Vận dụng tâm lý trong hoạt động thanh tra

"Vận dụng tâm lý học vào hoạt động thanh tra" là vấn đề rất mới, nội dung chưa từng được nghiên cứu; tuy là vấn đề vẫn thường xuyên diễn ra trong hoạt động thanh tra, nội dung nghiên cứu của đề tài đụng chạm đến nhiều vấn đề trừu tượng, nhiều khái niệm rất phức tạp mà chưa có những tài liệu tham khảo cần thiết.

VÀO HOẠT ĐỘNG THANH TRA

chú nhiệm đề tai : TRAN HAU KIEM

pts - pho hiéu trưởng

trường cán bộ thanh tra

thu ky dé tai : chu minh hao

KS - giang vién trường cán bộ thanh tra

HÀ NỘI :6/1995

Va HOI ORE NG V2 NHỎ PLE Cts Stee Me adn "

c Cầm củ Cu] tịnh 37/121) gáy 6-0-13D của Chủ nhiệm Ly bán Khoa hoc

và lây thuật Nhũ Hướp Về siếc đang hyo los nove díc tài Nghiên cấu Khoa hac

vũ Công nghệ và HỘI ĐO CO het qua Hạt C1 CIN,

3

- Căn cứ Quyết định 1282ECC*D ngày 18-9-1990 của Chủ niềm ý bạn Khoa học Nhà nước Ve vice pine nhieu: vu ding Kỹ đề ti và kết,quả nghiền cứu chủ

‘Prong Gin Phòng tín "Pư liệu Nhôa học vir Cong nghệ Quốc phụ

CHUNG NHAN DANG KY

Co quan quanly: Pha bila:

Ho số số: 78532 Jluu tại Trúng tạm thông tin-etu liệu KHIƠN quốc pia

T/L BO TRUONG

Ko hon học, Cũng nghệ và môi trưởng

#ƒ giÁM bốc

Trung trùm Thông tùt Từ liên 4

Nhúa utirGông nghệ Quốc gia

-THANH TRA NHA NUGc: CONG HOA XA HOI CHU NGHIA VIET NAM

Độc lập - Tự đo - Hạnh phúc

+ §ố: 7 /QĐ-TTr

Hà Nội, ngày 2 7“tháng 01 năm 1995

QUYẾT ĐỊNH

Ví cử chủ nhiệm đề tài nghiên cứu khoa học

TỔNG THANH TRA NHÀ NƯỚC

- Căn cứ Pháp lệnh Thanh tra ngày 01 tháng 4 năm 1990;

~- Căn cứ kế hoạch khoa học công nghệ năm 1994 của Thanh tra Nhà nước;

- Căn cứ quyết định số 241/QĐ-TTNN ngày 25 tháng 02 năm 1994 về việc giao

chủ nhiệm đề tài nghiên cứu khoa học;

- Theo đề nghị của Giám đốc Trung tâm NCKH-TT thanh tra và xét đề nghị của

~ Căn cứ vào năng lực cán bộ,

QUYẾT ĐỊNH

Điều 1: Giao cho đồng chí Trần Hau Kiêm - PTS Phó hiệu trưởng Trường cán bộ

thanh tra làm chủ nhiệm đề tài "Vận dụng tâm lý học vào công tac thanh tra" oa

—:- _ thay đồng chí Đặng Văn Quang

Điều 2: Đồng chí Trần Hậu Kiêm có nhiệm vụ tổ chức triển khai việc nghiên cứu theo đúng nội dưng, mục đích và tiến độ của đề tài đã được duyệt

Điều 3: Các đồng chí : Giám đốc Trung tâm NCKH-TT thanh tra, Chánh Văn

phòng và đ/c Trần Hậu Kiêm, Đặng Văn Quang chịu trách nhiệm thi hành quyết định nay./

KT TONG THANH TRA NHÀ NƯỚC

PHO TONG THANH TRA NHA NUGC

- Như điều 5

- Lưu VP, Trung tâm NCKH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

THANH TRA NHÀ NƯỚC

86: OE /TTNN

, QUYET DINH

CUA TONG THANH TRA NHÀ NƯỚC

(Về việc thành láp Hội đồng đánh giá, nghiệm thu

- Căn cứ Pháp lệnh Thanh tra ngày 1/4/1990

- Căn cứ Quyết định số 2§2 ngày 20/6/1990 của Chủ nhiệm Uỷ ban khoa học Nhà nước (nay là Bộ trưởng Bộ Khoa học-Công nghệ và Môi trường) quy định thể thức đánh giá

và nghiệm thu các công trình khoa học - kỹ thuật

- Căn cứ kế hoạch nghiên cứu khoa học năm 1994 của Thanh tra Nhà nước

- Xét đề nghị của Giám đốc Trung tâm nghiên cứu Khoa học-Thông tin Thanh tra

sau khi đã thống nhất với các tổ chức và cá nhân liên quan,

QUYẾT ĐỊNH

Điều 1: Thành lập Hội đồng đánh giá, nghiệm thu đề tài nghiên cứu khoa học: Vận dụng tâm lý xã hội vào hoạt động thanh tra, gồm các ông:

1- Lê Quang Thám - Phó Tổng Thanh tra Nhà nước - Chủ tịch Hội đồng

2- Lê Bình Vọng - PTS Giám đốc Trung tâm nghiên cứu KH-TT Thanh tra - Phó Chủ tịch Hội đồng

3- Trần Quốc Trượng - Phó Tổng Thanh tra Nhà nước - Uỷ viên

4- Phạm Tất Dong - GS.PTS - Phó trường ban khoa giáo Trung ương - Đại điện cơ

quan phản biện - Ủý viên

5- Nguyễn Văn Huyện - PTS - Phó Viện trưởng Viện Triết học - Trung tâm khoa học xã hội và nhân văn quốc gia ~ phản biện - Uỷ viên

6- Ngô Công Hoàn - PTS Chủ nhiệm Khoa tâm lý giảng dạy trẻ em -Trường ĐHSPI

Hà Nội - Uỷ viên

7- Lê Đình Đấu - Vụ trường Vụ Thanh tra xét khiếu tố - Uỷ viên Hội đồng khoa

học TTNN -Uÿ viên ˆ

Nguyễn Văn Kim - Thường trực Trung tâm nghiên cứu KH-TT Thanh tra - Thư

ký Hội đồng

Điều 2: Hội đồng đánh giá, nghiệm thu Đề tài có trách nhiệm tiến hành công việc

theo thủ tục đã được Bộ Khoa học-Công nghệ và Môi trường quy định

Điều 3: Chủ tịch Hội đồng đánh giá, nghiệm thu; Giám đốc Trung tâm nghiên cứu

KH-TT Thanh tra và các ông có tên trên chịu trách nhiệm thi hành quyết định này

Nơi nhận:

- Các Đ/c có tên ở Điều 1,

- Trung tân NC-KH-TT-TT

THANH TRANHANUGG © CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Hà Nội, ngày 26 tháng 6 năm 1995

NGHIE£M THU DE TAI KHOA HOC

Hội đồng nghiệm thu đề tài khoa học "Vận dụng tâm lý học vào hoạt động thanh tra" thành lập theo quyết định số 618/TTNN ngày 22/6/1995 của Tổng Thanh tra Nhà nước (có quyết định kèm theo)

Hôm nay, ngày 26/6/1995, Hội đồng tổ chức Hội nghị nghiệm thu đề tài

"Van dụng tâm lý học vào hoạt động thanh tra" Tham dự Hội nghị có các ông : Tạ Hữu Thanh, Trương Thế Cửu - Phó Tổng Thanh tra Nhà nước; các thành viên Hội đồng khoa học Thanh tra Nhà nước, thành viên của Trung tâm nghiên

cứu Khoa học - Thông tin Thanh tra; Vụ trưởng một số Vụ; Chủ nhiệm các đề

tài khoa học; các cộng tác viên đề tài Ngoài ra còn có đại biểu một số cơ quan đến dự

Khai mạc Hội nghị ông Lê Bình Vọng - Phó Chủ tịch Hội đồng tuyên bố

lý do, đọc quyết định của Tổng Thanh tra Nhà nước về việc thành lập Hội đồng nghiệm thu đề tài, giới thiệu các thành phần tham dự Hội nghị

Ông Lê Quang Thẩm - Chủ tịch Hội đồng phát biểu khái quát quá trình tổ

chức nghiên cứu đề tài

Ông Trần Hậu Kiêm - Chủ nhiệm đề tài khoa học đọc báo cáo trình bày quá trình nghiên cứu, mục tiêu đề tài, nội đung nghiên cứu

Tiếp đến phát biểu của các Uỷ viên Hội đồng, đại diện cơ quan và cá nhân phản biện

Ông Phạm Tất Dong - GS, PTS Phó Trưởng ban khoa giáo Trung ương -

Đại diện cơ quan phản biện (có bài phát biểu kèm theo)

Ông Nguyễn Văn Huyên - PIS Phó Viện trưởng Viện triết học - Trung tâm khoa học xã hội và nhân văn - Cá nhân phản biện (có bài phát biểu kèm

theo).

