3 Qua hai cõu “Việc nhõn nghĩa cốt ở yờn dõn - Quõn điếu phạt trước lo trừ bạo”, cú thể hiểu cốt lừi tư tưởng nhõn nghĩa của Nguyễn Trói là gỡ?. Cõu 3: 6 điểm Từ bài "Bàn luận về phộp
Trang 1PHềNG GD-ĐT TP HẢI DƯƠNG
TRƯỜNG THCS NGỌC CHÂU
ĐỀ KHẢO SÁT ĐẦU NĂM NĂM HỌC 2016 – 2017
Mụn thi: NGỮ VĂN 9
Thời gian làm bài: 90 phỳt, khụng kể giao đề
(Đề thi gồm: 01 trang)
Cõu 1 (2 điểm): Em hóy đọc kỹ đoạn trớch sau rồi trả lời cỏc cõu hỏi:
"Từng nghe:
Việc nhõn nghĩa cốt ở yờn dõn,
Quõn điếu phạt trước lo trừ bạo
Như nước Đại Việt ta từ trước,
Vốn xưng nền văn hiến đó lõu,
Nỳi sụng bờ cừi đó chia,
Phong tục Bắc Nam cũng khỏc
Từ Triệu, Đinh, Lớ, Trần bao đời gõy nền độc lập,
Cựng Hỏn, Đường, Tống, Nguyờn, mỗi bờn xưng đế một phương,
Tuy mạnh yếu từng lỳc khỏc nhau,
Song hào kiệt đời nào cũng cú."
(Trớch Bỡnh Ngụ đại cỏo - Nguyễn Trói)
Sỏch Ngữ văn 8, tập hai - Nhà xuất bản Giỏo dục Việt Nam
1) Văn bản Bỡnh Ngụ đại cỏo được viết trong hoàn cảnh nào?
2) Giải nghĩa từ: nhõn nghĩa
3) Qua hai cõu “Việc nhõn nghĩa cốt ở yờn dõn - Quõn điếu phạt trước lo trừ bạo”, cú
thể hiểu cốt lừi tư tưởng nhõn nghĩa của Nguyễn Trói là gỡ?
4) Để khẳng định chủ quyền độc lập dõn tộc, tỏc giả đó đưa ra những yếu tố nào?
Cõu 2 (2 điểm): Em hãy kể tên các ph-ơng châm hội thoại đó học Biện phỏp tu từ nào liờn
quan đến phương chõm lịch sự? Xác định ph-ơng châm hội thoại cú trong những ví dụ sau:
a Ăn không nói có
b Lúng búng nh- ngậm hột thị
c Ông nói gà, bà nói vịt
d Chim khôn kêu tiếng rảnh rang,
Ng-ời khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe
Cõu 3: 6 điểm
Từ bài "Bàn luận về phộp học" của La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp, hóy viết bài
văn trỡnh bày suy nghĩ của em về mối quan hệ giữa học và hành
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 2PHềNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TP HẢI DƯƠNG TRƯỜNG THCS NGỌC CHÂU
HƯỚNG DẪN CHẤM
ĐỀ KHẢO SÁT ĐẦU NĂM NGỮ VĂN 9
NĂM HỌC 2016 – 2017 Mụn thi: NGỮ VĂN
(Hướng dẫn gồm: 02 trang)
1
1- Văn bản Bỡnh Ngụ đại cỏo do Nguyễn Trói thừa lệnh Lờ Thỏi Tổ
(Lờ Lợi) soạn thảo, được cụng bố ngày 17 thỏng Chạp năm Đinh
Mựi (đầu năm 1428), sau khi quõn ta đại thắng trong cuộc khỏnh
chiến chống giặc Minh xõm lược
0,5
2- Giải nghĩa từ nhõn nghĩa: là khỏi niệm đạo đức của Nho giỏo,
núi về đạo lớ, cỏch ứng xử và tỡnh thương giữa con người với nhau 0,5
3- Qua hai cõu “Việc nhõn nghĩa cốt ở yờn dõn - Quõn điếu phạt
trước lo trừ bạo”, cú thể hiểu cốt lừi tư tưởng nhõn nghĩa của
