Máy toàn đạc là một thiết bị chuyện dụng trong ngành trắc địa, có tên tiếng anh là Total Station, được dùng để thiết lập các trị đo vật lý gồm góc và khoảng cách. Cấu tạo máy toàn đạc gần giống với máy kinh vĩ tích hợp với máy đo dài điện quang, thiết kế dựa trên nguyên lý số học điện tử, biểu thị kết quả trên màn hình LCD
Trang 1HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG MÁY TOÀN ĐẠC
SET 401 JP
Giới thiệu:
Trong giai đoạn công nghiệp hóa hiện nay, đất nước ngày càng phát triển cùng với đó là nhu cầu sử dụng công nghệ mới của con người ngày càng cao, tuy nhu cầu cao nhưng đi kèm với nó phải là giá thành phù hợp, nhưng lợi ích vẫn đạc tối đa Đó chính là lí do ra đời của máy toàn đạc SET 4 Máy toàn đạc SET 4 được ra đời nhằm mục địch phục vụ tối đa lợi ích cho người
sử dụng, nhất là các anh em trong nghành xây dựng Với giá cả rất phù hợp mang tính cạnh tranh cao trong thời buổi hiện này Với giá được đưa ra tương đương với giá của một chiếc máy kinh vĩ, nhưng những lợi ích của nó đem lại thì nhiều hơn máy kinh vĩ Bên cạnh những chức năng cơ bản của máy kinh vĩ, thì nó còn được nhà sản xuất quan tâm, trang bị thêm nhiều tính năng hơn đó là: đo cạnh, đo độ chệnh cao giữa 2 điểm, đo khoảng cách giữa
2 điểm trực tiếp, bố trí điểm theo khoảng cách và góc…và còn nhiều tính năng vượt trội khác như tính năng đo khoảng cách gián tiếp (có thể sử dụng trong đo trắc ngang), đo cao gián tiếp, đặc biệt là chức năng dịch tâm quang học Chúng ta thay vì bỏ tiền ra để mua một chiếc máy kinh vĩ nhưng lợi ích
nó đem lại không cao, chúng ta hãy dành số tiền đó hoặc là thêm một ít để rinh về cho minh một máy toàn đạc SET 4, có thể phục vụ tối đa cho lợi ích của chúng ta
Trang 2 Khởi động máy: Khi bật nguồn mở máy, ta quay ống kính máy vài vòng để khởi động máy (mở màn hình phía trên)
Cài đặt hằng số gương: Khi dùng các loại gương khác nhau ta cần phải cài đặt hằng số gương Để cài đặt hằng số gương ta bấm các phím cơ ở phía dưới ống kính
Bên cạnh ống kính còn có công tắc để mở chế độ đo tracking
I Những lưu ý cần khi sử dụng máy:
Không ngắm máy trực tiếp vào mặt trời
Không nhúng máy vào nước
Bảo vệ máy khỏi bị rung sốc
Luôn luôn mang máy bằng tay cầm
Không để máy ở những nơi nóng quá lâu
II Cân máy và định tâm:
Bước 1: Dựng máy và định tâm sơ bộ:
Đặt máy lên mặt đế của chân máy Siết nhẹ ốc nối máy nằm ở tâm của mặt đế chân
Xoay các ốc cân của máy đến vị trí trung tâm(vị trí này thường được đánh dấu bằng dấu gạch ngang hay vòng tròn)
Định vị chân máy sao cho tâm quang học của máy gần trùng với điểm trên mặt đất bằng cách cố định 1 chân máy trên mặt đất và 2 tay cầm 2 chân máy để di chuyển cho tâm quang học của máy gần trùng với tâm mốc là được
Dùng chân đạp mạnh chân máy để các mũi nhọn của chân máy xuống đất
Xoay các ốc cân máy để tâm của máy trùng với điểm mốc trên
mặt đất
Bước 2: Cân bọt thủy
Nâng, hạ các chân máy để cho bọt thủy tròn vào giữa Bọt thủy ở bên nào thì bên đó cao, ta hạ chân đó xuống Lưu ý: Khi bọt thủy
Trang 3phép thao tác sau, vì như vậy đảm bảo tâm không bị lệch nhiều
Xoay máy sao cho màn hình máy song song với 2 ốc cân máy và điều chỉnh 2 ốc cân để cho bọt thủy dài vào giữa
Tiếp tục xoay máy 0
90 rồi điều chỉnh ốc cân máy thứ 3 để bọt thủy dài vào giữa
Bước 3: Kiểm tra
