Bài 26: Khúc xạ ánh sáng

Chiết suất của môi trường.. - Thí nghiệm với cặp môi trường: không khí - nước - Thí nghiệm với cặp môi trường: không khí - thuỷ tinh Tia sáng bị gãy khúc ở ngay mặt phân cách giữa hai m

Willebrord Snell (1580 – 1626)

René Descartes (1596-1650)

Tiết 51 Sự khúc xạ ánh sáng

• I Sự khúc xạ ánh sáng.

1 Hiện tượng khúc xạ ánh sáng

2 Định luật khúc xạ ánh sáng

• II Chiết suất của môi trường.

1 Chiết suất tỉ đối

2 Chiết suất tuyệt đối

• III Tính thuận nghịch của chiều truyền as

Nội dung bài học

I Sự khúc xạ ánh sáng.

1 Hiện tượng khúc xạ ánh sáng.

a Thí nghiệm.

- Thí nghiệm với cặp môi trường: không khí - nước

- Thí nghiệm với cặp môi trường: không khí - thuỷ tinh

Tia sáng bị gãy khúc ở ngay mặt phân cách giữa

hai môi trường hiện tượng khúc xạ ánh sáng

Nhận xét:

Khúc xạ ánh sáng là hiện tượng lệch phương(gãy khúc) của các tia sáng khi truyền xiên góc qua mặt phân cách giữa hai môi trường trong suốt khác nhau

rS

0 0,174 0,342 0,500 0,643 0,766 0,866 0,940 0,985

0 0,113 0,225 0,334 0,431 0,515 0,574 0,629 0,663

0,8 0,2 0,4 0,6 1 sin i sin r

O

- Tia khúc xạ nằm trong mặt phẳng tới và ở phía bên kia pháp tuyến so với tia tới

- Với hai môi trường trong suốt nhất định, tỉ số giữa sin

góc tới (sini) và sin góc khúc xạ (sinr) luôn không đổi

b Nội dung định luật.

 r

N’

r

RS

II Chiết suất của môi trường

1 Chiết suất tỉ đối.

21

n r

sin

i sin 

Tỉ số không đổi sini/sinr được gọi là chiết suất tỉ

đối n21 của môi trường (2) (chứa tia khúc xạ) đối với môi trường (1) (chứa tia tới)

II Chiết suất của môi trường

1 Chiết suất tỉ đối.

21

n r

sin

i sin 

2 Chiết suất tuyệt đối.

- Chiết suất của không khí là 1,00293.

- Chiết suất của chân không là 1.

b Hệ thức liên hệ chiết suất tuyệt đối và chiết suất tỉ đối.

n1 : Chiết suất tuyệt đối của môi trường 1

n2 : Chiết suất tuyệt đối của môi trường 2

1

221

n n

n 

III Tính thuận nghịch của chiều truyền ánh sáng.

Ánh sáng truyền đi theo đường nào thì cũng truyền ngược lại theo đường đó

r

R

iI

- Chiết suất tỉ đối:

- Chiết suất tuyệt đối:

+ Chiết suất tỉ đối với chân không

+ Ta có:

- Công thức của định luật khúc xạ ánh sáng viết dưới dạng

1

2 21

sin

i sin 

(2) (1)

S3

S1

I

Câu 2 (Bài 6 SGK): Tia nào dưới đây là tia tới?

Bài tập 1.Tia sáng truyền từ một chất trong suốt có chiết suất n tới mặt phân cách với môi trường không khí Góc khúc xạ trong không khí là 60 độ Tia phản xạ ở mặt phân cách có phương vuông góc với tia khúc xạ Tính n.

- Theo bài: i’ + r = 900 mà i’ = i nên i + r = 900 hay i = 300

- Áp dụng định luật khúc xạ: nsini = sinr, suy ra:

73 , 1

3 30

sin

60

sin i

i’

S’

Củng cố: B Bài tập tự luận

Bài tập 2 Một tia sáng truyền từ nước và khúc xạ ra ngoài

không khí Chiết suất của nước là 4/3

Tính góc khúc xạ nếu góc tới bằng:

a 70 b 300 c 450 d 600

Đáp án: a r = 9,340

d Không có tia khúc xạ

c r = 70,520

b r = 41,80

Mắt người nhìn cá trong bể nước

BÀI HỌC KẾT THÚC!