>

‹

Ông Lê Bình Vọng - PTS Giám đốc Trung tâm nghiên cứu khoa học thông tin Thanh tra - Phó Chủ tịch Hội đồng đánh giá tỉnh thần nghiên cứu

nghiêm túc, kết quả nghiên cứu của đề tài,

Ngoài ra còn có phát biểu của các ông Tạ Hữu Thanh, Trương Thế Cửu -

Phó Tổng Thanh tra Nhà nước, đánh giá nhận xét tính chất của đề tài, phạm vi

và yêu cầu nghiên cứu, nhận xét về tinh thần, thái độ nghiên cứu, đánh giá kết quả và ý nghĩa của đề tài

Hội đồng nghiệm thu đánh giá kết quả nghiên cứu đề tài Hội đồng nghiệm thu đã tiến hành hợp riêng để đánh giá kết quả nghiên

cứu đề tài và nhận định như sau:

Về ưu điểm:

“Vận dụng tâm lý học vào hoạt động thanh tra" là vấn đề rất mới, nội dung chưa từng được nghiên cứu; tuy là vấn đề vẫn thường xuyên diễn ra trong hoạt động thanh tra, nội dung nghiên cứu của đề tài đụng chạm đến nhiều vấn đề trừu tượng, nhiều khái niệm rất phức tạp mà chưa có những tài liệu tham khảo cần thiết Mặc đù vậy, Ban Chủ nhiệm đề tài đã có nhiều cố gắng khắc phục khó khăn, chủ động tìm tòi nghiên cứu, tổng kết :-: thực tế phân tích lý luận, xây dựng căn cứ khoa học về tâm lý thanh tra Nhiều bài viết

có giá trị khoa học, nội dung các bài viết đề cập nhiều vấn đề lý luận về tâm lý nói chung và tâm lý học trong hoạt động thanh tra Kết quả nghiên cứu đã đặt nền móng quan trọng trong việc xây dựng cơ sở khoa học về tâm lý để ứng dụng vào công tác thanh tra, góp phần nâng cao hiệu quả công tác thanh tra Nhược điểm:

Tuy nhiên, do vấn đề quá rộng, mới mẻ và phức tạp nên kết quả nghiên cứu đề tài có những hạn chế nhất định; các bài viết về tâm lý học trong thanh tra còn quá ít, phản ánh chưa hết quy luật tâm lý thanh tra, chưa có đầy đủ cơ

sở khoa học để làm rõ các khía cạnh tâm lý về thanh tra Các bài viết về tâm lý đại cương khá nhiều nhưng một số thuật ngữ đôi chỗ chưa thật chuẩn xác

Kết quả đánh giá của Hội đồng nghiệm thu

Hội đồng đã tiến hành bỏ phiếu kín để đánh giá nghiệm thu đề tài theo

thủ-tục quy định, kết quả cụ thể như sau:

Số phiếu phát ra : 7 phiếu

Số phiếu thu vào : 7 phiếu

Số phiếu hợp lệ : 7 phiếu

Số phiếu không hợp lệ : không có

Đề tài xếp loại xuất sắc (7!7 phiếu - 100%)

Biên bản Hội nghị nghiệm thu đề tài khoa học "Vận dụng tâm lý học vào hoạt động thanh tra" được lập thành 8 bản và được công bố công khai tại Hội

Hội nghị kết thúc vào hồi 11 giờ ngày 26/6/1995

4, Mệb sỖỐ quy luật tân lý cỗ:

Tằr niều bên 17 h Gì hoat Gõ” 2ianh đa 5 mêt TÔ

ii! be oO} is t roa xo `

3, Ngô công Hoan — TLä giao tiễn troug gu phạm,Nãä3 39

: ` Az 2 ? Ấ ? ss

xưa X3 Tông cop An giang 1989

NX3 truong Dai nọc tổng hợp Ba 1 nGi i994

s6og NX3 Chinh tri quoc gia =a AQ? 1994

22, DLE xa angi - mgt nnân tô thang lợi trang sự nghiệp =0 Chi

aA:

Minh NX8 khoa học xã nội Fa agi 1990 (xy yêu nội thão khoa hoc)

———————=———~

TONG THUAT KET QUA CHUNG NGHIEN CUU

I - Một số khái niệm cơ bản về tâm lý, tâm lý học, tâm lý

học thanh tra

- Tâm lý là toàn thể những hoạt động bên trong của con người

bao gồm sự nhận thức, cảm tính và lý tính biểu hiện trong hoạt động

và cử chỉ của mỗi người

- Tâm lý học là ngành khoa học nghiên cứu về đời sống tâm hồn của con người Như vậy, tâm lý học nghiên cứu trong phạm vi

rộng, đa đạng; bởi vậy, tâm lý học có nhiều chuyên ngành nghiên

cứu: tâm lý học thanh tra là một trong những chuyên ngành nghiên

chi dé -

- Tâm lý học thanh tra là khoa học nghiên cứu chuyên ngành trong hoạt động thanh tra, là một trong ba mươi chuyên ngành tâm lý học ứng dụng, là một phân nhánh của tâm lý học quản lý, bởi vì trong

công tác quản lý, người quản lý thường ra quyết định, và tổ chức thực

hiện các quyết định Muốn biết quyết định ban hành thực hiện tốt hay không, người quản lý phải tiến hành kiểm tra và thanh tra Trong việc thực hiện thanh tra, kiểm tra, người quản lý cần hiểu tâm lý người bị thanh tra, người thanh tra, người xử lý những vụ việc thanh tra, người

đi khiếu nại, tố cáo và người bị khiếu nại, tố cáo

- Đối tượng của tâm lý học thanh tra là đời sống tâm hồn, tâm

tư ý nghĩ tính cách, năng lực của người làm công tác thanh tra, người

bị thanh tra, người khiếu nại, người bị khiếu nại, tố cáo Đời sống tâm hồn của họ có những điều bí ẩn do vậy, thông qua hành vi, lời nói của

họ và những kết quả thu thập được trong quá trình thanh tra để xem xét suy đoán về động cơ, nguyên nhân của vụ việc từ đó có thể kết luận sự việc khách quan chính xác thấu lý đạt tình

- Nhiệm vụ tâm lý học thanh tra, có 3 nhiệm vụ:

1 - Tìm hiểu dời sống nội tâm của con người trong hoạt động thanh tra, nghiên cứu các hiện tượng tâm lý điễn ra trong quá trình

hệ xã hội thông qua các hoạt động thanh tra

- Phương pháp nghiên cứu tâm lý học thanh tra

Theo mục đích nghiên cứu là nghiên cứu quy luật tâm lý con người trong quá trình thực hiện pháp luật, từ đó có thể soạn thảo, bổ sung các văn bản pháp quy phù hợp với đời sống xã hội

Theo phương pháp nghiên cứu là phương pháp tác động tâm lý

đối với nhân cách của con người thông qua sự tìm hiểu, đối thoại trực tiếp, xem xét giấy tờ văn bản chứng cứ có liên quan với diễn biến,

hành vi của đối tượng thanh tra

Phương pháp quan sát: là dùng các cơ quan cảm giác để nhận biết một cách trực tiếp hiện tượng tâm lý xảy ra trong hoạt động

thanh tra, để khái quát thành quy luật hành vi thông qua lời nói, cử chỉ, thái độ của đối tượng thanh tra

Phương pháp khảo sát bằng an két: là phương pháp phỏng vấn bằng những câu hỏi để các đối tượng có thể trả lời về những vấn đề cần nghiên cứu

3-Ý nghĩa tâm lý hoc thanh tra:

Tâm lý học thanh tra tìm hiểu nội tâm con người từ đó phát huy

những mặt tốt, nhằm động viên, khích lệ và phê phán những biểu hiện

tiêu cực, sai nguyên tắc, chấn chỉnh sai sót kịp thời góp phần xây dựng kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội ngày một tốt đẹp hơn

Nghiên cứu tâm lý học thanh tra giúp cho người cán bộ thanh tra có kiến thức khoa học tâm lý để luận đoán động cơ, sự việc xây ra một cách toàn điện để giải quyết vấn đề một cách khaœhọc Mặt khác người cán bộ thanh tra còn tu đưỡng rèn luyện mình có day đủ những

