Tôi thấy nếu tiết học được dạy bằng bài giảng điêên tử trình chiếu có sử dụng các phần mềm hỗ trợ thì học sinh học sôi nổi hơn, hứng thú hơn, nhớ bài lâu hơn những tiết dạy bằng phấn t
Trang 2A Phần mở đầu
I/ Lý do chọn chuyên đề:
* Tầm quan trọng của công nghệ thông tin:
Trong thời đại của chúng ta, sự bùng nổ CNTT
đã tác động lớn đến công cuộc phát triển kinh tế
xã hội người Đảng và Nhà nước đã xác định rõ ý nghĩa và tầm quan trọng của tin học và CNTT,
truyền thông cũng như những yêu cầu đẩy mạnh của ứng dụng CNTT, đào tạo nguồn nhân lực
đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH, mở cửa và hội
nhập, hướng tới nền kinh tế tri thức của nước ta nói riêng - thế giới nói chung
Trang 3Chính vì xác định được tầm quan trọng đó nên Nhà nước ta đã đưa môn tin học vào trong nhà trường và ngay từ tiểu học học sinh được tiếp xúc với môn tin học để làm quen dần với lĩnh vực CNTT, tạo nền móng
cơ sở ban đầu để học những phần nâng cao trong các cấp tiếp theo Chính vì những
lí do đó, tôi thực hiêên chuyên đề Ứng dụng CNTT để nâng cao hiê êu quả dạy và học tin học 6,7
Trang 4II Thuận lợi và khó khăn:
* Một số thuận lợi và khó khăn khi thực
hiện chuyên đề ở trường THCS Trần Hưng
Đạo, Đại Lôêc , Quảng Nam
1 Thuận lợi:
* Nhà trường:
- Tuy môn Tin học mới chỉ là môn học tự
chọn nhưng nhà trường đã tạo điều kiện để học sinh có thể học từ khối lớp 6, tạo điều
kiện sắm sửa máy móc, trang thiết bị phục vụ cho việc dạy và học môn Tin học.
Trang 5- Được sự ủng hộ của các cấp Uỷ Đảng - UBND - các ban ngành, phụ huynh toàn
trường hỗ trợ về cả tinh thần cũng như cơ
sở vật chất cho nhà trường.
* Giáo viên:
Giáo viên được đào tạo đạt chuẩn
chuyên ngành về tin học để đáp ứng yêu
cầu cho dạy và học môn tin học trong bậc THCS.
* Học sinh:
Trang 6Vì là môn học trực quan, sinh động, môn học khám phá những lĩnh vực mới nên học sinh rất hứng thú học, nhất là những tiết
Trang 72 Khó khăn:
Nhà trường đã có một phòng máy vi tính để
cho học sinh học nhưng vẫn còn hạn chế về số lượng cũng như chất lượng, mỗi ca thực hành có tới 2-3 em ngồi cùng một máy nên các em không
có nhiều thời gian để thực hành làm bài tập một cách đầy đủ Hơn nữa nhiều máy cấu hình máy
đã cũ, chất lượng không còn tốt nên hay hỏng
hóc, ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng học tập của học sinh
- Các phần mềm học tập là các phiên bản
miễn phí và dùng thử nên thường bị trục trặc khi học tập
Trang 8Môn Tin học mới chỉ là môn tự chọn trong
chương trình bậc THCS, và là môn học mới nên chương trình và sự phân phối chương trình bước đầu chưa có hợp lí chưa hệ thống và đang hoàn chỉnh Một số bài nội dung ít, thời lượng nhiều và ngược lại, giáo viên tự điều chỉnh phân phối thì đôi lúc gặp trở ngại trong việc kiểm tra thực hiện chương trình
Hơn nữa khi thực hành, các máy móc cũ thường gặp sự cố, trục trặc dẫn đến học sinh thiếu máy, không thực hành được
Trang 9Đa số các em học sinh chỉ được tiếp xúc với máy vi tính ở trường là chủ yếu, do đó
sự tìm tòi và khám phá máy vi tính với các
em còn hạn chế, nên việc học tập của học sinh vẫn còn mang tính chậm chạp Một số câu hỏi HS nhận biết được câu trả lời nhưng không dám trả lời vì phải dùng các thuật ngữ tiếng Anh học sinh ngại khi đọc nên tiết học ít sôi nổi.
