dương Thanh
-Cuộc khởi nghĩa của Khúc Thừa Dụ
905-938
được mở rộng
4 Củng cố
Câu 1: Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Tần
Câu 2: Những biểu hiện sự thịnh trị về kinh tế, chính trị của xã hội phong kiến Trung Quốc dưới thời Đường là gì?
5 Dặn dò và giao bài tập
- Học bài cũ
- Tìm hiểu trước Trung Quốc thời Minh- Thanh và văn hóa Trung Quốc
V Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………