PP” phẩm chất tốt đẹp của người cán bộ thanh tra để hoàn thành nhiệm vụ

Đảng, Nhà nước giao cho

nã IT - Tam lý con người và sự vận dụng vào công tác thanh tra

- Vấn đề ý thức con người đối với hoạt động thanh tra Ý thức là

năng lực hiểu được nhận thức xã hội là quá trình aàng lọc lại các tri

thức đã tiếp thu được Ý thức điễn ra ở các con người thông qua giao tiếp trong mối quan hệ xã hội Người cán bộ thanh tra cần nắm bắt

được điều đó để thông qua tiếp xúc với đối tượng thanh tra mà suy đoán sự việc được chính xác, được thấu tình đạt lý

+ Động cơ hành động của con người

Động cơ là một dang phan ánh tâm lý được hình thành ở mỗi

người tùy thuộc vào quá trình giáo đục rèn luyện Động cơ thường

được đấu kín trong suy nghĩ của mỗi người, tuy vậy trong từng trường

hợp cụ thể được biểu hiện thông qua hành động, hành vi, lời nói Nghiên cứu động cơ hành động là vấn đề khó khăn phức tạp Người

cán bộ thanh tra khi xem xét sự việc phải tìm hiểu kỹ nguyên nhân,

đặt ra nhiều giả thiết phải suy xét kỹ mối quan hệ giữa động cơ hành động với mục đích từ đó kết luận quy kết trách nhiệm cho đối tượng thanh tra chính xác, không oan sai, kiến nghị xử lý đúng người đúng việc Muốn như vậy người cán bộ thanh tra không ngừng rèn luyện, đúc rút kinh nghiệm của bản thân, của đồng chí đồng đội, của những người đi trước

+ Vấn đề nhân cách con người vận dụng vào hoạt động thanh

4

Đối với công tác thanh tra tìm hiểu để nắm về nhân cách của

đốt tượng thanh tra là việc làm quan trọng Tìm hiểu nhân cách tức là

tìm hiểu xác định (mô hình) bề ngoài của mỗi người thông qua lăng kính bến trong đó là ý thức của họ Hành vi của mỗi người bao giờ cũng hiện ra như tổng hợp của : những nhân tố trí tuệ, trí thức tình

cảm, kinh nghiệm trong cuộc sống Do đó nó thường mang tính đặc

trưng trong nhân cách của mỗi con người Nhân cách của con người

được cấu tạo bởi 8 thành tố cơ bản: ý thức, xu hướng, ý chí, năng lực, tính cách, trí tuệ, tình cảm, tính khí trong đó ý thức là sợi chỉ xuyên

suốt các yếu tố khác

IH - Vấn đề giao tiếp trong hoạt động thanh tra

Trong đời sống hàng ngày ta phải tôn trọng những quan hệ giao tiếp giữa người với người đó là sự thể hiện cách ứng xử trong các mối

hệ xã hội Trong công tác thanh tra người cần bộ thanh tra cần

quan tâm đặc biệt tới quan hệ giao tiếp giữa cán bộ thanh tra với cần

bộ thanh tra trong đoàn, giữa cán bộ thanh tra với đối tượng thanh tra, giữa cán bộ thanh tra với quần chúng đơn vị được thanh tra và giữa cán bộ thanh tra với cấp trên của mình và cấp trên của đơn vị được

thanh tra Thông qua giao tiếp người cán bộ thanh tra hiểu được tâm

tư, nguyện vọng người đang làm việc với mình để từ đó có phương pháp ứng xử thích hợp đúng mức, xem xét sự việc thấu tình đạt lý

Những chức năng cần thiết trong giao tiếp cần thiết là:

- Định hướng nhận thức và điều chỉnh hoạt động thanh tra

- Mục đích của giao tiếp trong thanh tra và giải quyết của hoạt động thanh tra

- Công cụ giao tiếp chủ yếu trong thanh tra là ngôn ngữ nói và ngôn ngữ biểu cảm

- Phong cách giao tiếp trong thanh tra

- Một số nguyên tắc giao tiếp trong thanh tra

- Tôn trọng nhân cách của mọi đối tượng thanh tra:

5

Nguyên tắc trên thể hiện không sợ kẻ quyền thế, không khinh thường coi rẻ người dân lương thiện

+ Tiến hành hoạt động thanh tra người cán bộ thanh tra cần lắng

nghe nhiều hơn nói, hay nói một cách khác thu nhiều hơn phát, thu

phát đều có sự chọn lọc

IV - Một số quy luật cần biết trong hoạt động thanh tra

1 - Quy luật tính có hạn định về năng lực tâm lý

Não bộ và các cơ quan cảm giác là các cơ quan điều khiển phản ánh tâm lý Mỗi cơ quan đều có một ngưỡng làm việc nhất định, một khả năng giới hạn, nếu vượt quá giới hạn người ta không thể thực hiện

được công việc một cách hoàn chỉnh, thậm chí có thể đi đến thất bại

Do vậy trong công tác thanh tra phải quan tâm đến việc chọn cán bộ thanh tra

Đối với vụ việc phức tạp khó khăn phải chọn cán bộ có năng lực có kinh nghiệm có phẩm chất đạo đức mới hoàn thành được nhiệm vụ Quy luật tính có hạn định về năng lực tâm lý gữi vai trò hết SỨc quan trong việc sử dụng cán bộ trong thanh tra nói riêng và việc

sử dụng cán bộ quản lý thừa hành công vụ nói chung

2 - Quy luật tâm lý, ý thức tài ndng:

Người ta sinh ra không ai trở thành siêu nhân hoặc tài năng lỗi

lạc ngay được, mà phải qua quá trình phát triển từ không tới có, từ thấp tới cao Những cháu bé mới sinh ra tâm hôn chấu ngây thơ trong trắng song cùng với thời gian, trong quan hệ gia đình, trường học, xã hội đã tác động vào cháu, nó được lặp đi lặp lại nhiều lần, cháu đã suy nghĩ chất lọc lại cho mình, Trong quan hệ xã hội, môi trường thời gian đã giúp cho người ta tích lñy được nhiều kinh nghiệm vốn sống

lưu lại cho mình thành ý thức tài năng Như vậy quá trình phát triển

tâm lý của con người theo một quy luật nhất định thông qua tiếp xúc hàng ngày, thông qua lao động làm việc và rèn luyện mới có Nhưng quy luật đó không ai giống ai nó còn tùy thuộc môi trường, xã hội,

: =Do vậy, người cán bộ thanh tra.phải nắm được quy luật phát _

=

==:triến‡âm lý từng lứa tuổi, từng trường hợp›cự thể để xemrXếtzsự việc

-thấu tình đạt lý đúng mức không xử lý oarFSäi; không bở: sót kẻ phạm tội

3 - Quy luật nhụ cầu kích thích con người hoạt động

Nhu cầu có cường độ mạnh, con người hoạt động càng năng nổ,

nó (ÿ lệ thuận với nhau Nhu cầu bao giờ cũng gắn liền với đối tượng

và quyền lợi Có nghĩa là đối tượng càng có giá trị, càng mang lại lợi ích cho cá nhân có nhu cầu thì hoạt động càng mạnh mẽ Do quy luật này mà nhiều người vì lợi ích đã sa vào vòng pháp luật tham ô, hối lộ.v.v công tác thanh tra phải hiểu rõ quy luật trên để chiếu kính soi rọi vào những hành vi, vi phạm pháp luật do quy luật nhu cầu kích thích con người hoạt động gây nên

gon

4 - Quy luật tư duy

Quy luật tư đuy, hay sự suy nghĩ của con người bao giờ cũng nhằm để bảo vệ quyền lợi hay lợi ích của bản thân mình Quá trình suy nghĩ đó diễn ra trên cơ sở một niềm tin sẵn có trong con người Niềm tin của mỗi con người được xây dựng trên cơ sở của những ý

niệm, những định luật những quy tác đã được xã hội thừa nhận

Trong hoạt động thanh tra khi chúng ta có đầy đủ chứng cứ để

chứng minh cho những hành vi vi phạm, khi có đối tượng bị thanh tra mới chịu thừa nhận những hành vi sai phạm đó Quy luật này được vận dụng phù hợp với vụ việc, góp phần đưa lại kết quả trong công tác thanh tra

3 - Quy luật về tình cảm của con người : Trong quá trình thanh tra, ta cần tìm hiểu tình cảm của tập thể người có liên quan đến sự việc để xem xét quan hệ tình cảm của họ trước và hiện nay ra sao, sự chuyển tiếp từ yêu sang ghét từ tốt sang xấu Từ đó ta phán đoán, suy xét các nguồn thông tin thu thập được,

