Bài 33. Mẫu nguyên tử Bo

Tiên đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyên tử: III.. Cả hai mẫu nguyên tử trên đều gặp khó khăn trong việc giải thích tính bền vững của nguyên tử và sự tạo thành quang phổ vạ

Giáo viên: Nguyễn Ngọc Vinh

Tổ: Lí – Kỷ - Thể

Câu 1 : Hiện tượng quang-phát quang là gì ? Chất

phát quang là gì ?

Câu 3 Quang phổ của hyđrô là loại quang

phổ gì?

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu 2 : Phân biệt hiện tượng huỳnh quang và

hiện tượng lân quang

Trả lời Câu 1 : Hiện tượng quang-phát quang là gì ? Chất phát

quang là gì ?

Trả lời: Hiện tượng quang - phát quang là hiện tượng một số chất có khả năng hấp thụ ánh sáng có bước sóng này để phát ra ánh sáng có bước sóng khác.

Chất có khả năng phát sáng là chất phát quang

Trả lời Câu 2 : Phân biệt hiện tượng huỳnh quang và

hiện tượng lân quang ?

Trả lời: + Huỳnh quang là sự phát quang của các chất lỏng và khí có đặc điểm là ánh sáng phát

quang bị tắt rất nhanh sau khi tắt ánh sáng kích

thích.

+ Lân quang là sự phát quang của các

chất rắn có đặc điểm là ánh sáng phát quang có thể kéo dài một khoảng thời gian nào đó sau khi

tắt ánh sáng kích thích.

Quang phổ vạch phát xạ của Hyđrô trong vùng ánh sáng nhìn thấy gồm các vạch màu:

Đỏ , Lam , Chàm , Tím

Câu 3 Quang phổ của Hyđrô là loại

quang phổ vạch.

Trả lời

-NỘI DUNG BÀI MỚI

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

1 Tiên đề về các trạng thái dừng:

2 Tiên đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyên tử:

III QUANG PHỔ PHÁT XẠ VÀ HẤP THỤ CỦA NGUYÊN TỬ HIĐRÔ

Tiết: 56

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

- Nguyên tử là quả cầu đặc mang điện tích dương,các

electron chuyển động trong quả cầu đó.

Tiết: 56

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

- Năm 1911 học trò của Thomson

là Rutherford đã đề xướng mẫu hành tinh nguyên tử.

- Nội dung mẫu hành tinh: bao gồm các electron mang điện tích âm chuyển động xung quanh hạt nhân mang điện tích dương.

RUTHERFORD

MẪU NGUYÊN TỬ HÀNH TINH CHO

NGUYÊN TỬ HYĐRÔ

MẪU NGUYÊN TỬ HÀNH TINH

CHO 1 SỐ NGUYÊN TỐ HÓA

HỌC KHÁC.

Cả hai mẫu nguyên tử trên đều gặp khó khăn trong việc giải thích tính bền vững của nguyên

tử và sự tạo thành quang phổ vạch của nguyên tử Hyđrô.

Niels Bohr

(1885 – 1962) nhà vật lý học người Đan Mạch

Năm 1913 khi dùng thuyết

lượng tử để giải thích sự tạo

thành quang phổ của hiđrô, Bo

đã giữ mô hình hành tinh

nguyên tử Rơ-dơ-pho và đề ra

hai giả thuyết gọi là hai tiên đề

Bo về cấu tạo nguyên tử

Tiết: 56

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

- Năm 1913 khi dùng thuyết lượng tử để giải thích sự tạo thành quang phổ của hiđrô, Bo đã giữ mô hình hành tinh nguyên tử Rơ-dơ-pho và đề ra hai giả thuyết gọi là hai tiên đề Bo về cấu tạo nguyên tử.

Niels Bohr

- Năm 1911 học trò của Thomson là Rutherford đã đề xướng mẫu hành tinh nguyên tử.

Như vây: Mẫu nguyên tử Bo bao gồm

mô hình hành tinh nguyên tử và hai

tiên đề của Bo

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

- Mẫu nguyên tử Bo bao gồm mô hình hành tinh nguyên tử

và hai tiên đề của Bo

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

1 Tiên đề về trạng thái dừng

1 Tiên đề về trạng thái dừng

Nguyên tử chỉ tồn tại trong một số trạng thái có năng lượng xác định gọi là các trạng thái dừng Khi ở trạng thái dừng thì nguyên tử không bức xạ.

Trong các trạng thái dừng của nguyên tử, electron chỉ chuyển động quanh hạt nhân trên những quỹ đạo có bán kính xác định gọi là các quỹ đạo dừng

Trong các trạng thái dừng của nguyên tử electron chuyển động

như thế nào ?

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

Với nguyên tử Hidro

Bán kính quỹ đạo r0 4r0 9r0 16r0 25r0 36r0 …

rn = n2r0 r0 = 5,3.10-11 m

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

1 Tiên đề về trạng thái dừng

cơ bản?

Thế nào là trang thái kích thích?

Bán kính thứ nhất

Bán kính thứ hai Bán kính

thứ ba

Khi nào thì nguyên tử bức xạ

năng lượng ?

