RỄ LÀ CƠ QUAN HẤP THỤ NƯỚC: Hình 1.1 Cấu tạo bên ngoài của hệ rễ Hình 1.2 Lông hút của rễ Dựa vào hình 1.2 hãy tìm ra mối liên hệ giữa nguồn nước ở trong đất và sự phát triển của hệ rễ?
Trang 2A - CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG
LƯỢNG Ở THỰC VẬT
Trang 3BÀI 1
SỰ HẤP THỤ NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở RỄ
Trang 4- Cho sơ đồ sau:
Trang 51 Hình thái của hệ rễ
I RỄ LÀ CƠ QUAN HẤP THỤ NƯỚC:
Dựa vào hình 1.1 hãy mô tả cấu tạo bên ngoài của hệ rễ?
Hình 1.1 Cấu tạo bên ngoài của hệ rễ
Hình 1.2 Lông hút của rễ
(Rễ chính, rễ bên, lông hút, miền sinh trưởng kéo dài, đỉnh sinh trưởng Đặc biệt là miền lông hút phát triển.)
Trang 61 Hình thái của hệ rễ
I RỄ LÀ CƠ QUAN HẤP THỤ NƯỚC:
Hình 1.1 Cấu tạo bên ngoài của hệ rễ
Hình 1.2 Lông hút của rễ
Dựa vào hình 1.2 hãy tìm ra mối liên hệ giữa nguồn nước ở trong đất và sự phát triển của hệ rễ?
(Rễ cây phát triển hướng tới nguồn nước.)
Trang 7- Rễ đâm sâu, lan rộng và sinh trưởng liên tục => số lượng khổng lồ các lông hút
=> làm tăng diện tích bề mặt tiếp xúc với đất => cây hấp thụ được nhiều nước và muối khoáng
Bộ rễ thực vật trên cạn phát triển thích nghi với chức năng hấp thụ nước và muối khoáng như thế nào?
Hình 1.1 Cấu tạo bên ngoài của hệ rễ
2 Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ
Trang 8Hình 1.1 Cấu tạo bên ngoài của hệ rễ
2 Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ
Tế bào lông hút có cấu tạo phù hợp với chức năng hút nước và khoáng như thế nào?
- Tế bào lông hút có thành
tế bào mỏng, không thấm cutin, có áp suất thẩm thấu lớn
Trang 92 Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ
Môi trường ảnh hưởng đến sự tồn tại và phát triển của lông hút như thế nào?
(Trong môi trường quá ưu trương, quá axit hay thiếu ôxi thì lông hút sẽ biến mất => cây héo chết).
Trang 10II CƠ CHẾ HẤP THỤ NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở
Trang 11Nguyên nhân cây hút nước
Tại sao cây hút nước được?
Thoát hơi nước ở lá
Nồng độ các chất tan cao
Trang 13C¸c c¬ chÕ hÊp thô ion kho¸ng?
Trang 14Cơ chế hấp thụ ion khoáng chủ động
Dungdịch đất
TB lông hút
Trang 152 Dòng nước và các ion khoáng đi từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.
Quan sát hình vẽ Hãy ghi tên các con đường vận
chuyển nước và ion khoáng vào vị trí có dấu "?" trong
sơ đồ?
?
?
Trang 16Nội bì
1 Con đường gian bào
(bị ngăn trở bởi đai Caspari
không thấm nước)
Là con đường đi theo không gian giữa các
tế bào và không gian giữa các bó sợi xenlulôzơ bên trong thành tế bào.
2.Con đường tế bào chất đi xuyên qua tế bào chất của các tế bào.
2 Dòng nước và các ion khoáng đi từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.
Trang 17Nội bì
? Đai Caspari có vai trò gì ?
Đai Caspari có vai trò điều chỉnh dòng vận chuyển vào trung trụ
+ Con đường gian bào: Từ lông hút khoảng gian bào các TB vỏ Đai caspari Trung trụ Mạch gỗ.
+ Con đường tế bào chất: Từ lông hút Các tế bào vỏ Đai caspari Trung trụ mạch gỗ.
2 Dòng nước và các ion khoáng đi từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.
Trang 182 Dòng nước và các ion khoáng đi từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.