* Joai try nhimg nguén thông tin sai lệch do quá khích do yêu ghét không bình thường cung cấp Đối với người cán bộ thanh tra cũng cần hiểu rõ quy luật này để tự rèn luyện bản thân tránh khỏi quy luật tình

cảm chỉ phối, đảm bảo nguyên tắc trung thực khách quan trong hoạt

động thanh tra

6 - Quy ludt tri nhớ

Trí nhớ là một hiện tượng ghi nhận cất dấu những thông tin, hình ảnh tâm lý do cảm giác trí giác mang lại Hiện tượng nhớ có 3 quá trình: ghi nhớ, nhận lại, hồi tưởng và diễn ra theo quy luật

Cán bộ thanh tra cần nám được quy luật trên để rèn luyện trí nhớ để vận dụng vào công tác thanh tra, tránh được những sai sót không cần thiết do nhầm lẫn sai sót mắc phải

_7- Quy luật chú ý-

Chú ý là sự tập trung sức lực của các cơ quan cảm giác, các quá trình tư duy vào một sự việc nào đó Trong công tác quản lý và thanh

tra nếu chú ý khác đặt hiệu quả cao phán đoán sự việc sẽ chuẩn xác

Trái với chú ý là thờ ơ, lơ đãng Người quản lý và cán bộ thanh tra lơ đãng trong khi thi hành công vụ đễ để lại những sai sót khuyết tật sơ

hở, chính cái đó đã để lại hậu quả xấu trong thanh tra

8 - Quy luật của hành vi

Hành vi cử chỉ của con người có sự chỉ huy của ý thức, có sự suy nghĩ, có tính mục đích Đó là những hành vi có chủ định nhằm thực hiện mục đích được hình thành trong óc; hành vi của con người bao giờ cũng mang tính xã hội, tính giai cấp, tính thời đại Do đó người cán bộ thanh tra phải thường xuyên rèn luyện để thực hiện những hành vi tốt thích ứng với mọi điều kiện, khắc phục những

nhược điểm thiếu sót của bản thân

Người làm công tác thanh tra cần tuyển dụng cán bộ trẻ có học

vấn có trí thức bồi dưỡng kịp thời nghiệp vụ thanh tra, mặt khác cần

kiểm nghiệm thử thách trong công tác thanh tra.

9- Quy luật về niềm tin:

Niềm tin là một hệ thống quan niệm, ý tưởng ch

Ứ chỉ hoat con pgười.nhềm, để: bớt sona

Â1— Tính trung thực vò thẳng thắn trung thựothẳng thắn là một _

phẩm chất có-ý-nghĩa cơ bản và quan trong làm thành=nội dung củã —

đời sống cá nhân của người cán bộ thanh tra -=

2 Tính nguyên tắc: tính nguyên tác có ý nghĩa định hưởng sự `

hoạt động ũng nhự quá trình giaö-tiếp Trọiig-cuộc sống Người có —— tính ñguyên-tắc lần; ười có kiến thức vữñg-vàng, có tầnwhiểu biết sâm -=—

trí.tuệ;-tình cẩm chân thật và lồng tin-yéu kính trọng-của con người —

3 - Đức tính khiêm tốn

troH6 Xã hộismới nốïicHữHg, của Hgười CánnbỢ-thanh tra noi riéhg ill

ưu điểm, thành tích của đöñg chí đông đội_Họ luôn luôn xem người=—

kháo-như tấm pương đáñg-nöi theo Họ' luôn-đặt-thành-tích,:công=lao=-

của mình là một Bộ phẩh-của thần Itíchchungvä ífEkHi nhắc tớithành «== tích cửa cá nhân mình: Ñgười có: tính-kHiếf-tốn lợ luôrdđánh Biá = ˆ

mìnH một các đúng: mức, họ có thái độ nghiêm tức, nhìn nhận sự —_

Việc thột cách trong sáng Họ có lòng nhân ái, có tỉnh thần trách

jem va ¢6 long ty trong cao

-_ ` Người có tính khiêm tốn bao giờ cũng là người lễ độ, sống có

văn hoá mẫu mực, hiểu biết rộng, từng trải và lịch sự, tế nhị trong

4 - Lòng dũng cảm' lòng dũng cảm là sự kết tỉnh của trí tuệ, tài

năng và những phẩm chất cao đẹp Người có lòng đũng cảm luôn

@jám đương đầu với mọi khó khăn thử thách hy sinh Đó là những con Hgười có bản lĩnh kiên cường, tầm nhìn rộng lớn sâu sắc và có tỉnh thân trách nhiệm cao Dũng cảm không phải là một hành động nhất thời mà là một cuộc đấu tranh bền bị, quá trình phấn đấu rèn luyện

không ngừng Người cán bộ thanh tra đòi hỏi cần có lòng đũng cảm

Vì hoạt động thanh tra vô cùng phức tạp, khó khăn, bị đối tượng thanh tra chống trả bằng mọi thủ đoạn, bằng mọi biện pháp tỉnh vi Người cán bộ không có lòng dũng cảm không thể quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ, không giám đưa ra ánh sáng những hành vi sai trái pháp luật để bảo vệ chân lý và công bằng xã hội

Người cán bộ thanh tra thực hiện lời đạy của Bác Hồ không ngừng học tập (cần kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư)

Dao đức của Chủ Tịch Hồ Chí Minh là tấm gương sáng cho mọi người noi theo Người cán bộ thanh tra phải không ngừng học tập phẩm chất đạo đức cao đẹp của Người Một trong muôn vàn phẩm chất cao quý đó là (cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tu)

Người cán bộ thanh tra phải hiểu thấu lời dạy của Bác Hồ: phải chăm chỉ riêng năng cố gắng đẻo đai trong công tác, phải có cuộc sống tiết kiệm trong sạch tránh xa hoa lãng phí, phải liêm khiết trong sạch, tránh tham ô hối lộ của kẻ có hành vi phạm tội, phải trung thực khách quan chí công vô tư, không khuất phục trước Cường quyền và

sự cám đỗ bởi vật chất thấp hèn, phải đảm bảo sự công bằng xã hội, luật pháp được thực hiện nghiêm minh

Tư tưởng đạo đức của Bác Hồ là tấm gương sáng cho mọi người

học tập là kim chỉ nam cho mọi hành động của cán bộ thanh tra.

10

qv NI - Một vài đặc điểm tâm lý người khiếu nại, tố cáo và

người bị khiếu nại, tố cáo

Người đi khiêu nại:

Do quyền lợi thiết thực của bản thân, nên người khiếu nại tâm

lý của họ muốn trình bày hết những uấn khúc trong lòng với người

đại diện của cơ quan có thẩm quyền Trong quá trình được xem xét

_Ñ Hệ, ' trường hợp giải quyết chưa thỏa đáng đối với họ thì nẩy

sinh những biểu hiện tâm lý gửi đơn đến nhiều cơ quan, muốn gặp cấp cao, khiếu nại lên cấp có thẩm quyền khác

† fn lý người bị khiếu nại:

bảo thủ, nên cho rằng những quyết định của họ là đúng có trường hợp

người bị khiếu nại có những mánh khóc và thủ đoạn che dấu khuyết điểm, trù dập phê phán người đi khiếu nại gây sự bất bình trong tập

ở đơn vị

Tâm lý người đi tố cáo- Phạm vi, quy mô tố cáo rộng và phức tạp hơn khiếu nại về mức

độ ảnh hưởng, về vật chất và danh đự cũng có khía cạnh tâm lý nấy

sinh khá phức tạp và đa dạng Do vậy tâm lý người đi tố cáo thường muốn đấu tên, tức tối với đối tượng, muốn cơ quan Nhà nước có thấm

quyền giải quyết nhanh và triệt để

Tám lý người bị tố cáo:

Họ rất lo sợ trước những việc vi phạm của họ, có những trường hợp họ có mối quan hệ rộng rãi, có ô đù thì rất bình tĩnh, theo dõi tiến trình chặt chế để ứng phó kịp thời Nói chung người bị tố cáo mang tam ly " ăn thua” nên ít người nhận ra những thiếu sót của mình Cũng có những trường hợp đặc biệt đối với một số người có

the _VH - Một số vấn đề tâm lý trong hoạt động thanh tra

Tâm lý người thanh tra

Thanh tra luôn tiếp xúc với mặt trái, mặt tiêu cực của xã hội, nôn đối mặt với hai phạm trù trái ngược nhau giữa đúng và sai Cán

eS thank tra có thé là thanh tra viên, là cán bộ trong tổ chức thanh tra nhưng cũng có thể là cán bộ có nghiệp vụ chuyên môn có liên quan đến nội dung thanh tra được trưng tập vào đoàn thanh tra, do đó đã phát sinh tâm lý như sau:

