chuong trinh y2 2016

Mô tả được đặc điểm cấu tạo và vịtrí trong cơ thể của từng loại biểu mô.. Mô tả được cấu tạo hình thái của: chất căn bản, thành phần sợi, các tế bào môxương, màng xương và tuỷ xương.. Nh

Trang 1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI

BỘ MÔN MÔ - PHÔI HỌC

CHƯƠNG TRÌNH CHI TIẾT MÔN HỌC

MÔ HỌC VÀ PHÔI THAI HỌC CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO BÁC SĨ ĐA KHOA

VÀ CÁC ĐỐI TƯỢNG BÁC SĨ CHUYÊN KHOA KHÁC

(TRỪ BS RĂNG HÀM MẶT)

Trang 2

TÊN MÔN HỌC: MÔ HỌC VÀ PHÔI THAI HỌC

5 Mô tả được sự hình thành và phát triển bình thường của một số cơ quan

6 Giải thích được sự hình thành một số dị dạng bẩm sinh thường gặp

Trang 3

Đạt được những mục tiêu trên, sinh viên sẽ có những kiến thức cơ sở để học cácmôn cơ sở khác và các môn y học lâm sàng; tạo điều kiện để sinh viên có thể đọc cáctài liệu chuyên ngành Mô - Phôi học.

Nội dung:

lên lớp

Gi ờ tự đoc

Bài 1: Mở đầu - Giới thiệu môn

học

I Bài 3: Mô liên kết 10 tiết 6 tiết 4 tiết 4 2

Bài 5: Mô thân kinh 4 tiết 2 tiết 2 tiết 1 1

Bài 6: Hệ thần kinh 4 tiết 2 tiết 2 tiết 1 1

Bài 7: Hệ tuần hoàn 4 tiết 2 tiết 2 tiết 0 2

Bài 8: Hệ bạch huyết và miễn dịch 6 tiết 4 tiết 2 tiết 2 2

Bài 9: Da và các bộ phận phụ thuộc 4 tiết 2 tiết 2 tiết 0 2

Bài 10: Hệ hô hấp 3 tiết 2 tiết 1 tiết 0 2

Bài 11: Hệ tiêu hoá 11 tiết 6 tiết 5 tiết 2 4

Bài 12: Hệ tiết niệu 3 tiết 2 tiết 1 tiết 0 2

Bài 13: Hệ nội tiết 4 tiết 2 tiết 2 tiết 0 2

II Bài 14: Hệ sinh dục nam 3 tiết 2 tiết 1 tiết 1 1

Bài 15: Hệ sinh dục nữ 3 tiết 2 tiết 1 tiết 1 1

Bài 16: Những giác quan 7 tiết 6 tiết 1 tiết 4 2

Trang 4

Bài 17: Phôi thai học đại cương 8 tiết 8 tiết 0 6 2

Bài 18: Phôi thai học Hệ tim mạch 4 tiết 4 tiết 0 4 0III Bài 19: Phôi thai học Hệ tiêu hoá 2 tiết 2 tiết 0 2 0

Bài 20: Phôi thai học Hệ tiêt niệu 2 tiết 2 tiết 0 2 0

Bài 21: Phôi thai học Hệ sinh dục 4 tiết 4 tiết 0 2 2 Tổng cộng 98 tiết 66 tiết 32 tiết 36 30

Trang 5

BÀI 1: MỞ ĐẦU – GIỚI THIỆU MÔN HỌC

Số tiết: 1 Lý thuyết: 1 Thực hành: 0

Mục tiêu học tập

1. Giới thiệu về Bộ môn Mô học và Phôi thai học

2. Giới thiệu nội dung môn Mô học và Phôi thai học

Nội dung:

1. Giới thiệu địa điểm, nhân sự, đối tượng giảng dạy, hoạt động khoa học và phục

vụ bệnh nhân của Bộ môn.

2. Các khái niệm và nội dung trong học phần Mô-Phôi.

2.1. Khái niệm và nội dung học môn Mô học

- Mô học là gì, nội dung gồm mô đại cương và mô cơ quan

- Mô là gì?

- Ở người có mấy loại mô?

- Cơ quan, hệ cơ quan là gì?

- Các đơn vị thường sử dụng trong Mô học

2.2. Khái niệm và nội dung môn Phôi thai học

- Phôi thai học là gì?

- Nội dung gồm Phôi thai học đại cương và Phôi thai học cơ quan

Phương pháp dạy học:

- Thuyết trình

- Sử dụng phương tiện nghe nhìn

Phương pháp lượng giá: Trắc nghiệm

Trang 6

3. Tài liệu tham khảo: A textbook of Histology, tác giả Bloom và Fawcett, xuất bản 1994.

1. Nêu được định nghĩa, nguồn gốc và chức năng của biểu mô

2. Nêu được những tính chất và đặc điểm chung của biểu mô

3. Nêu được các nguyên tắc phân loại biểu mô Mô tả được đặc điểm cấu tạo và vịtrí trong cơ thể của từng loại biểu mô

Nội dung:

Kiến thức

1. Đại cương:

1.1. Định nghĩa biểu mô.

