Lýdochọnđềtài Ápsuấttácđộngnhưmộtbiếnsốtrongcáchoạtđộngliênquanđếnchấtlỏnghoặcchấtkhí,dovậynólàthôngsốquantrọngnhấttrongnhiềulĩnhvựcnhưnhiệtđộnglựchọc, khíđộnglựchọc, âmhọc,cơhọcchấtlỏng
Trang 1Trướchếttôixinbàytỏlòngbiếtơnsâ u sắc đếnthầygiáo,Thạcsỹ N g u y ễ
n HữuTình-k h o a Vậtlý–
TrườngđạihọcSưPhạmHàNội2đãtậntìnhgiúpđỡ,hướngdẫntôitrongsuốtquátrìnhthựchiệnvàhoànthànht ố t khóaluậnnày
TôicũngxingửilờicảmơntớiBangiámhiệu,BanchủnhiệmkhoaVậtlý,cácthầygiáo,côgiáotrongkhoađãtạođiềukiệnthuậnlợiđểtôih o à n thànhtốtkhóaluận
Sinhviênthựchiện:Đặng
ThịPhươngHải
Trang 2TrườngđạihọcSưphạmHàNội2.Trongquátrìnhthựchiệnđềtàitôiđãt h a m khảonhiềutàiliệuvàcôngtrìnhnghiêncứucủacáctácgiảđitrướcnhưngkhônghềsaochépynguyên.
Sinhviênthựchiện:ĐặngT
hịPhươngHải
Trang 3Lờicảmơn………
1Lờicamđoan………
2Mụclục……….3
Mởđầu……… 5
Nộidung………
7Chương1:Kháiquátchungvềcảmbiến ……… 7
1.1.Cácđịnhnghĩavà cácđặctrưngchung……… ….7
1.2.Cácloạicảmbiến………
……… 111.3.Mạchđo………
……….121.4.Saisốcủaphépđo………
…….13
1.5.Tínhtrungthực,tínhđúngđắnvàđộchínhxác………
… 141 6 Độnhạy………
…… 141.7.Độtuyếntính………
…….14
1.8 Độnhanh–thờigianđápứng……… … 15
1.9 Giớihạn sửdụngcảmbiến……….……15
1.10 0.Phươngphápchuẩncảmbiến……….… 16
1.11 1.Nguyênlýchungchếtạocảmbiến………
… 17Chương2:Tìmhiểuvề cảmbiếnđoá psuấtchấtlưu…… ……18
2.1 Ápsuấtvàđơnvịđoápsuất………
….182.2.Nguyêntắcđo……… …
… 20
2.2.1 Chấtlưukhôngchuyểnđộng……… 20
Trang 42.2.2 Chấtlưuchuyểnđộng……….242.3.Vậttrunggian……… … … 252.4 Phươngphápchuyểnđổitín hiệu……… …… …27
Trang 52.4.1 Chuyểnđổibằngbiếnthiêntrởkháng………27
2.4.2 Chuyểnđổibằngbiếnthiênđiệndung……… …32
2.4.3 Chuyểnđổibằngbiếnthiênđộtựcảm…….………… 34
2.4.4 Chuyểnđôibằnghiệuứngápđiện……….36
2.4.5 Chuyểnđổibằngdaođộngcơđiện……… …….37
2.4.6 Cácphương phápchuyểnđổikhác……….…
41Kếtluận………
42T à i liệuthamkhảo……… 4 3
Trang 61 Lýdochọnđềtài
Ápsuấttácđộngnhưmộtbiếnsốtrongcáchoạtđộngliênquanđếnchấtlỏnghoặcchấtkhí,dovậynólàthôngsốquantrọngnhấttrongnhiềulĩnhvựcnhưnhiệtđộnglựchọc, khíđộnglựchọc, âmhọc,cơhọcchấtlỏng,c ơ họcđất, lýsinh…
Trongsốcácngànhcôngnghiệpkhácnhau,các
cảmbiếnápsuấtđượcứngdụngnhiềunhấttrong lĩnhvựccôngnghiệpnăng
lượng.Đólàvìtrongcácthiếtbịcungcấpnănglượngthuỷlực,nhiệt,hạtnhân,cầnphảiđov à theodõiápsuấtmộtcáchliêntục,nếuápsuấtvượtquágiớihạnngưỡng,n ó sẽlàmhỏngbìnhchứavàđườngốngdẫn,thậmchícóthểgâynổlàmthiệthạinghiêmtrọngđếncơsởvậtchấtvàtínhmạngconngười
Ápsuấtlàthôngsốquantrọngcanthiệpvàoviệckiểmtra
vàđiềukhiểncácbộphậnmáymóctự
