1. Trang chủ
  2. » Giáo án - Bài giảng

tích hợp liên môn ngữ văn 8

30 447 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 30
Dung lượng 8,9 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

tích hợp liên môn ngữ văn 8 tham khảo

Trang 1

Kế hoạch nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

KẾ HOẠCH NCKHSPUD 2

1 TÓM TẮT ĐỀ TÀI 4

2 GIỚI THIỆU 4

2.1 Hiện trạng 4

2.2 Giải pháp thay thế 4

2.3 Một số nghiên cứu gần đây liên quan đến đề tài 5

2.4 Vấn đề nghiên cứu 5

2.5 Giả thuyết nghiên cứu 5

3 PHƯƠNG PHÁP 5

3.1 Khách thể nghiên cứu 5

3.2 Thiết kế 6

3.3 Quy trình nghiên cứu 6

3.4 Đo lường 13

4 PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ KÊT QUẢ 13

4.1 Trình bày kết quả 13

4.2 Phân tích dữ liệu 14

4.3 Bàn luận 15

5 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ: 15

5.1 Kết luận 15

5.2 Khuyến nghị 16

6 TÀI LIỆU THAM KHẢO 17

7 PHỤ LỤC (Minh chứng cho đề tài) 18

Trang 2

KẾ HOẠCH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SƯ PHẠM ỨNG DỤNG

Tên đề tài: Tích hợp dạy học liên môn trong môn Ngữ Văn để nâng cao kết quả học

tập của học sinh lớp 8A4 trường THCS Nguyễn Trãi

Người nghiên cứu: Nguyễn Thị Nhuần

Đơn vị: Trường THCS Nguyễn Trãi

1.Hiện

trạng

- Học sinh chưa thực sự yêu thích môn học

- Chưa thấy được cách học hay

2.Giải

pháp

thay thế

- Nắm được việc tích hợp liên môn trong dạy học

- Tích hợp các bộ môn trong bài dạy

- Vấn đề nghiên cứu: Việc tích hợp dạy học liên môn trong môn Ngữ Văn

để nâng cao kết quả học tập của học sinh lớp 8A4 trường THCS Nguyễn Trãi trong dạy học có làm tăng hiệu quả dạy và học không?

- Giả thuyết nghiên cứu: Có, việc giáo viên tích hợp dạy học liên môn để nâng cao kết quả học tập môn Ngữ văn 8A4 trường THCS Nguyễn Trãi trong một số tiết dạy đã đạt hiệu quả cao (Giả thuyết có định hướng)

O4

- Học sinh hai lớp 8A4 và 8A1 Hai lớp được chọn tham gia nghiên cứu có nhiều điểm tương đồng về giới tính, dân tộc

+ Về ý thức học tập, học sinh cả hai lớp đều ngoan

+ Về thành tích học tập của năm trước tương đương nhau

5.Đo

lường

1 Thiết kế công cụ đo:

- Lấy kết quả bài kiểm tra đầu năm để làm bài kiểm tra trước tác động

- Lấy kết quả bài kiểm tra sau tác động

2 Kiểm tra tính tương đương của hai nhóm đối chứng và thực nghiệm;

- Dùng phép kiểm tra T- test độc lập để kiểm tra, so sánh kết quả sau tác động của hai lớp Nếu kết quả P< 0,05 cho thấy chênh lệch giá trị trung bình giữa kết quả kiểm tra sau tác động của nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng có ý nghĩa

Trang 3

+ Mode = mode (Điểm bài KT sau tác động của nhómTN)

+ Trung vị = Median (Điểm bài KT sau tác động của nhómTN)

+ Giá trị TB = Average (Điểm bài KT sau tác động của nhómTN)

- Độ phân tán: độ lệch chuẩn (SD) =Stdev (Điểm bài KT sau tác động của nhómTN)

* Nhóm ĐC

+ Mode = mode (Điểm bài KT sau tác động của nhóm ĐC)

+ Trung vị = Median (Điểm bài KT sau tác động của nhóm ĐC)

+ Giá trị TB = Average (Điểm bài KT sau tác động của nhóm ĐC)

- Độ phân tán: độ lệch chuẩn (SD) =Stdev (Điểm bài KT sau tác động của nhóm ĐC)

2 So sánh dữ liệu:

* Kiểm tra mức độ ảnh hưởng ES theo công thức:

* Dùng phép kiểm chứng T- test độc lập để có giá trị p nhằm so sánh các giá trị TB của hai nhóm thực nghiệm và đối chứng

*Kiểm tra để xác định tác động đã mang lại kết quả: (giả thiết có định hướng)

+ Kiểm tra trước tác động: p=t-test (cột kiểm tra trước tác động của nhóm

TN, cột kiểm tra trước tác động của nhóm ĐC,1,3)

