cac bai tho cua Olga berggoltz

Khái quát về tác giả – Berggoltz làm quen với Boris Kornilov khi còn học ở trường phổ thông, hai người làm đám cưới năm 1926 – 1930, tốt nghiệp khoa ngữ văn Đại học Leningrad, Olga Bergg

ĐẶC TRƯNG TRỮ TÌNH TRONG

THƠ OLGA BERGGOLTZ

Khái quát về tác giả

– Berggoltz làm quen với Boris Kornilov khi còn học ở

trường phổ thông, hai người làm đám cưới năm 1926

– 1930, tốt nghiệp khoa ngữ văn Đại học Leningrad, Olga

Berggoltz đi Kazakhstan làm phóng viên của báo Thảo

nguyên Xô Viết rồi trở về Leningrad làm biên tập ở một

số tờ báo và xuất bản các cuốn “Những năm xung kích”-

ký, “Đêm trong thế giới mới”- tập truyện và tập thơ

– Cuối 1930, Hai con gái của bà là Irina và Maya lần lượt

qua đời

– Năm 1938, Boris Kornilov bị kết án nhầm và bị xử bắn

trong giai đoạn cuộc Đại thanh trừng, bản thân Olga

Berggoltz cũng bị bắt giam vì liên hệ với "kẻ thù của

nhân dân“

– Năm 1939 bà được trả tự do

(1910- 1975)

Trong suốt 900 ngày Leningrad bị bao vây, Olga

Berggoltz ở lại thành phố quê hương, bà làm việc ở đài phát thanh, hàng ngày kêu gọi người Leningrad dũng cảm bảo vệ thành phố thân yêu của mình

Những trường ca nổi tiếng về những người bảo vệ thành phố Leningrad: “Nhật ký tháng hai” và “Trường

ca Leningrad”

20-2-1949, Olga Berggoltz chính thức hóa quan hệ vợ chồng với nhà ngôn ngữ học Georgi Makogonenko (1912-1986)

13/11/1975 Olga Berggoltz mất ngày ở Leningrad, bà được chôn cất tại Nghĩa trang Literatorskie Mostki Bà được tặng thưởng Huân chương Lênin và nhiều loại huân chương khác

– Đặc biệt, bà có 2 bài thơ rất hay viết về mùa thu

• “Mùa lá rụng” gắn với mùa thu ở Moskva

• “Mùa hè rớt” gắn với mùa thu ở Peterburg.

Giới thuyết

tế lễ thần linh, ma thuật thời nguyên thủy

– Từ thời cổ đại đến nay, có thơ sử thi,

thơ bi kịch Thơ tự sự, thơ trào phúng, thơ trữ tìnhrất nhiều các loại thơ: …Tuy

nhiên mỗi khi bàn về thơ, người ta

thường bàn về thơ trữ tình và coi đó là

biểu tượng của thơ ca

Khái niệm về thơ và thơ

có ý nghĩa cho người đọc, và hoàn chỉnh trong cấu trúc ngữ

pháp

Một câu thơ có thể đứng nguyên một

mình

Một bài thơ là tổ hợp của các câu thơ Tính

cô đọng trong số lượng từ, tính tượng hình và dư âm thanh nhạc trong thơ biến

nó thành một hình thức nghệ thuật độc đáo, tách biệt hẳn khỏi các hình thức nghệ thuật khác

Đặc trưng nội dung của

thơ trữ tình

A Tính trữ tình:

• Trữ tình là yếu tố quyết định tạo nên chất thơ Tác phẩm thơ luôn thiên về diễn tả những cảm xúc, rung động, suy tư của chính nhà thơ về cuộc đời

