bài 13 phản ứng hóa học

ĐỊNH NGHĨA: Phản ứng hóa học là gì?Lưu huỳnh cháy trong không khí tạo ra chất khí mùi hắc khí Lưu huỳnh đioxit Chất bị biến đổi Lưu huỳnh Lưu huỳnh đioxit Chất mới sinh ra Chất bị biến

1 Thế nào là hiện tượng vật lý? Hiện tượng

hoá học? Mỗi hiện tượng cho 1 ví dụ.

• * Hiện tượng chất biến đổi mà vẫn giữ nguyên

chất ban đầu, được gọi là hiện tượng vật lí.

• Ví dụ: Đun sôi nước(lỏng), nước chuyển thành

hơi nước.

• * Hiện tượng chất biến đổi có tạo ra chất khác,

được gọi là hiện tượng hoá học.

• Ví dụ: Đun đường trong ống nghiệm, đường

nóng chảy tạo thành than và hơi nước

KIỂM TRA MIỆNG

ĐÁP ÁN

2 Làm bài tập 2/47 - SGK

* b, d là hiện tượng vật lí vì vẫn giữ nguyên chất ban đầu.

* a, c là hiện tượng hóa học vì có sinh ra chất kh ác

Trong số những quá trình sau, cho biết đâu là hiện tượng vật lí, đâu là hiện tượng hóa học Vì sao?

a) Lưu huỳnh cháy trong không khí tạo ra chất khí mùi hắc(khí lưu huỳnh đioxit)

b) Thủy tinh nóng chảy được thổi thành bình cầu.

c) Trong lò nung đá vôi, canxi cacbonat chuyển

dần thành vôi sống( canxi oxit) và cacbon đioxit thoát ra ngoài

d) Cồn để trong lọ không kín bị bay hơi.

c/Trong lò nung đá vôi, canxi cacbonat chuyển

dần thành vôi sống và khí cacbonic

Chất ban đầu : Canxi cacbonat

Đã diễn ra một quá trình biến đổi từ Canxi cacbonat thành vôi sống và khí cacbonic Quá

trình đó́ gọi là gì?

I ĐỊNH NGHĨA: Phản ứng hóa học là gì?

Lưu huỳnh cháy trong không khí

tạo ra chất khí mùi hắc ( khí Lưu huỳnh đioxit)

Chất bị biến đổi Lưu huỳnh

Lưu huỳnh đioxit

Chất mới sinh ra

Chất bị biến đổi trong phản ứng gọi là gì?

Chất mới sinh ra gọi là gì?

- Chất bị biến đổi trong phản ứng là

chất phản ứng hay chất tham gia

- Chất mới sinh ra là sản phẩm

+ Phản ứng hoá học là quá trình làm

biến đổi chất này thành chất khác

VD: sắt + lưu huỳnh  sắt (II) sunfua

Chất tham gia Sản phẩm

+ Phương trình chữ của phản ứng hoá học :

Tên các chất PƯ  Tên các SP

I ĐỊNH NGHĨA:

- Chất bị biến đổi trong phản ứng là

chất phản ứng hay chất tham gia

- Chất mới sinh ra là sản phẩm

- Phản ứng hoá học là quá trình làm

biến đổi chất này thành chất khác

VD: Lưu huỳnh + sắt  sắt(II) sunfua

Chất tham gia Sản phẩm

* Phương trình chữ của phản ứng hoá học :

Tên các chất PƯ  Tên các SP

+ Cách đọc PT chữ của PƯHH

Ví dụ : Canxi oxit + Nước  Canxi hiđroxit

Đọc là: Canxi oxit tác dụng với Nước tạo ra Canxi hiđroxit.

tác dụng với tạo ra

Đọc theo đúng những gì diễn ra của phản ứng

+ Dấu “+” ở trước phản ứng đọc là “ tác dụng với ”

hay “phản ứng với”

+ Dấu “+” ở sau phản ứng đọc

là “và”

+ Dấu “” đọc là “ tạo thành” hay “tạo ra”

•Cách đọc phương trình chữ của phản ứng hóa học:

Ví dụ : Nhôm + Oxi  Nhôm oxit

Đọc là : Nhôm tác dụng với oxi tạo ra Nhôm oxit

Nước  Hiđro + oxi

Đọc là : Nước phân hủy thành hiđro và oxi

Bài tập 1: Đánh dấu (X) vào ô ứng với hiện tượng hóa học hay hiện tượng vật lý Viết phương trình chữ của phản ứng hóa học ?

Các quá trình

Hiện tượng Phương trình chữ của phản ứng

hoá học

Hoá học

Vật lí a/ Dây sắt cắt nhỏ tán thành

d/ Nung đá vôi (canxi

cacbonat) thu được vôi sống

(canxi oxit) và khí cacbonic

Sắt + Khí oxi  Oxit sắt từ

Nước  khí Hidro + khí Oxi

Canxi cacbonat cacbonic

+ canxi oxit đp

X X

X X

t o

t o

a/ Sắt + Lưu huỳnh  Sắt (II) sunfua

b/ Rượu etylic + khí Oxi khí Cacbonic + Nước

c/ Canxi cacbonat  Canxi oxit + khí Cacbonic

d/Khí Hiđrô + khí Oxi  Nước

Sắt tác dụng với lưu huỳnh tạo ra sắt (II) sunfua

Rượu etylic tác dụng với khí oxi tạo ra khí cacbonic và nước

Canxi cacbonat phân huỷ tạo thành canxi oxit và khí cacbonic

Khí Hiđrô tác dụng với khí oxi tạo ra nước

Bài tập 2: Hãy đọc phương trình chữ của các phản ứng hoá học sau:

Bài tập 3: Viết các phương trình chữ của các phản

ứng hóa học sau:

a/ Kẽm tác dụng với axit sunfuric tạo thành kẽm sunfat

và khí hiđro.

