TÂY TIẾN I.Tác giả : Quang Dũng -Là một nghệ sĩ đa tài, ông làm thơ, vẽ tranh, viết văn, soạn nhạc.. Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi Dốc lên khúc khuỷu
Trang 1Phần I : THƠ
A TÂY TIẾN
I.Tác giả : Quang Dũng
-Là một nghệ sĩ đa tài, ông làm thơ, vẽ tranh, viết văn, soạn nhạc Nổi bật nhất là thơ
-Hồn thơ: Lãng mạn, tinh tế, tài hoa, phóng khoáng
II Tác phẩm : Tây tiến
-Hoàn cảnh sáng tác:
Tây tiến là một đơn vị bộ đội được thành lập đầu 1947
Nhiệm vụ: phối hợp với bộ đội Lào bảo vệ biên giới Việt Lào
Địa bàn: khá rộng từ Sơn La, Lai Châu… Sầm Nưa( Lào)
Phần lớn là thanh niên Hà Nội
Chiến đấu tỏng hoàn cảnh khắc nghiệt nhưng vẫn phơi phới tinh thần
Sau khi hoạt động ở Lào-> Thái bình -> Trung đoàn 52
Rời xa đơn vị, nhớ về đơn vị cũ, ông sang tác bài Tây Tiến
-Nội dung :
Bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, dữ dội, thơ mộng, mỹ lệ, trữ tình
Hình tượng người lính: hào hùng, hào hoa
-Nghệ thuật:
Cảm hứng lãng mạn, tinh thần bi tráng
Ngôn ngữ, hình ảnh độc đáo sáng tạo
III Phân tích bài thơ
1 Tây bắc hùng vĩ, dữ dội, hiểm trở
Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơ
1.“Sông Mã” : Dòng
sông gắn chặt cuộc
đời mình với Tây
Tiến → Nỗi nhớ
2.”Xa rồi”: Thấm đẫm
cảm xúc Nuối tiếc và
biết bao yêu thương
3.”Tây Tiến ơi!” :
Nỗi nhớ bật lên da diết yêu thương
4.Từ cảm “ơi” + từ láy
“chơi vơi” → Thấm đãm
tính nhạc → Bộc lộ rõ nhất trạng thái nhớ nhung
5 Điệp từ “nhớ” + “rừng
núi”→ Nỗi nhớ lan tỏa
khắp không gian 6.”nhớ chơi vơi” : k xác định, tái hiện kí ức lúc nhạt, lúc đậm,
bồng bềnh khó tả
Trang 2Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm Heo hút cồn mây, súng ngửi trời Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi
Câu thơ toàn thanh bằng thể hiện bút pháp tài hoa, Ngôi nhà bồng bềnh→ vô cùng lãng mạn của núi rừng miền Tây Bắc
Con đường hành quân vất vả khó khăn của người lính với vẻ đẹp tâm hôn lãng mạn
Anh bạn dãi dầu không bước nữa Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
1.Những địa danh :Sài
Khao, Mường Lát, Pha
Luông → Xứ lạ phương
xa bí ẩn
2.”sương lấp đoàn quân mỏi”: Sự khắc nghiệt, sự
vất vả khó khăn của người lính
3.”hoa về trong đêm hơi”:
toàn thanh bằng→ êm đềm lãng mạn, con người như tan vào hương hoa để cảm nhận hết vẻ đẹp
4.Điệp từ “Dốc” + từ
láy “khúc khủy”,
“thăm thẳm” → địa
hình hiểm trở thách
thức người lính Gợi
con đường hành quân
ngửi trời”→ sự ngang tàn,
khắc họa vẻ đẹp chinh phục đỉnh cao, lí tưởng, sự tinh nghịch của những của những con người hào hùng và hào hoa
6.Từ láy ”Heo hút”:
Độ cao đến vô tận
7.Câu thơ” Ngàn thước”+ “dấu
phẩy”, “điệp ngữ”→ Câu thơ
như bị bẻ gãy làm đôi → Sự hiểm
nguy mà các chàng trai Tây Tiến
phải trải qua
8 Đối” Cao”, “thấp”: con đường
hành quân lúc cao hun hút, sâu thẳm khôn cùng
1.H/a “không bước nữa”: cái chết nhẹ nhàng
thanh thản
2.” Bỏ quên đời” : Sự quyết
tâm hi sinh tuổi trẻ của mình cho non sông đất nước hiện thực bi thảm và tất cả sự thương tiếc của nhà thơ
-Đây là hiện thực của
chiến tranh
-Với nghệ thuật nói giảm:
Nhẹ nhàng hơn
-Vẻ đẹp người lính-hi
sinh ở tư thế sẵn sàng
chiến đấu
Trang 3Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người
Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói Mai Châu mùa em thơm nếp xôi