Nguyễn Trói là: lấy lợi ớch của nhõn dõn, của dõn tộc làm gốc; trừ
giặc Minh xõm lược, bảo vệ đất nước để yờn dõn
0,5
4- Để khẳng định chủ quyền độc lập dõn tộc, tỏc giả đó đưa ra
những yếu tố: Nước ta cú nền văn hiến lõu đời, cú lónh thổ riờng,
phong tục tập quỏn, lịch sử và chủ quyền riờng, cú truyền thống lịch
sử vẻ vang
0,5
2.0
Cõu
2
- HS kể đúng 5 ph-ơng châm hội thoại đã học
- Biện phỏp núi giảm, núi trỏnh
- Xác định:
a) Ph-ơng châm về chất b) Ph-ơng châm cách thức c) Ph-ơng châm quan hệ d) Ph-ơng châm lịch sự
0.5 0.5
1.0
2.0
Cõu
3
a Yờu cầu về kĩ năng:
- Học sinh biết cỏch làm bài văn nghị luận chứng minh văn học cú
bố cục rừ ràng, lập luận chặt chẽ, lời văn trong sỏng, cú cảm xỳc và
giọng điệu riờng Trỡnh bày đỳng chớnh tả, ngữ phỏp
b.Yờu cầu về kiến thức:
* Vận dụng kĩ năng lập luận vào bài viết để làm nổi bật vấn đề:
Trang 3Học luụn đi với hành, lý thuyết luụn đi với thực hành thực tế, phờ
phỏn lối học chỉ cốt lấy danh
- Học sinh cú thể trỡnh bày theo nhiều cỏch khỏc nhau nhưng cần
đạt một số ý cơ bản sau:
* Bài viết đủ bố cục 3 phần, mở bài+ kết bài đạt:
* Phần thân bài trình bày được các luận điểm:
Thõn bài (4 điểm):
í1 (1 đ): giải thớch học – hành là gỡ:
– Học là tiếp thu kiến thức đó được tớch luỹ trong sỏch vở, học là
nắm vững lý luận đó được đỳc kết là những kinh nghiệm … núi
chung là trau dồi kiến thức,mở mang trớ tuệ (0,5đ)
– Hành là: Làm là thực hành, ứng dụng kiến thức lý thuyết vào thực
tiễn đời sống
Học và hành cú mối quan hệ đú là hai cụng việc của một quỏ trỡnh
thống nhất để cú kiến thức, trớ tuệ và đạt kết quả cao cho con người
(0,5đ)
í2 (1,5đ): Tại sao học đi đụi với hành:
Tức là học với hành phải đi đụi khụng tỏch rời, hành chớnh là
phương phỏp, vận dụng thực tiễn
– Nếu chỉ cú học kiến thức, cú lý thuyết mà khụng ỏp dụng thực tế
thỡ học chẳng để làm gỡ cả vỡ tốn cụng sức thỡ giờ (0,75đ)
– Nếu hành mà khụng cú lý luận chỉ đạo, lý thuyết soi sỏng dẫn đến
mũ mẫm sẽ lỳng tỳng trở ngại,thậm chớ cú khi sai lầm nữa, việc
hành như thế rừ ràng là khụng trụi chảy….(Cú dẫn chứng) (0,75đ)
í 3 (1,5đ): Học sinh cần học đi đụi với hành như thế nào:
– Động cơ thỏi độ học tập như thế nào: Học ở trường, học ở sỏch
vở, học ở bạn bố, học trong cuộc sống (0,5đ); Luyện tập, vận dụng
vào thực tiễn như thế nào: Chuyờn cần, chăm chỉ… (0,25đ)
– Tư tưởng sai lầm học cốt thi đỗ lấy bằng cấp là đủ mỹ món, lối
học hỡnh thức.(0,5đ) Cần học suốt đời, khoa học càng tiến bộ thỡ
học khụng bao giờ dừng lại tại chỗ (0,25đ)
2
0,5
Chỳ ý: Học sinh cú thể làm cỏch khỏc, giỏo viờn cần linh hoạt trong khi