Nếu có bất cứ ý kiến đóng góp cũng như cần hỗ trợ, tư vấn thêm thông tin về sản phẩm, vui lòng gởi mail đến địa chỉ email: support@hlab.com.vn1.1 Giới thiệu STPD1 Stepper Driver STPD1 l
Trang 1Stepper Driver 1 – STPD1
H-lab Stepper Driver 1
User Manual
Trang 2Hardware Revision
STPD1 Rev 1.0 : phiên bản đầu tiên
STPD1 Rev 1.1 :
Bổ xung hai biến trở chỉnh tốc độ
Bổ sung hai led chỉ thị trạng thái
Thêm nút nhấn emergency stop
Bổ sung chip đệm I/O
Document Revision
STPD1 Userguide Rev 1.0 : phiên bản đầu tiên
Copyright © 2009 Hlab-Team Tài liệu này thuộc bản quyền của nhóm hlab
bất cứ hình thức nào bao gồm sao chép, in, copy, trích dẫn… cần phải ghi rõ xuất xứ nguồn gốc từ trang web của chúng tôi Hãy truy xuất trang web của chúng tôi thường xuyên để có những cập nhật mới nhất về các thiết bị, hay những bài viết mới nhất Hy vọng sẽ cùng các bạn phát triển nền công nghiệp điện tử Việt Nam
Trang 3Mục lục
1 Giới thiệu 5
1.1 Giới thiệu STPD1 5
1.2 Kiến trúc bộ điều khiển 5
1.3 Thông số: 6
2 Giới thiệu về động cơ stepper 8
2.1 Các loại động cơ stepper 8
2.2 Các kiểu nối dây động cơ stepper 9
2.3 Nguyên lý hoạt động của động cơ stepper 10
2.3.1 Dạng sóng điều khiển động cơ stepper 10
3 Mô tả phần cứng 17
3.1 STPD1 layout và schematic 17
3.2 I/O Connector 19
4 Hướng dẫn sử dụng STPD1 20
4.1 Dạng xung đầu ra của STPD1 : 20
4.2 Các kiểu đấu dây của STPD1 : 21
Tài liệu tham khảo 23
Trang 5Tài liệu này mô tả về thiết bị, cũng như các thông tin cần thiết để các bạn sử dụng trong quá trình tham khảo hoặc phát triển ứng dụng dựa trên sản phẩm này Để cập nhật những thay đổi mới nhất, vui lòng truy cập trang web www.hlab.com.vn của chúng tôi Nếu có bất cứ ý kiến đóng góp cũng như cần hỗ trợ, tư vấn thêm thông tin về sản phẩm, vui lòng gởi mail đến địa chỉ email: support@hlab.com.vn
1.1 Giới thiệu STPD1
Stepper Driver STPD1 là module điều khiển động cơ stepper, STPD1 tích hợp một vi điều khiển dòng PIC16F của microchip hiệu suất cao, cho phép thực hiện thuật toán điều khiển bước Nhờ đó, người dùng có thể giao tiếp với động cơ stepper giống như là động
cơ DC thông thường với chỉ hai chân điều khiển là DIR chọn hướng và Pulse, lênh di chuyển STPD1 sẽ tự động phân tích và tạo ra các chuỗi xung liên tục để điều khiển động
cơ stepper, do đó người dùng không cần quan tâm nhiều đến động cơ bước nữa
STPD1 được thiết kế để sử dụng chỉ với động cơ bước 5 hoặc 6 dây kiểu
unipolar (sẽ mô tả ở phần sau) Tuy nhiên, đây là loại động cơ bước tương đối phổ biến STPD1 có thể sử dụng trong nhiều ứng dụng như điều khiển máy công nghiệp, máy CNC, dây chuyền sản xuất, Robot …
1.2 Kiến trúc bộ điều khiển
Như đã nói ở phần giới thiệu, trái tim của bộ điều khiển động cơ bước STPD1 là một
vi điều khiển 8 bit hiệu suất cao của Microchip Chip vi xử lý này sẽ thực hiện thuật toán điều khiển động cơ bước Tín hiệu điều khiển sau đó được khuếch đại qua bộ khuếch đại công suất
Trang 6 Tần số tạo xung lên tới 1Khz
Điện áp hoạt động của bộ điều khiển là 5VDC
Điện áp hoạt động của phần công suất là tứ 9-24VDC, dòng tĩnh max 3A trong
điều kiện tản nhiệt đầy đủ
Giao tiếp thông qua hai tín hiệu DIR/PULSE tiêu chuẩn Tín hiệu pulse hoạt động theo cạnh lên (chế độ mặc định)
Cho phép giao tiếp thông qu RS232 hoặc I2C hoặc SPI (firmware 2.x trở lên)