+ Kiểm tra sau tác động: p=ttest (cột kiểm tra sau tác động của nhóm TN, cột kiểm tra sau tác động của nhóm ĐC,1,3)

Trang 4

Một bài dạy của GV không chỉ là dạy đúng theo chuẩn kiến thức kĩ năng, tích hợp kĩ năng sống, môi trường,…mà một xu hướng mới hiện nay đó là tích hợp dạy giáo dục liên môn

Dạy học liên môn là một trong những nguyên tắc quan trọng trong dạy học Đây được coi là một quan niệm dạy học hiện đại, nhằm phát huy tính tích cực của học sinh, đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục trong các nhà trường

Dạy học liên môn là hình thức tìm tòi những nội dung giao thoa giữa các môn học với nhau, những khái niệm, tư tưởng chung giữa các môn học, tức là con đường tích hợp những nội dung từ một số môn học có liên hệ với nhau Từ những năm 60 của thế kỉ XX, người ta đã đưa vào giáo dục ý tưởng tích hợp trong việc xây dựng chương trình dạy học Tích hợp là một khái niệm của lí thuyết hệ thống, nó chỉ trạng thái liên kết các phần tử riêng rẽ thành cái toàn thể, cũng như quá trình dẫn đến trạng thái này Dạy học theo quan điểm liên môn có ba mức độ: ở mức độ thấp, mức độ cao và mức độ cao nhất

Dạy học vận dụng kiến thức liên môn giúp cho giờ học sẽ trở nên sinh động hơn,

vì không chỉ có giáo viên là người trình bày mà học sinh cũng tham gia vào quá trình tiếp nhận kiến thức, từ đó phát huy tính tích cực của học sinh

Dạy học liên môn cũng góp phần phát triển tư duy liên hệ, liên tưởng ở học sinh Tạo cho học sinh một thói quen trong tư duy, lập luận tức là khi xem xét một vấn đề phải đặt chúng trong một hệ quy chiếu, từ đó mới có thể nhận thức vấn đề một cách thấu đáo

Dạy học liên môn ở môn Ngữ Văn thực chất là sự vận dụng những nội dung và phương pháp các lĩnh vực, các môn học có liên quan để nhằm làm tăng thêm hiệu quả dạy học

Bộ môn Ngữ Văn ở trường THCS cung cấp cho học sinh những tri thức về văn học , từ vựng, ngữ pháp tiếng Việt và kĩ năng làm văn Trong quá trình giảng dạy, môn Ngữ văn có liên quan một số môn học khác Vì vậy, để học sinh hào hứng và tiếp thu bài nhanh hơn cần phải dạy học liên môn trong học tập Ngữ văn

Tất cả những điều trên chứng minh rằng: Việc dạy giáo dục liên môn qua môn học trường THCS Nguyễn Trãi làm tăng hiệu quả dạy học, giúp HS nắm bắt kiến thức

dễ dàng, học tập tích cực hơn, tránh nhàm chán nên tôi đã tích hợp dạy giáo dục liên môn vào bộ môn Ngữ Văn

Nghiên cứu được tiến hành trên hai nhóm tương đương là hai lớp 8 Trường THCS Nguyễn Trãi Lớp 8A4 (35 học sinh) làm lớp thực nghiệm; Lớp 8A1 (35 học sinh) làm lớp đối chứng Lớp thực nghiệm được tổ chức dạy học có sử dụng các kiến thức liên môn trong nhiều tiết học Kết quả cho thấy tác động đã có ảnh hưởng rõ rệt đến kết quả học tập của học sinh Điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động của lớp

thực nghiệm là 6.71 của lớp đối chứng là 6.06 Kết quả kiểm chứng t- test cho thấy p

= 0,0127 <0,05 có ý nghĩa là có sự khác biệt giữa điểm trung bình của lớp thực nghiệm và lớp đối chứng Điều đó, chứng minh rằng việc tích hợp giáo dục liên môn

đã làm nâng cao kết quả học tập của lớp 8A4 Trường THCS Nguyễn Trãi

2 GIỚI THIỆU:

2.1 Hiện trạng:

Hiện nay nhiều học sinh có xu hướng chán học Văn, thậm chí có em sợ những giờ học Văn Để thu hút các em hứng thú hơn với môn học giáo viên phải có ý thức áp dụng đổi mới phương pháp dạy học

Trang 5

Hiện nay GV rất tích cực trong việc đổi mới phương pháp, vận dụng quan điểm dạy học liên mơn vào giảng dạy các bộ mơn để nâng cao hơn nữa hiệu quả giáo dục

