Trình bày ý kiến của bạn về nền sản xuất hang hóa ở nước ta hiện nay.. Khi năng suất lao động và cường độ lao động tăng, giá trị tạo ra trong một đơn vị thời gian và giá trị một hàng hóa
Trang 1Những chuyên đề, câu hỏi chuẩn bị bài thuyết trình ở nhà
Môn Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin Phần 2
CHƯƠNG IV
1 Trình bày hai thuộc tính của hàng hóa Phân tích thuộc tính giá trị của hàng hóa Tại sao hàng hóa lại có hai thuộc tính? Trình bày ý kiến của bạn về nền sản xuất hang hóa ở nước ta hiện nay
2 Trình bày giá trị và giá cả hàng hóa Phân tích quan hệ giữa giá trị và giá cả hàng hóa? Giá cả hàng hóa trên thị trường phụ thuộc vào những yếu tố nào? Vì sao? Lấy ví
dụ cụ thể về sự biến động giá cả của một loại hàng hóa để chứng minh
3 Tại sao phải nghiên cứu lượng giá trị hàng hóa Phân tích thước đo lượng giá trị hàng hóa (Phân biệt hao phí lao động cá biệt với hao phí lao động xã hội cần thiết để khẳng định thước đo lượng giá trị) Lấy ví dụ cụ thể để làm rõ những phạm trù ấy
4 Trình bày những nhân tố ảnh hưởng đến lượng giá trị hàng hóa Phân tích nhân tố quan trọng nhất là năng suất lao động ( Trong khi phân tích năng suất lao động hãy phân tích sự khác nhau giữa năng suất lao động và cường độ lao động) Khi năng suất lao động và cường độ lao động tăng, giá trị tạo ra trong một đơn vị thời gian và giá trị một hàng hóa thay đổi thế nào? Trình bày ý kiến của bạn về năng suất lao động và cường độ lao động ở nước ta
5.Trình bày nội dung (yêu cầu) của quy luật giá trị Tại sao nói quy luật giá trị là quy luật kinh tế cơ bản của sản xuất và trao đổi hàng hóa? Trình bày những tác dụng của quy luật giá trị Giải thích tại sao quy luật giá trị lại có những tác dụng ấy? Bạn có những giải pháp nào nhằm vận dụng quy luật giá trị cho các doanh nghiệp sản xuất trong điều kiện cạnh tranh
6 Trình bày kết cấu của học thuyết giá trị (Những vấn đề đặt ra trong Giáo trình) Phân tích trọng tâm của các vấn đề ấy và mối liên hệ giữa các vấn trọng tâm ấy để tạo thành một học thuyết hoàn chỉnh
MỘT SỐ BÀI TẬP VẬN DỤNG CHƯƠNG IV
Bài tập 1 Có 4 nhóm người cùng sản xuất một loại hàng hóa Nhóm I hao phí lao động
cho một đơn vị hàng hóa là 3 giờ và làm được 100 đơn vị hàng hóa Nhóm II hao phí lao động cho một đơn vị hàng hóa là 5 giờ và làm được 600 đơn vị hàng hóa Nhóm III hao phí lao động cho một đơn vị hàng hóa là 6 giờ và làm được 200 đơn vị hang hóa Nhóm IV hao phí lao động cho một đơn vị hàng hóa là 7 giờ và làm được 100 đơn vị hàng hóa
1 Hãy tính thời gian lao động xã hội cần thiết để làm ra một đơn vị hàng hóa
2 Căn cứ vào hao phí lao động của các nhóm, hãy phân tích năng lực cạnh tranh của các nhóm ấy
Bài tập 2: Trong một ngày lao động (8 giờ) sản xuất được 16 sản phẩm có tổng giá trị
là 80 USD Hỏi giá trị tổng sản phẩm làm ra trong ngày và giá trị của 1 sản phẩm là bao nhiêu nếu:
a Năng suất lao động tăng lên 2 lần
b Cường độ lao động tăng 1,5 lần
Bài tập 3: Tổng giá cả hàng hóa trong lưu thông là 120 tỷ đồng; Trong đó, tổng giá
cả hàng hóa bán chịu là 10 tỷ đồng, tổng số tiền thanh toán đã đến kỳ hạn là 70 tỷ đồng,
số tiền khấu trừ lẫn cho nhau lá 20 tỷ đồng Số lần luân chuyển trung bình trong năm của đơn vị tiền tệ là 20 vòng.Số tiền trong lưu thông là 16000 tỷ đồng
Trang 2Có thể xóa bỏ hoàn toàn lạm phát được hay không , nếu nhà nước phát hành tiền giấy mới và đổi tiền giấy cũ theo tỷ lệ 1: 1000 ?
