Nguyễn ái Quốc gắn với tờ báo Ng ời cùng khổ, truyện ngắn Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu, tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp.... Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Trang 1GV: Mai Thừ Hửỡng Minh
Phòng giáo dục bỉm sơn
TrườngưTHCSưBaưĐình
Ngữ văn 8
Trang 3 ThuÕ M¸u
Ph¸p)
(NguyÔn ¸i Quèc)
Trang 4I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả, tác phẩm:
a Tác giả:
Nguyễn ái Quốc(1890 - 1969): Nguyễn
ái Quốc tên gọi rất nổi tiếng của chủ
tịch Hồ Chí Minh, đ ợc dùng từ năm
1919 đến năm 1945 Nguyễn ái Quốc
gắn với tờ báo Ng ời cùng khổ, truyện
ngắn Những trò lố hay là Va-ren và Phan
Bội Châu, tác phẩm Bản án chế độ thực
dân Pháp
Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Thuế Máu (Trích: Bản án chế độ thực dân Pháp)
(Nguyễn ái Quốc)
Nguyễn ái Quốc (1890 -
1969)
Câu hỏi: Dựa vào kiến thức đã học trong ch ơng trình ngữ văn 7 em hãy nêu đôi nét về tác giả Nguyễn ái Quốc?
Trang 5(NguyÔn ¸i Quèc)
* Hoµn c¶nh s¸ng t¸c:
Trang 6* Hoàn cảnh sáng tác:
- Hai thập niên đầu thế kỉ XX, các n ớc đế
quốc thi nhau xâm l ợc nhiều nơi trên thế giới
nhằm vơ vét của cải và nhân lực khiến đời
sống của nhân dân ở các n ớc thuộc địa vô
cùng khổ nhục Làn sóng cách mạng đang
dâng lên mạnh mẽ ở khắp nơi
Tác phẩm: Bản án chế độ thực dân Pháp
- Chiến tranh thế giới thứ nhất bùng nổ, các n
ớc đế quốc tranh giành nhau quyền lợi, đẩy
nhân dân lao động ở nhiều nơi vào lò lửa
chiến tranh thảm khốc Nhiều ng ời yêu n ớc
Trang 7* Nội dung và giá trị tác phẩm:
- Bản án chế độ thực dân Pháp viết bằng tiếng Pháp, xuất bản lần
đầu tiên tại Pa-ri (1925), xuất bản lần đầu tiên tại Việt Nam (1946)
- Tác phẩm gồm 12 ch ơng, mỗi ch ơng viết về một chủ đề, tất cả hợp thành một bản cáo trạng đanh thép về tội ác tày trời của chủ nghĩa thực dân, đồng thời phản ánh cuộc sống khốn cùng của ng ời dân thuộc địa
Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Thuế Máu (Trích: Bản án chế độ thực dân Pháp)
(Nguyễn ái Quốc)
Câu hỏi: Dựa vào kiến thức phần chú thích trong SGK em hãy nêu
đôi nét về tác
phẩm Bản án chế
độ thực dân Pháp?
