Giải phẫu thần kinh thân tiểu não

- Phần bên nằm giữa rãnh bên - trước và rãnh bên - sau, nửa dưới của phần này giống như thừng bên ở tuỷ sống nhưng nửa trên phình to thành trám hành.. củ thon; ở phía trên có cuống t

THÂN NÃO, TIỂU NÃO

ThS Hoàng Minh Tú

MỤC TIÊU

1 Mô tả vị trí, hình thể ngoài và hình thể trong của hành não

2 Mô tả vị trí, hình thể ngoài và hình thể trong của cầu não

3 Mô tả vị trí, hình thể ngoài và hình thể trong của trung não

4 Mô tả vị trí, hình thể ngoài và hình thể trong của tiểu não

5 Mô tả não thất tư.

HÀNH NÃO

Hành não nhỏ nhưng là phần rất quan

trọng của hệ thần kinh vì chứa các

trung tâm quan trọng như trung tâm

hô hấp, trung tâm tim mạch, trung tâm

chế tiết và chuyển hoá.

Ở dưới, hành não liên tục với tuỷ sống,

ở trên liên tục với cầu não

Mặt ngoài hành não có các khe và rãnh

giống như ở tuỷ sống Các khe rãnh

này chia dọc mỗi nửa hành não thành

ba phần:

- Phần trước là một khối lồi nằm kề với

khe giữa - trước gọi là tháp hành

- Phần bên nằm giữa rãnh bên - trước

và rãnh bên - sau, nửa dưới của phần

này giống như thừng bên ở tuỷ sống

nhưng nửa trên phình to thành trám

hành Đoạn rãnh bên - trước nằm

trước trám hành là rãnh trước trám,

nơi chui ra của thần kinh hạ thiệt (dây

XII) Đoạn rãnh bên - sau nằm sau trám

hành là rãnh sau trám, nơi chui ra của

các thần kinh thiệt hầu (dây IX), lang

thang (dây X) và phụ (dây XI)

- Đầu trên hành não ngăn cách với cầu

não bằng rãnh hành - cầu, có các thần

kinh vận nhãn ngoài (dây VI), mặt (dây

VII) và tiền đình ốc tai (dây VIII) đi ra.

KHE GIỮA

RÃNH TRƯỚC TRÁM

CẦU NÃO THÁP HÀNH

TRÁM HÀNH

RÃNH SAU TRÁM RÃNH BÊN TRƯỚC RÃNH BÊN SAU

RÃNH HÀNH CẦU

VI

VII

VIII IX X XI XII

củ thon; ở phía trên

có cuống tiểu não

CUỐNG TN DƯỚI

RÃNH GIỮA SAU RÃNH BÊN SAU

CỦ THON

BÓ THON

CỦ CHÊM

BÓ CHÊM

Phía trên, cầu não

ngăn cách với cuống

đại não (trung não)

bởi rãnh cầu cuống

• Giữa mặt trước cầu

RÃNH NỀN

hai cuống tiểu

não giữa để nối

với tiểu não.

CUỐNG TN GIỮA

CÁC SỢI CHẠY NGANG

CÁC SỢI CHẠY NGANG

CỦ CHÊM

(dây IV) chui ra

Trung não chia

RÃNH NỀN

TRUNG NÃO

 Phần lưng là mái trung

não, ở đây có củ não sinh

tư: hai gò não trên và hai

gò não dưới Gò trên là

trung tâm dưới vỏ của thị

giác nối với thể gối ngoài

qua cánh tay gò trên Gò

dưới là trung tâm dưới

vỏ của thính giác nối với

thể gối trong qua cánh

CUỐNG TN DƯỚI

RÃNH GIỮA SAU RÃNH BÊN SAU

CỦ THON

BÓ THON

CỦ CHÊM

BÓ CHÊM

TIỂU NÃO

• Tiểu não nằm trong hố

sọ sau, ngăn cách với

mặt dưới sau của đại

não bởi lều tiểu não

Mặt dưới và sau nằm

trên hố tiểu não của

trai chẩm, mặt trước

dính vào thân não bởi

ba đôi cuống tiểu não:

trên, giữa và dưới;