Kiểm tra tâm xem có lệch không, nếu lệch ít thì không quá 4mm, thì ta dùng tính năng dịch tâm quang học để dịch chuyển tâm
vào
Sau khi tâm vào vị trí thì kiểm tra lại bọt thủy
Nếu tâm lệch thì ta phải chỉnh lại, nếu tâm không lệch thì quá trình dựng máy và định tâm xem như hoàn tất
III Các chức năng cơ bản:
Đo góc bằng, góc đứng
Đo khoảng cách bằng
Đo khoảng cách nghiêng
Đo khoảng cách đứng
Đo tim, đo trục phóng tuyến
Bố trí điểm theo khoảng cách và góc
Đo cao gián tiếp
Đo khoảng cách gián tiếp
IV Các phím chức năng:
V Bàn phím cứng:
Trang 4Phím Chức năng
Bật/tắt đèn màn hình
Sử dụng kết hợp với các phím: REC,
0 SET
Ấn phím + Lưu giá trị
Ấn phím + SET góc ngang về 0
0 '
00 "
00
Đo độ chênh cao giữa 2 điểm
Đo khoảng cách bằng
Đo khoảng cách nghiêng
Dừng thao tác đo
Chuyển từ đo cạnh sang đo góc
Đo cao không với tới
Trang 5Đo khoảng cách bằng giữa 2 điểm
Giữ giá trị đo (giữ giá trị góc ngang trên màn hình)
Chuyển đổi giữa chế quay trái hay quay phải
VI Các chương trình đo:
1 Đo khoảng cách:
Đo khoảng cách bằng: Là đo khoảng cách vị trị dựng máy đến vị trí đặt gương
Ta ngắm bắt vào gương tại vị trí cần đo, khoảng vi động ngang lại Tiếp tục bấm phím và bấm phím , là ta thực hiện xong thao tac đo khoảng cách bằng Ta được màn hình đo như sau:
Đo khoảng cách nghiêng: Là đo khoảng cách nghiêng từ tâm gương đến tâm máy
Ta ngắm bắt vào gương tại vị trí cần đo, khoảng vi động ngang lại Tiếp tục bấm phím và bấm phím , là ta thực hiện xong thao tác đo khoảng cách nghiêng Ta được màn hình đo như sau:
Đo chênh cao: Tức là đo khoảng cách đứng từ tâm máy đến tâm gương
H
0
345 25' 50 "
5.256
H
0
345 25'50 "
5.562
5.256 m
5.562 m
Trang 60.678 m
Ta ngắm bắt vào gương tại vị trí cần đo, khoá vi động ngang lại Tiếp tục bấm phím và bấm phím Ta được màn hình đo như sau:
Đo khoảng cách giữa 2 điểm: Đây là thao tác đo rất hữu dụng trong những trường hợp 2 điểm cách xa nhau, không thể kéo thước, ta có thể đặt máy tại một vị trí bất kì, sau đo dùng chương trình này để đo khoảng các giữa 2 điểm
Ta ngắm bắt gương ở vị trí thứ nhất, khóa vi động ngang lại Tiếp tục bấm phím và phím Ta có màn hình sau:
Tiếp tục ngắm bắt gương ở vị trí thứ 2, hóa vi động ngang lại Ta ấn phím , để bắt đầu đo điểm thứ 2 Ta có màn hình hiển thị sau:
Ở màn hình thứ nhất hiển thị: độ chênh cao giữa 2 điểm
Ở màn hình thứ hai hiện thi: khoảng cách bằng giữa 2 điểm
H
0
345 '
25 "
50
0.678
0.000
0.000
0.365
22.735 0.365 m
22.735 m
Trang 7Đo cao không với tới: Là chức năng đo cao ở những vị trí mà ta k thể đặt gương
Ta ngắm bắt vào gương tại vị trí bất kì Tiếp tục bấm phím và bấm phím
, là ta thực hiện xong thao tác đo Ta được màn hình đo như sau:
Sau đó, ta dùng máy ngắm vị trí cần đo, khi ta quay máy lên đến đâu thì màn hình sẽ hiển thị độ cao đến đó
Lưu ý: Khi quay máy đến vị trí cần đo, để có được độ cao của vị trí cần đo,
ta phải lấy độ cao trên màn hình và cộng với chiều cao gương
Đo góc
Ví dụ: Ta cần xác định góc AOB
Ta đặt máy, cân máy và tâm tại điểm O
V
0
345 25' 50 "
0.000
V
0
345 '
25 "
50
55.623
O
A
B
Trang 8Sau đó quay máy ngắm bắt gương tại điểm A, khóa vi động ngang lại
Ấn phím và phím để SET giá trị góc ngang về 0
0 00' 00" Ta có màn hình sau:
Tiếp tục quay máy sang bắt gương tại điểm B Khi nay giá trị góc hiển thị trên màn hình chính là giá trị góc cần đo
V
0
35 25' 50 "
H
0
0 00' 00 "
V
0
35 25' 50 "
H
0
126 03'48 "