Trang 8* Nội dung và giá trị tác phẩm:
* Vị trí đoạn trích: “Thuế máu”
- Thuế máu nằm trong ch ơng 1của tác phẩm
Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Thuế Máu (Trích: Bản án chế độ thực dân Pháp)
(Nguyễn ái Quốc)
Trang 9I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả, tác phẩm:
2 Đọc và tìm hiểu từ khó:
* Yêu cầu đọc: rõ ràng, mạch
lạc, đúng với giọng mỉa mai,
(Nguyễn ái Quốc)
Trang 10Chú ý một số từ từ khó:
- Bản xứ: bản thân đất n ớc (thuộc địa) đ ợc nói đến Từ này th ờng
dùng sau danh từ (dân bản xứ, ng ời bản xứ) với hàm ý khinh miệt theo quan điểm của chủ nghĩa thực dân
- An-nam-mít: cách gọi ng ời Việt Nam với thái độ khinh miệt
của thực dân Pháp ở đây Nguyễn ái Quốc dùng trong ngoặc kép với dụng ý nhại lại cách gọi ấy
- Ban-căng: bán đảo Nam Âu, thuộc Địa Trung Hải Trong Chiến
tranh thế giới thứ nhất(1914 - 1918), nơi đây đã có những cuộc giao tranh giữa quân Pháp, Anh, Đức
- Vòng nguyệt quế: theo tục cổ Hi Lạp, những ng ời chiến thắng đ
ợc đội một loại vòng lá nguyệt quế lên đầu Hình ảnh này dùng để chỉ danh vọng, vinh quang
- Chiếc gậy của các ngài thống chế: một phần của trang phục và
cũng là biểu t ợng cho quyền lực của các vị chỉ huy cao cấp trong quân đội
Trang 11I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả, tác phẩm:
2 Đọc và tìm hiểu từ khó:
3 Bố cục của đoạn trích “Thuế máu”: 3 phần
a Chiến tranh và ng ời bản xứ
b Chế độ lính tình nguyện
c Kết quả của sự hi sinh
=> Cách đặt tên ch ơng, tên phần nh vậy nhằm mục đích gợi lên quá trình lừa bịp, bóc lột đến cùng kiệt thuế máu của thực dân Pháp
Câu hỏi: Dựa vào văn bản và phần bài soạn ở nhà, theo em
đoạn trích “Thuế máu” phân tích thành mấy phần?
Nêu nội dung từng phần
Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Thuế Máu (Trích: Bản án chế độ thực dân Pháp)
(Nguyễn ái Quốc)
Trang 12a Thái độ của các quan cai trị thực dân đối với ng ời dân thuộc địa.
Trang 13Tr ớc chiến tranh Khi chiến tranh xảy ra
- Bị xem là giống ng ời hạ
“những ng ời bạn hiền”)
- Đ ợc phong cho các danh hiệu cao quý (“Chiến sĩ bảo vệ công lí và tự do”)
-> Đó là thái độ đề cao tâng bốc
Câu hỏi: Em hãy so sánh thái độ của các quan cai trị thực dân
đối với ng ời dân thuộc địa ở hai thời điểm: Tr ớc chiến tranh và khi chiến tranh xảy ra
Trang 14I Tìm hiểu chung:
II Phân tích:
1 Chiến tranh và ng ời bản xứ:
a Thái độ của các quan cai trị thực dân đối với ng ời dân thuộc địa
=> Để đạt đ ợc tham vọng chúng không từ thủ đoạn bỉ ổi là hạ mình phong cho những ng ời dân thuộc địa những danh hiệu cao quý, để bắt đầu biến họ thành những vật hi sinh bảo vệ quyền lực và lợi ích của chúng
-Tác giả đã sử dụng hàng loạt các từ ngữ có tính chất mỉa mai, hài h
ớc :“những đứa con yêu”, “những ng ời bạn hiền”, “chiến sĩ bảo vệ công lí và tự do”, “cuộc chiến tranh vui t ơi”
Câu hỏi: Vì sao khi chiến tranh xảy
ra bọn cai trị lại gọi ng ời dân thuộc
địa là “những đứa con yêu, những ng
ời bạn hiền”? (phải chăng vì chúng yêu quý họ?)
Trang 15I Tìm hiểu chung:
II Phân tích:
1 Chiến tranh và ng ời bản xứ:
a Thái độ của các quan cai trị thực dân đối với ng ời dân thuộc địa
b Số phận thảm th ơng của ng ời dân thuộc địa trong các cuộc chiến tranh phi nghĩa:
Bàiư26ư-ưTiết::44Ờ:44::ưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưưư
Thuế Máu (Trích: Bản án chế độ thực dân Pháp)
(Nguyễn ái Quốc)
Trang 16b Số phận thảm th ơng của ng ời dân thuộc địa trong các cuộc chiến tranh phi nghĩa:
- Phải đột ngột xa gia đình, quê h ơng vì mục đích vô nghĩa, đem mạng sống mà đánh đổi lấy những vinh dự hão huyền
- Bị biến thành vật hi sinh cho lợi ích danh dự của kẻ cầm
quyền
+ Phơi thây trên các chiến tr ờng châu Âu
+ Xuống tận đáy biển - bảo vệ các loài thuỷ quái
+ Một số bỏ xác tại Ban-căng, bị tàn sát ở bờ sông Mác-nơ, bãi lầy Săm-pa-nhơ
Câu hỏi: Khi các cuộc chiến tranh phi nghĩa xảy ra thì số phận của
ng ời dân thuộc địa ra sao?