GV đã nêu ra những thuận lợi cũng như khĩ khăn khi vận dụng quan niệm dạy học này là số học sinh cĩ hứng thú tìm hiểu kiến thức các bộ mơn nhất là các bộ tự nhiên ngày càng nhiều hơn, sách giáo khoa được trình bày theo hướng “ mở”.Tuy nhiên, việc vận dụng quan niệm dạy học này cũng gặp phải những khĩ khăn nhất định như điều kiện dạy học cịn nhiều hạn chế, thiếu thốn, do lượng kiến thức nhiều song thời gian học cho các mơn thì ít; đời sống của giáo viên cịn thấp Học sinh ít hứng thú với các mơn xã hội trong đĩ cĩ mơn Ngữ văn

Mặc dù, quan niệm dạy học liên mơn đã được vận dụng vào giảng dạy bộ mơn Ngữ văn, song hiệu quả đạt được là chưa cao Do đĩ phần lớn học sinh hiện nay cĩ thái độ bình thường, chưa phát huy được tính tích cực trong học tập

Vì vậy với chuyên đề này, khơng tham vọng gì nhiều, tơi chỉ muốn đưa ra một

số nội dung cơ bản, trong việc vận dụng kiến thức của các bộ mơn cụ thể để giải quyết vấn đề nảy sinh trong quá trình dạy học

Dạy học liên mơn trong mơn Ngữ văn để nâng cao chất lượng giờ dạy và chất lượng mơn Ngữ văn lớp 8A4 trường THCS Nguyễn Trãi Tơi nghĩ đây là vấn đề thiết

thực mang tính khả thi đối với các tiết dạy, phù hợp với mọi đối tượng học sinh Song vận dụng khi nào và vận dụng ra sao để đạt được kết quả cao đĩ là tồn bộ những vấn

đề về nội dung mà tơi muốn trình bày sau đây

2.2 Giải pháp thay thế:

Dạy học theo phương pháp đổi mới phải thực sự lấy học sinh làm trung tâm, coi hoạt động của học sinh là một hoạt động cĩ ý nghĩa thiết thực nhất trong việc dạy và học Học sinh hoạt động dưới sự hướng dẫn của giáo viên Giáo viên là người thắp sáng ngọn lửa để học sinh đi tìm chân lí, tri thức Thực tế đã cho thấy trong bài dạy tích hợp kiến thức các mơn học khác sẽ tạo ra động cơ, hứng thú, phát huy tính tích cực học tập của HS

Vì vậy tơi đã tích hợp kiến thức liên mơn vào dạy học mơn Ngữ văn nhằm nâng cao chất lượng bộ mơn

2.3 Một số nghiên cứu gần đây cĩ liên quan đến đề tài:

- Một số vấn đề đổi mới phương pháp dạy - học ở trường THCS - Tác giả Vũ Nho

- Giáo án điện tử dành cho môn Ngữ văn – Hoàng Đức Huy

- Các tài liệu về tích hợp liên mơn

2.4.Vấn đề nghiên cứu

Thơng qua việc tích hợp dạy học liên mơn cĩ kích thích được hứng thú học tập cho học sinh khơng?

2.5 Giả thiết nghiên cứu

Cĩ, thơng qua việc tích hợp dạy học liên mơn kích thích được hứng thú học tập cho học sinh lớp 8

3 PHƯƠNG PHÁP

3.1 Khách thể nghiên cứu:

Khách thể được sử dụng để thực hiện nghiên cứu đề tài là học sinh lớp 8A4 và học sinh lớp 8A1 trường THCS Nguyễn Trãi vì các đối tượng này cĩ nhiều thuận lợi

Trang 6

cho việc nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng về cả phía đối tượng học sinh và giáo viên.

* Giáo viên: Giáo viên có kinh nghiệm công tác giảng dạy 16 năm Giáo viên có lòng nhiệt huyết, nhiệt tình và có trách nhiệm cao trong công tác giảng dạy

* Học sinh: Chọn hai lớp: Lớp 8A4 và 8A1 là hai lớp có nhiều điểm tương đồng

về trình độ, số lượng, giới tính, thành phần dân tộc…

Bảng 1: TSHS, giới tính, dân tộc của hai lớp năm học 2016 - 2017

Ý thức học tập của học sinh hai lớp: đa số các em ngoan, tích cực, chủ động tham gia học tập Nhưng bên cạnh đó cả hai lớp vẫn còn nhiều học sinh năng lực tư duy hạn chế, thụ động ít sáng tạo, lười học, ít tham gia các hoạt động chung của lớp

Kết quả học tập của học sinh môn Ngữ văn hai lớp gần giống nhau trong năm

học trước (2015 - 2016)

3.2 Thiết kế:

Kiểm tra trước và sau tác động với các nhóm tương đương:

