LUẬN VĂN THẠC SỸ KỸ THUẬT ỨNG DỤNG GIẢI THUẬT DI TRUYỀN MỜ CHO BÀI TOÁN QUẢN LÝ HÀNG ĐỢI TÍCH CỰC AQM TRONG VIỄN THÔNG Ngành: Kỹ thuật điện tử Mã số: 605270 Học viên: Lê Hoàng N
Trang 1Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHIỆP
Trang 2LUẬN VĂN THẠC SỸ KỸ THUẬT
ỨNG DỤNG GIẢI THUẬT DI TRUYỀN MỜ CHO BÀI TOÁN QUẢN LÝ HÀNG ĐỢI TÍCH CỰC
(AQM) TRONG VIỄN THÔNG
Ngành: Kỹ thuật điện tử
Mã số: 605270
Học viên: Lê Hoàng
Người HD khoa học: PGS TS Lê Bá Dũng
Thái Nguyên, 2010
Trang 3Trang i
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC
KỸ THUẬT CÔNG NGHIỆP
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
THUYẾT MINH LUẬN VĂN THẠC SỸ KỸ THUẬT
Học viên: Lê Hoàng
Lớp: Cao học - K11
Chuyên ngành: Kỹ thuật Điện tử
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Lê Bá Dũng
Ngày giao đề tài: 20 tháng 01 năm 2010
Ngày hoàn thành: 5 tháng 9 năm 2010
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu, kết quả nêu trong luận văn này là trung thực và là công trình nghiên cứu của riêng tôi, luận văn này không giống hoàn toàn bất cứ luận văn hoặc các công trình đã có trước
đó
Thái Nguyên, ngày 23 tháng 8 năm 2010
Tác giả luận văn
Lê Hoàng
Trang 5Thầy giáo ThS Nguyễn Phương Huy, Bộ môn Điện tử viễn thông, Khoa Điện
Một lần nữa tôi xin chân thành cảm ơn!
Tác giả luận văn
Lê Hoàng
Trang 6LỜI NÓI ĐẦU
Ngành Điện tử viễn thông luôn phải đáp ứng một nhiệm vụ quan trọng là cung cấp các dịch vụ truyền thông tin xa một cách mềm dẻo, nhanh chóng và chính xác nhất Để đáp ứng nhiệm vụ trên, vấn đề quản lý hàng đợi tích cực luôn được đặt lên hàng đầu Tuy nhiên việc quản lý hàng đợi tích cực luôn là vấn đề phức tạp
Trên mạng viễn thông, kỹ thuật định tuyến cũng hỗ trợ cho quá trình định tuyến mạng, điều khiển công suất đầu cuối di dộng, quản lý tài nguyên mạng, quản
lý chất lượng mạng, điều khiển lưu lượng mạng, tạo điều kiện xây dựng một mạng viễn thông thông minh
Việc kết hợp Giải thuật di truyền và Logic mờ tạo ra các thiết bị có độ thích nghi cao và thông minh như con người đáp ứng các bài toán phức tạp trong điều kiện thiếu thông tin
Xuất phát từ các vấn đề trên, tác giả chọn đề tài: “Ứng dụng giải thuật di truyền mờ cho bài toán quản lý hàng đợi tích cực (AQM) trong viễn thông”
Nội dung chính của luận văn này tập trung vào nghiên cứu việc xây dựng nên phương pháp để giải quyết các bài toán điều khiển lưu lượng thông minh trên mạng viễn thông hiện tại Nhằm giải quyết được vấn đề tránh tắc nghẽn và tối ưu hoá thời gian truyền nhận các gói dữ liệu thông qua các router trên mạng Nội dung chính của luận văn là ứng dụng giải thuật di truyền mờ vào bài toán AQM trên mạng hiện nay, cấu trúc luận văn bao gồm các chương sau:
Chương 1: Các kiến thức tổng quan
Chương 2: Bài toán quản lý hàng đợi tích cực trong viễn thông
Chương 3: Ứng dụng giải thuật di truyền mờ cho bài toán quản lý hàng đợi
tích cực trong viễn thông
Cuối cùng là kết luận và hướng phát triển của đề tài
Trang 7
Trang v
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
MỤC LỤC
Trang
Thuyết minh luận văn thạc sỹ kỹ thuật i
Lời cam đoan ii
Lời cảm ơn iii
Lời nói đầu iv
Mục lục v
Danh mục các bảng biểu viii
Danh mục các hình vẽ ix
Các thuật ngữ viết tắt xi
CHƯƠNG 1: CÁC KIẾN THỨC TỔNG QUAN 1.1 Giới thiệu 1
1.1.1 Điều khiển tắc nghẽn trên mạng internet 1
1.1.2 Chất lượng dịch vụ trên internet 2
1.1.3 Cấu trúc luận văn 3
1.2 Tổng quan về AQM và TCP 4
1.2.1 TCP và quản lý hàng đợi tích cực (AQM) 4
1.2.2 Các dịch vụ tích hợp và phân biệt 11
1.3 Giải thuật di truyền 12
1.3.1 Giới thiệu 12
1.3.2 Giải thuật di truyền và tìm kiếm tối ưu 13
1.3.3 Cấu trúc một giải thuật di truyền 14
1.3.3.1 Cấu trúc một giải thuật di truyền đơn giản 14
1.3.3.2 Các phép toán của giải thuật di truyền 14
