...Nguyễn Thị Thu Huyền____.pdf

...Nguyễn Thị Thu Huyền____.pdf tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh...

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN

NGUYỄN THỊ THU HUYỀN

NGHIÊN CỨU VÀ DỰ TÍNH XU THẾ BIẾN ĐỔI CỦA HẠN HÁN KHU VỰC BẮC TRUNG BỘ BẰNG PHƯƠNG PHÁP THỐNG KÊ SỬ DỤNG SẢN PHẨM

MÔ HÌNH KHÍ HẬU KHU VỰC

Hà Nội - 2016

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN

NGUYỄN THỊ THU HUYỀN

NGHIÊN CỨU VÀ DỰ TÍNH XU THẾ BIẾN ĐỔI

CỦA HẠN HÁN KHU VỰC BẮC TRUNG BỘ BẰNG

PHƯƠNG PHÁP THỐNG KÊ SỬ DỤNG SẢN PHẨM

MÔ HÌNH KHÍ HẬU KHU VỰC

Chuyên ngành: Khí tượng học

Mã ngành: D440221

Người hướng dẫn: ThS Trần Chấn Nam

Hà Nội – 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đồ án này là do tôi nghiên cứu dưới sự hướng dẫn của ThS Trần Chấn Nam Nội dung nghiên cứu cũng như kết quả trong đồ án là trung thực

và chưa từng được công bố bằng bất kỳ hình thức nào trước đây Số liệu trong các bảng biểu, hình ảnh phục vụ cho việc phân tích, nhận xét và đánh giá được chính tác giả thu thập và xây dựng từ các nguồn số liệu khác nhau Các tài liệu tham khảo, nhận xét, đánh giá của các tác giả, cơ quan tổ chức khác đều có trích dẫn và chú thích về nguồn gốc Nếu phát hiện có bất kì sự gian lận nào tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm về nội dung đồ án tốt nghiệp của mình

Hà Nội, ngày 10 tháng 6 năm 2016

Sinh viên Nguyễn Thị Thu Huyền

LỜI CẢM ƠN

Trước hết, em xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc đến các thầy cô trong Khoa Khí tượng Thủy văn, Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội đã quan tâm, giúp đỡ và tạo điều kiện giúp em hoàn thành tốt bài đồ án tốt nghiệp

Đồng thời em xin gửi lời cảm ơn tới Thầy giáo - ThS.Trần Chấn Nam, người

đã dành rất nhiều thời gian để hướng dẫn và giúp đỡ tận tình cho em trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành bài đồ án tốt nghiệp này

Mặc dù em đã cố gắng rất nhiều trong quá trình hoàn thành bài đồ án, tuy nhiên vẫn không tránh khỏi những thiếu sót, vì vậy em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp từ thầy cô và các bạn để bài đồ án tốt nghiệp này được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

DANH MỤC BẢNG BIỂU

DANH MỤC HÌNH VẼ

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG I TỔNG QUAN VỀ HẠN HÁN 3

1.1 Khái niệm chung và đặc trưng của hạn hán 3

1.1.1 Khái niệm chung 3

1.1.2 Các đặc trưng của hạn hán 3

1.2 Phân loại hạn hán 4

1.3 Nguyên nhân gây ra hạn hán 4

1.4 Đặc điểm vị trí địa lý và khí hậu của khu vực nghiên cứu 8

1.5 Một số nghiên cứu về hạn hán trong và ngoài nước 9

1.5.1 Một số nghiên cứu về hạn hán trên thế giới 10

1.5.2 Một số nghiên cứu về hạn hán tại Việt Nam 12

1.6 Giới thiệu mô hình khí hậu khu vực PRECIS 15

1.6.1 Mô hình PRECIS 15

1.6.2 Sơ lược về kịch bản biến đổi khí hậu A1B 16

CHƯƠNG II PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ SỐ LIỆU 17

2.1 Phương pháp nghiên cứu 17

2.1.1 Phương pháp thống kê 17

2.1.2 Đặc trưng thống kê 17

2.1.3 Một số chỉ số đánh giá thống kê 19

2.2 Một số chỉ số hạn hán 19

2.2.1 Các chỉ số 19

2.2.2 Lựa chọn chỉ số 23

2.3 Số liệu sử dụng 25

CHƯƠNG III MỘT SỐ KẾT QUẢ VÀ NHẬN XÉT 26

3.1 Kết quả tính toán các chỉ số hạn hán giai đoạn 1986 – 2005 26

3.1.1 Kết quả tính của chỉ số SPI 26

3.1.2 Kết quả tính của chỉ số K 30

3.1.3 Kết quả sai số của lượng mưa 31

3.2 Kết quả dự tính hạn cho thời kỳ tương lai (2021-2060) 35

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 39

TÀI LIỆU THAM KHẢO 40

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1 Một số chỉ số hạn được sử dụng phổ biến 20

Bảng 2.2 Ngưỡng chỉ tiêu hạn theo SPI 24

Bảng 2.3 Ngưỡng chỉ tiêu hạn theo cán cân nước K 24

Bảng 2.4 Danh sách các trạm khí tượng lấy số liệu quan trắc 25

Bảng 3.1 Tổng kết một vài đặc trưng hạn hán theo kết quả tính của chỉ số SPI ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ trong giai đoạn 1986-2005 28

Bảng 3.2 Tổng kết một vài đặc trưng hạn hán theo kết quả dự tính hạn cho thời kỳ tương lai của chỉ số SPI ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ 37

DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 1.1 Bản đồ khu vực Bắc Trung Bộ 9

Hình 1.2 Lưới ngang và lưới thẳng đứng của mô hình PRECIS 16

Hình 3.1 Biến đổi của chỉ số SPI trong giai đoạn 1986-2005 ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ tính theo mô hình (trái) và theo quan trắc (phải) 27

Hình 3.2 Biến đổi của chỉ số K trong giai đoạn 1986-2005 ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ tính theo số liệu quan trắc 30

Hình 3.3 Sai số trung bình ME của lượng mưa giai đoạn (1986-2005) ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ 32

Hình 3.4 Sai số trung bình tuyệt đối MAE của lượng mưa giai đoạn (1986-2005) ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ 33

Hình 3.5 Sai số quân phương RMSE của lượng mưa giai đoạn (1986-2005) ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ 34

Hình 3.6 Chỉ số SPI năm ở các trạm thuộc khu vực Bắc Trung Bộ trong giai đoạn 2021-2040 (trái) và 2041-2060 (phải) ứng với kịch bản A1B 36