độnghoặcdoconngườiđiềukhiển.Đoápsuấtcũngđóngvaitròđángkểtronghoạtđộngcủangườimáy.Trongtrường hợp
nàyápsuấtđượcđomộtcáchtrựctiếptrongcácbộkhiênchếhoặcgiántiếpđểthaythếxúcgiáccủaconngười(nhưdanhântạo)khicầnx á c định hìnhdạnghaylực cần nắmcác
vật.Tấtcảcáchoạtđộngnóitrênđềucầnđếnnhiềucôngcụtrongđócảmbiếnápsuấtlàmắtxíchđầutiên.Cáccảmbiếnnàysẽcungcấpdữ
liệuliênquanđếnápsuấtcủakhínén,hơin ư ớ c , dầunhờnhoặccủacácchấtlỏngkhácnhằmxác địnhsựvậnhànhcủacác cơcấu,hệthống, máymóc
Trênthựctế,cácnhucầuđoápsuấtrấtđadạng,đòihỏicác
cảmbiếná p suấtphảiđápứngmộtcách tốtnhấttrongtừngtrườnghợpcụthể.Chínhvìvậy,cáccảmbiếnđoápsuấtchấtlưucũngrấtđadạng.Mộtnguyênnhân
Trang 7khácdẫnđếnsựđadạngnàylàđộlớncủaápsuấtcầnđo
nằmtrongmộtdảigiátrịrấtrộng,từchânkhôngsiêucaođếnápsuấtsiêucao
Trên
đâylànhữnglýdoquantrọngđểtôichọnđềtàinghiêncứucủamìnhlà“Tìmhiểuvềcảmbiếnđoápsuấtchấtlưu”
2 Mụcđíchnghiêncứu:
- Nắmđượccácbướcthựchiệnmộtđềtàinghiêncứukhoahọc
- Tăngcườngnănglựcgiảiquyếtvấnđềvànănglựctựhọc,làmviệctheonhóm
3.Nhiệmvụnghiêncứu:
- Nghiêncứunguyênlícấutạocủacảmbiến đoápsuấtchấtlưu
- Nghiêncứucơchếhoạtđộngcủa cảmbiếnđoápsuấtchấtlưu
- Nghiêncứucácthôngsốđolườngvàphạmviứngdụngcủacảmbiếnđoápsuấtchấtlưu
Trang 81.1 Địnhnghĩa
Cácđạilượngvậtlýlàđốitượngđolườngnhưnhiệtđộ, ápsuất…
đượcgọilàđạilượngcầnđom.Saukhitiếnhànhcáccôngđoạnthựcn g h i ệ m để đom,tanhậnđượcđạilượngđiệntươngứngởđầura.Đạilưọngđiệnnàycùngvớisựbiếnđổicủanóchứađựngtấtcảcácthôngtincầnthiếtđ ể nhậnbiếtm.Việc đođạc mthựchiệnđượclànhờsửdụngcáccảmbiến
Trướchếtcầnphảihiểubộcảmbiếnlàthiếtbịđiệntửcảmnhậnnhữngthayđổitừmôitrườngbênngoàivàbiếnđổithànhcáctínhiệuđiệnđ ể điềukhiểncácthiếtbịkhác.Cảmbiếnlàmộttrongbathànhphầncơbảnc ủ a hệthốngđiềukhiển
Cảmbiếnlàthiếtbịchịutácđộngcủađạilượngcầnđokhôngcótínhchấtđiệnkíhiệulàm vàchoởđầuramộtđạilượngmangbảnchấtđiệncót h ể đođược(nhưđiệntích,điệnáp,dòngđiệnhoặctrởkháng)kíhiệulàs
Đạilượngđiệns l àhàmcủa đạilượngcầnđom : sFm
trongđó,s đ ư ợ c g ọ ilàđạilượngđầurahoặcphảnứngcủacảmbiếnvàmlà đạilượngđầuvàohaykíchthích(cónguồngốclàđạilượngcầnđo)
Việcđođạcs c h ophépnhậnbiếtgiá trịcủam
Biểuthức sFmlàdạnglýthuyếtcủađịnhluậtvậtlýbiểudiễn
hoạtđộngcủacảmbiến,đồngthờilàdạngsốbiểudiễnsựphụthuộccủanóv à o cấutạo(hìnhhọcvàkíchthước),vậtliệulàmcảmbiến,đôikhicảvàomôitrườngvàchếđộ sửdụng(nhiệtđộ,nguồnnuôi).Đốivớimọicảmbiến,đ ể cóthểkhaithácbiểuthứctrêncầnphảichuẩncảmbiến:vớicácgiátrịđã
Trang 10b)khaithácđườngcongchuẩnđểxácđịnhm từgiá trịs đođược.