ε = E n - E m

E n

E m

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

2 Tiờn đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyờn tử.

Khi nguyên tử chuyển từ trạng thái dừng

có năng l ợng E n sang trạng thái dừng có

năng l ợng E m (với E m < E n ) thì nguyên tử

phát ra một phôtôn có năng l ợng đúng

bằng hiệu E n - E m : ε = hfnm= En- Em

I Mễ HèNH HÀNH TINH NGUYấN TỬ

I Mễ HèNH HÀNH TINH NGUYấN TỬ

II CÁC TIấN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYấN TỬ

II CÁC TIấN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYấN TỬ

Tiết: 56

ε = E n - E m

E m

E n

Ng îc l¹i, nÕu nguyªn tö ®ang ë trang

chuyÓn lªn tr¹ng th¸i dõng cã møc

2 Tiên đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyên tử

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Tiết: 56

Ti ế t 57 MẪU NGUYÊN TỬ BO

2 Tiên đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyên tử

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Ti ế t 56 MẪU NGUYÊN TỬ BO

2 Tiên đề về sự bức xạ và hấp thụ năng lượng của nguyên tử

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

I MÔ HÌNH HÀNH TINH NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

II CÁC TIÊN ĐỀ CỦA BO VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ

Câu C2

C2 Nếu phô tôn có năng lượng lớn hơn hiệu En – Em thì

nguyên tử cũng không hấp thụ được

- Năm 1885, khi nhìn bằng lăng kính, Balmer đã nhìn thấy ánh sáng từ bốn bước sóng tương ứng với 4 vạch sáng: đỏ (656.3 nm), lam (486.1 nm), chàm (434.0

nm), tím(412.0 nm) của nguyên tử Hidro Ông gọi 4 vạch đó lần lượt là Hα , Hβ , Hγ , Hδ

- 21 năm sau, 1906 - 1914 Theodore Lyman đã phát hiện ra rằng quang phổ vạch hidro không phải chỉ có 4 vạch mà còn có một số vạch thuộc phần tử ngoại

- Năm 1908, nhà vật lý người

Áo-Đức, Paschen đã quan sát thấy trong

quang phổ vạch của nguyên tử hidro

III QUANG PHỔ PHÁT XẠ VÀ HẤP THỤ CỦA NGUYÊN TỬ HIĐRÔ

NGUYÊN TỬ HIĐRÔ

Tiết: 56

1 Đặc điểm quang phổ của Hyđrô

L M

L M

L M

L M

O

P

N

ε = E n - E m

-Tiết: 56

2 Giải thích quang phổ của Hyđrô phát xạ

III QUANG PHỔ PHÁT XẠ VÀ HẤP THỤ CỦA

NGUYÊN TỬ HIĐRÔ

NGUYÊN TỬ HIĐRÔ

Tiết: 56

2 Giải thích quang phổ của Hyđrô

- Khi electron chuyển từ mức năng lượng cao về mức năng lượng thấp thì nó phát ra một phô tôn có năng lượng hoàn toàn xác định: ε = hfnm= En- Em

L M

2 Giải thích quang phổ của Hyđrô hấp thụ

Tiết: 56

2 Giải thích quang phổ của Hyđrô hấp thụ

L M

L M

L M

III QUANG PHỔ PHÁT XẠ VÀ HẤP THỤ CỦA

NGUYấN TỬ HIĐRễ

NGUYấN TỬ HIĐRễ

Tiết: 56

2 Giải thớch quang phổ của Hyđrụ

- Ng ợc lại, nếu một nguyên tử hiđrụ đang ở trang

phôtôn có năng l ợng hfnm đúng bằng hiệu (En- Em ) thì nó sẽ chuyển lên trạng thái dừng có mức năng l ợng cao En Do đú quang phổ liờn tục xuất hiện một vạch tối.

III QUANG PHỔ PHÁT XẠ VÀ HẤP THỤ CỦA

- Tìm ra được cấu trúc nguyên tử Hiđrô và các iôn tương

tự (He+; Li2+) Giải thích được sự tạo thành quang phổ vạch của Hiđrô, tính chính xác bước sóng của các vạch quang phổ của Hiđrô

*Nhược điểm:

- Chưa đi vào các quy tắc đặc thù của thế giới vi mô (quy tác lượng tử, quy tắc lựa chọn, hệ thức bất định,…)

- Chưa đề cập đến những đặc điểm riêng của thế giới vi

mô (lưỡng tính sóng hạt, các số lượng tử, spin,….)

Câu 1 Xét nguyên tử Hidrô đang ở mức năng lượng K Một phôtôn có năng lượng bằng E M – E K bay đến gặp nguyên tử này Nguyên tử sẽ hấp thụ phôtôn và chuyển trạng thái như thế nào?

A. Hình dạng quỹ đạo của các electron

nhân nguyên tử

CỦNG CỐ

Câu 2: Mẫu nguyên tử Bo khác mẫu nguyên

tử Rơ-dơ-pho ở điểm nào dưới đây ?

BÀI TẬP VỀ NHÀ

BT 6, 7/trang 169 SGK

Trả lời: Nguyên tử không phải lúc nào

cũng bức xạ.

Vậy nguyên tử bức xạ khi

nào?

với thuyết cổ điển hãy chỉ ra điều đó ?

n = 1

n = 1