Kẽm + Axit sunfuric  Kẽm sunfat + Khí hiđro

Khí hiđro + Khí oxi  Nước

b/ Đốt cháy khí hiđro trong bình chứa khí oxi tạo thành nước

Tên các chất PƯ  Tên các SP

Trong phản ứng hoá học, lượng chất nào tăng dần? lượng chất nào giảm dần ?

Trong phản ứng hoá học, lượng sản phẩm tăng dần, lượng chất tham gia giảm dần

II DIỄN BIẾN CỦA PHẢN ỨNG

Xét phản ứng hoá học giữa khí hidro với khí oxi

Hãy so sánh: trước phản ứng, trong quá trình phản ứng và sau phản ứng về: + Liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử.

+ Số lượng nguyên tử mỗi loại

+ Số phân tử

Em có kết luận gì về bản chất của

phản ứng hoá học ?

I ĐỊNH NGHĨA:

+ Phản ứng hoá học là quá trình làm

biến đổi chất này thành chất khác.+ Phương trình chữ của phản ứng hoá học :

Tên các chất PƯ  Tên các SP

II DIỄN BIẾN CỦA PHẢN ỨNG

“ Trong phản ứng hoá học chỉ có liên kết giữa các nguyên tử thay đổi làm cho phân tử này biến đổi thành phân tử khác.”

Tr ­íc ph¶n øng ư Trong quá trình ph¶n øng Sau ph¶n øng

2 H2

? Hãy quan sát mô hình phản ứng giữa kẽm và axit clohidric và nhận xét đặc điểm liên kết của nguyên tử kim loại trước và sau phản ứng?

LƯU Ý : Nếu có đơn chất kim loại tham gia phản ứng thì sau

phản ứng nguyên tử kim loại phải liên kết với nguyên

tử của nguyên tố khác.

Canxi cacbonat tác dụng với axit clohiđric tạo ra canxi clorua và nước.

Câu 1: Hãy đọc phương trình chữ sau:

Canxi oxit + axit clohiđric  Canxi clorua + Nước

Câu 2: Trong một phản ứng hoá học, các chất phản ứng và sản phẩm phải chứa cùng:

A Số nguyên tử trong mỗi chất B Số nguyên tử của mỗi ngtố

C Số nguyên tố tạo ra chất D Số phân tử của mỗi chất

Câu 3: Đốt photpho trong oxi thu được chất điphotphopentaoxit

Phương trình chữ nào sau đây biểu diễn đúng phản ứng hoá học trên:

a Photpho + điphotphopentaoxit  khí Oxi

b Photpho  khí Oxi + điphotphopentaoxit

c Photpho + khí Oxi  điphotphopentaoxit

TỔNG KẾT

LuËt ch¬i :

L ớp chia làm 2đội : A và B Gồm 6 ngôi sao khác màu Lần lượt mỗi đội chọn một ngôi sao để trả lời , trong đó có ngôi sao may mắn , nếu đội nào trả lời sai thì đội khác trả lời thay và ghi điểm của đội đó Đội nào nhiều điểm đội đó thắng

( Mỗi câu hỏi thời gian suy nghĩ 15 giây )

A Sè nguyªn tö trong mçi chÊt.

B Sè nguyªn tè t¹o ra chÊt.

C Sè nguyªn tö cña mçi nguyªn tè.

D Sè ph©n tö cña mçi chÊt.

HÕt giê

b¹n ®­Ưîc th ­ëngth ­ëngƯ Ư 7 ®iÓm

vµ mét trµng vç tay cña c¸c b¹n

8

điểm

đáp án C

Đốt s t ắ trong ôxi thu được s t t oxit ắ ừ Phương trình ch ữ

nào sau đây biểu diễn đúng phản ứng hoá học trên:

a/ S t + s t t oxit ắ ắ ừ  Oxi

b/ S t ắ  Oxi + s t t oxit ắ ừ

c/ S t + Oxi ắ  S t t oxit ắ ừ

Hết giờ

9

điểm

Hình d ưới đây là sơ đồ tư ợng trư ng cho phản ứng ư ư ư

giữa khí Hiđrô H 2 và khí Clo Cl 2 tạo ra Axit clohiđric HCl

HH

* Đối với bài học ở tiết học này:

• Học thuộc bài.

• BTVN: 2, 3, 4 SGK trang 50.

• Bài tập 13.2, 13.3 SBT Hóa 8 trang 16.

• Đối với bài học ở tiết học tiếp theo:

- Xem tiếp phần III,IV của bài : “Phản ứng hóa học”

- Khi nào phản ứng hóa học xảy ra?

- Cách nhận biết có phản ứng hóa học xảy ra?

- Đọc phần đọc thêm SGK trang 51.