Tranh Đông Hồ

Tranh Đông Hồ _một nét đẹp dân tộc Việt III.. Xưa kia tục gọi là Đông Mại, hay làng Mái, thường hay nhắc tới trong câu ca dao quen thuộc : “ Hỡi cô thắt dải lưng xanh Có về làng Mái vớ

Tranh §«ng Hå

Giới thiệu chung

I Tranh Đông Hồ _lịch sử hình thành và

những b ớc thăng trầm

II Tranh Đông Hồ _một nét đẹp dân tộc Việt III Vấn đề bảo tồn và phát triển

I Tranh §«ng Hå_ lÞch sö h×nh thµnh vµ nh÷ng b íc th¨ng trÇm

Giíi thiÖu vÒ tranh §«ng Hå

- Làng Đông Hồ là một làng nhỏ ven sông Đuống, cách Hà Nội 40km, nay thuộc xã Song Hồ, huyện Thuận Thành, Bắc Ninh Xưa kia tục gọi là Đông Mại, hay làng Mái, thường hay nhắc tới trong câu ca dao quen thuộc :

“ Hỡi cô thắt dải lưng xanh

Có về làng Mái với anh thì về Làng Mái có lịch có lề

Có ao tắm mát có nghề làm tranh”

- Tranh Đông Hồ tên đầy đủ là tranh khắc gỗ dân gian Đông

Hồ nổi tiếng từ thế kỉ 16, phát đạt liên tục nhiều đời, và được nhân dân ta lưu giữ cho đến ngày nay như một nét văn hoá truyền thống.

• GĐ1: Từ thế kỉ XIX đến năm 1944 là giai đoạn cực thịnh

của làng tranh

• GĐ2: Trong những năm kháng chiến chống Pháp làng tranh

Đông Hồ bị giặc tàn phá tan hoang, nghề làm tranh của làng cũng bị gián đoạn

• GĐ3: Hoà bình lập lại nhiều cơ sở làm tranh đ ợc khôi phục

• GĐ4: Từ 1985 đến 1990 do tác động của kinh tế thị truờng việc làm tranh Đông Hồ gặp rất nhiều khó khăn

• Hiện nay tranh Đông Hồ đang đ ợc khôi phục trở lại

1 Đề tài tranh rất phong phú, phản ánh nhiều mặt của đời sống xã hội Đặc biệt tập trung vào đời sống của làng quê Việt Nam Nhìn chung tranh

Đông Hồ có 4 đề tài chính:

Tranh thờ Tranh chúc tụng Tranh sinh hoạt Tranh truyện và tranh lịch sử

TiÕn léc TiÕn tµi

Tranh sinh ho¹t

2 Kü thuËt lµm tranh

• ChÊt liÖu lµm tranh ® îc lÊy tõ tù nhiªn

• Tranh Đông Hồ in trên giấy điệp Giấy điệp là

loại giấy dó dai bền, có phủ lớp bột trắng mịn óng ánh nghiền từ vỏ điệp (loài hến biển), quấn với hồ nếp loãng, quét lên giấy bằng cái thép dẹt, rộng bản, kết bằng lá thông Nhờ đó, tạo được những vệt dài trông như thớ giấy với 1 vẻ đẹp đặc trưng

• Mực in tranh được sản xuất thủ công tại chỗ từ vật liệu dễ kiếm,

dễ chế biến Màu đen là than lá tre, xanh (lá chàm), vàng tươi

(hoa hoè hay hạt dành dành), đỏ tươi (bột son tán mịn), đỏ thắm

(gỗ vang).Mực trắng chế từ phấn

vỏ điệp Mỗi vị luyện với hồ nếp, quấn nhuyễn thật kĩ, gọi là thuốc cái, rất bền màu.

B¶n in kh¾c gç

B¶n in kh¾c gç cã hai lo¹i do chÝnh tay c¸c nghÖ nh©n

u tó nhÊt trong lµng lµm tõ nh÷ng buæi s¬ khai cña lµng tranh

C«ng phu lµm tranh

Gåm ba b íc

B íc 1: kh¾c tranh trªn b¶n gç

B íc 2: S¬n hå lªn giÊy ph¬i giÊy cho

kh« QuÕt ®iÖp råi l¹i ph¬i cho kh« líp ®iÖp

B íc 3: In tranh (cã bao nhiªu mµu th× in bÊy

nhiªu lÇn )