1.2. Nguồn gốc của biểu mô.

1.3. Chức năng của biểu mô.

2. Những tính chất và đặc điểm chung của biểu mô:

2.1. Tính chất chung

- Các tế bào nằm sát nhau

- Kích thước và hìng dáng phụ thuộc vào vị trí và chức năng

- Được ngăn cách với mô liên kết bởi màng đáy

Trang 7

- Các cấu trúc đặc biệt ở cực ngọn của tế bào.

- Các cấu trúc đặc biệt ở mặt bên của tế bào

- Các cấu trúc đặc biệt ở mặt đáy của tế bào

3. Phân loại biểu mô:

3.2. Biểu mô tuyến:

- Tuyến đơn bào

- Tuyến đa bào

- Tuyến ngoại tiết

- Tuyến nội tiết

- Quan sát thành ống góp được cấu tạo bởi biểu mô vuông đơn

2. Xem tiêu bản biểu mô lát đơn

Quan sát ở vật kính x10

- Tìm vùng vỏ của thận nơi có nhiều tiểu cầu thận

- Quan sát biểu mô lát đơn phủ ngoài khoang Bowmann của tiểu cầu thận

3. Xem tiêu bản biểu mô trụ đơn

3.1. Quan sát ở vật kính x10

- Tìm các nhung mao ruột

Trang 8

- Quan sát biểu mô trụ đơn phủ ngoài các nhung mao ruột.

4. Xem tiêu bản biểu mô trụ giả tầng có lông chuyển

- Tìm mặt trong của thành khí quản

- Quan sát biểu mô phủ khí quản

5. Xem tiêu bản biểu mô lát tầng không sừng hóa

- Tìm biểu mô phủ thực quản

- Quan sát cấu trúc biểu mô lát tầng không sừng hóa của thực quản

6. Xem tiêu bản biểu mô lát tầng sừng hóa

Trang 9

Tài liệu học tập:

1.Giáo trình “Mô học” Chủ biên: GS TS Trịnh Bình, nhà xuất bản Y học 2015

2.Giáo trình “Thực hành Mô học” Chủ biên: PGS TS Nguyễn Thị Bình, 2015

3.Tài liệu tham khảo: A textbook of Histology, tác giả Bloom và Fawcett, xuất bản năm1994

3. Nêu những căn cứ phân loại mô liên kết chính thức và nêu tên mỗi loại

4. Mô tả được thành phần cấu tạo chung và nêu căn cứ phân loại mô sụn

5. Mô tả được cấu tạo, nêu vị trí và chức năng của 3 loại sụn

6. Trình bày được những cách phát triển của mô sụn

7. Mô tả được cấu tạo hình thái của: chất căn bản, thành phần sợi, các tế bào môxương, màng xương và tuỷ xương

8. Nêu căn cứ phân loại và nêu đặc điểm cấu tạo hình thái của xương cốt mạc, xươngđặc, xương xốp

9. Mô tả được cấu tạo vi thể của xương dài, xương xốp, xương dẹt

Trang 10

10. Trình bày được diễn biến của các giai đoạn cốt hóa trực tiếp và cốt hóa trên

mô hình sụn

2 Thực hành

1. Nhận biết được đặc điểm cấu tạo của tế bào sợi, tế bào nội mô, tế bào mỡ, tươngbào và tế bào lympho

2. Nhận biết được đặc điểm cấu tạo của sợi collagen, sợi chun và sợi võng

3. Nhận biết được các thành phần của sụn trong: Màng sụn, chất căn bản sụn, tế bàosụn và cách phát triển của sụn

4. Nhận biết được đặc điểm và cấu tạo của xương Havers đặc; xương Havers xốp

Trang 11

- Tìm tế bào sợi ngay dưới biểu bì (chân bì).

- Tìm tế bào nội mô ở thành mao mạch máu

Trang 12

2.2. Quan sát ở vật kính x40:

- Quan sát hình thái tế bào mỡ

3. Xem tiêu bản tương bào và lympho bào

- Tìm vị trí có nhiều tương bào và tế bào lympho

3.2. Quan sát ở vật kính x 40:

- Quan sát hình thái tương bào và tế bào lympho

4. Xem tiêu bản sợi chun và sợi collagen.

- Nhận biết được đặc điểm cấu tạo sợi collagen, sợi chun

- Phân biệt được 2 loại sợi: Sợi collagen và sợi chun

5. Xem tiêu bản sợi võng

- Nhận biết được đặc điểm cấu tạo của sợi võng

- Phân biệt được sợi võng, sợi chun và sợi collagen

- Nhận biết được đặc điểm cấu tạo của sợi võng

- Phân biệt được sợi võng, sợi chun và sợi collagen

6. Xem tiêu bản sụn trong

Trang 13

- Tìm hệ thống Havers điển hình, hệ thống Havers trung gian, hệ thống cốt mạc trung gian.

