Bài 41. Sinh sản vô tính ở thực vật

• Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản không có sự hợp nhất của giao tử đực và giao tử cái, con cái giống nhau và giống cây mẹ.. bào tử Nguyên phâ n Trứng Thụ tinh Nguyên phân và phát

Ví dụ nào nói lên quá trình sinh sản?

*Nhận xét và rút ra khái niệm sinh sản?

I KHÁI NIỆM

II.SINH SẢN VÔ TÍNH

Ở THỰC VẬT.

1 Sinh sản vô tính ở thực vật là gì?

• Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản

không có sự hợp nhất của giao tử đực và giao tử cái, con cái giống nhau và giống cây mẹ. 

• Cơ sở là quá trình nguyên phân

Nuôi cấy mô

a Sinh sản bào tử b Sinh sản sinh dưỡng

bào tử Ngu

yên phâ n

Trứng Thụ tinh

Nguyên phân

và phát triển

ĐƠN BỘI LƯỠNG BỘI

Hợp tử

Hình 41.1 : SINH SẢN BÀO TỬ Sinh sản bào tử

Nguyên phân và

Nguyên phân và phát triển

Nuôi cấy mô Chiết

Ghép

HT Cách tiến hành Điều kiện

Ghép

Chiết

Giâm

- Dùng cành, chồi hay mắt ghép của một cây này ghép lên thân hay gốc của một cây khác

- Hai cây cùng giống hoặc cùng loài

- Phần ghép có các mô tương đồng tiếp xúc ăn khớp với nhau, buộc chặt cành ghép(mắt ghép) vào thân ghép (gốc ghép)

- Chọn một cành chiết, cạo lớp vỏ, bọc đất mùn xung quanh lớp vỏ đã cạo, đợi khi ra rễ cắt rời cành đem trồng

dưỡng trên môi trường thích hợp

để tạo ra cây mới

- Tạo cây mới từ một phần cơ quan

sinh dưỡng (thân, rễ, củ) bằng cách

vùi xuống đất

Điều kiện vô trùng

Chọn vật liệu nuôi cấy

Khử trùng Tạo chồi Tạo rễ

Cấy cây vào môi

Một số thành tựu nuôi cấy mô, tế bào thực vật

Cây thủy tùng LOÀI LAN DENDROBIUM Hoa đồng tiền

Lavender Sâm Ngọc Linh

Ưu điểm của phương pháp nuôi cấy mô:

- Sản xuất giống mới nhanh trên quy mô công nghiệp.

- Củng cố các đặc tính di truyền của các giống cây quý

- Tạo giống sạch bệnh,

- Đem lại hiệu quả kinh tế cao.

4 Vai trò của sinh sản vô tính đối với đời sống thực vật và con người

a Đối với thực vật

 Giúp cây duy trì nòi giống.

hành.

 Phát triển nhanh khi gặp điều kiện thuận lợi.

b Đối với con người

 Duy trì các tính trạng tốt có lợi cho con người

 Nhân nhanh giống cây trồng, rút ngắn thời gian sinh trưởng phát triển của cây cho sản phẩm sớm

 Tạo cây trồng sạch bệnh

 Phục chế các giống cây trồng quý.

 Hiệu quả kinh tế cao

TÊN GỌI ĐẶC ĐIỂM

1 GIÂM A Có hệ số nhân giống thấp, nhanh ra quả (1 năm), nhanh

thoái hóa, được áp dụng với chanh, cam, bưởi, hồng xiêm, nhãn, vải.

2 CHIẾT B Cây có hệ rễ khỏe, chậm ra quả, không giữ được đặc

tính di truyền của cây mẹ do xuất hiện biến dị tổ hợp.

1: NUÔI CẤY MÔ

3: CHIẾT CÀNH 4: GHÉP CÀNH

2: GIÂM CÀNH

Rêu Dâu tây

ĐẶC ĐIỂM CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VÔ TÍNH

ĐẶC ĐIỂM CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VÔ TÍNH

Các chỉ tiêu so sánh Sinh sản bào tử Sinh sản sinh dưỡng

con được tạo ra

4 Chu trình sinh sản -Bào tử Túi bào tử

Bào tử cá thể mới -Có sự xen kẽ hai thế hệ (Giáo tử thể và bào tử thể)

- Một cơ quan sinh dưỡng

nảy chồi cá thể mới

- Không có sự xen kẽ hai thế hệ.

5 Khả năng phát tán Phát tán rộng nhờ gió, nước,

động vật.

Không phát tán rộng

Tình huống 1:Một số ưu điểm và hạn chế của sinh sản vô tính ở thực vật

Ý 3: Không có tính đa dạng về di truyền  điều kiện sống thay đổi có nguy cơ tuyệt chủng.

Ý 4: Tạo ra số lượng lớn con cháu trong thời gian ngắn.

Trò chơi:

Cây nào có thể ghép được với nhau:

Cà chua Dưa hấu Táo tàu

Chanh Bòn bon

Dâu

Táo chua Chanh Volka

Bầu

Cà tím

VẬN DỤNG

1 Quan sát chu trình sinh sản ở đỗ tương:

TÌM TÒI, SÁNG TẠO

2 Tìm thêm một số thành tựu mới trong nhân giống

cây trồng bằng nuôi cấy mô?

3 Nghiên cứu “ Bài 42: Sinh sản hữu tính ở thực vật” Cho biết:

- Thế nào là sinh sản hữu tính ở thực vật?

Phân biệt sinh sản vô tính và sinh sản hữu tính.

- Trình bày quá trình hình thành hạt phấn, túi phôi, hạt và quả, quá trình thụ phấn và thụ tinh?