- Giátrịcủađạilượngcầnđom ( đ ộtuyếntính)vàtầnsốthayđổicủanó(dảithông)
- Thờigiansửdụng(độgiàhoá)
- Ảnhhưởngcủacácđạilượngvậtlýkhác(khôngphảilàđạilượngđo)củamôitrườngxungquanh
Vìcảmbiếnlàmộtphầncủamạchđiện,cóthểcoicảmbiến:
- hoặcnhưmộtmáypháttrongđós l àđiệntích, điệnáphaydòng
Trang 11điệnvànhư vậytac ó c ả m biếnloạitíchcực,gọitắtlà cảmbiếntíchcực( d ự atrênhiệuứngvậtlýbiếnđổimộtdạngnănglượngnàođóthànhnănglượngđiện).
-hoặcnhưmộttrởkháng,trongđós l àđiệntrở,độtựcảmhoặcđiệndungvànhưvậytacócảmbiếnloạithụđộng,gọitắtlàcảmbiếnthụđộng
1.2 Cácloạicảmbiến
Biếntrởtuyếnt í n h , b i ế n t r ở gócq u a y d ù n g đ ể chuyểnđổisựdịchchuyểnthànhđiệnáp.Ngoàiracòncóthểchuyểnđổikiểuđiệncảmvàđiệnd u n g Nguyêntắcc h u n g đ ể đoc á c đạil ư ợ n g khôngđiệnnhưnhiệtđ ộ , q u a n g t h ô n g , l ự
c , ứngs u ấ t , k í c h thước,dichuyển,tốcđ ộ bằngphươngphápđiệnlàbiếnđổichúngthànhtínhiệuđiện.Cấutrúcthiếtbịđogồmbathànhphần:
đođiệnvàcácsơđồmạchtrunggianh a y mạchg i a côngtínhiệu,v í dụn h ư mạchkhuếchđ ạ i , chỉnhl ư u , ổnđịnh.Cảmbiếnxenxinlàmphầntửđolườngtrongcáchệbámsátgó cquay,truyềnchỉthịgócquayởcựlyxamàkhôngthựchiệnđượcbằngc ơ k h í
- Biếnápxoay(quay)dùngđểbiếnđổiđiệnápcủacuộnsơcấphoặcgócquaycủacuộnsơcấpthànhtínhiệuratươngứngvớichúng.Biếnápxoaysin,cosđểđogócquaycủarôto,trênđặtcuộnsơcấp,thànhđiệnáptỉl ệ thuậnvớisinhaycoscủagócquayđó.Biếnápxoaytuyếntínhbiếnđổiđ ộ lệchgócquaycủarôtothànhđiệnáptỉlệtuyếntính
- Conquay3bậctựdovàconquay2bậctụdođượcsửdụnglàmcácbộcảmbiếnđosailệchgócvàđotốcđộgóctuyệtđốitrongcáchệthốngổnđịnhđườngngắmcủacác dụngcụquansátvàngắmbắn
Trang 12Cảmbiếntốcđộ-bộmãhóaquanghọclàđĩamãtrêncókhắcvạchmàánhsángcóthểđiquađược.Phíasauđĩamãđặtphototransistorchịutácdụngcủamộtnguồnsáng.Độngcơvàđĩamãđượcgắnđồngtrục,khiquayánhsángchiếuđếnphototransistorlúcbịngănlại,lúckhôngbịngănlạilàmc h o tínhiệuởcựccolectolàmộtchuỗixung.Trênđĩamãcókhắchaivòngvạch,ngoàiAtrongBcócùngsốvạch,nhưnglệch90°(vạchAtrướcBlà
9 0 ° ) NếuđĩamãquaytheochiềukimđồnghồthìchuỗixungBsẽnhanhhơnchuỗixungA lའc h u k ỳ v à ngượcl ạ i Thiếtb ị đ o t ố c đ ộ nhưD C Tachometer,ACTachometer,OpticalTachometer
CảmbiếnnhiệtđộnhưPt56Ω,Pt100Ω,Thermocouple…
1.3 Mạchđo
Mạchđobaogồmtoànbộcácthiếtbịđo(trongđókểcảcảmbiến)chophépxácđịnhchínhxác đạilượngcầnđotrongnhữngđiềukiện tốtnhấtc ó t h ể
Ởđầuvàocủamạch,cảmbiếnchịutácđộngcủađạilượngcầnđo(tácđộngtrựctiếpnếulàcảmbiếntíchcực,hoặcgiántiếpthôngquabộphậnbiếnđổinếulàcảmbiếnthụđộng)gâynêntínhiệuđiệnmangtheothôngtinv ề đạilượngcầnđo
Ởđầuracủamạch,tínhiệuđiệnđãquaxửlýđượcchuyểnđổisangdạngcóthểđođượctrựctiếp
giátrịcầntìmcủađạilượngđo.Việcchuẩnhệđ o đảmbảochomỗigiátrịchỉthịởđầuratươngứngvớimộtgiátrịcủađạil ượ ng tácđộngởđầuvàocủamạch
Dạngđơnggiảnnhấtcủamạchđobaogồmcảmbiến,bộphậnbiếnđ ổ i tínhiệuvàthiếtbịchỉthị.Tuynhiên,điềukiệnđotrênthựctếthườngp h ụ thuộcvàomôitrườngxungquanh, đồngthờidosự cầnthiếtcủaviệck h a i tháctínhiệu,mạchđothườngbaogồmnhiềuthànhphần,trongđócóc á c khốiđểtốiưuhoáviệcthunhậpdữliệuvàđểxử lýdữliệu
Trang 13FC Máy in 1
7.Máy tínhHình1.3:Mạchđođiệnthếbềmặt
1.4 Saisốcủaphépđo
1.4.1 aisốhệthống
Saisốhệthốngxuấthiệnkhigiátrịtrungbìnhcủacácgiátrịđođượclệchkhỏigiátrịthựckhôngphụthuộcvàotầnsốđoliêntiếp
Đốivớimộtgiátrịchotrướccủađạilượngđo,saisốhệthốngkhôngđ ổ i hoặcthayđổichậmtheothờigianđo:nóthêmvàomộtđộlệchkhôngđ ổ i giữagiátrịthựcvàgiátrịđođược
Nguyênnhânc ủ a s a i sốh ệ thốngl à dos ự h i ể u biếtsailệchh o ặ c k h ô n
g đầyđủvềhệđo hayđiềukiệnsửdụng khôngtốt:
Trang 141.6 Độnhạy
ĐộnhạySx u n gquanhmộtg i á t r ị khôngđ ổ i mic ủađ ạ i lượngđo
đượcxácđịnhbởitỷsốgiữabiếnthiên s củađạilượngởđầuravàbiếnthiênm
tươngứngcủađạilượngđoởđẩuvào: S s
m mm
Đơnvịđoc ủ a đ ộ n h ạ y p h ụ thuộcvàonguyênlýl à m việc củac ả m biếnvàcácđạilượngliênquan
Trang 15Đốivớicác
cảmbiếnkhácnhaucùngdựatrênmộtnguyênlývậtlýtrịsốcủađộnhạyS cóthểphụthuộcvàovậtliệu,kíchthướchaykiểulắpráp
Ngoàirathìđộnhạycóthểlàhàmcủacácthôngsốbổsungnếunhưc á c thôngsốnàyảnhhưởngđếnđápứngcủacảmbiến
1.7 Độtuyếntính
1.7.1 kiệncó tuyếntính
Mộtcảmbiếnđượcgọilàtuyếntínhtrongmộtdải đoxácđịnhnếutrongdảiđóđộnhạykhôngphụthuộcvàogiátrịcủađạilượngđo.Nếunhưc ả m biếnkhôngph
cácthiếtb ị hiệuchỉnh,gọilàtuyếntínhhoá,cótácdụnglàmchotínhiệuđiệntỷlệvớisựthayđổicủađạilượngđo
Trang 16Độlệchtuyếntínhlàkháiniệmchophépđánhgiáđộtuyếntínhcủađ ư ờ n g congchuẩn.Nóđượcxácđịnhtừđộlệchcựcđạigiữađườngcongchuẩn vàđườngthẳngtốtnhấttrongdảiđo(tínhbằng%).