- Phân biệt được đặc điểm cấu tạo của các hệ thống Havers

8. Xem tiêu bản xương Havers xốp

2. Sách tham khảo: Mô học, Chủ biên: PGS.TS Trịnh Bình, PGS.BS Phạm Phan Địch, BSCKII Đỗ Kính, Nhà xuất bản Y học- năm 2002

3. Tài liệu tham khảo: A textbook of Histology, tác giả Bloom và Fawcett, xuất bản 1994

Trang 14

1. Nêu được những đặc điểm chung và phân loại cơ.

2. Mô tả được cấu tạo vi thể, siêu vi thể của một sợi cơ vân

3. Mô tả được cấu tạo của bắp cơ vân

4. Mô tả được cấu tạo vi thể của một sợi cơ tim

5. Mô tả được đặc điểm cấu tạo hình thái vi thể mô nút của tim

6. Mô tả được cấu tạo vi thể của một sợi cơ trơn, và cấu tạo của mô cơ trơn

1.1. Sợi cơ vân

1.2. Mô cơ vân

Trang 15

3. Cơ trơn

3.1. Sợi cơ trơn

3.2. Mô cơ trơn

- Quan sát cấu trúc của cơ trơn: Lớp cơ cắt dọc, lớp cơ cắt ngang

2. Xem tiêu bản cơ vân

.1. Quan sát ở vật kính x10:

- Tìm, phân biệt những bó sợi cơ cắt dọc, những bó sợi cơ cắt ngang

2. Quan sát ở vật kính x40:

- Quan sát cấu trúc của sợi cơ, đặc biệt là những vân ngang

3. Xem tiêu bản cơ tim

Trang 16

2.Thực hành:

- Hình thức: thi chạy trạm

- Phương pháp: chẩn đoán tiêu bản mô học trên kính hiển vi

1. Mô tả được cấu tạo vi thể của nơron

2. Mô tả được cấu tạo của sợi nhánh, sợi trục

3. Mô tả được cấu tạo, nêu cơ chế hình thành sợi thần kinh không myelin và cómyelin

4. Mô tả cấu tạo của synap hóa học

5. Kể tên các loại tế bào thần kinh đệm

Trang 17

2.1. Nơron: thân, các nhánh, các loại sợi thần kinh, synap hóa học

2.2. Tế bào thần kinh đệm: phân loại, kể tên.

2.3. Khái niệm về dẫn truyền xung động thần kinh

Trang 18

1.Giáo trình “Mô học” Chủ biên: GS TS Trịnh Bình, nhà xuất bản Y học 2015.

Trang 19

BÀI 6: HỆ THẦN KINH

1 Kiến thức

1. Mô tả được cấu tạo vi thể tủy sống

2. Mô tả được cấu tạo vi thể tiểu não

3. Kể tên các lớp chất xám đại não

4. Nêu được cấu tạo của dây thần kinh, bản vận động ở cơ vân, tận cùng thần kinhcảm giác có vỏ bọc

5. Mô tả được cấu tạo của màng não tủy

1.1. Cấu tạo vi thể tủy sống, tiểu não, đại não

1.2. Cấu tạo vi thể dây thần kinh, tận cùng thần kinh vận động, tận cùng thần

- Nhận biết cấu tạo mô học của chất xám và chất trắng

2. Quan sát tiêu bản tiểu não.

- Xác định lá tiểu não

Trang 20

- Quan sát các thành phần của chất xám và chất trắng.

- Nhận biết rõ hơn các thành phần đã mô tả ở vật kính x10

3. Quan sát tiêu bản dây thần kinh não tủy

Trưởng Bộ môn Giảng viên biên soạn

Trang 21

TS Nguyễn Mạnh Hà TS Ngô Duy Thìn

BÀI 7: HỆ TUẦN HOÀN

Mục tiêu học tập: Sau khi học xong bài này sinh viên có khả năng

1 Kiến thức

1. Mô tả được cấu tạo chung của mao mạch máu

2. Nêu được đặc điểm cấu tạo và vị trí trong cơ thể của 3 loại mao mạch máu

3. Mô tả được cấu tạo các lớp của thành động mạch Nêu được những điểm khác nhaugiữa động mạch cơ và động mạch chun

4. So sánh được sự giống nhau và khác nhau về cấu tạo của động mạch và tĩnh mạch.Liên hệ với chức năng của chúng trong hệ tuần hoàn máu