Chọn hai lớp 8A4 và 8A1 là hai lớp của trường THCS Nguyễn Trãi Lớp 8A4 và là lớp thực nghiệm, lớp 8A1 là lớp đối chứng Lấy kết quả bài kiểm tra 15 phút của cả hai lớp để làm bài kiểm tra trước tác động Giáo viên sử dụng kết quả bài kiểm tra này

và nghiên cứu sử dụng phương pháp kiểm chứng T-test độc lập ở bài kiểm tra trước

Sau đó giáo viên cho làm bài kiểm tra và lấy kết quả bài kiểm tra làm bài kiểm tra sau tác động Cụ thể:

- Bài kiểm tra trước tác động: giáo viên ra một đề cho hai lớp cùng làm

- Bài kiểm tra sau tác động: giáo viên ra một đề cho hai lớp cùng làm Nhưng lớp 8A4 (lớp thực nghiệm) có tác động

- Tiến hành kiểm tra và chấm bài

Bảng 3: Thiết kế nghiên cứu:

Trang 7

độngLớp 8A4 (Thực

Ở thiết kế này, tôi sử dụng phép kiểm chứng T –test độc lập.

3.3.Quy trình nghiên cứu:

a Giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn không phải là một bản đề

cương kiến thức để giáo viên lên lớp giảng giải, truyền thụ áp đặt cho học sinh, mà là một bản thiết kế các hoạt động, thao tác nhằm tổ chức cho HS thực hiện trong giờ lên lớp để lĩnh hội tri thức, phát triển năng lực và nhân cách theo mục đích giáo dục và giáo dưỡng của bộ môn

Đó là bản thiết kế gồm hai phần hợp thành hữu cơ: Một là, hệ thống các tình huống dạy học được đặt ra từ nội dung khách quan của bài dạy, phù hợp với tính chất

và trình độ tiếp nhận của học sinh Hai là, một hệ thống các hoạt động, thao tác tương ứng với các tình huống trên do giáo viên sắp xếp, tổ chức hợp lí nhằm hướng dẫn HS từng bước tiếp cận, chiếm lĩnh bài học một cách tích cực và sáng tạo Thiết kế giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn phải bám chặt vào những kiến thức các bộ môn có liên quan

Thiết kế giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn phải bảo đảm nội dung

và cấu trúc đặc thù nhưng không gò ép vào một khuôn mẫu cứng nhắc mà cần tạo ra những chân trời mở cho sự tìm tòi sáng tạo trong các phương án tiếp nhận của học sinh, trên cơ sở bảo đảm được chủ đích, yêu cầu chung của giờ học.Nội dung dạy học của thiết kế giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn phải làm

rõ những tri thức và kĩ năng cần hình thành, tích luỹ cho HS qua phân tích, chiếm lĩnh bài văn; mặt khác, phải chú trọng nội dung tích hợp giữa tri thức bộ môn mình dạy với các bộ môn khác

Giáo án giờ học vận dụng kiến thức liên môn theo quan điểm tích hợp phải chú trọng thiết kế các tình huống tích hợp và tương ứng là các hoạt động phức hợp để học sinh vận dụng phối hợp các tri thức và kĩ năng của các phân môn vào xử lí các tình huống đặt ra, qua đó chẳng những lĩnh hội được những tri thức và kĩ năng riêng rẽ của từng phân môn mà còn chiếm lĩnh tri thức và phát triển năng lực tích hợp

b Tổ chức giờ học trên lớp là tiến trình thực thi bản kế hoạch phối hợp hữu cơ

hoạt động của giáo viên và học sinh theo một cơ cấu sư phạm hợp lí, khoa học, trong

đó giáo viên giữ vai trò, chức năng tổ chức, hướng dẫn, định hướng chứ không phải truyền thụ áp đặt một chiều học sinh được đặt vào vị trí trung tâm của quá trình tiếp nhận, đóng vai trò chủ thể cảm thụ, nhận thức thẩm mĩ, trực tiếp tiến hành hoạt động tiếp cận, khám phá, chiếm lĩnh kiến thức

Trong văn học, ta phải chuyển tác phẩm của nhà văn vào trong tư duy, cảm xúc của mình, biến tác phẩm thành thế giới tinh thần, tình cảm của riêng mình để tự nhận thức, tự giáo dục và phát triển theo mục đích định hướng giáo dục của giáo viên

c Những kiến thức liên môn được vận dụng trong bộ môn Ngữ Văn 8:

Trong quá trình học tập ở nhà trường, các em sẽ được học các môn học bao gồm các môn khoa học tự nhiên và khoa học xã hội Khoa học tự nhiên gồm các môn: Toán, Lí, Hóa, Sinh, … và khoa học xã hội gồm: Văn, Sử, Địa, GDCD, Mỹ thuật… Giữa các bộ môn trong nhóm có quan hệ với nhau.Các em sẽ tự rút ra được kiến thức giữa các bộ môn trong cùng nhóm có quan hệ và bổ trợ lẫn nhau

