Kỹ thuật nuôi gà chọi

Tuyển tập bộ sách chăn nuôi này sẽ giúp bà con có thêm kiến thức về kỹ thuật nuôi dưỡng và chăm sóc, phòng và điều trị một số bệnh thường gặp trên các loài vật nuôi. Cụ thể trong quyển sách này là Kỹ thuật nuôi gà chọi

MẠNH THANG - PHONG SINH■

( h i ê n s o ạ n )

K ỹ thuật

CHỌI

NUÔI GÀ CHỌI

KỸ THUẬT NUÔI

GÀ CHỌI

NH À XUẤT BẢN TH A N H N IÊ N

LỜI NÓI Đ Ầa

Đá Gà là một trong những thú chơi dân gian mang tính văn hóa truyền thống đã có từ lâu đời ở nitớc ta Ngày nay, thú đá gà vẫn còn xuất hiện trong những ngày lề hội, nhất là vào dịp Tết Nguyên Đán cổ truyền của dân tộc.

Trên đất nước ta, từ trước đến nay không thiếu những nơi nổi tiếng về nuôi gà đá và đá gà Ở miền Bắc có những con gà “chiến” của vừng Nghi Tàm, Nghĩa Đô (Hà Nội) Miền Trung không thiếu những con gà “cự phách” ở đất Bình Định, Quảng Ngãi, Khánh Hòa Còn ở Nam Bộ có những địa danh khá nổi tiếng như: Hóc Môn - Bà Điểm (Thành p h ố Hồ Chí Minh), Đức Hòa (Long An), Bà Rịa - Vũngp Tàu, Gò Công (Tiền Giang), Sa Đéc, Cao Lãnh (Đồng Tháp), Ô Môn (Cần Thơ), Châu Đốc (An Giang), Cà Mau, v.v

Đá gà không chỉ là một phong tục cổ truyền ở nước

ta mà nó còn là môn giải trí của nhiều nước khác trên thế giới như ở Mã Lai, Thái Lan, Campuchia, v.v và cũng là những nơi có các giống gà đá nổi tiếng xưa nay.

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Cuốn KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI do Phong Sinh biên soạn, xuất phát từ kinh nghiệm nuôi gia cầm trong dân gian của những “sư kê” có thú nuôi gà nòi

và SƯU tẩm sách vở để tổng hợp lại, giúp người đọc tham khảo và tìm hiểu thèm về những phương cách chọn lựa, nuôi dưỡng những con gà đá đầy đủ sức lực, các ngón đòn hiểm hóc để có thể chiến thắng đối phương trên trường đấu.

Mặc dù chúng tôi đã có nhiều cố gắng trong việc chỉnh lý in ấn nhưng chắc chắn không thể tránh khỏi sai sót, rất mong được bạn đọc, những người am tường

về nghệ thuật này góp ý, xây dựng để tiếp tục bổ khuyết cho hoàn chỉnh hcm Đáp ứng nhu cầu của bạn đọc, trên sự đồng ý của tác giả, chúng tôi cho tái bản cuốn sách trên.

NHÀ XUẤT BẢN

PH Ầ N I

CÁCH X E M TƯỚNG GÀ

Mộ t con gà có bộ lông th ậ t tốt, đầy đủ, lán g

mượt, m àu sắc lộng lẫy, cổ th ậ t cao, cặp

ch ân n h ó n th ẳ n g cứng rắn , to àn th â n cân đối, nổi

lê n từng bắp th ịt

Cái mỏ t h ậ t sắc, cần cổ to, đôi m ắ t sán g sâu, cái

mào gọn ghẽ, không xòe lớn, che cả m ắt, có những

m óng ch ân nh ư m óng vuốt đại bàng, nếu như có cựa

th ì p h ải th ấ p sá t đ ất, da dẻ hồng hào đỏ tươi, trô n g oai phong dũng cảm

KỸ THUẬT NUÔI GA c h ọ i

Đ Ầ U G À

Đầu gà trò n , bằng láng, th o n xuôi n h ư quả xoài

Đầu gà trò n xuôi xuống cổ, cách đầu có m ột khấc lõm xuống cong vòng đ ến th â n , loại đầu gà n ày tr ê n

Sọ thắt, nhanh đòn.