1.8 Độnhanh–thờigianđápứng
Độnhanhlàđặctrưngcủacảmbiếnchophépđánhgiáxemđạilượngđầuracótheokịpvềthờigianvớibiếnthiêncủađạilượngđokhông.Thờigianđápứnglàđạilượngđượcsửdụngđểxácđịnh sốcủađộnhanh
1.9 Giớihạnsửdụngcảmbiến
Trongquátrìnhsửdụng,cáccảmbiếnluônchịuứnglựccơkhíhoặcnhiệttácđộnglênchúng.Nếucácứnglựcnàyvượtquángưỡngchophép,chúngsẽlàmthayđổicácđặctrưnglàmviệccủacảmbiến.Bởivậy,ngườisử dụngphảibiếtcácgiớihạnngưỡngcủacảmbiếnvàtuânthủchúngtrongk h i sủdụngcảmbiến
- Vùnglàmviệcdanhđịnh:vùngnàytươngứngvớinhữngđiềukiệns ử dụngbìnhthườngcủacảmbiến.Biêngiớicủavùnglàcácgiátrịngưỡngmàcác
đạilượngđo,cácđạilượngvậtlýcóliênquanđếnđạilượngđohoặcc á c đạilượngảnhhưởngcóthểthườngxuyênđạttớimàkhônglàmthayđổic á c đặctrưnglàmviệcdanhđịnhcủa cảmbiến
Trang 17- Vùngkhônggâynênhưhỏng:khicácgiátrịcủađạilượngđohoặccácđạilượngliênquanvàcácđạilượngảnhhưởngvượtquángưỡngcủav ù n g làmviệcdanhđịnhnhưngcòntrongphạmvicủavùngkhônggâynênh ư hỏng,cácđặctrưngcủacảmbiếncónguycơbịthayđổinhưngnhữngt h a y đổinàycótínhchấtthuậnnghịch,tứclàkhitrởvềvùngdanhđịnhthìc á c đặctrưngcủacảmbiếncũngsẽtìmlạiđượcgiátrịbanđầucủachúng.
- Vùngkhôngpháhuỷ:khicácgiátrịcủađạilượngđohoặccácđạilượngliênquanv à c á c đạilượngảnhhưởngvượtq u á ngưỡngc ủ a vùngkhônggâynênhưhỏngnhưngvẫncòntrongphạmvicủavùngkhôngpháhủy,cácđặctrưngcủacảmbiếnbịthayđổi,vàsựthayđổinàykhôngthuậnnghịch,t ứ c l à khitrởv ề vùngd a
n h địnhc á c đặctrưngcủac ả m b i ế n s ẽ k h ô n g tìmlạiđượcgiátrịbanđầucủachúng
r a ứ n g vớic á c giáxácđịnhkhôngđ ổ i củađạilượngđ o ở đ ầ u vào.V i ệ c c h u ẩ nđượctiếnhànhtheohaicách:
Trang 18- Chuẩntrựctiếp:vớicácgiátrịkhácnhaucủa đạilượngđolấytừcácmẫuchuẩnhoặccácphầntửsosánhcógiátrịbiếttrướcvớiđộchínhxácc
a o
- Chuẩngiántiếp:kếthợpcảmbiếncầnchuẩnvớimộtcảmbiếnsosán h đãcósẵnđườngcongchuẩn,cảhaiđượcđặttrongcùngđiềukiệnlàmviệc.Khitácđộnglênh a i c ả m b i ế n cùngmộtgiát r ị c ủ a đ ạ i lượngđotan h ậ n đượcgiátrịtươngứngcủacảmbiếnsosánhvàcảmbiếncầnchuẩn.Lặplạitươngtựvớicácgiátrịkháccủađạilượngđochophéptaxâydựngđườngcongchuẩncủacảmbiếncầnchuẩn
1.10.2 Chuẩnnhiềulần
Khicảmbiếncóphầntửbịtrễ(trễcơhoặctrễtừ),giátrịđođượcởđầuraphụthuộckhôngnhữngvàgiátrịtứcthờicủađạilượngcầnđoởđầuv à o màcònphụthuộcvàogiátrịtrướcđócủađạilượngnày.Trongtrườnghợpnhưvậy,ngườitaápdụngphươngphápchuẩnnhiềulầnvàtiếnhànhn h ư sau:
- Đặtlạiđiểm0củacảmbiến:đạilượngcầnđovàđạilượngởđầura
cógiátrịtươngứngvớiđiểmgốc, m0và s0.