1.3.3.2.1 Sinh sản (Reproduction) 14
1.3.3.2.2 Lai ghép (Crossover) 16
1.3.3.2.3 Đột biến (Mutation) 17
1.3.4 Ứng dụng của giải thuật di truyền 18
1.4 Giải thuật di truyền mờ 18
1.4.1 Giới thiệu 18
1.4.2 Giải thuật di truyền kết hợp với logic mờ 19
1.4.2.1 Phân loại kỹ thuật kết hợp 20
Trang 81.4.2.2 Một số ví dụ về kỹ thuật kết hợp di truyền mờ 20
1.4.2.2.1 Hệ thống ghép cặp di truyền mờ 20
1.4.2.2.2 Thiết kế hệ thống di truyền mờ bằng giải thuật di truyền 21
1.4.2.2.3 Điều khiển mờ tự động của hệ thống giải thuật di truyền 22
1.4.2.3 Tóm tắt một số ứng dụng thực tế của hệ kết hợp di truyền mờ 23
1.4.3 Tổng kết và kết luận 23
CHƯƠNG 2: BÀI TOÁN QUẢN LÝ HÀNG ĐỢI TÍCH CỰC (AQM) TRONG VIỄN THÔNG 2.1 Giới thiệu 25
2.2 Kỹ thuật chống mất gói trong các mạng TCP/IP tắc nghẽn 26
2.2.1 Giới thiệu 26
2.2.2 Quản lý hàng đợi tích cực (AQM) 26
2.2.2.1 Lưu lượng tải và phát hiện sớm 27
2.2.2.2 Tránh thông báo tắc nghẽn xác định 30
2.2.2.3 RED thích nghi (ARED) 31
2.2.2.4 Độ nhạy RTT 34
2.2.2.5 Sự đánh giá 36
2.2.2.6 Sử dụng gói mất để thông báo tắc nghẽn 38
2.2.3 Điều khiển tắc nghẽn máy chủ cuối 41
2.2.3.1 Điều chỉnh tốc độ truyền tối thiểu 41
2.2.3.2 Điều chỉnh tăng tuyến tính 44
2.2.4 Điều chỉnh hiệu suất tối ưu 48
2.2.5 Kết luận và công việc tương lai 50
2.3 BLUE phương pháp mới cho AQM 51
2.3.1 Giới thiệu 51
2.3.2 Sự hạn chế của RED 52
2.3.3 Blue 54
2.3.3.1 Thuật toán Blue 55
2.3.3.3 Tìm hiểu về Blue 56
2.3.3.4 Hiệu quả của ECN timeouts 59
2.3.3.5 Sự đánh giá 61
2.3.4 Blue cân bằng ngẫu nhiên (SFB) 63
2.3.4.1 Thuật toán SFB 63
2.3.4.2 Sự đánh giá 66
2.3.4.3 Sự hạn chế của SFB 68
2.3.4.4 SFB với hàm hash động 71
Trang 9Trang vii
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
2.3.4.5 Độ nhạy RTT 74
2.4 Kết luận và công việc tương lai 74
CHƯƠNG 3: ỨNG DỤNG GIẢI THUẬT DI TRUYỀN MỜ CHO BÀI TOÁN QUẢN LÝ HÀNG ĐỢI TÍCH CỰC (AQM) TRONG VIỄN THÔNG 3.1 Mở đầu 76
3.2 AQM sử dụng giải thuật di truyền 77
3.2.1 Sơ đồ tổng quát giả sử có một cấu hình mạng như hình 3.1 77
3.2.2 Thiết kế thuật toán di truyền mờ 78
3.2.2.1 Bộ điều khiển mờ 78
3.2.2.2 Giải thuật di truyền mờ cho tìm kiếm tối ưu các dạng hàm thuộc 80
3.2.3.1 Mã hoá 81
3.2.2.4 Lai tạo 84
3.2.2.5 Đột biến 84
3.2.2.6 Hàm thích nghi 84
3.2.3 Mô hình hệ thống 85
3.3 Quá trình thực nghiệm 85
3.3.1 Xác định đối tượng 85
3.3.2 Kết quả thực nghiệm thể hiện qua mô phỏng 87
3.3.3 Đánh giá tỷ lệ mất gói dùng RED, BLUE, và Fuzz-GA-AQM 91
KẾT LUẬN 95
PHẦN PHỤ LỤC 97
Tài liệu tham khảo 98
Trang 10DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1 Kết quả tính toán cho các nhiễm sắc thể 15
Bảng 1.2 Quần thể mới 16
Bảng 1.3 So sánh đặc điểm giữa logic mờ và giải thuật di truyền 19
Bảng 1.4 Phân loại việc kết hợp giữa các hệ thống di truyền mờ 20
Bảng 1.5 Các ứng dụng kỹ thuật FL-GA cho hệ thống điều khiển 21
Bảng 1.6 Ví dụ về hệ thống FL-GA ứng dụng giải bài toán phân tích dữ liệu 21
Bảng 1.7 Những ứng dụng của hệ thống kết hợp di truyền mờ 23
Bảng 2.1 Tỷ lệ mất gói của SFB theo Mbs (1 luồng không đáp ứng) 66
Bảng 2.2 Tỷ lệ mất của SFB (một luồng không đáp ứng, một luồng dao động) 73
Bảng 3.1 Cơ sở luật – các luật ngôn ngữ 80
Trang 11data error !!! can't not
read
Trang 12data error !!! can't not
read
Trang 13data error !!! can't not
read
Trang 14data error !!! can't not
read
Trang 15data error !!! can't not
read
Trang 17data error !!! can't not
read
Trang 18data error !!! can't not
read
Trang 19data error !!! can't not
read
Trang 20data error !!! can't not
read
Trang 21data error !!! can't not
read
Trang 22data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 23data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 24data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 26read
Trang 27data error !!! can't not
read