Tâm lý tiêu cực:

Thông thường những vụ việc thanh tra phức tạp, đối tượng

thanh tra biết rằng họ đã vi phạm pháp luật Nếu đoàn thanh tra tìm

ra họ phải bồi hoàn kinh tế và xử lý kỷ luật hành chính, hoặc truy cứu hình sự Những trường hợp đó họ chống trả đoàn thanh tra rat quyết liệt Nhưng sự phản ứng đó cũng tuỳ theo trình độ nhận thức, tính

tình, kinh nghiệm cuộc sống khác nhau mà có sự phản ứng khác nhau

Tâm lý người có thấm quyền giải quyết kết luận kiến nghị xử lý

của thanh tra

Xử lý kiến nghị của thanh tra là ngăn chặn và sửa chữa kịp thời những sai phạm ở đơn vị được thanh tra Bổ sung kịp thời quy chế quản lý còn sơ hở Thu hoàn kinh tế và xử lý kỹ luật hành chính những người có hành vi sai phạm Việc xử lý cán bệ sao cho thấu tình

tuyên giải quyết là thủ trưởng đơn vị cấp trên của đơn vị được thanh

¡ wờ:thủ trưởng tổ chức thanh tra (Pháp lệnh thanh tra quy định '®mậc thấm quyền)

th” Thong thường xử lý cán bộ là do thủ trưởng cấp trên đơn vị

thanh tra giải quyết Yêu cầu cán bộ phải bồi hoàn kinh tế và kỷ luật về hành chính, nhimg phải đảm bảo có tác dụng tích cực đối với

“lanh tra, đối tượng được thanh tra Việc xử lý đó phải

KiŠn tác cấp nào bổ nhiệm thì cấp ấy có thẩm quyền miễn

quyết Vì cán bộ do mình bổ nhiệm và quản lý nên đã phát sinh tâm

lý như sau Đối với cán bộ thường xuyên mắc sai phạm mà cấp quản

lý đã nhận được thông tin phản ánh và đã nhiều lần nhắc nhở nhưng

L vẫn tái phạm Giờ đây được đoàn thanh tra kiến nghị thì cấp quản lý

P — kiên quyết xử lý

Đối với những cán bộ tích cực không may mắc sai phạm do

cho thấu tình đạt lý Trường hợp đó đoàn thanh tra cần cân nhắc cho

phù hợp để có tác dụng giáo dục chung

VIII - Két qua thăm dò ý kiến về tâm lý học thanh tra

Hầu hết các ý kiến đều nhất trí cao với các giải pháp bảo đảm

cho hoạt động thanh tra có kết quả Nếu xếp theo thứ tự thì các giải pháp lần lượt là:

a - Nâng cao trình độ nghiệp vụ 94,79%

b - Hoàn thiện hệ thống pháp luật 91,82%

c - Giáo dục ý thức pháp luật cho cán bộ 86,98%

đ - Bồi dưỡng kiến thức tâm lý học thanh tra 79,18%

Tất nhiên đây chưa phải là tất cả các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra mà chỉ là các giải pháp cơ bản nhất có tính chất đòn bẩy.

13

bản như chiếc la bàn để người lái con thuyền đi đến bến bờ, tránh lạc

hướng bay những vùng đá ngầm của cuộc sống xã hội Muốn vậy, đòi

bồi người cán bộ thanh tra phải vận dụng những kiến thức tâm lý một

> cách thành thạo như nghệ thuật ứng xử trong các mối quan hệ mang tính khoa học, tính nguyên tác, tính dân tộc Phải chăng đó là nghệ

thuật khai thác thông tin, nghệ thuật giao tiếp, nghệ thuật đánh giá

hành vi và thái độ của đối tượng để nắm bắt động cơ và ý thức của

họ Với những yêu cầu đó tâm lý học thanh tra góp phần xây dựng tột tong những môn học trong hệ thống lý luận về nghiệp vụ thanh tin một môn khoa học còn mới mẻ

6/1995

PTS Tran Han Kiém Nguyễn Đầnh Xuân cHUONG I

ahah “oy

địu: T1, Một sé khái niệm œ bản cần nắm bắt, thấu hiểu

1 Tâm Ly 1h gì ? tra loi cau hoi nay c6 nhiều quan

ai én rất khác nhau¿

„ Đán người theo trương phát đuy tâm đều cho rằng tâm

kỉ tân huyết, tâm can,tâm địa, tâm trí, tâm tư, tâm tình,

site pen ttri ổn thế giơi vật chất,Ngay trong pheiduy tam igi

‘Bip tiie te nhiều trường phải khác nhau Như duy tâm khách

qian, cay tâm chủ quan ‹

° Be ba thế gigi.thé giơi trần gian, con người chi 18

song gửi Sau khi chất đi, Linh hồn thoát hỏi xác sẽ đi văo hoặc thế giới địa ngục (rằm ở đươi đất.Đó 1ä hồn obs cac

han se bị tù day, trừhg trị tùy theo tội lỗi đã gay ra ẻ

Dees Gấc người theo quan đi ẩm duy vat lại cho rằng, tâm Ly

của con rgười la một thuộc tính phản anh của vật chất eo tổ

chức o8o nhất (oc) Những người duy vật mấy móc, tầm thường _„ quan niệm, tâm Lý lä sản phẩm của 0o, tương tự như gan tiết

za mật, de tiết ra tâm lý, ý thức tình cảm,

- 2 ~

định nghĩa về tâm ly.Co định nghĩa e rất ngắn, song cũng co

: định nghĩa qua đai

Thí dụ định nghĩa ngắn chỉ ra bản chất bao quất nhất như định nghĩa của tự điển triết hgccủla Tiên xô cũ trang 515_ EXE tiến dé Mat Xocova nim 1986 viét:.™ Yam 1y la sản phẩm và

đồng thei la diéa kién cha sy tac động que lai đặc thủ bằng tín hiệu của hệ thống hữu sinh (động vat va con người ) vơi môi trường xung quanh

ThÝ dụ định nghĩa dai la để mô tả toan bộ đời sống nội tâm Eủa con người như sau: Giáo sư Nguyễn Lân đã viết trong

tự dian TTH trang 617:" Tâm Lý là toàn bộ những hoạé động

bên trong của con người bao gồm sự nhận thức cam tính và

nhận thức ly tinh, tinh can, y chí, tính cách của mỗi hgười

Đo là khuynh hương thh cẩm và hành động để thể hiện tính

cách riéng biệt của từng người hoặc từng nhóm người

Hoặc trong tự điển TLE của ly Ban Khoa học xã hội trang 927 viết:" mâm tý lạ toan bd noi chang về sự phản anh

tình cam, Ỹ chí biểu hiện trong hoạt động va cử chỉ của mỗi người

Hoặc trong tự điển do Nguyễn Khắc Viện viết năm 1991

_¢ NXE ngoại Văn trang 238) như sau:" tâm lý lồ lòng cảm động

_ nhự trong yên tâm ,~=ChÍ(Kiên quyết hay không)ÿ thức, tri 1a

cơ bẩn (cai gốc) mình BÍ mật (như trọng tâm sự,tâm tư)- Gái tính con người chung và vũ trụ.Tâm tư, tâm khẩm,tâm tình, tâm

tính, tâm huyết, nhân tâm, tâm dia ”

Yơi những định nghĩa trên cho ta thấy:

14 Tâm lý 15 đời sống nội tâm của con người, nằm ân

„ sâu trong øc mỗi con người không thể na nắm bắt được.