Gò má cao và rộng hơn sọ, lanh lẹ.

Gan dạn hiếm có, đi đôi với tài ba

nếu gà có dầu này nên dùng.

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Mào gà p h ải dựng đứng, th ẳ n g gọn gàng, tr á n h tìn h trạ n g n g h iên g về m ột bên, nếu có nghiêng th ì ngh iên g qua tr á i th ì th u ậ n hơn

Nói chung, n g h iên g về b ên nào cũng làm cản trở

m ắ t gà k h i r a đá, dễ sơ hở bị đối th ủ đá mù m ắt Theo k in h nghiệm cho th ấy , nhữ ng con gà có m ào ngh iên g ưa bị mờ m ắt Nếu n h ư không mờ th ì cũng

bị mù, hoặc m ắ t cũng bị yếu đi m ột bên

Gà nòi thường có các mào, được gọi n hư sau:

m ắt, mào gà b ắ t đầu từ mỏ, cao d ần d ầ n rồi chỉ

th iê n , h a y chỉ về p h ía sau đuôi

• M À O CỐ T:

Mào n ày có h a i loại, giông n h ư m ào con chim

chích, kh ác là có lỗ “x o á y ” n ằm s á t mỏ là tố t (N ế u

MÀO G À

Mào này n h ă n nheo n h ư m ột cán h hoa xếp lại

th à n h nh iều cánh cho loại m ào nhỏ r ấ t tốt

• M À O VOI:

Còn có tê n là m ào “tr ó c ” có h ìn h tam giác dựng

đứng, th ẳn g , đẹp m ã h ơ n m ào hoa sung, m ào voi chỉ

th ẳ n g lên trời, m ào n h ọ n tă n g th êm vẻ đẹp cho gà,

người t a còn gọi là “m à o c h ỉ t h i ê n ”.

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

GÒ TRÊN MẮT

T rên m ắ t con gà thường nhô lên cái gò, vì th ế ta

th ấ y m ắ t gà sâu xuống Gà có gò cao th ì tố t nhưng đừng cao quá sẽ che m ắt, gà sẽ trở n ê n chậm chạp

Gò m á gà cần p h ả i rộng và cao mới quý

2 Gò m á có h ìn h dấu ngã dài: Gà tố t như ng bồ sức

3 Gò m á h ìn h chữ n h ậ t: Gà hay, la n h lẹ, bền sức

4 Gò m á h ìn h chóp nón: G à tru n g bình

Gò hìn h như dấu ngã gà dữ nhưng bở hơi

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Cái mỏ tố t, p h ầ n trê n p h ải to, ba p h ầ n dưới nhỏ, kèm theo cái m iệng k h ít lại từ tro n g r a ngoài Có nhiều loại mỏ, mỏ có h a i r ã n h h ai b ê n nh ư h ai

đường chỉ bị lõm xuông gọi là “m ỏ b a l á ”, gà có mỏ

KỸ THUẬT NUÒI GA CHỌI

G à nối, cắn cổ thường d ầỉ nhưng dừng d ài quầ

b ấ t tiệ n , k h ô n g lấ n vàn được làn giao dấu-

Gằ đòn cũng như gà cựa cổ to ìằ gà tếh Nếu cần eể 'đài hoặc nhồ th ì gầ ấy yếu, khổ m à trầ dồn, nhưng thuững gà đèn, cần cổ ìủe nào cang to h ỡ a gầ cựa, cần

oể tư ầưdỉ lỗ tâ ì Mỉống gáy chạm lưng

ó o gầ co n h iềtì ioạỉ:

V Ổ K & N K Ê N :

ũ ề n ầ y tĩb n n g ẩ n cong tr ê n gầy, trứdc ngực, cể

to liền khống ỉồi ra

L ắy ta y ề ẩ ỹ cồ g ầ quay lạ ì, lè n xnhttg xom oẩ cô cứng k h ến g , nếu yếu là g à ú ở

