NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG VÀ CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ I. Những vấn đề chung về ngân hàng trung ương II. Hoạt động của ngân hàng trung ương III. Chính sách tiền tệ I. Những vấn đề chung về ngân hàng trung ương II. Hoạt động của ngân hàng trung ương III. Chính sách tiền tệ I. Những vấn đề chung về ngân hàng trung ương 1. Định nghĩa NHTW là cơ quan độc quyền phát hành tiền và thực hiện chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng nhằm ổn định giá trị tiền tệ, góp phần đảm bảo an toàn hoạt động ngân hàng và hệ thống các tổ chức tín dụng, thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. 1. Định nghĩa NHTW là cơ quan độc quyền phát hành tiền và thực hiện chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng nhằm ổn định giá trị tiền tệ, góp phần đảm bảo an toàn hoạt động ngân hàng và hệ thống các tổ chức tín dụng, thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. 2. Mô hình tổ chức Có hai mô hình tổ chức NHTW: 2.1. Mô hình NHTW trực thuộc chính phủ Theo mô hình này, NHTW chịu sự kiểm soát toàn diện của chính phủ và phải thực hiện mọi chính sách, chỉ thị của Chính phủ. 2. Mô hình tổ chức Có hai mô hình tổ chức NHTW: 2.1. Mô hình NHTW trực thuộc chính phủ Theo mô hình này, NHTW chịu sự kiểm soát toàn diện của chính phủ và phải thực hiện mọi chính sách, chỉ thị của Chính phủ. 2.2. Mô hình NHTW độc lập với chính phủ, trực thuộc quốc hội Mô hình này dựa trên quan điểm cho rằng nếu để NHTW trực thuộc Chính phủ thì làm cho NHTW mất hẳn tính độc lập và chủ động trong việc thực hiện các chính sách tiền tệ. 2.2. Mô hình NHTW độc lập với chính phủ, trực thuộc quốc hội Mô hình này dựa trên quan điểm cho rằng nếu để NHTW trực thuộc Chính phủ thì làm cho NHTW mất hẳn tính độc lập và chủ động trong việc thực hiện các chính sách tiền tệ. 3. Cơ cấu tổ chức và mạng lưới của NHTW Hệ thống tổ chức của NHTW nói chung được bố trí theo kiểu hình chóp 2 cấp: - Trụ sở NHTW đặt tại thủ đô. - Các chi nhánh đặt tại các tỉnh, thành phố hoặc khu vực. 3. Cơ cấu tổ chức và mạng lưới của NHTW Hệ thống tổ chức của NHTW nói chung được bố trí theo kiểu hình chóp 2 cấp: - Trụ sở NHTW đặt tại thủ đô. - Các chi nhánh đặt tại các tỉnh, thành phố hoặc khu vực. - Tại trụ sở, NHTW sẽ bố trí thành các khối để thực hiện chức năng, nhiệm vụ có tính chuyên ngành cao (ngoại hối, tín dụng, quan hệ hợp tác .). - Tại các chi nhánh, NHTW cũng sẽ bố trí cơ cấu tổ chức thành các phòng ban để đảm nhận các nhiệm vụ trên địa bàn. - Tại trụ sở, NHTW sẽ bố trí thành các khối để thực hiện chức năng, nhiệm vụ có tính chuyên ngành cao (ngoại hối, tín dụng, quan hệ hợp tác .). - Tại các chi nhánh, NHTW cũng sẽ bố trí cơ cấu tổ chức thành các phòng ban để đảm nhận các nhiệm vụ trên địa bàn. - Số lượng tối đa hoặc tối thiểu các chi nhánh NHTW thường dựa vào số lượng các địa phương, các đơn vị hành chính trực thuộc trung ương. - Mạng lưới chi nhánh NHTW hợp thành bộ phận quan trọng và lớn nhất trong việc chuyển những quyết định về cung ứng tiền, điều tiết tiền tệ, tỷ giá, lãi suất, tín dụng . ra nền kinh tế. - Số lượng tối đa hoặc tối thiểu các chi nhánh NHTW thường dựa vào số lượng các địa phương, các đơn vị hành chính trực thuộc trung ương. - Mạng lưới chi nhánh NHTW hợp thành bộ phận quan trọng và lớn nhất trong việc chuyển những quyết định về cung ứng tiền, điều tiết tiền tệ, tỷ giá, lãi suất, tín dụng . ra nền kinh tế. II. Hoạt động của ngân hàng trung ương 1. Phát hành tiền và điều tiết lưu thông tiền tệ * Nguyên tắc phát hành: - Nguyên tắc trữ kim Việc phát hành tiền giấy chỉ được thực hiện khi nào có một lượng quý kim được nhập kho. Việc tăng hay giảm số lượng tiền giấy tùy thuộc vào số lượng quý kim dự trữ của ngân hàng. 1. Phát hành tiền và điều tiết lưu thông tiền tệ * Nguyên tắc phát hành: - Nguyên tắc trữ kim Việc phát hành tiền giấy chỉ được thực hiện khi nào có một lượng quý kim được nhập kho. Việc tăng hay giảm số lượng tiền giấy tùy thuộc vào số lượng quý kim dự trữ của ngân hàng. - Nguyên tắc hàng hóa Theo nguyên tắc này, ngân hàng phát hành tiền không cần dựa trên cơ sở dự trữ vàng mà phát hành trên cơ sở của nhu cầu lưu thông hàng hóa và trên cơ sở có tài sản hàng hóa tương đương đảm bảo. - Nguyên tắc hàng hóa Theo nguyên tắc này, ngân hàng phát hành tiền không cần dựa trên cơ sở dự trữ vàng mà phát hành trên cơ sở của nhu cầu lưu thông hàng hóa và trên cơ sở có tài sản hàng hóa tương đương đảm bảo. * Kênh phát hành - Phát hành qua kênh Chính phủ Trong trường hợp ngân sách bội chi, chính phủ có thể đi vay của ngân hàng trung ương để bù đắp thâm hụt. * Kênh phát hành - Phát hành qua kênh Chính phủ Trong trường hợp ngân sách bội chi, chính phủ có thể đi vay của ngân hàng trung ương để bù đắp thâm hụt. . NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG VÀ CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ I. Những vấn đề chung về ngân hàng trung ương II. Hoạt động của ngân hàng trung ương III. Chính. đề chung về ngân hàng trung ương II. Hoạt động của ngân hàng trung ương III. Chính sách tiền tệ I. Những vấn đề chung về ngân hàng trung ương 1. Định nghĩa