5. So sánh được những đặc điểm cấu tạo của hệ tuần hoàn bạch huyết với hệ tuầnhoàn máu

- Đặc điểm cấu tạo thành động mạch

- Phân loại động mạch: động mạch cơ và động mạch chun

Trang 22

1.3. Tĩnh mạch

- Đặc điểm cấu tạo của thành tĩnh mạch

1.4. So sánh đặc điểm cấu tạo động mạch và tĩnh mạch.

2. Hệ tuần hoàn bạch huyết

.1. Mao mạch bạch huyết

- Đặc điểm cấu tạo thành của mao mạch bạch huyết

2.2. Mạch bạch huyết

- Đặc điểm cấu tạo thành của mao mạch bạch huyết

3. So sánh đặc điểm cấu tạo của hệ tuần hoàn bạch huyết với hệ tuần hoàn máu Thực hành:

1. Xem tiêu bản mao mạch máu

- Tìm các mao mạch máu trong mô liên kết ở chân bì

- Quan sát cấu trúc thành mao mạch máu

2. Xem tiêu bản động mạch cơ, tĩnh mạch cơ

Phương pháp lượng giá:

1.Lý thuyết: thi trắc nghiệm

Trang 23

2.Thực hành:

- Hình thức: thi chạy trạm Nội dung: chẩn đoán tiêu bản mô học trên kínhhiển vi

1.Giáo trình “Mô học” Chủ biên: GS.TS Trịnh Bình, nhà xuất bản Y học 2015

4.Giáo trình “Thực hành Mô học” Chủ biên: PGS.TS Nguyễn Thị Bình, 2015

Trưởng Bộ môn

TS Nguyễn Mạnh Hà

Giảng viên biên soạnThS Nguyễn Phúc Hoàn

Trang 24

BÀI 8 : HỆ BẠCH HUYẾT MIỄN DỊCH

1. Kiến thức:

1. Mô tạo được cấu tạo và nêu vị trí của nang bạch huyết

2. Mô tả được cấu tạo và chức năng của hạnh nhân

3. Mô tả được cấu tạo và chức năng của hạch bạch huyết

4. Mô tả được cấu tạo và chức năng của lách

5. Mô tả được cấu tạo và chức năng của tuyến ức

Hệ thống mạch máu ở tuỷ xương và đặc điểm cấu tạo xoang mạch

Khoang tạo máu của tuỷ xương

3. Tuyến ức

3.1. Cấu tạo

3.2. Sự thoái hoá của tuyến ức

Trang 25

7. Vòng bạch huyết quanh họng

7.1.Hạnh nhân lưỡi7.2.Hạnh nhân khẩu cái7.3.Hạnh nhân họng

- Tìm các tế bào miễn dịch trong nang bạch huyết

- Tìm và phân biệt các xoang bạch huyết trong hạch

2. Xem tiêu bản lách

- Tìm và quan sát thành phần mô chống đỡ trong lách

- Phân biệt tủy trắng và tủy đỏ của lách

- Nhận biết cấu tạo tủy trắng và tủy đỏ của lách

3. Xem tiêu bản tuyến ức

- Phân biệt 2 vùng: vùng vỏ và vùng tủy của tiểu thùy tuyến ức

Trang 26

- Tìm được các tế bào hình sao, tế bào tuyến ức và tiểu thể Hassall.

Trưởng Bộ môn

TS Nguyễn Mạnh Hà

Giảng viên biên soạn

ThS Đào Thị Thúy Phượng

BÀI 9 DA VÀ CÁC BỘ PHẬN PHỤ THUỘC DA

Trang 27

Mục tiêu học tập: Sau khi học xong bài này sinh viên có khả năng

Kiến thức

1. Mô tả được cấu tạo và chức năng của da

2. Mô tả được cấu tạo và chức năng của tuyến mồ hôi

3. Mô tả được cấu tạo và chức năng của tuyến bã

Trang 28

Trang 30

BÀI 10: HỆ HÔ HẤP

1.Kiến thức:

1. Mô tạo được cấu tạo đại cương của phổi

2. Mô tả được cấu tạo chung của các đường dẫn khí trong và ngoài phổi Liên

hệ với chức năng sinh lý của chúng

3. Mô tả được cấu tạo vi thể và siêu vi thể của một tiểu thùy phổi Liên hệ vớichức năng sinh lý của nó

4. Phần hô hấp của phổi

4.1. Tiểu phế quản hô hấp

4.2. Ống phế nang, tiền đình phế nang, túi phế nang

4.3.

Trang 31

Định dạng
Số trang	56
Dung lượng	140,16 KB