Cho phép dừng ngay lập tức bằng nút nhấn Emergency Step trên module
(firmware 1.2 trở lên)
Có led báo trạng thái hoạt động
Có biến trở cho phép chỉnh tốc độ động cơ trong chế độ chạy theo mức (firmware
2.x trở lên)
Có thể update firmware thông qua cổng ICSP
Trang 7Hình 2 : STPD1 và động cơ bước
Trang 82 Giới thiệu về động cơ stepper
Động cơ bước hay còn gọi là động cơ step là loại động cơ tạo ra chuyển động quay khi có dòng điện chạy qua motor Kích thước của động cơ bước lớn hay nhỏ tùy vào công suất của chúng Khác với động cơ DC thông thường, động cơ step chãy theo từng bước đúng như tên gọi của chúng Tuy nhiên, ta có thể bắt chúng chạy liên tục như động cơ
DC bằng cách áp dụng các dạng sóng điều khiễn thích hợp lên động cơ bước Phần sau
mô tả một số loại động cơ bước thông dụng
2.1 Các loại động cơ stepper
Hình 3 : Động cơ bước kiểu Bipolar (trái) và Unipolar (bên phải)
Động cơ bước có hai loại phổ biến nhất là Bipolar và Unipolar Hai loại này tương đối giống nhau ngoại trừ việc động cơ bước kiểu Unipolar có thêm hai dây ở giữa mỗi cuộn dây Như vậy ta có thế thấy rằng động cơ Unipolar có thể biến thành động
cơ Bipolar bằng cách bỏ hai dây ở giữa mỗi cuộn dây
Hình 4 : Một số loại động cơ bước
Trang 92.2 Các kiểu nối dây động cơ stepper
Hình 5 : Một số kiểu nối dây của động cơ bước
Hình 6 : Ví dụ điển hình về dây nối của động cơ bước
Hình 7 : Các kiểu nối dây của động cơ bước
Trang 10Chú ý rằng STPD1 chỉ hỗ trợ động cơ bước nối dây kiểu unipolar như hình b,d
và động cơ step loại 5 dây
Bời vì động cơ Bipolar cần điều khiển trên cả hai cực để tạo ra dòng điện trên động
cơ, do đó cần một cầu H đầy đủ để điều khiển mổi cuộn dây của động cơ bước Trong khi động cơ bước kiểu unipolar với dây ở giữa mỗi cuộn dây cho phép điều khiển dễ hơn chỉ với nửa cầu H, tuy nhiên vì dòng điện chỉ chạy trên mổi nửa cuộn dây của động cơ, do đó công suất sẽ yếu hơn so với loại bipolar
2.3 Nguyên lý hoạt động của động cơ stepper
Hình sau mô tả hoạt động của động cơ bước đơn giản Trong hình 3a), dòng điện đưa vào cực /C và chạy ra ở C, do đó tạo ra lực từ giữ động cơ ở vị trí như hình 3a) Sau
đó, chúng ta tắt dòng điện này đi và chuyển sang cặp /A và A, như vậy động cơ sẽ bị xoay về vị trí mới do lực từ thay đổi hướng Sau đó đến cặp B và /B Như vậy, bằng cách tạo các dòng điện chạy qua các cuộn dây, ta đã làm xoay roto theo chiều mong muốn, mỗi lần quay một bước khoảng cách giữa hai cuộn dây sát nhau Như vậy nếu ta đặt các cuộn dây càng sát nhau thì ta có độ phân giải càng cao, các động cơ trong thực tế có thể đạt tới độ phân giải góc 1.80
Hình 8 : Nguyên lý hoạt động của động cơ bước
2.3.1 Dạng sóng điều khiển động cơ stepper
Điều khiển full-step (wave drive – 1 phase on):
Trong chế độ Wave drive, tại một thời điểm chỉ có một cuộn dây được cấp dòng Cách điều khiển này đơn giản, nhưng công suất rất thấp, chỉ đạt 25% đối với động cơ bước kiểu unipolar, và 50% đối với kiểu bipolar Do đó lực xoắn xinh ra bởi dạng điều khiển này tương đối yếu
Trang 11Hình 9 : Điều khiển kiểu wave-drive
Dạng sóng điều khiển sẽ được xuất theo dạng sau :
Trang 12Hình 10 : Dạng sóng điều khiển kiểu wave-drive
Điều khiển full-step (two phase drive - 2 phase on):