CỔ GÀ

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Lưng gà h ay và tố t cần p h ải xuôi theo cần cổ tiếp tới đuôi, lưng gà và cánh cần phải th ẳ n g theo lưng, nhỏ d ầ n d ần p h ầ n đuôi chéo xuống dưới Loại

gà n ày r ấ t giỏi đòn (lư n g g à n g ắ n t h ì dở), lưng

càng dài, to, loại gà này có dư sức khỏe

T rá n h chơi gà lưng tôm, cong vòng, hay gù, gà

r ấ t tệ

Gà nào có bộ lông m ã trê n lưng dài, rậ m rạp th ả

th ò n g h a i b ê n hông s á t phía đuôi gà, gà n ày đúng là

gà r ấ t tố t Con gà nào có lông m ã cái nhỏ cái to, nửa

m ái lại nửa gà thường, gà ấy là gà hay, có tài, nếu

h ai bên đùi có lông m ã mọc nh iều th ì đó là con gà quý

Gà có lông m ã dài và n h ọ n nh ư kim được phủ xuống m ũi chỉ về p h ía trước, gà n ày th ừ a sức khỏe Cựa đâm ra dài r ấ t hiếm , m ã n ày được m ện h d a n h

là “m ã k i m ”.

Gà có n h iều lông m ã có th êm í t chấm đen th ì gà quý

LƯNG G À

KỸ THUẬT NUÒ1 GÀ CHỌI

Gà có lông m ã như lông công là gà hay, có tài, lan h lẹ

Con gà có đôd W9Á hẹp , gồ lê n ( k h ô n g bằng

p h ồ n g ) gà n ày ềứ ag mẩớc k huya r ấ t giỗi, tbuệe

dạng gà hay, hung hăng, la n h lẹ

LƯNG GÀ

(nhìn từ trê n xuống)

Bệ lông mã của con gà chiên

Lông lá tre nhỏ, nhọn đấu (độ vài ốa phân) là tốt

Bộ p h ậ n đôi cánh g à É É liề n vào th ằ n kM

giao chiến, gà có th ể bay oan, n ạ p m ạn h , ekbhg ầ s

đòn đối th ủ là cũng n h ờ đôi cánh Lựa g à lông cán h xếp nh iều h à n g cứng cáp, dày d ặ n lằ tốt

C ánh gà phủ cả phao câu là tốt, con gà nào còn

có lông cán h che k ín h ế t lưng chỉ chừa chỗ trố n g nhỏ p h ía tr ê n gà n h ư th ế đ á r ấ t cao, có tà i quăng giỏi, cựa đâm hay, r ấ t g an dạ Có h ai chiếc lông đài

đầu cánh k h é p lại k ín vào hông và cong lên lưng ồ

m ặ t bên tro n g là gà tốt Gà có h ai lưng cánh b ằn g

p h ẳn g là gà tố t, nếu đầu cán h ỗ h ai b ền vai gồ lên

so vai mới đích thực là m ột Con gà chiến

CÁNH G À

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Lông đuôi gà cũng r ấ t cần th iế t, lông càng nh iều

th ì gà càng m ạnh, dài p h ế t đ ấ t th ì càng th ấ y đẹp

hơn, ( n h ư n g q u á c o n g t h ì t r ở n ê n y ế u đ i).

Lông đuôi dài chấm đ ấ t được gọi là “p h ư ợ n g v ĩ ”

quý lắm , dùng để tr ả đòn lúc t h ấ t th ế sa cơ, nếu

lông đuôi th iếu th ì gà sẽ k h ô n g đá được k h i “x ạ ”,

n ạ p .

Có lông đuôi r ấ t lạ, giữa chòm lông đuôi có b a

cái lông quăn được gọi là “p h ả n v ĩ \ gà này h ay

N hắc lại, gà “p h ả n v ĩ ’ í t k h i chịu đá, nếu đá th ì

đá đến cùng, lấy p h ầ n th ắ n g trước m ắt N hưng cũng

n ê n coi chừng, vì nó ưa bỏ chạy b ấ t cứ lúc nào Còn những con gà có bộ lông dài n h ư tàu lá dừa đều b ền sức, đá đòn r ấ t độc, chuyên đ á bồi liên tục gọi là

“l iê n h o à n c ư ớ c ”.