đồng thời ngăn cách

với hành não và cầu

não bởi não thất IV

• KT 5 x 6 x 10 cm, nặng

140 - 150 gr, nam nặng

hơn nữ

NÃO THẤT IV

LỀU TIỂU NÃO

CUỐNG TIỂU NÃO

KHE SAU BÊN

TT TRUNG TÂM (H II, III)

TT TRUNG TÂM (H II, III)

TT VUÔNG (H IV, V)

TT ĐƠN (H VI)

TT BÁN NGUYỆT

MỎ (TRÊN) (H VII A)

TT BÁN NGUYỆT

MỎ (TRÊN) (H VII A)

TT BÁN NGUYỆT ĐUÔI (DƯỚI) (H

VII B)

TT BÁN NGUYỆT ĐUÔI (DƯỚI) (H

VII B)

TT HAI BỤNG (HAI THÂN) (H

VIII)

TT HAI BỤNG (HAI THÂN) (H

TIỂU NÃO

NHÂN NÚT NHÂN RĂNG

NHÂN CẦU

NHÂN MÁI

VỎ TIỂU NÃO: CHẤT XÁM

VỎ TIỂU NÃO: CHẤT XÁM

CHẤT TRẮNG:

THỂ TỦY

CHẤT TRẮNG:

THỂ TỦY

TIỂU NÃO

Cuống tiểu não là đường

dẫn truyền từ ngoài vào và

từ tiểu não đi ra:

Cuống tiểu não trên nối

tiểu não với trung não

chứa các sợi từ nhân răng

và nhân xen tới nhân đỏ và

đồi thị

Cuống tiểu não giữa nối

tiểu não với cầu não chứa

các sợi trục từ các nhân

cầu đi vào tiểu não

Cuống tiểu não dưới nối

tiểu não với hành não,

chứa các sợi trục từ các

nhân trám dưới và tuỷ

sống đi vào vỏ tiểu não

NHÂN NÚT NHÂN RĂNG NHÂN CẦU

CUỐNG TN TRÊN

CUỐNG TN TRÊN

BẮT CHÉO CUỐNG TN TRÊN BẮT CHÉO CUỐNG TN TRÊN

NÃO THẤT IV

Não thất IV là một khoang

hình trám chứa dịch não

tủy, nằm sau hành não,

cầu não và trước tiểu não;

 Hai cạnh bên dính vào

hai cuống tiểu não trên

 Góc trên gắn vào rãnh

giữa hai gò não dưới và

được gọi là hãm màn tuỷ

trên.

 Cạnh dưới dính vào đầu

trước của nhộng tiểu não.

CUỐNG TN TRÊN

MÀN TỦY TRÊN

HÃM MÀN TỦY TRÊN

HÃM MÀN TỦY TRÊN

MÀN TỦY DƯỚI

MÀN TỦY DƯỚI

CUỐNG TN GIỮA, DƯỚI

CUỐNG TN GIỮA, DƯỚI

ĐÁM RỐI MẠCH MẠC ĐÁM RỐI MẠCH MẠC

HÃM MÀN TỦY TRÊN

MÀN TỦY DƯỚI

MÀN TỦY DƯỚI

CUỐNG TN GIỮA, DƯỚI

CUỐNG TN GIỮA, DƯỚI

ĐÁM RỐI MẠCH MẠC ĐÁM RỐI MẠCH MẠC

giữa đi từ góc dưới tới

góc trên của nền, chia nền

thành hai nửa hình tam

giác.

 Rãnh giới hạn từ góc

dưới chạy chếch lên trên

và ra ngoài chia mỗi nửa

thành hai phần: phần

ngoài là diện tiền đình,

phần trong gọi là lồi trong.

DIỆN TIỀN ĐÌNH

DIỆN TIỀN ĐÌNH

LỒI TRONG

LỒI TRONG

do gối trong TK VII và

nhân thần kinh VI tạo

DIỆN TIỀN ĐÌNH

GÒ TK MẶT

Ở nửa dưới của nền có

vân thính giác hay vân

tuỷ từ các ngách bên

chạy ngang vào rãnh

giữa

TAM GIÁC HẠ THIỆT

TAM GIÁC HẠ THIỆT

VÂN TỦY HÕM TRÊN

HÕM DƯỚI

TAM GIÁC LANG THANG TAM GIÁC LANG THANG

NÃO THẤT IV

- Góc trên thông

với cống não.

- Góc dưới thông

với ống trung tâm

của tủy gai.