- Đogiátrịđầuratheomộtloạtgiátrịtăngdầnđếngiátrịicựcđạicủađạilượngđoởđầuvào
- Lặplạiquátrình đovớicácgiátrịgiảmdầntừgiátrịcựcđại
Khichuẩnnhiềulầnchophépxácđịnhđườngcongchuẩntheocảhaihướngđotăngdầnvàđogiảmdần
1.11 Nguyênlýchungchếtạocảmbiến
Cáccảm biếnđượcchếtạodựatrênc ơ sởcá c hiệntượngvậtl ývàp h â n thànhhailoại:
Trang 19- Cảmbiếntíchcực:đượcchếtạodựatrêncơsởcáchiệuứngvậtlýbiếnđ ổ imộtd ạ n g nănglượngnàođ ó (nhiệt,cơhoặcb ứ c xạ)thànhnăngl ư ợ n g điện.
- Cảmbiếnthụđộng:đượcchếtạotừmộttrởkhángcócácthôngsốchủyếunhạyvớiđạilượngcầnđo.Giátrịcủatrởkhángphụthuộcvàkíchthước,tínhchấtđiệncủavậtliệuchếtạo(nhưđiệntrởsuất ,độtừthẩm
,hằngsốđiệnmôi…)
Trang 20CHƯƠNG2:TÌMHIỂUVỀCẢMBIẾNĐOÁPSUẤT CHẤTLƯU
2.1 Ápsuấtvàđơnvịđoápsuất
Ápsuấtlàlựctácdụngcủamộtchấtlỏnghaychấtkhí(nóichunglàchấtlưu)lênthànhbìnhchứanó.Ápsuấtnàyphụthuộcvàobảnchấtcủachấtlưu,thểtíchmànóchiếmtrướcvàsaukhiđưavàobìnhvàvàonhiệtđ ộ , đượcxácđịnhtừlựcd
pdF ds
Thươngsốnàykhôngphụthuộcvàođịnhhướngcủabềmặtd s màc h ỉ phụthuộcvàovịtrícủanótrongchấtlưu
Ápsuâtkhíquyểnởđiềukiệnbìnhthườngtươngđươngvớiápsuấtd o mộtc ộ
t thuỷngânc ó chiềuc a o 760mmHgg â y n ê n ở 0oCvớig=9,8066m/
s2,tứclàápsuấtbằng101325Pavàthườngđượcbiểudiễnbằngmbar(1mbar=100Pa)
Trang 21Đơnvịđoáp
suất
Pascal (Pa)
Bar (b)
Có 3cáchđểđoápsuấtchấtlưu:
-Đ o á p suấtl ấ y q u a mộtl ỗ cót i ế t diệnhìnht r ò n đượckhoantrênthànhbình:trongcáchn à y phảis ử dụngmộtc ả m b i ế n đ ặ t gầns á t thànhbình.Saisốcủaphépđosẽnhỏnếuthểtíchchếtcủakênhdẫnvàcủacảmbiếnkhôngđángkểsovớithểtíchtổngcộngcủachấtlưucầnđo ápsuất
Trang 22- Đotrực tiếpsựbiếndạngcủathànhbìnhdoápsuấtgâynên:gắnlênthànhbìnhcáccảmbiếnđoứngsuấtđểđobiếndạngcủathànhbình.Biếndạngnàylà hàmcủa ápsuất.