Trang 8

Dạy bộ môn Ngữ văn, các môn học như Lịch sử, Địa lí, GDCD, Âm nhạc, Sinh học, Hóa học thậm chí cả Toán học cũng góp phần làm rõ kiến thức bài học, giúp

HS hiểu rõ và nắm chắc bản chất của vấn đề

* Với nội dung nghiên cứu ở trên, tôi đã đi vào nghiên cứu một số bài dạy cụ thể để thực hiên sáng kiến kinh nghiệm như sau:

Dạy bài Chiếc lá cuối cùng (O Hen-ri)

Tại sao nói chiếc lá cụ Bơ-men vẽ là một kiệt tác?

Gợi ý: điều kiện cần để có một tác phẩm hội họa kiệt xuất là gì?

HS sẽ vận dụng kiến thức về Mĩ thuật, GDCD (GV kết hợp tranh minh họa)

Chiếc lá trên tường là kiệt tác vì:

- Chiếc lá giống y như thật (như thật tới mức một họa sĩ như Giôn xi cũng không phát hiện ra)

- Chiếc lá ấy đem lại niềm tin cho người đang tuyệt vọng: Giôn xi Chiếc lá đem lại

sự sống cho Giôn xi

- Chiếc lá được vẽ bằng tình thương bao la và sự hy sinh đáng trân trọng

Cụ đã dùng những gì để vẽ kiệt tác ấy?

- Dùng phẩm màu: xanh, vàng, bút lông

- Nhưng quan trọng nhất đó là dùng tình thương yêu bao la và sự hy sinh cao thượng dành cho Giôn xi để vẽ Tình yêu ấy to lớn hơn cả tình yêu dành cho bản thân

cụ, cho sức khỏe và thậm chí cả sinh mạng cụ

Dạy bài Hai cây phong (Ai- ma- tốp)

Tích hợp kiến thức về Địa lí, Mĩ thuật, Lịch sử, GDCD

Giáo viên giới thiệu: Hôm nay cô sẽ đưa các em đi tham quan vùng thảo nguyên xa xôi tươi đẹp với những đồng cỏ mướt non xanh, với áng mây lơ lửng trên đầu của vùng Cư-rơ-gư-xtan Chúng ta sẽ hiểu vì sao con người ở vùng hẻo lánh nghèo nàn này lại yêu thương và gắn bó với quê hương của họ đến như vậy Chúng ta

sẽ dành chút thời gian để chiêm nghiệm tình người mà thầy Đuy -sen dành cho mỗi cư dân ở đây qua một đoạn trích nằm trong tác phẩm “Người thầy đầu tiên” của Ai-ma-

tốp, đoạn trích “Hai cây Phong”.

Trang 9

Hãy giải thích một số từ: thảo nguyên, cao nguyên, đồng bằng, thung lũng

HS giải thích, GV kết hợp tranh ảnh, kiến thức về địa lí để làm rõ từ ngữ cần giải

thích cho HS

♦GV treo tranh:

Hai cây phong được miêu tả hết sức sinh động bằng ngòi bút đậm chất hội họa

Vì sao nói cách miêu tả hai cây phong là cách miêu tả qua cái nhìn của một họa sĩ?

HS vận dụng thêm kiến thức về hội họa để hiểu chất hội họa được miêu tả qua bức tranh của người họa sĩ.

- Miêu tả sinh động bằng những hình ảnh và màu sắc

- Hai cây phong được phát thảo đôi ba nét nhưng đó là phát thảo của một hoạ sĩ: Hai cây phong khổng lồ, các mắt mấu, những cành cây cao ngất ngang tầm cách chim bay, bóng râm, mát rượu, động tác nghiên ngả, đung đưa những đàn chim chao đi chao lại

- Chất hoạ sĩ ở người kể chuyện càng tăng ở đoạn 2 và ta hình dung cả bức tranh thiên nhiên với chân trời xa thẳm, thảo nguyên hoang vu,dòng sông, làn sương mờ đục, chuồng ngựa nông trang bé tí teo Bức tranh ấy còn được tô màu: biêng biếc, mờ đục, lấp lánh, bạc…….làm tăng chất bí ẩn, quyến rũ của những miền đất lạ

Ý nghĩa của văn bản Hai cây phong là gì? Em rút ra bài học gì cho bản thân?