Vì sao nước từ lông hút vào mạch gỗ của rễ theo một chiều?
(Sự chênh lệch áp suất thẩm thấu của tế bào theo hướng tăng dần từ ngoài vào).
Trang 19 Điểm khác biệt cơ bản giữa cơ chế hấp thụ nước và cơ chế hấp thụ ion khoáng là gì ?
Cơ chế hấp thụ nước: H 2 O đi từ nơi có nồng độ chất tan thấp nơi có nồng độ chất tan cao.
Cơ chế hấp thụ ion khoáng: Ion khoáng đi từ nơi có nồng độ
chất tan cao nơi có nồng độ thấp hơn Ngoài ra, ion khoáng còn được hấp thụ theo cơ chế chủ động
Trang 20III ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH HẤP THU NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở
RỄ CÂY
Hãy cho biết môi trường có ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ nước và muối khoáng của rễ cây như thế nào? Cho ví dụ?
Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ nước và các ion khoáng là : Nhiệt độ, ánh sáng, ôxy, pH., đặc điểm lý hoá của đất
Trang 21III ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH HẤP THU NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở
RỄ CÂY
Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ nước và các ion khoáng là : Nhiệt độ, ánh sáng, ôxy, pH., đặc điểm lý hoá của đất
Rễ cây ảnh hưởng đến môi trường như thế nào? Ý nghĩa của vấn đề này trong thực tiễn
Hệ rễ cây ảnh hưởng đến môi trường: Rễ tiết các chất làm thay đổi tính chất lý hoá của đất
Trang 221 Sự hút khoáng thụ động của tế bào phụ thuộc vào:
A Chênh lệch nồng độ ion.
B Hoạt động trao đổi chất.
C Cung cấp năng lượng
D Hoạt động thẩm thấu.
CỦNG CỐ
Chon phương án đúng
Trang 232.Sự xâm nhập chất khoáng chủ động của tế bào
phụ thuộc vào:
A Gradien nồng độ chất tan.
B Hiệu điện thế màng.
C Trao đổi chất của tế bào
D Tham gia của năng lượng.
Trang 243- Rễ cây hút nước nhờ bộ phận nào?
A Đỉnh sinh trưởng.
B Rễ chính.
C Rễ phụ
D Miền lông hút
Trang 254- Đâu là vai trò quan trọng của nước?
A Dung môi hoà tan các chất
B Tham gia quá trình trao đổi chất
C Giảm nhiệt độ cơ thể
D Thành phần cấu tạo cơ thể
Trang 265- Tại sao khi cây ngập nước lại chết
A Do nồng độ pH giảm.
B Do quá trình hút nứơc giảm.
C Do hô hấp kị khí tạo chất độc đối với cây.
D Do rễ bị thối
Trang 27Cây xương rồng khổng lồ ở nước Mĩ, cây saguarô, cao tới 15m và hấp thụ 1 tấn nước trong một ngày
Trang 28Đối với cây trên cạn, khi bị ngập úng thì rễ cây thiếu ôxi Thiếu ôxi phá hoại tiến trình hô hấp bình thường của rễ, tích luỹ các chất độc hại đối với tế bào và làm cho lông hút chết, không hình thành được lông hút mới Không có lông hút thì cây không hấp thụ được nước, cân bằng nước trong cây bị phá huỷ và cây bị chết.
2 Giải thích vì sao cây trên cạn bị ngập úng lâu sẽ chết
Trang 29* Chuẩn bị câu hỏi trang 9 sách giáo khoa.
* Cắt ngang qua thân cây cà chua (hoặc cây khác), hãy quan sát hiện tượng xảy ra, giải thích?
* Vì sao ở một số cây như: cây thông, cây sồi, rễ không có lông hút mà chúng vẫn hấp thụ được nước và muối khoáng?
* So sánh sự khác biệt trong sự phát triển của hệ rễ cây trên cạn và cây thuỷ sinh? Giải thích?
* Nêu sự khác biệt giữa hấp thụ nước và muối khoáng? Làm thế nào để cây có thể hấp thụ nước và muối khoáng thuận lợi nhất?