Trong chế độ này, hai cuộn dây sẽ được cấp năng lượng đồng thời, cho công suất cao hơn dạng ở trên
Trang 13Hình 11 : Điều khiển kiểu full-Step 2 phase Drive
Dạng sóng điều khiển cũng gần giống như ở trên :
Trang 14Hình 12 : Dạng sóng điều khiển kiểu full-Step 2 phase Drive
Điều khiển half-step (1 or 2 phase on):
Loại điều khiển này kết hợp hai dạng trên lại kết quả là động cơ có thể di chuyển ở các góc có độ phân giải gấp 2 lần kiểu ở trên Loại điều khiển này tương đối phức tạp hơn một chút, Module STPD1 sử dụng kiểu điều khiển này
Trang 15Hình 13 : Điều khiển kiểu half-Step
Dạng sóng điều khiển được thực hiện như hình sau, bao gồm 8 phase điều khiển
Trang 16Hình 14 : Dạng sóng điều khiển kiểu half-Step
Trang 173 Mô tả phần cứng
3.1 STPD1 layout và schematic
Trang 18Hình 16 : Khối Vi Xử Lý
Power
PHASE0 PHASE2 P0
Trang 193.2 I/O Connector
STPD1 có 2 connector I/O là CN2, CN3
Trong đó CN3 là connector điều khiển chính, còn CN2 là port điều kiển mở rộng, cho phép hoạt động ở các chế độ phức tạp hơn như giao tiếp RS232, SPI, I2C, cấu hình bộ điều khiển, chọn mode hoạt động…
Ở chế độ mặc định, chúng ta chỉ 1uan tâm đến Port CN3 mà thôi
Port CN3
Pin Pic16F’s pin description
CN3.3 IO1 Pulse (CMD) CN3.2 IO0 Dir
CN3.1 VCC 5VDC CN3.0 GND 0VDC
Port CN2
Pin Pic18F’s pin description
CN2.0 RC0 CN2.1 RC1 CN2.2 RC2 CN2.3 RC3 CN2.4 RC4 CN2.5 RC5 CN2.6 RC6 CN2.7 RC7 CN2.8 5VDC CN2.9 GND
Trang 204 Hướng dẫn sử dụng STPD1
Hình 18 : Sử dụng STPD1
STPD1 có hai chế độ hoạt động : Test mode và Normal Mode Mode hoạt động được chọn bởi trạng thái của chân RC0: RC0= 0 tại lúc bật nguồn thì STPD1 sẽ đi vào test mode Ngược lại là Normal mode.Trạng thái của RC0 chỉ được xem xét lúc bật nguồn Vì vậy mỗi khi tahy đổi mode hoạt động,ta phải reset STPD1
Ở chế độ Test mode, Nhấn button để test động cơ Step, thay đổi mức logic của DIR để đảo chiều động cơ
Ở chế độ thông thường, STPD1 được điều khiển thông qua connector CN3 gồm 4 tín hiệu : nguồn , mass, pulse (hay cmd) và dir
Hình trên thể hiện cách điều khiển STPD1 Mỗi khi ta muốn động cơ step chạy một bước, ta kích một cạnh lên vào chân Pulse (CMD) , tức là CN3.3 (ký hiệu IO1 trên mạch)
Lúc đó động cơ bước sẽ chạy một bước theo chiều của tín hiệu DIR tại thời điểm cạnh lên của tín hiệu Pulse
Nguồn công suất cấp cho STPD1 có thể dao động từ 9-24VDC, tùy thuộc loại động cơ step sử dụng
4.1 Dạng xung đầu ra của STPD1 :
Để kết nối với động cơ step đúng vị trí, chúng ta có thể tham khảo dạng xung đầu
ra của STPD1 sau đây, và kết nối dây phù hợp với một trong các kiểu ở phần sau :
Trang 21Hình 19 : Dạng sóng đầu ra của STPD1
4.2 Các kiểu đấu dây của STPD1 :
Động cơ step kiểu 6 dây :
Hình 20 : Kết nối động cơ bước 6 dây
Động cơ step kiểu 5 dây :
Trang 22Hình 21 : Kết nối động cơ bước 5 dây
Động cơ step kiểu 8 dây :
Hình 22 : Kết nối động cơ bước 8 dây
Nối dây cho một động cơ step điển hình :
Trang 23Tài liệu tham khảo
Driving stepper motors using NXP I2C-bus GPIO expanders,NXP
A Unipolar Stepper Motor Drive Using the Z8 Encore!® MCU, Zilog Quick Start for Beginners to Drive a Stepper Motor, Matthew Grant AVR446: Linear speed control of stepper motor, Atmel Co.Ltd
Stepper Motor Control with dsPIC® DSCs, Sorin Manea, Microchip
Technology Inc