• Những rung động ấy xét đến cùng là những tiếng dội của những

sự kiện, những hiện tượng cuộc sống vào tâm hồn nhà thơ Đây

là đặc điểm cơ bản nhất của tác phẩm thơ

• Khi phân tích thơ, ta không phải đi sâu vào mổ xẻ, cắt nghĩa, lí giải về các chi tiết, sự kiện, sự việc được nhà thơ đề cập, mà điều cốt lõi là thấy và nói được những cảm xúc, tâm trạng, thái

độ và suy tư của nhà thơ về các vấn đề trên

B Nguyên tắc liên tưởng, tưởng tượng:

• Nếu tình cảm là sinh mệnh của thơ thì tưởng tượng là đôi cánh của thơ

• Tưởng tượng là hoạt động tâm lí phân giải, tổ hợp các biểu tượng đã có để tạo ra hình tượng hoàn toàn mới

• Liên tưởng là hoạt động tâm lí từ việc này, người này

mà nghĩ tới việc khác, người khác

• Thơ không xây dựng các hình tượng khách thể như nhân vật trong truyện hay kịch kí mà xây dựng hình tượng của bản thân dòng ý thức, cảm xúc đang diễn ra

tưởng tượng ở đây chủ yếu là liên tưởng, giả tưởng, huyễn tưởng Liên tưởng không chỉ có trong quá trình sáng tạo thơ mà còn có trong quá trình tiếp nhận thơ

Đặc trưng nội dung của thơ trữ tình

C Hình ảnh thơ:

Nguyên tắc liên tưởng tượng tượng trong thơ giúp chuyển đổi cảm xúc,

ấn tượng, tâm trạng thành những hình ảnh có tính vật thể (cơ chế vật chất hóa

cảm xúc)

Đó là điều tạo nên

hình ảnh thơ

Hình ảnh thơ được kiến tạo trong không gian nghệ thuật riêng

và thường là luôn được hiểu theo ý nghĩa hàm ẩn của nó

Hình ảnh thơ có chức năng tạo dựng khung cảnh trong thơ và khách thể hóa tâm

trạng

• Thơ bao giờ cũng thể hiện cái tôi tác giả của

nó, dù nhà thơ có ý thức điều đó hay không

Thơ là gương mặt riêng của mỗi con người

 Qua từng trang thơ người đọc có thể cảm nhận được, thậm chí là tiếp xúc trực tiếp được với một cá tính, một cuộc đời, một tâm hồn

Đó là cái tôi thứ hai của tác giả, không phải cái tôi đời thường của họ Vì vậy, mặc dù đời sống của tác giả và tác phẩm không phải quan hệ nhân quả trực tiếp, song tìm hiểu

cá tính, khí chất và cuộc đời của thi nhân vẫn có ý nghĩa quan trọng góp phần hiểu được nét riêng của thơ

Đặc trưng nội dung của thơ trữ tình

E Chất thơ:

• Người xưa thương nói, chất thơ nằm ở ngoài lời (ý tại ngôn ngoại)

• Thơ không nói những điều nó viết ra, mà nó nói ở những chỗ trống không viết ra, ở chỗ trắng, chỗ Im lặng giữ các chữ các lời Nói cách khác, chất thơ chính là sức gợi của thơ

• Cái ý nghĩa có chất thơ là ý nghĩa ngoài lời, ngoài hình ảnh, do chính lời và hình ảnh gợi lên

• Chất thơ gợi cảm xúc và dư âm, đồng thời thức tỉnh sức mạnh, khơi gợi vô thức và trực cảm cho người đọc.