cử chỉ, lời nói của họ mà luận đoán một cách gián tiếp.Cha

ông ta da co cau day rang: :Thire lau mei piét dandai, ở Lâu

_~

hanh ví cả lời nói của ho

3 Tan ly đều có cả ở người và động vật.8Song tâm lý

của người vô cùng phong phú và phức tạp.Chẳng hạn, ở động vật chỉ có nhận thức cảm tính, có tính khí, có đời sống

cẳï'xúc cảm Riêng ở người bao dời sống tâm hồn có: nhận

cảm (yêu và ghét), có tính cách tạo ra bệ mặt đạo đức của

con người, c5 năng lực để tạo ra tai nang, có tzÍ tuệ tạo

va sức mạnh thần xy, co xu hương sống tao ra 1é sống lãm

người, co tam tư, tâm địa, tâm ‘cham, tâm huyết, vã tóm lai

Tâm lý ls sự phần anh thế giơi khách quan (cả hiện thực lẫn

ảo ảnh) vao trong bộ Sc của con ngườie

4.,Ý thức 1ä gì ? lã một khái niệm chỉ chomột dạng phan anh tâm ly cao nhat, gianh riêng cho con người Nó nói lên bản chất của con người khác hẳn vơi mọi con vật, Bởi

vay ý _thứo chin mii, trưởng thành đến đâu thì tính người

đến do thi dy tre con ý thức ngây the, con ai đó mất Ỹ thức

y thức nên mơi có nhiều hành vi hỗn loạn nhữ noi bay, đánh

cần vi phạm pháp luật va đạo lý lầm người

Định nghĩa về nó cũng phong phú như định nghĩa khái

nhậm tâm lýỹ.Song dưới góc độ tâm lÿ học, ÿ thức 1a sự phan ảnh của phản anh, sy nhận thức của nhận thức Nhự vậy trong

trong tâm lý của động vật chỉ có 1 lần phần anh) Phản anh lần thứ nhất là những cẩm giác, trị giác, thí nhợ, đo các

sá¿BÌnh Ảnh mới sao cho phù hợp vơi mục

đgnềÌhh ảnh lần thứ hai nay sẻ điều khiển con người hãnh động

#?.Đ6 là ý thức, là sự nhận thức Lý tÍnh.Như vậy con người

trông lực: quan mang lại hình ảnh chota khi mà có sự tác động

về của thế giới khách quan vào các cơ quan cam giác (đỏ là

xè-nhận thức cảm tỉnh), Phốn ánh lần thư_-hai là khi con người

Ích của minh chfoh

thực sự là người bao giờ cũng hành động có ÿ thức hay có

kỳ hÌnh ảnh tâm lý não của

phuelng được cấu thành bởi ba

nang co bán: nhận thưc, điều

Tom lgi, ban chdt người la y thức Mã Ỹ thức lại mang

bạn chất xã hội cho nên y thức mang tỉnh giai cấp, tính

thời đại, tính dân tộc

5 Tâm lý học 13 gì ?

tâm hồn của con người.Song TLH khác hẳn cáo khoa học khác ở mấy điểm sau đây:

Văn học cũng nghiên cứu về đời sống tâm hồn của con

thời Kỳ hoặc giai cấp dưới đẹng hệ tư tương Riêng tâm lý

-5-

s& mps, lưa tuổi, trong mọi hoạt độnz để từ các hiện tượng

t‡*ên dy rat va những quy luật tâm ly eda con người nói Shung

„ở của từng hiện tượng nói chung thi dụ hiện tượng tình cảm

yêu thương , ghết cùng các quy luật yêu,ghét đó,

Như vậy TLH nghiên cứu tâm ly của các con người đang séng, TLE nghién cru TL của moi người đang điển ma trong cac

vui choi, lao động, học tập, giao tiếp, quân

xe, lai may bay 6

Như vậy phạm vi nghiên cứu của TLW rất rộng rai, phong

tất, vì vay TLE mri phân nhánh ra nhiều Chuyên ngăãnh TTH ứng dụng như: T1 lao động, T1 quân sự, 77H kinh doanh du lịch,

lứa tuổi, T1E gia đình về tìng yéu Co t4t cả trên 30 chuyên

nganh TLE

wee eee eS

TLE thanh tra là một trong ba nượi chuyên ngành TH ứng

nó 1a một phân nhánh nhỏ trong TH quản ly

tra lại chia ra nhiều dang kiểm tra nhz thanh tra, kiểm tre,

iam sat

Vậy TLH thanh tra 1a một chuyên nganh TLE ứng đụng vào

“eon người đã điễn biến ra như thể nao, theo những

ey nào như Ỹ nghĩ, tình can, dong ec’, nhu can, của

Que lee

“2 ĐẾt trưng của TLE thenh tre 18 cai_

; Bos a nghĩa trân, chúng ta thấy đấi tượng trực tiếp

tính cách nang lực của những con người

tế người bị thanh tra Song đời sống tâm hồn của họ vô cùng

r oud “được, cho nên, TLH thanhtra phải thông qua đối tượng gi an tiép như hành vi, ow chỉ, hoạt động, lỡữi nói và kất

quả hoạt động

thậm chí con ‘can dong do đấm được Ỹ nghĩ, tình cam, động cơ,

từ nền TLE chủ quan sang nan TLE khách quan, từ tư biện , mô tả và

khắc phục được nhiều sai lầm đo bệnh kinh nghigm chủ nghĩa và

sau đây:

a) Nhiệm vụ chung nhất la tim niga đời sống nội tâm của

-T-

aon tiếp nồng hậu v.v để từ đồ tìm ra chững cứ, nguyên nhân

cud các sự Vụ việc nhằm: giai quyết các don khiếu tổ, các: hiện tượng tiêu cực như tham ô, lãng phí, quan liêu của quyền «.,

abe haste, tru om

- "Nghiên cứu các quy luật tâm lý được ratra ty những tiêu hiện tâm lý trong quá trình nhận thức của con ngườ'i thông qua những hoan cánh, điều kiệnmôi trường cũ thể, thông qua các

mối quan hệ xã hội trong hoạt động thanhtra nhờ nắm bất được

i các quỷ luật tâm lý mã chúng ta có thể thấy được những quy luật

È hãng + vi vi phem pháp luật, hanh vi viêu Sực trong công tác điều

hãnh lãnh đạo quản lý, trong đối nhân xử thế của con người, từ

qua

8m

biến của các hiện tượng: tâm lý va phan ứng tâm lý, các hanh vi

nay, tin tưởng hay mất tin tưởng, chan nan, udt ue, sq sệt, từ

do tim ra những quy luật va cơ chế vận hanh của các hạnh vi bảo

4 Cac Phuong _phấp_ qghiên cứu tâm lý đượ'c dung trong TLE —————= ————————————— ————————— ——

——-`" thanh tra ———— are ae

Mỗi môn khoa học đều có đốt tượng, nhiệm vụ va cac phương

cứu về tâm ly trong công tac thanh tra cần tuân theo một sổ

nguy ân tắc sau đây:

- „quan đi ẩm biện chững đổi vơi moi sự vật, hiện tượng nghiên cứu phải tất chang trong qua trinh phat tri ẩn nội tel của

“ho Chung luôn có mố ¡ quan hệ với môi trương xunz quanh va nằm trong quan hệ tương hổ, tương tác với các hiện tượng khác,

~ Be

Nguyên tắc nay là biểu hiện đặc, trưng đổi với công tác nghiên cứu của TLH thanh tra Bi vi mối quan hệ trong

công tác thanh tra l5 vô cùng phong pha,: đa dạng như bao gồm

giữa các chủ thể và khách thể trong công tác thanh tra (tức

gia, các bên khiếu tổ và bị khiếu tổ, giữa cấp trên vũ cấp

- dant, giữa thủ trưởng vơi nhân viên; giữa các cơ quan bao vé Bhp luật vơi cơ quan thanh tra Nha nude, thanh tra các nganh

va tha nh tra cơ sơ) Nguyên tắc nay cũng cần lưu Ỹ đến sự - phat trién tự nhiên trong những điều kiện nhất định của con

giải những hiện tượng tâm lý bị chỉ phốt bởi những mối quan hệ của những sự rang buộc đa dạng trong những khoảng cách thời ` gian va không gian nhất định

- Nguyên tắc khách quan tránh chủ quan

~ Nguyên tấc lịch sử cụ thể là phái xuất phát từ từng hoàn cảnh sinh sống

- Nguyén tắc kất hợp tâm va sinh ly, tức cái tâm ly

trên cơ sở bẩm sinh (xem cái than, bd dc thuộc hệ thần kinh, lữa tuổi, sức khoe)

~ Nguyên tắc phất triển tức ìa luôn luôn biến đổi có thể trươc tốt sau xấu và ngược lại,