Trang 10B Phần nội dung:
I/ Thực trạng:
Trước khi thực hiện chuyên đề, trong năm học 2013-2014 tôi đã dạy hai khối 6, 8 thông qua giờ dạy lý thuyết, dạy thực hành, và các tiết lý thuyết kết hợp thực hành,kiểm tra bài cũ Tôi thấy nếu tiết học được dạy bằng bài giảng điêên tử (trình chiếu) có sử dụng các phần mềm hỗ trợ thì học sinh học sôi nổi hơn, hứng thú hơn, nhớ bài lâu hơn những tiết dạy bằng phấn trắng bảng đen, hình vẽ, còn so sánh với phương pháp để học
sinh thực hành và tự phát hiêên ra kiến thức thì không đảm bảo thời gian và môêt số học sinh
không tâêp trung vào trọng tâm bài học
Trang 11Đăêc biêêt, học sinh chỉ thích học thực hành
không thích học lí thuyết
II/Giải quyết vấn đề:
1 Ứng dụng bài giảng điện tử vào dạy học tin 6,8 thì:
Đối với bài giảng điê ên tử thì không xa lạ gì với mỗi giáo viên tất các môn học, đă êc biê êt là giáo viên trong huyê ên Đại Lô êc, Quảng Nam, mô êt địa phương có phong trào vâ ên dụng giáo án điê ên tử rất sôi nổi.
Trang 121 1 Giáo viên có kế hoạch bài dạy, xây dựng ý
tưởng, thiết kế bài dạy phù hợp:
Ngay từ bài học đầu tiên trong chương trình
học Tin học, giáo viên phải xác định rõ cho học
sinh nhận biết các bộ phận của máy tính và tác
dụng của các bộ phận đó bằng cách cho học sinh quan sát ngay trong giờ giảng lý thuyết, bằng
hình chụp được về phần cứng của máy tính đưa lên màn hình (đối với môêt số thiết bị không đủ
điều kiêên để mỗi HS quan sát trực tiếp được như CPU,RAM…)
Trang 131 Giáo viên có kế hoạch bài dạy, xây dựng ý
tưởng, thiết kế bài dạy phù hợp:
Ngay từ bài học đầu tiên trong chương trình
học Tin học, giáo viên phải xác định rõ cho học
sinh nhận biết các bộ phận của máy tính và tác
dụng của các bộ phận đó bằng cách cho học sinh quan sát ngay trong giờ giảng lý thuyết, bằng
hình chụp được về phần cứng của máy tính đưa lên màn hình (đối với môêt số thiết bị không đủ
điều kiêên để mỗi HS quan sát trực tiếp được như CPU,RAM…)
Trang 141.2 Giáo viên biết kết hợp giữa giờ lý thuyết và
thực hành sao cho phù hợp, không nên xem nhẹ giờ dạy lý thuyết thì mới thực hành tốt được cũng như khi học sinh thực hành tốt thì sẽ hiểu sâu hơn về lý thuyết Trong bài giảng điện tử ta có thể thực hiện được điều này
Trang 15Ví dụ2: Khi học bài các thao tác với tệp tin văn
bản Giáo viên dạy phần lưu văn bản, mở văn
bản Khi học lý thuyết để học sinh hiểu và làm
được thì các thao tác phải được hướng dẫn tâêp
trung ngay trên máy, học sinh phải thực hành tại
chỗ, thông qua một số học sinh đại diện của từng
nhóm Các thao tác mở , lưu …đều sử dụng các
từ tiếng Anh và môêt số hôêp thoại GV không thể
vẽ được trên bảng (không thực), nếu chỉ giáo
viên đọc ghi thì rất khó hiểu đến khi thực hành
học sinh lúng túng , nhưng nếu ta trình chiếu
lên bảng vài ba lần HS sẽ ghi nhớ ngay đến khi thực hành sẽ không bỡ ngỡ
Trang 161.3 Giáo viên nên tận dụng những phương tiện
sẵn có của môn tin học áp dụng vào trong giảng dạy lý thuyết để học sinh dễ quan sát và nhận
biết, giúp cho buổi học thực hành của hiệu quả
hơn Ta có thể cho một số HS thực hành ngay
trong tết lí thuyết để các HS khác theo dõi rút
kinh nghiệm, có thể những em này hướng dẫn lại các em khác trong tiết thực hành
Trang 171.4 Đối với lớp 7, khi dạy bảng tính nếu dùng
hình vẽ thì môêt bài học rất nhiều hình vẽ không thể giáo viên tự vẽ được (tốn rất nhiều thời gian, không thẩm mỹ, không thực tế) Còn nếu để HS thực hành trên máy để phát hiêên ra kiến thức thì các em phải soạn thảo mẫu trong máy trước không đủ thời gian, lạc trọng tâm bài học Nếu sử dụng bài giảng điêên tử thì giáo viên chỉ cần thao tác nhấp chuôêt thì mọi học sinh có thể quan sát phát hiêên ra kiến thức mới, và đủ thời gian để cho môêt số học sinh có thể thực hành mẫu cho các bạn khác quan sát rút kinh nghiêêm