Đặc trưng hình thức của thơ trữ tình

Thơ biểu hiện bằng

biểu tượng, ý

tượng:

Thơ biểu hiện bằng biểu tượng mang ý nghĩa, các ý tượng, hình ảnh có ngụ ý

Thơ là nghệ thuật của biểu tượng, là cái làm nên giá trị họa của thơ

Biểu tượng trong thơ thường

gián đoạn, không liên tục, có

nhiều khoảng trống cho phép

thơ không phải kể lể, không

chạy theo tính liên tục bề

Các biểu tượng trong thơ nảy sinh nhờ sức liên tưởng, tưởng tượng, sáng tạo mạnh mẽ của nhà thơ và ngược lại, biểu tượng thể hiện sức liên tưởng, tưởng tượng trong tác phẩm

Đặc trưng nội dung của thơ trữ tình

Biểu hiện đặc trưng trữ tình qua bài thơ “Mùa lá rụng”

Cái tôi trữ tình được bộc lộ qua bài thơ

Cái tôi

trữ tình trong bài thơ “Mùa

lá rụng” của Olga Berggoltz

3 Cái tôi đau đớn trong những bi kịch của tình yêu

• Cuộc đời Olga Berggoltz phải chịu nhiều bất hạnh, thế nhưng bà luôn luôn giữ được niềm hi vọng để vươn lên và chạm đến hạnh phúc:

• “Thôi, hãy biết kiên tâm, mọi điều đều phải đợi”

• Qua cảm nhận tinh tế về sự chuyển động của thiên nhiên, con người càng thấm thía hơn nỗi lòng mình Một mùa hè nóng bỏng,

ồn ào đã qua đi cũng như một thời sôi nổi của tuổi trẻ đã không còn nữa

• Nhưng dù trải qua biết bao nhiêu biến động của cuộc đời, trải qua biết bao thăng trầm trong tình yêu nhưng người phụ nữ vẫn nuối tiếc, vẫn mong muốn có một cảm giác

gì đó để bám víu

Nghệ thuật

Biểu

tượng

1 Biểu tượng nghệ thuật mùa thu

• Mùa thu ở Moskva rất lạ trên khắp những đường phố có cây xanh, người ta gắn những tấm biển nhỏ: đừng động vào cây mùa lá rụng Người Nga cũng rất hay dùng câu thành ngữ:

“đừng rắc muối lên những vết thương lòng.”

 Phải chăng cái mong manh như lá mùa thu đã dậy cho con người bài học biết bao dung, tha thứ và yêu thương?

• Mùa thu còn là biểu tượng cho sự tận hưởng thành quả của mùa hè và mùa xuân lao động vất vả Mùa thu dậy cho con người biết quý trọng những hạnh phúc đơn sơ mà mình có được: những bông hoa cuối cùng, những tia nắng ấm cuối cùng

• Người đang yêu sẽ thấy mùa thu như chiếc khăn quàng, như ngọn lửa ấm, người cô đơn sẽ thấy tim mình như chiếc lá hình đôi môi - nằm lại với đất nhưng mỉm cười với bầu trời. 

• Olga Berggolts chỉ cho chúng ta thấy một thông điệp hoàn toàn khác của thiên nhiên: “hãy biết quý trọng tất cả những gì ta đang có Hạnh phúc cũng mong manh như lá thu, hãy nâng niu khi nó còn ở trên cành”

Biểu tượng

 cái lời tựa đề mệnh lệnh thức ấy, thực ra yếu ớt đến mức tuyệt đẹp.

• Không gian được đặt trong điểm nhìn cả tác giả từ cao xuống thấp, từ xa đến gần với các hình ảnh như đàn sếu, sương mù, khói, lá sẫm vàng… được rộng mở.

• Các câu hỏi tu từ  khẳng định thêm sự cô đơn của tác giả, thể hiện sự tuyệt vọng trong tình yêu ở giờ phút chia li, người ấy đã từng là người thân, người thương, nhưng hiện tại thậm chí trên danh nghĩa người bạn cũng không thể gọi.

• Hình ảnh cơn mưa ở khổ 4 xuất hiện nhiều lần, mỗi lần xuất hiện mang một màu sắc khác: tối sẫm, ấm áp, long lanh, run rẩy

 Dù là hình ảnh nào cũng đều thể hiện nỗi buồn đau dai dẳng lúc

li biệt

THANK YOU FOR

LISTENING!