GV giáo dục kĩ năng xác định giá trị bản thân qua câu hỏi

Hai cây phong là biểu tượng của tình yêu quê hương sâu nặng với những kỉ niệm tuổi thơ đẹp đẽ của người họa sĩ làng Ku-ku-rêu

GV giáo dục HS tình yêu quê hương, trường lớp…

Dạy bài Ôn dịch thuốc lá (Theo Nguyễn Khắc Viện)

GV có thể dùng kiến thức các bộ môn sau để làm rõ vấn đề:

Trang 10

- Môn Hóa học để làm rõ các chất có trong thuốc lá.

- Kiến thức môn Sinh để thấy chất độc có trong thuốc lá có hại cho sức khỏe con người như thế nào?

- Các phép tính (Toán học) còn giúp cho các em thấy được hút thuốc lá không những có hại cho sức khỏe mà còn tiêu tốn tiền bạc;

- Môn GDCD giúp các em hiểu được tác hại từ hút thuốc lá dẫn đến hủy hoại về đạo đức, nhân cách…

Bằng kiến thức đã học ở các bộ môn Sinh học, Hóa học em hãy giải thích các từ:

niêm mạc, nang phổ,i hắc ín, vi khuẩn, ni-cô-tin?

- Niêm mạc: lớp tế bào ở ngoài cùng có thể tiết chât nha6y2trong một số hốc của cơ thể như mũi, miệng, cổ họng

- Nang phổi (phế nang): chỉ những túi nhỏ li ti của phổi, bao lấy những nhánh cuối của phế quản

- Hắc ín: chất lỏng, sánh, màu đen, là sản phẩm phụ khi chưng cất than đá hoặc dầu mỏ, thường dùng để làm lớp chống ẩm, chống mối mọt

- Ni-cô-tin: chất độc trong thuốc lá, thuốc lào có tác dụng gây nghiện.

Khói thuốc lá có hại như thế nào đối với sức khỏe con người?

(HS vận dụng kiến thức về bộ môn Sinh học, Hoá học, Toán học để giải quyết vấn

đề này)

Trong khói thuốc lá có 4000 chất hóa học, trong đó có 200 chất độc gây ưng thư: hắc ín, oxit cacbon, ni-cô-tin

* Hắc in -> Viêm phế quản, ưng thư vòm họng, phổi

* Oxit cacbon-> bám vào hồng cầu không cho tiếp cận oxi

* Nicotin-> Huyết áp cao, tắc động mạch, nhồi máu cơ tim

Ngoài việc ảnh hưởng về sức khỏe, thuốc lá còn đem tới những tác hại nào khác ?

(HS vận dụng kiến thức bộ môn Toán học để tính tác hại của thuốc đối với kinh tế,

xã hội Người hút ảnh hường về ngày công lao động, năng suất làm việc, trị bệnh )

- Người lớn hút nêu gương xấu cho trẻ em

- Tỉ lệ thanh thiếu niên hút thuốc lớn, dẫn đến trộm cắp, ma túy.)

Vì sao tác giả đã so sánh tình hình hút thuốc lá ở nước ta với các nước Âu Mỹ trước khi đưa ra kiến nghị?

(HS vận dụng kiến thức bộ môn Địa lí để biết về các nước Âu Mỹ Đó là những nước có nền kinh tế phát triển)

Nước ta nghèo hơn các nước Âu Mỹ nhưng lại hút thuốc lá tương đương với

họ và họ còn thực hiện biện pháp hạn chế quyết liệt hơn ta Cách so sánh có tác dụng làm rõ hơn tính đúng đắn của những điều được thuyết minh vừa tạo cơ sở vững chắc cho lời kêu gọi sau cùng

Dạy bài Tìm hiểu chung về văn bản thuyết minh

- Với các văn bản như:

Cây dừa Bình Định cần đến kiến thức về Sinh học

Khởi nghĩa Nông Văn Vân phải cần đến tri thức môn Lịch sử

Dạy bài Phương pháp thuyết minh

Để giải quyết bài tập 3 Ngã ba Đồng Lộc trong bài học này, HS cần đến kiến thức

của các môn học như Địa lí để xác định vị trí trên bản đồ, tầm quan trọng của vị trí với chiến lược; Lịch sử để biết quá trình chiến đấu anh dũng của quân ta; Khoa học quân sự về các loại vũ khí đã rải xuống tại ngã ba Đồng Lộc…

Dạy bài Thông tin về ngày trái Đất năm 2000

Bằng kiến thức đã học ở các bộ môn em hãy giải thích các từ: phân hủy, xtic?

Trang 11

pla-Nguyên nhân cơ bản nào khiến cho việc sử dụng bao ni lông có thể gây nguy hại đối với môi trường?