Thời gian chiều chiều, đêm đêm, luôn luôn có mối đe dọa ập đến bất kì với người lính
Người lính Tây Tiến sau một chặng đường hành quân đã nghỉ chân ở bản làng Mai Châu với
bữa cơm ngọt ngào của nếp xôi, tấm lòng thơm thảo của các cô gái Tây Bắc
Tiểu kết:
-khắc họa bức tranh thiên nhiên vô cùng khắc nghiệt, dữ đội nhưng cũng dầy chất trữ tình
và thơ mộng
-Hình ảnh người lính Tây Tiến rất hào hùng, hào hoa
-Nỗi nhớ thẳm sâu, tha thiết của nhà thơ
2 Cảnh đêm liên hoan văn nghệ và sông nước Tây Bắc
Doanh trại bừng lên hội đuốc hoa Kìa em xiêm áo tự bao giờ
Khèn lên man điệu nàng e ấp Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ
=> Người lính Tây Tiến với vẻ đẹp tâm hồn lãng mạn, hào hoa
1.Âm thanh” thác gầm thét”, “Cọp trêu người”:
nhấn mạnh uy linh của núi rừng→ dữ dội của vùng rừng thiêng nước độc
2 “Chiều chiều”, “Đêm
đêm” : hiểm nguy
thường trực
Nhân hóa: Thổi linh hồn vào sông núi, thể hiện sự oai linh, dữ dội, tàn khốc
3.”Nhớ ôi” : Đầy cảm
xúc, bộc lộ tình yêu
da diết trong nỗi nhớ
4.”Cơm lên khói” + “mùa em”
+ “thơm nếp xôi” : tình cảm
mặn nồng
1.Từ”bừng” : trạng thái
ngac nhiên, ngỡ
ngàng.Ánh sáng bừng
lên, tiếng hát,t iếng khên
tưng bừng Nó còn chỉ
ánh sáng bất ngờ, mạnh
mẽ
2.”hội đuốc hoa”: trong thơ ca
trung đại chính là ánh nến trong đêm tân hôn Còn ở đây, nó là ánh sáng lửa sáng bừng nồng nàn→ sự trang trọng, ấm áp
3 Từ”kìa”: Ngưỡng mộ,
ngạc nhiên, tinh nghịch,say
mê, ngất ngây
4 các thiếu nữ trong xiêm y rực
rỡ, trong những vũ điệu mang màu sắc xứ lạ, phương xa→ xây hồn thơ trong tim những người lính
5 Mơ về Viên Chăn cũng có
những đêm liên hoan như vậy
Trang 4
Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ
Có nhớ dáng người trên độc mộc Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa
Tây Bắc thơ mộng, trữ tình
Tiểu kết
-Tình cảm đẹp: tình quân dân gắn bó trong đoạn thơ giàu nhạc điệu và giàu màu sắc
-Vẻ đẹp của cảnh và người miền Tây trong cảm nhận tài hoa của tác giả
3 Hình tượng người lính Tây Tiến
Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Quân xanh màu lá dữ oai hùm Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
1.”Người đi Châu
Mộc ”:chia tay trong một
chiều sương vô cùng thơ
mộng và trữ tình
2.”chiều sương”: gợi
không gian mờ ảo
3.”Có thấy ”: Cảm nhận vẻ
đẹp từ trong sâu thẳm tâm hồn Để mảnh đất trở thành tâm hồn
4.”Hồn lau”: NT nhân
hóa có tâm hồn như con
người
5.”dáng người” : H/a các
cô gái Tây Bắc trên chiếc
thuyền Độc Mộc
6.”có nhớ…”: vẻ đẹp con
người trong cảm nhận, trong nỗi nhớ
7.”hoa đong đưa”: hoa cũng
làm duyên làm dáng như con
người
8.”Trôi dòng ”: Vẻ đẹp thơ mộng của
cảnh và vẻ đẹp lãng mạn của con người
1.hình ảnh “ đoàn binh không mọc tóc”: do bệnh tật sốt rét rừng và , “quân xanh màu lá “: da xanh xao
→tượng trung dữ dội, khác thường, sống chiến đấu và gắn bó với một vùng rừng thiêng, nước độc Vẻ đẹp oai hùng mạnh mẽ, người lính
ốm yếu, tiều tụy
3.”Mắt trừng”: hình
ảnh dữ dội + “Gửi
mộng ”: mộng ước
chiến thắng → vẻ đẹp
tâm hồn của những
chàng trai Tây Tiến
2.”dữ oai hùm”: oai phong
như chúa tể rừng xanh
4.”Mơ dáng kiều thơm”:
cô gái Hà thành kiều diễm,
xinh đẹp, con người Hà
Nội, biết bao kỉ niệm về Hà
Nội