Ngoàira,cóthểdùngvậttrunggianlàmộtốngđặcbiệtcókhảnăngbiếndạngdướitácdụngcủaápsuất.Khiđoápsuấttrongmộtđườngốngdẫnchấtlưu,ngườitađặtmộtápkếdạngốngnốitiếpvớiđườngdẫnkhảosát.Bằngcáchchọnvậtliệuthíchhợp,cóthểsửdụngốngtrongtrườnghợpc ó biếndạnglớnvàtăngđộnhạycủaápkế
- Đobằngmộtc ả m b i ế n ápsuấtđ ể chuyểntínhiệuđầuvào( l à ápsuất)thànhtínhiệuđiệnđầurachứathôngtinliênquanđếngiátrịcủaápsuấtcầnđovàsựthayđổicủanótheothờigian.Trongtrườnghợpnày,vậttrunggianthườnglàcácphầntửđolựccómộtthôngsố(vídụnhưthôngsố
Trang 23
baogồmmộtốngnhưvậyvàcótrangbịthêmbộchuyểnđổiđiệnđểchuyểnnhữngthayđổikíchthướccủaốngdướitácdụngcủaápsuấtcầnđothànht í n hiệuđiện.Kíchthướccủaốngđượcxácđịnhtheoứnglựclớnnhấtcóthểchấpnhậnđược
Khi đó, cácbiếndạng đượcxácđịnhtheocôngthứcsau:
Trang 24etă ng s ẽ làmc h o tầns ố riêngc ủ a mànggiảmđ i D o đ ó , t ỷ s ố e /
R thườngđượcchọnđểdunghòaứnglựcmàmàngcóthểchịuđựngđượcvàtầnsố
Trang 25riênglớn.Trênthựctế,sụlựachọnnàyphụthuộcvàođặctínhcủavậtliệuc h ế tạomàngvàcôngnghệxửlýnhiệtđãápdụngchonó.
Ngoàidạngốnghìnhtrụvàmàngphẳng,vậttrunggianđểđoápsuấtchấtlưucóthểlàmàngdạngsóng,pistonkếthợpvớilòso,ápkếgiãnnở,ố n g xiphông(dạngxếpthànhnếp),ốnghìnhcongbịtmộtđầu…
v2
p d
2 trongđólàkhốilượngriêngcủachấtlưu.
Ápsuấtđộngđượcđobằngcáchnốihaicảmbiếnvớihaiđầuracủaố n g Pilot,mộtcảmbiếnđoápsuấttổngcộngvàmộtcảmbiếnđoápsuấtt ĩ n h Khiđóápsuấtđộngsẽlàhiệucủaápsuấttổngcộngvàápsuấttĩnh.Mô tảtrênhìnhvẽnhưsau:
Trang 26CóthểtrangbịtrựctiếpmộtăngtenlàốngPilotvớihaicảmbiếnápsuấtkíchthướcn h ỏ đ ể đ o á p suấtđộng.C á c màngcủah a i cảmbiếnn à y đ ư ợ c đặtsaochomàngthứnhấtvuônggócvớidòngchảyvàmàngthứhaisongsongvớitrụccủaống
Có thểdùngmộtloạiốngđơngiảnhơnđượcbốtrínhưsau:
Hình2.4:CảmbiếnđoápsuấtđộngP t p skếthợpvớibộchuyểnđổiápđiện
Trongtrườnghợpnày,ápsuấttĩnhđượcđobằngcáchkhác:ngườitađặtápsuấttổngcộnglênmặttrướccủamàngcònápsuấttĩnhthìđặtlênmặts a u củamàng.Nhưvậy,tínhiệudocảmbiếncungcấpsẽlàsựkhácnhaugiữaápsuấttổngcộngvàápsuấttĩnh.Từđó,ngườitađođược ápsuấtđộngc ủ a chấtlưu
2.3 Vậttrunggian.