Cấu trúc rẽ nhánh

CẤU TRÚC RẼ NHÁNHRẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ 1... CẤU TRÚC RẼ NHÁNHRẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ 2.. Nếu điều kiện đúng câu lệnh 1 được th

Để thực hiện chương trình được viết bằng một ngôn ngữ lập trình

ta cần phải làm gì?

KIỂM TRA BÀI CŨ:

1 Soạn thảo :Viết chương trình, nhập chương trình vào máy.

2 Dịch (Alt+F9): Phát hiện và thông báo lỗi cú pháp, NLT sửa lỗi.

3 Thực hiện chương trình (Ctrl+F9).

4 Nhập vào các giá trị chạy thử - Nhấn Enter.

chương 2: cấu trúc rẽ nhánh và lặp

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

Nội dung:

1 Rẽ Nhánh

2 Câu Lệnh If-Then

3 Câu Lệnh Ghép

4 Một Số Ví Dụ

Tháng 10 năm học 2008

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

1 RẼ NHÁNH

TRƯỜNG HỌC 1

HÃY ĐƯA RA MỆNH ĐỀ NẾU- THÌ THEO HÌNH VẼ 2 ?

HS B

HS A

HÌNH VẼ 2

Nếu bạn A học trường 1 Thì rẽ bên trái Nếu bạn B học trường 2 Thì rẽ bên phải Nếu bạn A không học trường 2 Thì rẽ bên trái

HÃY ĐƯA RA MỆNH ĐỀ NẾU- KHÔNG THÌ THEO HÌNH VẼ 2 ?

HÌNH VẼ 1

TRƯỜNG HỌC 2

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

Nhập a,b,c

D  b 2 -4ac

D≥0?

Thơng báo vơ Nghiệm, KT

Tính và đưa ra Nghiệm, KT

Đ S

Sơ đồ thể hiện sự rẽ nhánh

1 RẼ NHÁNH

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

Nhập a,b,c

D  b 2 -4ac

D<0?

Thơng báo Nghiệm kép, KT

PT vơ Nghiệm, KT

Đ S

Sơ đồ thể hiện sự rẽ nhánh

1 RẼ NHÁNH

D=0?

Đ

Thơng báo 2

Nghiệm, KT S

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

2 CÂU LỆNH IF-THEN

Điều kiện Đ

S

Câu lệnh

Điều kiện Đ

S

Câu lệnh 1 Câu lệnh 2

IF <Điều kiện> Then

<Câu lệnh>;

a Dạng thiếu

IF <Điều kiện> Then <Câu lệnh 1>

ELSE <Câu lệnh 2>;

b Dạng đủ

Nếu điều kiện đúng câu lệnh

được thực hiện, ngược lại câu

lệnh sẽ bị bỏ qua

Nếu điều kiện đúng câu lệnh 1 được thực hiện, ngược lại câu lệnh 2 sẽ được thực hiện

Sau mỗi câu lệnh được kết thúc bằng dấu ;

nhưng câu lệnh trước ELSE không có dấu ;

? Có nhận xét gì về câu lệnh trước ELSE

ELSE

Tên dành riêng (từ khĩa)

Điều kiện :

Là biểu thức quan hệ hoặc biểu thức logic

Điều kiện :

Là câu lệnh đơn

Câu lệnh 1 Câu lệnh 2 :

Câu lệnh

Hãy so sánh hai cấu trúc trên?

Chú ý: Dạng đủ cĩ thể lồng nhau, khi đĩ Else

sẽ gắn với If gần nhất.

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

If a mod 2=0 then

Write( ‘ a la so chan ’);

If (a>0) and (b>0) and (c>0) and

(a+b>c) and (b+c>a) and (a+c>b)

then

Write(‘a, b, c la ba canh tam

giac’)

Else

Write(‘ khong la ba canh tam

giac’);

2 CÂU LỆNH IF-THEN

Ví dụ 1: Viết thơng báo nếu số nguyên

a chia hết cho 2 thì a là số chẳn

Ví dụ 2: Kiểm tra xem 3 số nguyên

a,b,c cĩ phải 3 cạnh của tam giác

khơng?

a mod 2=0

Nhập a

Đ

a là số chẳn

S

a>0,b>0, c>0,a+b>c, b+c>a, a+c>b

Nhập a,b,c

Đ

a,b,c là 3 cạnh tam giác

S

a,b,c kgơng là 3 cạnh

tam giác

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

3 CÂU LỆNH GHÉP

Sau Then, Else nếu thực hiện nhiều hơn một câu lệnh thì phải

được đặt giữa BEGIN END <Các câu lệnh> (câu lệnh ghép)

If <Điều kiện> then

Begin

<Câu lệnh 1>;

<Câu lệnh 2>;

<Câu lệnh n>;

End

Else

Begin

<Câu lệnh 1>;

<Câu lệnh 2>;

<Câu lệnh n>;

End;

Ví du: ï Đổi chổ 2 số a, b sao cho số bé đứng trước, số lớn đứng sau.

a=8;

b=2;

If a>b then {doi cho b cho a} BEGIN

tg:=a;

a:=b;

b:=tg;

Write(‘doi cho b cho a, ket qua la’, a,b);

END Else Write(‘khong doi cho’);

Câu lệnh ghép

8

tg

2

a

8 b

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

4 MỘT SỐ VÍ DỤ

PROGRAM SOCHAN;

Var a: word;

BEGIN

Write(‘Nhap vao so nguyen a’);

Read(a);

If a mod 2=0 then

Write( ‘ a la so chan ’)

Readln

END.

Program kiemtra;

Uses Crt;

Var a,b,c: integer;

BEGIN Clrscr;

Write(‘ Nhap vao 3 so nguyen a,b,c);

Readln(a,b,c);

If (a>0) and (b>0) and (c>0) and (a+b>c) and (b+c>a) and (a+c>b) then

Write(‘a, b, c la ba canh tam giac’) Else

Write(‘ khong la ba canh tam giac’);

Readln END.

VD2: Viết chương trình kiểm tra xem 3 số nguyên a, b, c nhập vào từ bàn phím có phải là 3 cạnh của tam giác không?

VD1: Viết chương trình thông báo số

nguyên a nhập vào từ bàn phím là số

chẳn?

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

Program doicho;

Var a,b,tg: Integer;

BEGIN

Write(‘ Nhap vao 2 so a,b’);

readln(a,b);

If a>b then {doi cho b cho a}

Begin

tg:=a;

a:=b;

b:=tg;

Write(‘ Ket qua tim duoc la:’, a,b);

End

Else

Write(‘khong doi cho’, a,b);

END.

VD3: Viết chương trình nhập 2 số a,

b bất kỳ từ bàn phím, đổi chổ 2 số sao

cho số bé đứng trước, số lớn đứng sau

VD4: Tìm số lớn nhất trong 4 số nguyên a,b,c,d

max:=a;

If b>max then max:=b

else

if c>max then max:=c else max :=d

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

CỦNG CỐ

1 Cấu trúc câu lệnh IF-THEN cĩ 2 dạng:

• Dạng thiếu: IF <ĐiềuKiện> Then <Câu lệnh>;

• Dạng đủ: IF <ĐiềuKiện> Then <Câu lệnh1>

Else < <Câu lệnh2>;

 <Điều kiện> là biểu thức quan hệ hoặc biểu thức logic

 Dạng đủ cĩ thể lồng nhau, khi đĩ Else sẽ gắn với If gần

nhất.

VD: max:=a;

If b>max then max:=b else if c>max then max:=c else max :=d

2 Câu lệnh ghép

Sau Then, Else có nhiều hơn một < câu lệnh> thì phải được đặt giữa BEGIN END.

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

BÀI TẬP

1 Viết chương trình kiểm tra xem số nguyên a nhập vào cĩ phải là tháng trong năm khơng?

2 Viết chương trình giải phương trình bậc 2: ax2+b+c=0 (a≠0)

HD:(xét các trường hợp của delta (delta <0, delta =0, delta >0))

3 Viết chương trình giải phương trình bậc nhất: ax+b=0

ngược lại xét : b=0,

ngược lại xét: b ≠ 0

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

Program Giảipt_bac2;

Var a,b, c,d: Integer;

x,x1,x2: Real;

BEGIN

Write(‘ Nhap vao 3 so a,b,c’); readln(a,b,c);

D:=sqr(b)-4*a*c

If D<0 then Writeln(‘Phuong trinh vo nghiem’) Else

If D=0 Then Writeln(‘ Phuong trinh co nghiem kep x= ‘, -b/(2*a)) Else

Begin

x1:=(-b+sqrt(d))/(2*a); x2:=(-b+sqrt(d))/2*a;

Writeln(‘ phuong trinh co 2 nghiem la:’, ‘x1=‘,x1,’x2=‘,x2);

End;

END.

VD4: Viết chương trình giải phương trình bậc 2: ax2+b+c=0 (a≠0)

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ

2 CÂU LỆNH GHÉP

Sau Then, Else nếu thực hiện nhiều hơn một câu lệnh thì phải

được đặt giữa BEGIN END (câu lệnh ghép)

Ví du: ï Nhập 2 số nguyên a,b Đổi

chổ 2 số sao cho số bé đứng trước,

số lớn đứng sau.

<Các câu lệnh>

If a>b then {doi cho b cho a}

BEGIN

tg:=a;

a:=b;

b:=tg;

Write(‘doi cho b cho a, ket qua la’,

a,b);

END

Else Write(‘khong doi cho’);

Câu lệnh ghép

Nhập a,b

a>b

S

Kết quả là

a,b tg a; a b; b tg

Kết quả là

a,b

Đ

a=8;

b=2;

CẤU TRÚC RẼ NHÁNH

RẼ NHÁNH CÂU LỆNH IF-THEN CÂU LỆNH GHÉP MỘT SỐ VÍ DỤ