- Nguyên tắc thốhg nhất giữa hoạt động (hành vi) với

y thức

các mặt nhân- cách, toàn bộ hanh vi cử chỉ lâu đài để đếnh

giá một con người,

Ấp „ đụng các nguyên tấc trên, chúng ta nên tôm lược vao

xem xét thân va phận của một con người.Thân là cái bằm sinh

ảo cha mẹ đúc kết và đi truyền bao gồm bộ óc, thân thể, mặt

mũi chân tay

Theo kinh nghiệm xưa ta, 6a dao da co cau: xem người

“mà bắt nình đong, con lợn có 3éo cỗ Long mond ngon Drot góc độ

the tý bọc kinh nghi ém, thâng thường được biểu hiện ra 5 mặt

l aay, mã gọi la ngủ tướng: hình tương, thanh tương, sắc

Ký: hoạt tương va tam tuong

— Hinh tướng 18 te nhìn mặt mũi, chân tay, cơ thể xem kết cầu ra sao co can mung khong hay cố những gì đị dạng Thí dụ

able ager i cố thân thể cường tráng, cao to,ạmặt to tai lớn, cằm

wiles #8 co tuong lam quan (e6 khả năng lamquan rất thuận lợi

về rất tốt) Con những người né, mặt choắt, tai chuột, căm nhọn

‘la người cỡ tương khôn vặt, hay lêo lá Những xinh nghiệm nay

da được tổng kết thanh nhiều cuốn sách noi về hình tưởng qua

khoa học giải thích, cho nên ta chỉ tham khảo thôi, chớ cố

khẳng định và qua tin

i

Thanh tuong la xem giọng nói sẽ biết treng thdi +t4m lý và

: khả năng diễn đạt tâm lý giọng nói thể hiện lúc to, lức nhỏ,

&f ung; hoặc lanh len , cham chap, nhất gừng ngọt ngao

hay gay gat Tr thanh tưởng tacùng có thể đoán ra được 1a mot phan tâm Ly như ngay thắng hay đổi tra, cương nghị hay bo do, rút rất hay tao tợn v.v Thanh tre xem along nok co thé biết người vô tội thì trung thực, con kê 4ã có tật thường hay nói lơanh quanh, lắt lếo, mết bình tính, giọng ran run Gũng

theo kinh nghiệm, những người cỗ giọng nói 08ng oang, đồng

đạc, đanh thép la người có tương lam quan

- Sắc tương 1a biểu hiện nét mặt khi vai thi tươi cười

hon hở, khi buồn thì hoặc sợ mặt se tái nhợt, xam ngoét, con

do tacung đoán được mgt phan nao dién bién nội tâm va tỉnh

cách của một con người

mọi hoạt động của con ngườ1, từ đó ta đoán được 1ã người loại

~gÌ: hoạt bat,that thà hay gian đối, đứng đắn hay lẳng 1ơ, thông minh hay din độn,

ân tướng la xem nguyện vọng, nhu cầu, xu hương hoạt:

¿ bừng thú vui chơi giải trí nghề nghiệp từ sự kết age đoán Ta được nhân cách,

4Ã +

Cho nên ta chỉ cần xem bạn của họ là si,ta sẽ biết được, mộ† phần não nhân cách vì xưa đã œo câu Mễ tim ma,

ˆ Ri§ng qua hoạt tương cũng co câu tổng kết như sau:Gieo

hanh vi được thoi quen, gieo thoi quen, được tính cach, giao

tÍnh cách được nhân cách và gieo nhân cách dược số phan , va

?“”ä thân con người lại bị quy định bởi hoần cảnh sinh

sống, do la 5 hệ quy chiếu quyết định đến sự hình thanh

nhân cách của con người, năm hệ quay chiếu bao gồm:thể chế

chính trị đã quy định tronz pháp luật, quan điểm đạo đức ‹

° p#§ Buộc mọi người phải tuân theo, thay đổi phén chỉ khi

nad’ cỗ sự thay adi phap luật mhí dụ cách mẹ ng thang tam

thanh công đã thay adi phan cho ca dan tộc, nhất 18 cho các

thanh những người chủ nhân của đất nước, đồng rugng, nha may

hg quy chiếu thứ hai 15 nền kinh tế của xã hội trong đồ có

hoàn cảnh kinh tế của gia đình, ca nhân quyết định sự phat

cho con người ăn, học,lao động đỡ vất và, trí tuệ mở mang

- Hệ quy chiếu thứ ba 1a truyền thống văn hoá của ca thời đại, dân tộc va truyền thống gia đình đã ảnh hưởng rất lớn đến tâm tư, tình cảm, xu hương của mọi ngườ‡ Nếu được sống

trong một gia đình có truyền thống tất đẹp thì con người se

tiếp thu được nhiều tính cách tốt và ngược lei

Hệ quy chiếu thữ tư lãtrình độ trí tuậ của cả dantéc,

mạnh của một con người, đến trình độ văn minh, say suy nghĩ

~ 11 -—

và cách sinh sống.Trí tuệ phát triển,nhân cách sé 18 người

cỗ tài, ngược lại trí tuệ kem lš người ngu đốt, nhân cách

sẽ lạc hậu Hệ quy chiếu thứ năm là niềm tin tôn giáo hay

độ tin ngưỡng nao đã ảnh hưởn g tơi con người nhiều khi niềm

song cũng do tin ngưỡng qué mu quang cũng lam cho con người bị” tìm hãm, an bai theo số phận, không giám vươn lên, nhiều

khi lại l5 kế bất hạnh

Như vậy, khi xem xet một con ngươi phải xem xét toàn

- cã trÝ thức khoa học vơi thí thức kinh nghiệm của cã Loài

người (đã đúc kết thành cả dao tục ngữ, thanh các cuốn sách

cä nhân thủ được trong cuộc sống, trong công tác thanh tre Nguyên tắc về tính khách quan 1ã nguyên tắc cơ bản đòi hỏi người cán bộ thanh tra khi xem xet vấn đề phải tuân thủ

pháp luật không được lầm trái pháp luật Trong quá trình

nghiên cứu xem xét vụ việc nhất thiết không cảm tình riêng

và ngược lại không được định kiến hoặc đưa vào cắm tình,

béo thủ hoặc nặng về chủ nghĩa kinh nghiệm mồ không phân tích

ly giải trên cơ sở khoa học biện chứng

Nguyên tắc tính nhân đạo khi nghiêm cứu xem xet vụ việc

về những đấi tượng thanh tra la nguyên tắc cần có để bão

xã hội, tình thương yêu sâu sắc của con người đôi vơi con

người Đồ la tinh thương yêm kinh trong đối với phẩm gia con

người và sự tận tụy phục vụ lợi Ích của con ngwoi.Trong

quá trình xem xét vụ việc doi hoi nguei can bộ thanh t?a

không ngừng học tập nâng cao nhận thức xã hội, am hiểu đầy

đủ về luật pháp hiện hanh và ra sức ren luyện mình trong

thực tiễn, nắm vững nghiệp vụ thanh tranhằm phân định

Phương pháp nghiên cửu tâm ly nee thnk tra co thé

gaint thanh hai hướng:

+ — Theo mục đích nghiên cứu

~ Theo phương pháp nghiên cứu,

Theo myc dich nghiên cứu la nghiên cứu về quy luật

Lo 7 tâm tý của con người trong quá trình thực hiện luật pháp

bản phap quy pha xt vơi đời sống thực tiễn của con người,

~ Phương pháp táo động tâm lý đối vơi nhân cách con

Xem những gi ấy to van ban va chững cứ cần thiết cố liên

#- quan đến vụ việc để từ đó các đối tượng thanh tra va xet : khiếu nại tế cáo của công dân trình bay một cách đầy đủ và

trung thực vụ việc, những điển biến hành vi, hành động

phủ BYP vơi tiến trình vụ vige diễn 78; phương pháp nay doi hoi người can bộ thanh tra nhất nắm vừng khoa học tâm ly một cach vững chắc, để gủ khổ năng thuyết phụo, hướng ‘aan

về có thể thấu hiểu tường tận động cơ:vä hãnh vi của họ trong quá trình điễn biến của vụ việc

- thương phấp quan sat: Phương pháp này 18 ding các

CỔ quan cảm giao đã chúng ta nhận biết một sách trực tiếp những hiện „tượng tâm lý sây ra trong hoạt động thanh tra