Những nét đặc sắc của

tranh Đông Hồ

• Tranh Đông Hồ chứng tỏ sự thống nhất hoàn chỉnh

trong nếp sống và lao động truyền thống của dân tộc , mang bản chất dân tộc

• Tranh Đông Hồ hồn nhiên , trực cảm Đạo đức ,cái

hay, cái đẹp hoà giữa ý tứ , màu sắc, nét vẽ

• Hình t ợng trong tranh có sức khái quát cao

• Bố cục tranh theo lối ớc lệ thuận mắt phong phú

• Nguyên liệu , hoạ phẩm lấy từ thiên nhiên

• HiÖn nay nghÒ lµm tranh §«ng Hå ®ang ngµy

bÞ mai mét Ng êi §«ng Hå hÇu nh kh«ng cßn lµm tranh n÷a mµ chuyÓn sang lµm hµng m·

• Tr íc ®©y cã 17 dßng hä lµm tranh nay chØ cßn l¹i 2 dßng hä lµ NguyÔn §¨ng vµ NguyÔn H÷u

Làng tranh nay đã đổi nghề Chuyển sang hàng mã còn gì hỡi anh

• Cơn lốc thị tr ờng hôm nay đã làm cho tranh

Đông Hồ không còn mang tính thuần Việt nh

x a nữa , mà đang bị th ơng mại hoá.Đến mỗi

phiên chợ tranh làng Hồ hiện nay ta không còn thấy những cảnh tấp nập ng ời mua bán, không còn cảnh ng ời ng ời mua bán, nhà nhà a chuộng tranh nh x a nữa.

Làng tranh Đông Hồ và sự bảo tồn

• Làng tranh Đông Hồ hiện còn hai dòng họ Nguyễn Đăng và Nguyễn Hữu vẫn bền lòng với nghề tranh

• Ông Nguyễn Hữu Sam hiện còn giữ khoảng 600 bản khắc

gỗ in tranh

• Cụ Nguyễn Đăng Chế hiện

đang l u giữ những bộ ván in

có niên đại trên 150 năm

• §Ó b¶o l u nh÷ng gi¸ trÞ cao

quý cña tranh §«ng Hå hai

nghÖ nh©n NguyÔn §¨ng ChÕ

vµ NguyÔn H÷u Sam ®ang

g¾ng søc truyÒn nghÒ cho hai

con trai lµ NguyÔn §¨ng

T©m ,NguyÔn H÷u Qu¶ vµ

toµn thÓ c¸c con ch¸u trong

dßng hä

NguyÔn H÷u Qu¶

Con trai «ng NguyÔn H÷u Sam

NHà n ớc với việc bảo tồn và

phát triển tranh Đông Hồ

• Đảng và nhà n ớc cũng ban hành những chính

sách đầu t để khôi phục và gìn giữ nét văn hoá của cha ông

• Cụ thể nh đã tổ chức những triển lãm về tranh

Đông Hồ Cho in tranh Đông Hồ trong những

đầu sách quý của văn hoá Việt Nam Ra sức

quảng bá với tất cả các n ớc trên thế giới Và đặc biệt dành một vị trí quan trọng cho tranh Đông

Hồ trong hội chợ làng nghề đầu năm 2007.

• Theo báo Hà Nội mới số xuân cho

biết : Đầu năm 2008 ông Nguyễn

Đăng Tâm đã sang Nhật theo lời mời của cơ quan văn hoá Nhật

Điều này cho thấy sức sống của tranh

Đông Hồ đã v ợt qua ranh giới của bờ cõi để đến với mọi ph ơng trên thế

giới

“ DÉu cßn rÊt Ýt ng êi lµm tranh nh ng mïa

xu©n nµy dßng tranh §«ng Hå ®ang trµn ®Çy mét søc sèng míi T«i bçng nghÜ vÒ chuyÕn ®i NhËt cña NguyÔn §¨ng T©m víi 20 kg tranh Mïa x©n nµy ch¾c ë mét gãc trêi Phï Tang sÏ s¸ng bõng rùc rì s¾c ®iÖp cña mét lµng tranh

(TrÝch lêi PV TrÇn C«ng HuyÒn trong bµi b¸o “Søc sèng mét dßng tranh” b¸o Hµ Néi míi sè xu©n MËu Tý)

• Mỗi ng ời dân Việt Nam cần phải tích cực tìm hiểu và trân trọng nét đẹp văn hoá bởi đó chính

là hồn cốt dân tộc, là cội nguồn, là chúng ta

• Đặc biệt là sinh viên s phạm_là những thầy cô giáo t ơng lai chúng ta cần phải tích cực hơn,

nhận thức sâu sắc hơn nữa những giá trị cao

quý đó để truyền lại cho thế hệ sau và sau nữa biết yêu quý những nét đẹp văn hoá truyền

thống của dân tộc