Câu hỏi: Tác giả đã kể ra những cái chết thảm th ơng của những ng
ời dân thuộc địa trên các chiến tr ờng nh thế nào?
Câu hỏi: Em có nhận xét gì về giọng điệu của tác giả ở
(Nguyễn ái Quốc)
Trang 17- Tuy không trực tiếp ra mặt trận nh ng rất nhiều ng ời dân thuộc địa làm công việc chế tạo vũ khí, phục vụ chiến tranh ở hậu ph ơng.
-> Nh ng cuối cùng họ cũng phải chết vì bệnh tật (nhiễm những
luồng khí độc)
- Bảy m ơi vạn ng ời bản xứ đặt chân lên đất Pháp Trong đó có tám vạn
ng ời chết -> Đây là 1 con số khủng khiếp
- Bằng giọng xót xa th ơng cảm tác giả đã phơi bày số phận thảm th
ơng của những ng ời dân thuộc địa, qua đó càng làm rõ bộ mặt lừa
ng ời dân thuộc địa không ra mặt trận thì
họ làm công việc gì
để phục vụ cuộc chiến tranh phi nghĩa này?
Câu hỏi: Em hãy cho biết giọng điệu của tác giả khi miêu tả số
phận của những ng ời dân thuộc địa?
Câu hỏi: Tác giả đã nêu ra con số nh thế nào về số ng ời bản xứ đã bỏ mạng trên đất Pháp?
Nh ng cuối cùng
số phận của họ ra sao?
Trang 191 Cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918) đ ợc
Nguyễn ái Quốc ví bằng cụm từ nào trong phần 1 của bài
Thuế máu? (21 chữ)
- Hãy trả lời các câu hỏi, để tìm ra 7 ô chữ hàng ngang từ
đó tìm từ khoá của các ô chữ sau:
Đ
Đ
Đ
5 4
6 7
S
S
S S
c u ộ c c h i ế n t r a n h v u i t ư ơ i
a n n a m M í t
2 Nguyễn ái Quốc còn có tên gọi là gì? (9 chữ)
3 Khi cuộc chiến tranh phi nghĩa xảy ra những ng ời dân thuộc địa lập tức biến thành gì của các quan cai trị, phụ
6 Trong cuộc chiến tranh phi nghĩa đó tổng có bao nhiêu
ng ời lính thuộc địa chết? (6 chữ)
7 Những ng ời dân thuộc địa đã lấy máu mình t ới lên
vòng nguyệt quế của ai? (12 chữ)
Từ khoá gồm 2 từ, gồm có 7 chữ cái Đây là một đoạn
trích trong tác phẩm nổi tiếng Bản án chế độ thực dân “
Pháp của Nguyễn ” ái Quốc”
Trang 20- Đoạn trích Thuế máu nằm ở tr ơng thứ mấy của tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp?
Trang 21- Bản án chế độ thực dân Pháp đ ợc viết bằng tiếng gì?
Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Pháp
Tiếng Nga
Trang 22Nguyên nhân chính của việc các quan cai trị thay đổi thái độ
đối với ng ời dân thuộc địa?
Vì chính quyền thực dân muốn thay đổi chính sách cai trị mới.
A
04
Vì chính quyền thực dân muốn giúp đỡ cho những
ng ời dân thuộc địa có một cuộc sống tốt đẹp hơn.
Vì chính quyền thực dân muốn những ng ời dân
thuộc địa phải phục tùng họ tốt hơn nữa.
Trang 23Cuộc chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945)
Các cuộc chiến tranh mà Pháp tiến hành để mở rộng thuộc địa
Cụm từ cuộc chiến tranh vui t ơi mà Nguyễn ái Quốc sử dụng trong
đoạn trích Thuế máu nói về cuộc chiến tranh nào?
Cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất (1014-1918)