Bài ca ngắn đi trên bãi cát

Những khó khăn và thử thách trong cuộc sống của tác giả.. Con đ ờng đời, con đ ờng đi tìm công danh, thi thố tài năng đầy nhọc nhằn, khó khăn, mờ mịt của tác giả cũng nh những trí thức đ

Kiểm tra bài cũ

Nhận định nào sau đây đúng với từ “ Ngất ng ởng” trong tác phẩm “Bài ca ngất

ng ởng” của Nguyễn Công Chứ?

A Một dáng đứng lắc l , nghiêng ngả, không vững

i/ Tìm hiểu chung

1, Tác giả

- Tự: Chu Thần, hiệu: Cúc Đ ờng, Mẫn Hiên.

- Quê: Làng Phú Thị, huyện Gia Lâm, tỉnh Bắc Ninh.

- Gia đình: Nho giáo.

- Bản thân: Tài năng, bản lĩnh, khí phách hiên ngang, t t ởng tự do phóng khoáng, nhận thức tiến bộ, chống lại triều đình

2, Tác phẩm

- Số l ợng tác phẩm lớn

(gần 1400 bài thơ, hơn 20 bài văn xuôi)

- Thơ của ông bộc lộ thái độ phê phán mạnh mẽ chế độ

phong kiến trì trệ, bảo thủ và chứa đựng t t ởng khai

sáng, đổi mới xã hội

(1809? -1855)

i/ T×m hiÓu chung

1, T¸c gi¶

2,T¸c phÈm

3, Bµi th¬: Bµi ca ng¾n ®i trªn b·i c¸t

A, Hoµn c¶nh s¸ng t¸c.

i/ T×m hiÓu chung

1, T¸c gi¶

2,T¸c phÈm

3, Bµi th¬: Bµi ca ng¾n ®i trªn b·i c¸t

A, Hoµn c¶nh s¸ng t¸c.

- Khi t¸c gi¶ vµo HuÕ dù thi Héi ph¶i ®i qua nhiÒu tØnh miÒn

Trung ®Çy c¸t tr¾ng.

B, ThÓ lo¹i.

- ThÓ hµnh: cã tÝnh chÊt tù do phãng kho¸ng, kh«ng gß bã vÒ niªm luËt, sè c©u, vÇn ®iÖu

C, Bè côc

- §o¹n 1:(4 dßng ®Çu) H×nh ¶nh b·i c¸t vµ ng êi ®i trªn b·i c¸t.

- §o¹n 2:(6 dßng gi÷a) T©m sù vµ t©m tr¹ng cña ng êi ®i trªn b·i c¸t.

- §o¹n 3:(6 dßng cuèi) TiÕng ca vÒ con ® êng cïng.

Hình ảnh bãi cát trong bốn dòng thơ đầu t ợng tr ng cho điều gì?

a Những khó khăn và thử thách trong cuộc sống của tác giả.

b Những hiểm nguy mà tác giả và trí thức đ ơng thời phải đối mặt trong cuộc sống.

c Con đ ờng đời, con đ ờng đi tìm công danh, thi thố tài năng đầy nhọc nhằn, khó khăn, mờ mịt của tác giả cũng nh những trí thức đ ơng thời

d Cái đích mà tác giả cũng nh tri thức đ ơng thời v ơn tới

c Con đ ờng đời, con đ ờng đi tìm công danh, thi thố tài năng đầy nhọc nhằn, khó khăn, mờ mịt của tác giả cũng nh những tri thức đ ơng thời.

II/ Tìm hiểu văn bản

1, Hình ảnh bãi cát và ng ời đi trên bãi cát

* Hình ảnh bãi cát

- “Tr ờng sa”: Không gian: mênh mông, vô tận, hoang vắng

Thời gian: mặt trời đã lặn, chiều muộn

* Ng ời đi trên bãi cát: cô độc, khó nhọc, nặng nề, không tới đ ợc đích

* Hình ảnh bãi cát còn t ợng tr ng cho con đ ờng đi tìm công danh, thi thố tài năng

đầy nhọc nhằn, khó khăn, mờ mịt của tác giả cũng nh tri thức đ ơng thời

(Ng ời thừa, vô tri, vô giác, quay

l ng lại với cuộc đời)

2, Tâm sự và tâm trạng của ng ời đi trên bãi cát

Tại sao tác giả lại không cho phép mình đ ợc học “ tiên ông phép ngủ”?

- Từ chối “ tiên ông phép ngủ”

- Vô vàn ng ời say

(danh lợi tầm th ờng,

vinh hoa phú quý)

(công danh chân chính)

Rơi vào mâu thuẫn lớn, lấy bãi cát làm đối t ợng để tâm sự

>< cô độc, oán hận, gian nan đi tìm công danh

>< Tác giả cô độc trên bãi cát

3, Bài ca về con đ ờng cùng

- Hình ảnh tả thực: con đ ờng đi đầy trở ngại khó khăn

- Hình ảnh t ợng tr ng: con đ ờng công danh mà tác giả đang theo đuổi bị rơi vào tuyệt vọng,

bế tắc

=> Không đi tiếp, không quay lại, không học phép ngủ của tiên ông, không quay l ng lại với cuộc

đời >< giữ cho mình tâm hồn thanh cao, khát vọng hoài bão lớn -> “ đ ờng cùng”

Bình D ơng, Bồ Bản vô Nghiêu thuấn

Mục Dã, Minh Điền hữu Võ Thang

(ở Bình D ơng, Bồ Bản không có những ông vua nh Nghiêu Thuấn

ở Mục Dã, Minh Điền có ng ời chống lại nh Võ Thang)

Ng ời đi trên bãi cát rơi vào cảnh ngộ nh thế nào?

2, Nội dung

Bài thơ đã biểu lộ sự chán ghét của tác giả đối với con đ ờng danh lợi tầm th ờng, và niềm khát khao thay đổi cuộc sống.

Những đặc sắc về nghệ thuật của tác phẩm?

a Từ nghệ thuật miêu tả chân thực tác giả đã tạo ra những biểu t ợng nghệ thuật đầy ý nghĩa.

b Tạo những cặp đối lập.

c Dùng nhiều đại từ nhân x ng khác nhau.

d Nhịp thơ có sự thay đổi phù hợp với cảm xúc, tâm trạng.

e Tất cả các đáp án trên.

III/ Tổng kết

1, Nghệ thuật

-Từ nghệ thuật miêu tả chân thực tác giả đã tạo ra những biểu t ợng nghệ thuật đầy ý nghĩa.

- Tạo những cặp đối lập.

- Dùng nhiều đại từ nhân x ng khác nhau.

- Nhịp thơ có sự thay đổi phù hợp với cảm xúc, tâm trạng.

e Tất cả các đáp án trên.

Bài tập về nhà

1 Tìm hiểu những bài thơ có cùng chủ đề với bài thơ “ Bài ca ngắn đi trên bãi cát”

2 Qua bài thơ này, anh(chị) hãy lí giải vì sao Cao Bá Quát đã tham gia khởi nghĩa chống nhà Nguyễn?