‘ 8 biến trong qua trình nghiên cứu Thực hiện phường pháp

; người ta có thể sử đụng cac phương tiện khoa học hiện

®ạtằnhư chụp ảnh, quay phim, ghi &m

¥ hap’ viêc quan sat thu két quả cao đáp ing được yéu cầu,

NNN tyÌnh tiên nành phẩi tuân thủ những nguyễn tắc cần thiết

` tế hoạch va phương ấn tiến hành và những văn bản quyết định cho phep

~ Việc sử dụng các phương tiện máy moc ghi âm, chụp ảnh, ghi hÌnh phải tuân theo những quy định của pháp luật, như

vậy phương pháp quan sát nhằm cung -cấp cho chúng ta những

_ thông tin cần thiết Liên quan đến quá trình nghiên cứu vụ việc một cách sống động thông qua trạng thái cảm xúc, hành

thư khiếu nại tổ cáo của công dân

Phương pháp khảo sát bằng an két:

lã phương phấp phông vấn bằng những câu hỏi để các

đối tượng có thể trã lồi về những vấn đề cần nghiên cứu

Câu hỏi đặtza có hai loại:Gâu hỗi mở và câu hỏi khốp

kin

Cau hồi m 18 những câu hoi được đặtra nhằm vào sự tra

thế nào cũng được, tay Ys không co sự' gợi Ỹ trườc "ừ đó

các cá nhân được hoi ge ty nói lần những quan điểm, những

nhì cần, thị hiến, niềm tin của họ hoặc những nguyên nhân

mã họ gia dinh về các hanh vi ‘vi pham phap luật Logi cau hoi nay cö ưu điểm la phat „huy được tự do tư tưởng của mọi người, Song co một nhược điểm 1ã họ thường tra lời quá dai

dong hoặc loanh quanh Khiến nha nghiên cứu khó bề tông kết,

cặn ke mỘt sự việc mang tính cá biét.No cdo được đùng lam

-14-

hỗ trợ cho các phương pháp khác

be ng âu hỏi kÍn 1ä những câu hoi ma buộc các người được

Ỹ sin trong ban an ket Nguoi được hỏi chỉ cần suy nghĩ, néu

đồng ý câu gợi ÿ nao thì hoặc đánh đấu cộng, hoặc đề 1š đồng _-# hy không đồng ÿ Câu hồi kÍn thường đuợc đùng trong các bản

tận kết để vừa hồi được nhanh, nhiều, và khi tổng kết cũng

TgBất đã dang đưa Lên máy tÍnh.Sau đây 13 ví dụ về câu hỏi mở 9a kein:

Cau hoi mr:Anh hay chi hay cho biết những nguyên nhân não

(i88 dẫn con người đến hanh vì tham 6, mắc ngoặc ?

ns

To,

Gâu hỏi kín: Có phat những nguyên nhân sau đây đã dẫn con người ta đến hanh vị tham 6, moc ngoặc Nếu đồng Ỹ

nguyên nhân nao thì bạn hãy đánh đấu cộng vaocột tương ứng:

VÌ lồng tham của con người lä vô day

con người nghẹo tung qua:

VỀ sự quản lý của xã hội cồn quá lòng leo, có nhiều gơ no

VÌ viêc thực thị pháp luật chữa nghiêm mình

VÌ luật lệ, thể thức pháp quy còn chưachặt che

VỀ sự cám rỗ của cuộc sống,

VÌ sự ép buộc của một thế lực hay caoträo

Va con: vi: nhtng Ly: do nao kháo bạn ghi thêm vao dong sau

ne

ăn cứ vao việc trẻ lời các câu hỏi sau khi được mấy vi tÍnh xử lý mà nhà nghiên cứu se đi đến những kết luận về

những hiện tượng tâm lý cụ thể trong môi trường va hoãn cảnh

nhất định.Các số liệu nay còn được kiểm tra bằng toán hoc,

bằng các công thức toán thống kê xác xuất để tìm ra mối

tương quan, độ sai lệch,

Ý nghĩa tâm lÿ hoc thanh tra là tÌm hiểu nội tâm con

người từ đó phát huy những mặt tốt, nhằm động viên, khích

lệ va ngược lại phê phán những biểu hiện tiêu cực,trì trệ

~~

sai nguyên tấc để điều chỉnh sửa chữa › xây dựng những

; én tắc lä từ các quan hệ kinh, tổ,văn hoá và xã# hội ngay

“vất đẹp hơn,

ae ly ‘hoc thanh tra giiip cho người lầm công tác thanh

ï Xem xét một vẫn đề không chỉ căn cứ vao gi dy tờ, chứng

in "bẩn ma còn đi sâu vao những khía cạnh uần khúc của

" ñóười, những sự hợp lý theo góc độ nguyên tắc nhưng bất

ty lý với góc độ nhận thức của lương tâm, hai mặt của một vấn đề luôn luôn có mối liên hệ biện chứng, sự vận dụng tất

yấu phầi tuân thủ theo những suy định của luật pháp nhưng

- cũng không thể bỏ qua những tình tiết về đời sống nội tâm,

ating uẫn khúc oan trái, những hoàn cảnh éo le,để từ đó khi xem xet giai quyết phải đẹt lý thấu tình, phổi chăng, muốn

Hiểu biết những kiến thức khoa hoc, t4mly học thanh

tra la gop phan quan trong cho co’ quan chỉ đạo xem xét về

những quyết định đề ra, thấy hết những phần cần lầm rõ, hoặc

§; bổ sung đổi mới nhằm nắm được tiến trình tổ chức thực hiện,

"kịp thời phổ biển xinh nghiệm, phát huy những mặt tốt,khắc phục thiếu sót, tồn tại, ngăn chặn những hiện tượng tiêu cực

Nha nươc như lời Cha tịch Hồ GhÍ Minh đã ghi rõ:-

" Kiểm tra có tác dụng thúc đẩy và giáo đục đẳng viên

và cán bộ làmtròn nhiệm vụ đối vơi Dene, đổi vơi Nhà nước

làm gương mẫu tốt cho nhân dan.Do do gop phan vao việc cùng

cố Đang về tư tưởng về tổ chức (1)

-~ 16 -

Tom lgi nghién cứu tâm lý học thanh tra gimp cho

WP người ean bộ thanh tra œö kiến thức khoa học tâm lý để

pee do Luận đoán về động cơ ÿ thức của cốc đối tượng

ˆ PhẨ hang tra và xet-khiểu nei tổ cáo của: công dân, hiểu về

> “Anas tâm các đối tượng đo trên cối sở tÌm hiểu đời sống

;, Stan hồn của họ, từ đó góp phần lý gisi vấn đề một cách

Ñlƒng đắn và khoa học.Mặt khác, hiểu rõ nội tâm của đối

cua ban thân mình pháttriễn ngay công hoãn thiện, hoạn

thành nhiêm vụ vẻ vang của Đng và Nhà nước đã giao cho

CHUONG IZ

NGHIENCUU TAM LY CON NGUOI Va

a Gq x b ig 3 QQ <j be O a 3 Gt r3 hed a „3 b ni rẠ mì b> °

Đời sống tâm lý là một dạng đặc biệt của tâm hồn con

người, hay có thể nói đó là sự tổng hoa nhận thức của con người bao gồm: Tâm trí, tâm thức, tâm cao, tâm huyết, âm

khẩm, tâm tư, tâm tình, tâmdđắc,tâm giao, tâm linh hay nói

theo khoa học hiện đại lầ quá trình nhận thức của con người

theo các bước, camgiac, tri giáo „trí nhớ, tư duy va

Xhi nói về tâm lý người ta chú ÿ đến phẩm chất tâm lý

như tính cách, xu hướng năng lực; tình cam, Ỹ chí, tính

khÍ, trí tug mat khac, còn nghiên cứu về trạng thai tâm

1ÿ của ca nhân nhữ hưng phân (niềm vui) , trạng thái ức

chế, (nổi buồn) hoặc sự tức giận sợ hãi,chãn nắn

Tâm lý học thanh tra, nghiên cứu tổng hợp nhiều mặt

của tâm hồn con người cả về phẩm chất và trạng thái tâm lý

~17-

; nghiên cứu này chẳng tôi chỉ đi sâu nghiên cứu những vấn đš thiết yéu nhất đổi vơi công tac thanhtra do 18: Tính VIẾ:: ý thức, động cơ vã nang lực của con người trong hoạt

° thanhtra,

Tếnh_ khí là thuộc tính tâm lý phức tạp của cá nhân,

biểu hiện sường độ, tốc độ va nhịp độ hoạt độnz tâm ly,

Tính khÍ của mỗi người thể hiện xhác nhau nêp người ta thường

nổi mỗi người mỗi tính Tay vậy việc Đhần loại tính khÍ có

._ thể phân thành bốn logi như sau:

hay cau giận bất thường, dé va cham trong quan hệ ứng Kee

người 18 rất cần thiết nhữ trong truong hợp tiếp xúc với +

can bộ thanhtma lại hết

hoa trong hanh động, kiên quyết trong xử lý để thưc hiện

dung tham quyền va dung luật pháp, đối với những người nóng

nên khai thác mặt mạnh của họ, biết cách sợi mở vấn đề dã họ

long ty ai cua mo Cũng có những trường hợp cá biệt, có đối tượng đến cơ quan nhà nước khiếu nại về: một vấn đề nào đồ

đồ nên không biết cách ứng xử dẫn đến 8 ự vã chạm, chỉnh