HS liên hệ kiến thức bộ môn Hóa – Sinh để giải thích:

*Giải thích từ: phân hủy, pla-tic

- phân hủy: (hiện tượng một chất) phân chia thành thành những chất khác nhau, không còn mang tính chất của chất ban đầu

- pla-xtic: chất dẻo, còn gọi chung là nhựa, là những vật liệu tổng hợp gồm các phân tử lớn gọi là po-li-me

*Nguyên nhân cơ bản khiến cho việc sử dụng bao nilông có thể gây nguy hại

đối với môi trường là “ đặc tính không phân huỷ của pla-xtic”.

Dạy bài Bài toán dân số

Tác giả đặt vấn đề bằng cách đưa ra bài toán cổ Vậy bài toán đó như thế nào,

em có thể tóm tắt lại?

HS tóm tắt bài toán cổ

Có một bàn cờ gồm 64 ô Đặt một hạt thóc vào ô thứ nhất, ô thứ hai đặt hai hạt

thóc, các ô tiếp theo cứ thế nhân đôi Bằng việc tính toán, HS nhận ra rằng nếu cứ

theo cấp số nhân thì tổng số thóc thu được có thể phủ khắp bề mặt trái đất

Hoặc HS dựa vào kiến thức môn Địa lí, về xã hội để thảo luận

Trang 12

Dạy bài Đập đá ở Côn Lôn

Hãy trình bày sự hiểu biết của em về Côn Đảo (vị trí địa lí, lịch sử nhà tù Côn Đảo…)

HS dựa vào kiến thức về địa lí, về lịch sử để trình bày: Hòn đảo nằm ở phía đông

nam nước ta, nơi thực dân Pháp lập nhà tù giam cầm những chiến sĩ yêu nước và cách

mạng

d Tổ chức giờ dạy kiến thức liên môn:

Tổ chức hoạt động đọc hiểu vận dụng kiến thức liên môn trên lớp, giáo viên phải chú trọng mối quan hệ giữa học sinh và nội dung dạy học, phải coi đây là mối quan hệ cơ bản, quan trọng nhất trong cơ chế giờ học Muốn vậy, giáo viên phải từ bỏ vai trò, chức năng truyền thống là truyền đạt kiến thức có sẵn cho học sinh, còn học sinh không thể duy trì thói quen nghe giảng, ghi chép, học thuộc, rồi “làm văn” theo lối tái hiện, sao chép, làm thui chột dần năng lực tư duy trên văn bản, khả năng tự đọc,

tự tìm tòi, xử lí thông tin, tổ chức các kiến thức một cách sáng tạo

Quan điểm dạy học vận dụng kiến thức liên môn hay dạy cách học, dạy tự đọc,

tự học không coi nhẹ việc cung cấp tri thức cho học sinh Vấn đề là phải xử lí đúng đắn mối quan hệ giữa bồi dưỡng kiến thức, rèn luyện kĩ năng và hình thành, phát triển năng lực, tiềm lực cho học sinh Đây thực chất là biến quá trình truyền thụ tri thức thành quá trình học sinh tự ý thức về phương pháp chiếm lĩnh tri thức, hình thành kĩ năng Muốn vậy, chẳng những cần khắc phục khuynh hướng dạy tri thức hàn lâm thuần tuý và khắc phục khuynh hướng rèn luyện kĩ năng theo lối kinh nghiệm chủ nghĩa, coi nhẹ kiến thức, nhất là kiến thức phương pháp

e Chọn đối tượng thực hiện:

+ Giáo viên dạy lớp 8A1: (lớp đối chứng) thiết kế bài học không tích hợp nhiều kiến thức liên môn, tiến trình lên lớp vẫn hoạt động bình thường

+ Giáo viên dạy lớp 8A4: (lớp thực nghiệm) thiết kế bài học dạy học liên môn

d Tiến hành thực nghiệm:

Trang 13

Thời gian tiến hành thực nghiệm vẫn tuân theo kế hoạch dạy học của nhà trường và theo thời khóa biểu để đảm bảo tính khách quan

Bảng 4: thời gian thực nghiệm:

17/10/2016 Văn 8A4 29,30 Chiếc lá cuối cùng

02/10/2016 Văn 8A4 39 Thông tin về Ngày Trái đất năm

200012/11/2016 Văn 8A4 44 Tìm hiểu chung về văn bản

thuyết minh

25/11/2016 Văn 8A4 58 Đề văn thuyết minh và cách làm

3.4 Đo lường:

- Lấy kết quả bài kiểm tra đầu học kì là kết quả bài kiểm tra trước tác động, được

thiết kế câu hỏi phù hợp với hai lớp Bài kiểm tra là kết quả của bài kiểm tra sau tác động, câu hỏi tương đối khách quan

- Quy trình kiểm tra và chấm bài kiểm tra:

+ Ra đề kiểm tra và đáp án Sau khi cho học sinh làm bài kiểm tra trước tác

động, tôi tiến hành chấm bài theo đáp án đã xây dựng

+ Sau khi thực hiện dạy xong các bài theo phân phối chương trình, tôi cho học sinh làm bài kiểm tra sau tác động Sau đó tôi tiến hành chấm bài theo đáp án đã xây dựng

4 PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ KẾT QUẢ

Sau tác động

Trước tác động

Sau tác động

Trang 14

cho thấy: sự chênh lệch giữa ĐTB nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng rất có ý

nghĩa, tức là chênh lệch kết quả ĐTB nhóm thực nghiệm cao hơn ĐTB nhóm đối

chứng là không ngẫu nhiên mà do kết quả của tác động

Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD = 0.476 Điều đó cho thấy mức độ ảnh hưởng của dạy học có sử dụng Flash và video clip đến TBC học tập của nhóm

Trang 15

bình của hai lớp đối chứng và thực nghiệm đã có sự khác biệt rõ rệt, lớp được tác động

có điểm trung bình cao hơn lớp đối chứng

Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn của hai bài kiểm tra là SMD = 0.476 Điều này có nghĩa mức độ ảnh hưởng của tác động là trung bình

* Ưu điểm:

Chứng minh được sự cần thiết của giải pháp phù hợp với quan điểm, chủ trương

của ngành và thực tế của địa phương nơi tôi công tác

Kết quả giải pháp: Với việc tích hợp giáo dục liên môn trong bài dạy, hầu hết học sinh hào hứng, chú ý lắng nghe cô giảng bài, không khí lớp học sôi nổi, có ý nghĩa đối với việc nâng cao chất lượng dạy và học môn Ngữ văn 8

Với giải pháp này, học sinh tích cực, chủ động hơn trong việc tiếp thu kiến thức -

đáp ứng được mong mỏi của giáo viên đứng lớp

và tích hợp trong hoạt động học tập của học sinh; tích hợp trong các sách đọc thêm, tham khảo Quan điểm “lấy học sinh làm trung tâm” đòi hỏi thực hiện việc tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh trong mọi mặt, trên lớp và ngoài giờ; tìm mọi cách phát huy năng lực tự học của học sinh, phát huy tinh thần dân chủ, bồi dưỡng lòng tin cho học sinh thì các em mới tự tin và học tốt được

Tăng cường sự hợp tác giữa giáo viên, cũng như không để học sinh “quên” lãng phí kiến thức không biết sử dụng chúng khi làm bài, trong khi chúng rất “gần” nhau Nhiều đơn vị bài học, học sinh học môn này, đã biết luôn kiến thức của môn kia và ngược lại

Linh hoạt trong cách tích hợp, làm sao cho lượng kiến thức vừa đủ để học sinh tiếp thu, tránh nặng nề, trùng lập, không biến giờ dạy Văn thành dạy Sử hoặc Địa lí, Hóa Sinh … nhưng cũng không thể xem nhẹ bỏ qua, không nhắc đến như trước nay Chủ yếu là liên hệ, so sánh, để khắc sâu kiến thức bài học cho học sinh

Dạy học liên môn là một nguyên tắc quan trọng trong dạy học nói chung và trong dạy học Ngữ văn nói riêng Tuy nhiên, để thực hiện tốt và có hiệu quả đòi hỏi sự

nỗ lực ở cả thầy và trò Và việc thực hiện nó không phải bài nào, không phải phần nào cũng thực hiện được

Qua thực tế vận dụng các kiến thức các môn học vào dạy học môn Ngữ văn, tôi nhận thấy học sinh tích cực hơn, chủ động, sáng tạo hơn và đặc biệt là có hứng thú, yêu thích môn học hơn

Giải pháp này đã phát huy được vai trò chủ động tích cực của học sinh và làm

nâng cao kết quả học tập môn Ngữ văn của học sinh lớp 8A4 trường THCS Nguyễn Trãi

5.2 Khuyến nghị:

Dạy học liên môn là một nguyên tắc quan trọng trong dạy học nói chung và

Ngày đăng: 09/03/2017, 21:38

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Bảng 1: TSHS, giới tính, dân tộc của hai lớp năm học 2016 - 2017 - tích hợp liên môn ngữ văn 8
Bảng 1 TSHS, giới tính, dân tộc của hai lớp năm học 2016 - 2017 (Trang 6)
Bảng 4: thời gian thực nghiệm: - tích hợp liên môn ngữ văn 8
Bảng 4 thời gian thực nghiệm: (Trang 13)
Bảng 5:  Kết quả phân tích dữ liệu của hai lớp: - tích hợp liên môn ngữ văn 8
Bảng 5 Kết quả phân tích dữ liệu của hai lớp: (Trang 13)

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

w