Trang 181.5 Trong giờ thực hành giáo viên nên trình
chiếu hướng dẫn trên bảng để Hs nắm bắt thao tác và yêu cầu thực hành
Ví dụ 3: Trong bài thực hành số 3 tin học 6:
các thao tác đối với thư mục việc trình chiếu
hướng dẫn thực hiện thao tác trên bảng có tác
dụng rất lớn đối với học sinh Nếu không trình
chiếu ta phải hướng dẫn bằng cách ghi bảng rất dài dòng khó hiểu, còn để HS tự nghiên cứu thực hành thì HS thì việc vừa nghiên cứu SGK vừa
thực hành rất khó
Trang 201.6 Tận dụng những những phần mềm chụp
hình quay phim lại các thao tác thực hành để
trong qua trình giảng giáo viên đưa các hình
ảnh , đoạn phim vào minh họa cho quá trình dạy
và học làm HS hứng thú, tâêp trung hơn
Ví dụ: Để giảng các thao tác đối với bảng tính
để Hs thấy sự cần thiết phải chỉnh động rộngcuar cột và độ cao của hàng thì ta đưa hình sau cho
HS nhận xét thì sẽ chính xác và hiệu quả hơn ta vẽ lên bảng hay nhìn vào SGK
Trang 211.7 Trong các tiết bài tập: là các tiết không có nội
dung bắt buộc tùy theo từng bài, những tiết bài
tập ôn tập nên sử dụng Violet để thiết kế tiết ôn tập đa dạng kiểu bài tập tạo không khí sinh động, không nhàm chán trong tiết bài tập
Trang 222 Một số lưu khi soạn bài giảng điện tử:
2.1.Về màu sắc của nền hình :-Cần tuân thủ nguyên tắc tương phản
trình chiếu
2 3.Về cỡ chữ : Size = khoảng 24 hoặc
28
Trang 232 4 Việc lựa chọn các hiệu ứng đưa bài bài giảng điện tử phải mang tính sư phạm,
phù hợp với nội dung kiến thức và phương
pháp dạy học
Không đưa các hình ảnh (động), các dòng chữ chạy (để trang trí) vào các slide dạy học
làm HS mất tập trung, loãng nội dung
chính của bài học
2.5.Trình chiếu bài giảng điện tử :
-Khi giáo viên trình chiếu Power Point, để
học sinh có thể ghi chép kịp thì nội dung
trong mỗi slide không nên xuất hiện dày đặc cùng lúc
Trang 24Ta nên phân dòng hay phân đoạn thích hợp, cho xuất hiện theo hiệu ứng thời gian tương ứng.
-Trường hợp có nội dung dài mà nhất thiết
phải xuất hiện trọn vẹn cùng lúc, ta trích xuất
từng phần thích hợp để giảng, sau đó đưa về lại trang có nội dung tổng thể, học sinh sẽ dễ hiểu
và dễ chép hơn
-Trong tiết học, học sinh thường có sách giáo
khoa bên cạnh và dùng vở để ghi chép Khi trình chiếu Power Point và giảng bài, giáo viên nên
chú ý đến việc ghi vở của học sinh :
Trang 25Những kiến thức căn bản, thuộc nội dung giáo
khoa quy định sẽ nằm trong các slide có ký hiệu riêng Học sinh phải chép đầy đủ nội dung trong các slide này Tập hợp nội dung các slide có ký hiệu riêng tạo nên kiến thức yêu cầu tối thiểu của tiết học
- Những nội dung có tính thuyết minh, hình ảnh minh họa, mở rộng kiến thức sẽ nằm trong các slide khác, không có ký hiệu riêng Với
những slide này, học sinh tự chọn học nội dung
để chép tùy theo sự hiểu bài của mình
Trang 26- Đặc biệt, đối với môn tin học ta không nên bắt học sinh phải ghi theo mình hay sách giáo khoa Khi kiểm tra bài cũ không nên bắt học sinh phải thuộc lòng như các định lí trong Toán hay các bài thơ trong môn Ngữ văn, định luật trong Vật lí… Học sinh nêu theo cách hiểu và thực hành được
là đạt yêu cầu Do đó, trong bài giảng hạn chế
đưa ra nội dung ghi bảng nhiều
Trang 27C Kết luận:
Qua quá trình áp dụng vào giảng dạy tin học tôi thấy biện pháp áp dụng bài giảng điện tử vào việc dạy học Tin học lớp 6,7,8 đã trình bày ở trên các
em không những nắm chắc kiến thức mà còn
thấy các em học tập phấn khởi hơn, tiếp thu bài nhanh hơn, có chất lượng thực sự
Trên đây là một số biện pháp mà tôi đã áp
dụng vào dạy tin học khối 6,7,8 tuy nhiên còn
nhiều yếu tố khách quan và chủ quan, và vẫn còn nhiều mặt hạn chế Rất mong được sự đóng góp
ý kiến của đồng nghiệp để chuyên đề của tôi có hiệu quả hơn.