ĐUÔI G À

Có nhữ ng con g à “đ ò n ” đuôi n g ắn hơn gà “c ự a ”

nhưng p h ải chọn cho kỹ, cho k h á, tr á n h những con quá tệ, m ấ t hay

ĐUÔ I GÀ

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Ngực gà có hai dạng khác n h au là dựng đứng h ay

là cong xuôi xuống bụng

Nơi ngực có m ột lỗ lõm gọi là “h a n g c u a ”, h a n g

cua ấy nhỏ th ì tốt

Ngực có lông m àu ó gọi là “ứ c ó ”, gà tố t, la n h lẹ.

Đa số ngực m ang theo bầu diều thường ở bên trá i, nếu bầu diều ở bên p h ải th ì có “q u ỷ tư ớ n g ” được gọi là “t ứ th ự c t ả ”.

Còn gà nào ngực k hông ru n g n ảy là con gà thuộc

dòng “v ă n tư ớ n g ” có tà i mưu lược.

N G ự C G À

Đùi gà được tín h từ gôì trở lên đến hết Đùi phải dài, tr ê n to, rộng bản , dưới gối th ắ t lại: Tốt, đá r ấ t

m ạn h đòn

N h ìn p h ía trước đùi gà to b ả n hơn th â n là gà tốt.Đùi gà dẹp to và dài, đầu gối lui về sau gọi là

“đ ù i ế c h ”: Tốt.

Gà có cặp dùi s á t ngực đưa về trước và cao, gà ấy

sẽ đ á n h cổ, đ á n h đầu địch thủ Gà có cặp đùi liền giữa th â n th ì p h ải lùn chắc ch ắn sẽ đ á n h vào trong,

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Đùi và cán ngay thẳng (xấu)

CỀng gà n g ắn và nhổ là tố t, đôi cẳng gà n h ìn

th ấ ý xương và gắn với bốn ngón chân gà p h ả i iỀẳ,-

c h ia nh iều đốt càng hay, đừng quá m ập trò n sẽ th ấ y yếu đi

c ẳ n g g& còn gọi là “c ổ n g à ” có nhiều màu như

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Đ á c h ế t k h ô n g c h ạ y

• C Ẳ N G T R Ò N :

C ẳng khô nh ư cẳng gà c h ết ráp xàm , giông này

vô cùng quý hiếm , đá r ấ t đau, vảy ôm s á t da

• C Ẳ N G VU Ô N G :

Loại n ày tốt, ra đòn t h ậ t m ạ n h nhưng k hông

b ằn g cẳng trò n khô, tới “c á n ” gà N ếu m ột cẳng

m àu v àn g m ột cẳng m àu xanh, hoặc m ột trắ n g m ột

đen th ì vô cùng quý hiếm , ấy gọi là “N h ậ t N g u y ệ t

t h ư h ù n g ”.

P h ầ n bụng gà có m ột xương chạy dài từ ức xuống

phao câu, xương ấy chính là “lư ờ n g à ”.

X ư ơ n g g h i m là h ai đầu xương nhô lên, lên s á t

hậu môn, h a i dầu xương s á t cạnh nhau, ngón tay đút không lọ t là tố t

Xương ghim càng k h ít càng bền sức

L ư u ý: Nếu chỉ có m ộ t xương th ì gà ấy yếu.

Xương ghim càng n h ọ n càng tốt, h ai đầu phải đều nhau

LƯÒN G À

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Ngược lại nếu cái dài, cái n g ắn th ì gà khó m à

tr á n h khỏi cảnh mù m ắt

Gà có từ n g khuôn m ặ t khác n h au nh ư sau:

• G À M Ặ T H Ì N H C H Ữ N H Ậ T :

Có vóc d án g oai phong lẫm liệ t n hư m ột võ

tướng, nếu h a y th i không gà nào b ằ n g (n ế u k h ô n g

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

KỸ THUẬT NUÒI GÀ CHỌI

th ì tế t, nếu g à n ào ngốn ch ân có từ 21 vảy trở lên

th ì quá quý

- N ếu eé nh ữ n g ngổn c h â n gồ cao n h ư sếng dao, chỉ th ấ y gân , xương, vảy k h ô n g eé th ịt, có th ể th ấ y

từ n g ề ế t m ệ t eé m ấy đ ố t cong vào tro n g dược gọi là

“m ó n g rô n g ” r ấ t quý h iếm

C ự A G À

Cựa gà được gắn liề n đôi chân giống như m ột đốt xương nhỏ, đầu nhọn, ruột có m áu, có cựa to bằng ngón tay ú t hoặc nhỏ b ằn g chiếc đũa ă n cơm, chỉ về

p h ía sau th ẳ n g hoặc cong tùy theo Có nh iều loại cựa

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

Đôi cựa cong dài được gọi là “s o n g đ a o ”, mũi cựa

hơi ngh iên g về phía sau m ột chút n ằm chéo lên

nhau còn gọi là “s o n g đ a o n g h i ê n g ”, nếu hai cựa chỉ vào n h au gọi là “g ia o c h ỉ ” cựa h ay tốt.

Cựa th ẳ n g quay mũi bên k h ác gọi là “h ứ n g g i ó ”.

N ếu cựa “c h ỉ đ ị a ” được vảy “H u y ề n t r â m ” đóng ngay cựa còn gọi là “T r u n g h u y ề n ” (H u y ề n c ô n g

Cựa nào có b a ngón chấm mọc ra, n h ọ n sắc, đâm

r ấ t độc, đối th ủ nào b ị đâm trú n g k h ô n g chịu nổi

p h ải bỏ chạy, cựa ấy gọi là “c ự a đ ộ c l i n h ”.

Cựa có h ìn h lưỡi liềm h a y lưỡi dao, cựa đen th ì

ửng trắ n g , cựa trắ n g th ì ửng đ en gọi là “N h ậ t

n g u y ệ t”, cựa n à y thuộc giống dữ gà hay.

Gà nào có h a i cựa phụ d ín h vào n h au th ấ p hơn

và ru n g rin h th ì tốt Gà quý lắm mới có h a i cựa phụ này

Cựa n ày gà h ay lắm mới có, k h i ra đòn r ấ t m ạn h

m ẽ, cấp độ tră m tr ậ n tră m th ắn g , chỉ m ộ t hai hiệp

là đối th ủ bỏ chạy dài

• C ự A V À N H N G U Y Ệ T :

Gà có cựa vô cùng dũng m ãn h , có tà i bay cao đá lia, đá t ạ t n h a n h n h ư gió, làm đốì th ủ hoa m ắ t th ấ t bại ê chề

• C ự A H ổ T R Ả O :

Là cựa có h ìn h d án g của vuốt hổ, gà có cựa này

r ấ t hiếm k h i đâm , nếu ra đòn th ì khó có con gà địch

th ủ nào m à th o á t được

KỸ THUẬT NUÔI GÀ CHỌI

• C ự A S O N G Đ A O N G H IÊ N G :

Gà có cựa n à y r ấ t h ay k h i r a đòn đâm cựa vào

h a n g cua th ủ n g phổi, hay đâm vào cổ gà địch th ủ vô cùng lợi h ại

• C ự A C H Ỉ Đ Ị A :

Gà có cựa n ày có tà i riên g r a đòn đâm cựa đều giỏi, loại gà n à y r ấ t hiếm , cả n g à n con th ì chỉ có

m ột h a i con là cùng

Đ a số có vảy tố t được sắp lê n n h ư ngói, đếm được

từ mi&i lăm vảy trở lên là tốt, hay các vảy úp ngược lại

Trước k h i tìm h iểu và p h â n loại các loại vảy ỗ

cẳng gà, tá c giả n h ắc lại p h ầ n ngón ch ân gà C h ân

gà có bốn ngón — k h ô n g nói tới gà ác có n ăm ngón, gồm ngón ngoài, ngón giữa, ngón tro n g và ngón thổỉ

N gổn ngoài đi th ẳ n g lê n đ ế n gối, h à n g vảy ấy

gọi là “h à n g n g o ạ i” hoặc “ h à n g t h à n h ”.

N gón tro n g đi th ẳ n g đ ến gối h à n g vảy, ấy được

gọi là “h à n g n ộ i ” hoặc “h à n g q u á c h ”.