Bài Giảng về Sinh Lý Gan

 Mục tiêu Trình bày được đặc điểm cấu tạo của gan  Nêu được các chức năng của gan...  Muối mật Là muối Kali hoặc Natri của các acid mật liên hợp có nguồn gốc từ cholesterol  Là t

SINH

LÝ

GAN

 Mục tiêu

 Trình bày được đặc điểm cấu tạo của gan

 Nêu được các chức năng của gan

 CHỨC NĂNG CỦA GAN

 ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO CỦA GAN

 ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO CỦA GAN

 Tiểu thuỳ gan

 ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO CỦA GAN

 Tiểu thuỳ gan

Bè Remak

 ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO CỦA GAN

 ĐẶC ĐIỂM CẤU TẠO CỦA GAN

400 ml

1000 ml

 CHỨC NĂNG DỰ TRỮ

 Dự trữ máu

 Lượng máu chứa trong gan khá lớn

 Có thể giãn ra để chứa thêm 200 - 400 ml

 Khi cần thiết, gan có thể co lại, đưa một lượng máu vào hệ tuần hoàn

600 – 700 ml

 DỰ TRỮ MÁU

 DỰ TRỮ GLUCID

100 g

 Gan dự trữ glucid dưới dạng

glycogen

 Đủ cung cấp năng lượng

cho cơ thể vài giờ

 DỰ TRỮ SẮTỐng tiêu hoá

Transferrin

Apoferritin

Ferritin

 DỰ TRỮ B12

 Gan có khả năng dự trữ vài miligam B 12

 Nhu cầu của cơ thể khoảng 3 g/ngày

B12

 Ít khi thiếu máu do thiếu B 12

 Cobalt (Cyanocobalamin)

 Thiếu máu do thiếu B12

 CHỨC NĂNG TẠO MẬT

 CHỨC NĂNG TẠO MẬT

Nước Muối mật Sắc tố mật Cholesterol Muối vô cơ Acid béo Lecithin Mỡ

0,15% 0,1%

0,1%

…

 Muối mật

 Là muối Kali hoặc Natri của các acid mật

liên hợp có nguồn gốc từ cholesterol

 Là thành phần duy nhất trong dịch mật có

tác dụng tiêu hoá

Acid mật

ACID CHOLIC ACID CHENODESOXYCHOLIC Glycin, Taurin

Acid mật liên hợp

ACID GLYCOCHOLIC ACID TAUROCHOLIC

Muối mật

GLYCOCHOLAT NATRI (KALI) TAUROCHOLAT NATRI (KALI)

 Muối mật

 Nhũ tương hóa lipid

 Giúp hấp thu các sản phẩm tiêu hoá của lipid và các vitamin tan trong lipid

 Muối mật

 Chu trình ruột - gan của muối mật

 Thuốc giảm cholesterol máu

 Ỉa chảy

 Sắc tố mật

 Sắc tố mật (bilirubin trực tiếp, bilirubin kết

hợp) là một chất hình thành ở gan từ sản phẩm thoái hóa Hb trong cơ thể và sau đó được thải ra theo dịch mật

 Cho dấu hiệu để chẩn đoán tắc mật

 Sắc tố mật

Thoái hóa Hb Bilirubin tự do

Bilirubin

2UDPGA (2 uridin diphosphoglucuronid)

Bilirubin diglucuronid (Bilirubin trực tiếp)

 Sắc tố mật

Vàng da nhân

 Cholesterol

 Gan đào thải cholesterol trong dịch mật để

góp phần điều chỉnh cholesterol máu

 Cholesterol hoàn toàn không tan trong mật

 Để tan được nó phải ở dưới dạng micelle

cùng với muối mật và lecithin

 Cholesterol

 Sỏi cholesterol

 Sỏi cholesterol

Phòng ngừa

 Giảm ăn mỡ động vật

 Ăn dầu thực vật, rau

 Chất xơ trong rau ức chế hấp thu cholesterol



 Điều trị

 Ngoại khoa

Acid mật

ACID CHOLIC ACID CHENODESOXYCHOLIC Glycin, Taurin

Acid mật liên hợp

ACID GLYCOCHOLIC ACID TAUROCHOLIC

Muối mật

GLYCOCHOLAT NATRI (KALI) TAUROCHOLAT NATRI (KALI)

 CHỨC NĂNG CHỐNG ĐỘC

 Gan là một cơ quan bảo vệ cơ thể để chống

lại các tác nhân có hại

 Xâm nhập qua đường tiêu hóa

 Tạo ra do quá trình chuyển hóa

 Chức năng chống độc của gan do cả tế

bào Kupffer và tế bào gan đảm nhiệm

 CHỨC NĂNG CHỐNG ĐỘC

 Tế bào Kupffer

 CHỨC NĂNG CHỐNG ĐỘC

 Giữ lại một số kim loại nặng như đồng, chì,

thủy ngân Sau đó, sẽ thải ra ngoài qua đường mật

 Bằng các phản ứng hóa học để biến các chất

độc thành chất không độc hoặc ít độc và thải

ra ngoài qua đường mật hoặc thận

 CHỨC NĂNG CHỐNG ĐỘC

 Phản ứng tạo ure từ NH 3

 Quá trình khử amin

 Hấp thu từ ruột già vào máu

 Tế bào gan sẽ chuyển NH 3 thành ure qua chu trình ure và thải ra qua nước tiểu

Arpartat

Arginosuccinat

Arginin

 Liên hợp với glycin

 Liên hợp với acid glucuronic

 Khử độc bằng các phản ứng hoá học

Ức chế Hưng phấn

Hành động theo lý trí

 Khử độc bằng các phản ứng hoá học

Ức chế Hưng phấn

Hành động theo bản năng

 CHỨC NĂNG NỘI TIẾT

Erythropoietin

Dạng hoạt tính của vitamin D

 Tạo dạng hoạt tính của vitamin D

Tiền vitamin D 3 ở biểu bì da (7-Dehydrocholecalciferol)