Tài liệu tham khảo:
1 Giáo trình Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, nxb Chính trị quốc gia, HN-2009,2010 , chương IV (tr 189 – 222)
2 Bộ Giáo dục và Đào tạo: Giáo trình Kinh tế chính trị Mác-Lênin, NXB Chính trị quốc gia
3 Đại học Quốc gia Hà nội: Một số chuyên đề về Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, Tập II, NXB Lý luận chính trị, Hà nội 2008
CHƯƠNG V
1 Phân biệt sức lao động và lao động Trình bày hai đều kiện để sức lao động trở thành hàng hoá Lấy ví dụ trong lịch sử để chứng minh và khẳng định: với hai điều kiện ấy tất yếu sức lao động trở thành hàng hóa Phân tích hai thuộc tính của hàng hóa sức lao động? Hãy phân biệt hàng hóa sức lao động với hàng hóa do sức lao động tạo nên Trình bày ý kiến của bạn về sức lao động và thị trường lao động trong lĩnh vực chuyên nghành của bạn hiện nay
2 Bằng ví dụ cụ thể, hãy chứng minh rằng giá trị thặng dư có nguồn gốc do lao động làm thuê tạo ra, tư bản là quan hệ xã hội Tại sao nói sản xuất giá trị thặng dư là quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản
3 Giá trị thặng dư là gì? Phân tích hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư Phương pháp nào ưu việt hơn? Phân tích tính ưu việt ấy Hãy trình bày ý kiến của bạn về việc vận dụng hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư vào phát triển nền kinh tế thị trường
ở nước ta
4 So sánh giá trị thặng dư tương đối và giá trị thặng dư siêu nghạch? Ý nghĩa của việc nghiên cứu lý thuyết giá trị thặng dư siêu ngạch của C.Mác đối với việc xây dựng cơ chế quản lý kinh tế ở nước ta?
5 Thực chất của tích lũy tư bản chủ nghĩa? Phân tích các nhân tố làm tăng quy mô tích lũy tư bản Bạn đưa ra những giải pháp nào nhằm vận dụng lý luận trên vào việc tăng cường tích lũy cho nền kinh tế nước ta
6 Phân tích cạnh tranh trong nội bộ ngành, cạnh tranh giữa các ngành và sự hình thành giá cả thị trường và tỷ suất lợi nhuận bình quân, giá cả sản xuất Lấy và phân tích ví dụ của bạn nhằm làm sáng tỏ vấn đề cạnh tranh nêu trên
7 Phân tích sự hình thành tỷ suất lợi nhuận bình quân và giá cả sản xuất Ý nghĩa thực tiễn của việc nghiên cứu vấn đề ấy
8 Phân tích bản chất của tư bản thương nghiệp và vai trò của lợi nhuận thương nghiệp Chỉ ra sự giống nhau và khác nhau giữa lợi nhuận thương nghiệp với lợi nhuận ngân hàng và lợi tức
MỘT SỐ BÀI TẬP VẬN DỤNGCHƯƠNG V
Bài tập 1: Để tái sản xuất sức lao động, cần phải tiêu dùng những vật dụng sau:
a Thức ăn, đồ uống: 7USD/ ngày
b Đồ dung gia đình: 75 USD/ năm
c Quần áo, giày dép: 270 USD/ năm
d Những đồ dùng lâu bền: 5.700 USD/ 10 năm
Trang 3e Đáp ứng nhu cầu văn hóa: 15 USD/ tháng
Hãy xác định giá trị sức lao động trong 1 ngày
Bài tập 2: Tư bản ứng trước là 1.000.000 USD, theo c/v=4/1 Số công nhân làm
thuê là 2.000 người Sau đó tư bản tăng lên 1.800.000 USD, cấu tạo hữu cơ của tư bản c/v tăng lên 9/1
Hỏi nhu cầu sức lao động thay đổi như thế nào nếu mức tiền công của mỗi công nhân không thay đổi?
Bài tập 3: Có một số tư bản là 100.000 USD, với cấu tạo hữu cơ là c/v=4/1 Qua
một thời gian, tư bản đã tăng lên thành 300.000 USD, với cấu tạo hữu cơ của tư bản c/ v=9/1
Hãy tính sự thay đổi của tỷ suất lợi nhuận, nếu trình độ bóc lột công nhân tăng từ 100% lên 150% Vì sao tỷ suất lợi nhuận giảm mặc dù trình độ bóc lột tăng?
Bài 4: Một cỗ máy có giá trị 600.000 USD, dự kiến hao mòn hữu hình trong 15
năm Nhưng qua 4 năm hoạt động, giá trị của máy mới tương tự đã giảm đi 25% (do hao mòn vô hình) Hãy xác định tổn thất do hao mòn vô hình của cỗ máy đó
Tài liệu tham khảo:
1 Giáo trình Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, nxb Chính trị quốc gia, HN-2009,2010 , chương V (tr 223 –312)
2 Bộ Giáo dục và Đào tạo: Giáo trình Kinh tế chính trị Mác-Lênin, NXB Chính trị quốc gia
3 Đại học Quốc gia Hà nội: Một số chuyên đề về Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, Tập II, NXB Lý luận chính trị, Hà nội 2008
Giảng viên
Nguyễn Công Hưng