Ca dao than thân - yêu thương - tình nghĩa

 Nội dung: Ca dao phản ánh tâm tư, tình cảm, thế giới tâm hồn của con người.. TÌM HIỂU VĂN BẢNCa dao than thân Ca dao yêu thương – tình nghĩa... -Nội dung: than thở về nỗi khổ, số phận

TRƯỜNG THPT NGUYỄN HỮU TIẾN

TỔ VĂN

• BÀI GIẢNG RÚT KINH NGHIỆM:

• CA DAO THAN THÂN

• YÊU THƯƠNG

• TÌNH NGHĨA

• LỚP 10A2 – TIẾT 2 – NGÀY 07.11.2007

• GIÁO VIÊN THỰC HIỆN:ĐẶNG HOÀNG MAI

A TÌM HIỂU CHUNG

 Khái niệm: Ca dao là những tác phẩm trữ tình dân gian Ca dao là lời thơ của bài hát dân gian (dân ca).

 Nội dung: Ca dao phản ánh tâm tư, tình cảm, thế giới tâm hồn của con người.

 Phân loại (theo chủ đề):

Ca dao than thân.

Ca dao yêu thương – tình nghĩa.

Ca dao hài hước, trào phúng.

B TÌM HIỂU VĂN BẢN

Ca dao than thân

Ca dao yêu thương – tình nghĩa

1/ Bài 1, 2:

- Nhân vật trữ tình: cô gái

- Tâm trạng: buồn - lo

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1/ Bài 1, 2:

a Điểm chung:

-Hình thức:

+Mô típ mở đầu :“Thân em”

+Nghệ thuậtù: so sánh

+Hình ảnh ẩn dụ lấy từ cuộc sống đời thường:

“tấm lụa,”củ ấu” -> người nghe dễ cảm nhận, đồng cảm.

-Nội dung: than thở về nỗi khổ, số phận của

người phụ nữ , đồng thời là lời khẳng định sắc đẹp, phẩm hạnh của chính mình.

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1/ Bài 1, 2:

a Điểm chung

b Sắc thái riêng:

- “Tấm lụa đào”:

Giá trị, phẩm chất: người thiếu nữ ý thức được

sắc đẹp, tuổi xuân của mình

Số phận: chông chênh, không biết sẽ vào tay ai.

 Nỗi đau xót của người thiếu nữ khi vừa bước vào

lứa tuổi đẹp nhất của cuộc đời là nỗi lo cho thân phận : không thể làm chủ được tương lai và số

phận của mình.

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1/ Bài 1, 2:

a Điểm chung

b Sắc thái riêng:

- “Tấm lụa đào”:

- “Củ ấu gai”:

Giá trị, phẩm chất: Ngọt, bùi  Lời bộc bạch, khẳng

định giá trị thực – giá trị bản chất bên trong không dễ nhận ra, không được ai biết đến.

Số phận: không người quan tâm, để ý.

 Trong sự khẳng định là nỗi ngậm ngùi, xót xa cho thân phận của người con gái khao khát tình yêu và hạnh phúc lứa đôi

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Đặc điểm ca dao:

 Sử dụng biện pháp tu từ so

sánh.

 Sử dụng nhiều hình ảnh ẩn dụ gần gũi với tự nhiên, cuộc sống.

• Khăn thương nhớ ai

• Khăn rơi xuống đất

• Khăn thương nhớ ai

• Khăn vắt lên vai

• Khăn thương nhớ ai

• Khăn chùi nước mắt

• Đèn thương nhớ ai

• Mà đèn không tắt

• Mắt thương nhớ ai

• Mắt ngủ không yên

• Đêm qua em những lo phiền

• Lo vì một nỗi không yên một bề

- Nhân vật trữ tình: Cô gái

- Tâm trạng: Thương nhớ – ưu phiền

2 Bài 4:

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

- Những hình ảnh thể hiện tâm trạng:

Khăn Thương nhớ Thương nhớ – rơi – vắt lên vai

Thương nhớ – chùi nước mắt

Đèn Không tắt

Mắt Ngủ không yên

Sử dụng nghệ thuật nhân hoá và hoán dụ.

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

- Đại từ phiếm chỉ:

không sao bày tỏ cùng người thương

- Câu hỏi tu từ – liên tiếp:

- Lặp cấu trúc : tô đậm, khắc sâu nỗi nhớ thương.

ai

Hỏi

KhănĐènMắt

Tự hỏi lòng mình

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Những lo phiền của cô gái cũng là vì

Giãi bày trực tiếp

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1 Nội dung:

Ca dao diễn tả đời sống tâm hồn, tư tưởng, tình cảm của nhân dân trong các quan hệ gia đình, xã hội,….

2 Nghệ thuật:

Hình thức: lặp lại mô típ mở đầu

Thường mượn những hình ảnh tượng trưng để bộc lộ

tình cảm – tình cảm được bộc lộ kín đáo, tế nhị

Sử dụng nhiều biện pháp tu từ: so sánh, ẩn dụ, hoán dụ Thể thơ: chủ yếu sử dụng thể thơ lục bát, song thất lục bát,vãn bốn,…

III ĐẶC ĐIỂM CA DAO

CÁC EM NHỚ HỌC BÀI VÀ CHUẨN BỊ PHẦN CÒN LẠI CỦA BÀI”CA DAO

THAN THÂN - YÊU THƯƠNG - TÌNH

NGHĨA”: BÀI CA DAO THỨ BA,THỨ

NĂM VÀ THỨ SÁU

CHÂN THÀNH CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ!