2.Nội dung: Ca dao phản ánh tâm tư, tình cảm, thế giới tâm hồn của con người.. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN... - Nội dung: than thở về nỗi khổ, số phận của người phụ nữ , đồng thời là lời khẳng đ
Trang 1TRƯỜNG THPT QUANG TRUNG
TIẾT: 26, 27: Đọc văn:
CA DAO THAN THÂN,
YÊU THƯƠNG,
TÌNH NGHĨA
Trang 2“Qua đình ngả nón trông đình ình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu” Đ
ình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu” Đ
Trang 3I TIỂU DẪN
1.Khái niệm: Ca dao là những tác phẩm trữ tình dân gian Ca dao là lời thơ của bài hát dân gian (dân ca).
2.Nội dung: Ca dao phản ánh tâm tư, tình cảm, thế giới tâm hồn của con người.
3 Phân loại :
- Ca dao than thân.
- Ca dao yêu thương – tình nghĩa.
- Ca dao hài hước, trào phúng.
Trang 41 Bài 1, 2:
- Nhân vật trữ tình: cô gái
- Tâm trạng: buồn - lo
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 51 Bài 1, 2:
a Điểm chung:
-Hình thức:
+ Mô típ mở đầu :“Thân em”
+ Nghệ thuậtù: so sánh
+ Hình ảnh ẩn dụ lấy từ cuộc sống đời thường:
“tấm lụa,”củ ấu” -> người nghe dễ cảm nhận, đồng cảm.
- Nội dung: than thở về nỗi khổ, số phận của
người phụ nữ , đồng thời là lời khẳng định sắc đẹp, phẩm hạnh của chính mình.
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 6b Sắc thái riêng:
- “Tấm lụa đào”:
+ Giá trị, phẩm chất: người thiếu nữ ý thức được
sắc đẹp, tuổi xuân của mình
+ Số phận: chông chênh, không biết sẽ vào tay ai.
Nỗi đau xót của người thiếu nữ khi vừa bước vào lứa tuổi đẹp nhất của cuộc đời là nỗi lo cho thân phận : không thể làm chủ được tương lai và số
phận của mình.
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 7- “Củ ấu gai”:
+ Giá trị, phẩm chất: Ngọt, bùi → Lời bộc bạch, khẳng định giá trị thực – giá trị bản chất bên trong không dễ nhận ra, không được ai biết
đến.
+ Số phận: không người quan tâm, để ý.
Trong sự khẳng định là nỗi ngậm ngùi, xót xa cho thân phận của người con gái khao khát tình yêu và hạnh phúc lứa đôi
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 8• Khăn thương nhớ ai
• Khăn rơi xuống đất
• Khăn thương nhớ ai
• Khăn vắt lên vai
• Khăn thương nhớ ai
• Khăn chùi nước mắt
• Đèn thương nhớ ai
• Mà đèn không tắt
• Mắt thương nhớ ai
• Mắt ngủ không yên
• Đêm qua em những lo phiền
• Lo vì một nỗi không yên một bề
Trang 9- Nhân vật trữ tình: Cô gái
- Tâm trạng: Thương nhớ – ưu phiền
2 Bài 4:
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 10- Những hình ảnh thể hiện tâm trạng:
- Khăn Thương nhớ Thương nhớ – rơi – vắt lên vai
Thương nhớ – chùi nước mắt
- Đèn Không tắt
- Mắt Ngủ không yên
Sử dụng nghệ thuật nhân hoá và hoán dụ.
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 11- Đại từ phiếm chỉ:
không sao bày tỏ cùng người thương
- Câu hỏi tu từ – liên tiếp:
- Lặp cấu trúc: tô đậm, khắc sâu nỗi nhớ thương
ai
Hỏi
Khăn Đèn Mắt
Tự hỏi lòng mình
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 12Những lo phiền của cô gái cũng là vì
-Hai câu lục bát cuối:
Đại từ:
Tâm trạng :
em
lo phiền
Giãi bày trực tiếp
II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Trang 131 Nội dung:
Ca dao diễn tả đời sống tâm hồn, tư tưởng, tình cảm của nhân dân trong các quan hệ gia đình, xã hội,….
2 Nghệ thuật:
- Hình thức: lặp lại mô típ mở đầu
- Thường mượn những hình ảnh tượng trưng để bộc lộ tình
cảm – tình cảm được bộc lộ kín đáo, tế nhị
- Sử dụng nhiều biện pháp tu từ: so sánh, ẩn dụ, hoán dụ
- Thể thơ: chủ yếu sử dụng thể thơ lục bát, song thất lục
bát,vãn bốn,…
III TỔNG KẾT
Trang 14TI ẾT HỌC KẾT THÚC!