I Tieåu daãn 1 Nội dung ca dao - Thể hiện đời sống tâm hồn, tư tưởng, tình cảm của nhân dân trong các quan hệ lứa đôi, gia đình, quê hương, đất nước….. - Thân em: Lặp lại → Môtíp quen th
Trang 2Ca dao than thaân, tình nghóa yeâu thöông
Trang 3• Là các thể loại trữ tình bằng văn vần kết hợp lời thơ với nhạc, diễn tả đời sống nội tâm của con người.
CA DAO LÀ GÌ ?
Trang 4• Đây là câu ca dao nào ?
Trang 5I) Tieåu daãn
1) Nội dung ca dao
- Thể hiện đời sống tâm hồn, tư tưởng, tình cảm của nhân dân trong các quan hệ lứa đôi, gia đình, quê hương, đất nước…
- Chia thành hai loại:
+ Ca dao trữ tình: Là những tiếng hát than thân; những lời ca yêu thương tình nghĩa
+ Ca dao hài hước
Trang 7II Đọc hiểu
1) Phân tích.
a Bài ca dao số 1, 2: Tiếng hát than thân
Mở đầu.
- Thân em: Lặp lại
→ Môtíp quen thuộc trong ca dao
→ Xác định: Lời than thân của người phụ nữ
→ Gợi cảm giác xót xa, ngậm ngùi
Đó là nỗi đau chung của người phụ nữ trong xã hội cũ.
Trang 8 Ý nghĩa nội dung:
- Bài ca dao số 1:
+ Nghệ thuật so sánh: Thân em với tấm lụa
→ Sắc đẹp, tuổi xuân của người phụ nữ
→ Giá trị của bản thân mình mà cơ gái ý thức được
+ Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai
→ Họ giống như một mĩn hàng để mua bán
→ Người phụ nữ khơng cĩ quyền quyết định hạnh phúc, cuộc đời của mình mà phụ thuộc vào người khác
Bài ca dao thể hiện tâm trạng lo âu của cơ gái về tương lai
(Khơng biết mình sẽ hạnh phúc hay khổ đau)
Trang 10Hoà Xuaân Höông
Trang 12Tại sao phải mời mọc như thế ?
-Phải mời mọc như vậy vì giá trị của họ khơng được ai biết đến
-Thể hiện tâm trạng: ngậm ngùi, xĩt xa vì khơng thể quyết định được số phận của mình
Mong ước của người phụ nữ về một cuộc sống hạnh phúc
Hai bài ca dao đã khẳng định vẽ đẹp của người phụ nữ (về ngoại hình cũng như tâm hồn, tính cách) đồng thời nĩi lên thân phận nhỏ bé, phụ thuộc của họ trong xã hội cũ
Trang 13b Bài ca dao số 3.
- Lời nói đưa đẩy : “ Trèo lên …”
- Đại i từ phiếm chỉ : “ Ai”
- Cách chơi chữ tinh tế : Khế “chua” lòng người cũng đang
Trèo lên cây khế nửa ngày
Ai làm chua xót lòng này khế ơi
Mặt trăng sánh với mặt trời
Sao Hôm sánh với sao Mai chằng chằng
Mình ơi ! Có nhớ ta chăng
Ta như sao Vượt chờ Trăng giữa trời
Trang 14Bài ca dao số 4
Khăn thương nhớ ai
Khăn rơi xuống đất
Khăn thương nhớ ai
Khăn vắt lên vai
Khăn thương nhớ ai
Khăn chùi nước mắt
Đèn thương nhớ ai
Mà đèn không tắt
Mắt thương nhớ ai
Mắt ngủ không yên
Đêm qua em những lo phiền
Lo vì một nỗi không yên một bề
Trang 15- Nhân vật trữ tình: Cô gái
- Tâm trạng: Thương nhớ – ưu phiền
Trang 17- Những hình ảnh thể hiện tâm trạng:
Khăn Thương nhớ Thương nhớ – rơi – vắt lên vai
Thương nhớ – chùi nước mắt
Đèn Không tắt
Sử dụng nghệ thuật nhân hoá và hoán dụ.
Trang 18Những lo phiền của cô gái cũng là vì
Giải bày trực tiếp
-Hai câu lục bát cuối:
Trang 19Bài ca dao số 5
Ước gì sông rộng một gang, Bắc cầu dải yếm để chàng sang chơi
Nội dung: Lời ước muốn của cô gái nói với người yêu của mình
Hình ảnh “Sông rộng một gang”, “cầu dải yếm” : thật gần gũi và thân thiết với đời sống nhân
dân, với người phụ nữ.
Là những việc không có thực nhưng tình cảm bộc lộ vừa mãnh liệt và độc đáo , có duyên lại
Trang 20Muối ba năm muối đang còn mặn Gừng chín tháng gừng hãy còn cay
Đôi ta nghĩa nặng tình đầy Có xa nhau đi nữa cũng ba vạn sáu ngàn ngày mới xa
Bài 6
Trang 21Ý nghĩa của hình ảnh ẩn dụ “
Ý nghĩa của hình ảnh ẩn dụ “muối và gừng muối và gừng ”:
+ Là những gia vị.
+ Là thuốc chữa bệnh cho nhân dân lao động.
+
+ Muối mặn Muối mặn ( tình nghĩa mặn mà )
Gừng cay ( cuộc đời cay đắng ).
Tình người có trải qua cay đắng, ngọt bùi mới sâu nặng, bền vững.
Độ mặn, cay của muối và gừng còn có hạn nhưng tình nghĩa đôi ta dẫu có xa nhau cũng
Trang 22Duyên kiếp khơng thành nhưng tình
nghĩa vẫn sắt son.
Nỡi niềm thương nhớ người yêu da diết bờn chờn
L i than th c a ng ời than thở của người phụ nữ ở của người phụ nữ ủa người phụ nữ ười than thở của người phụ nữ i ph n ụ nữ ữ Những bài ca dao yêu thương – tình nghĩa
Ước muốn mãnh liệt trong tình yêu
Những bài ca dao yêu thương – tình nghĩa
Trang 23thân Nghê thuật dân gian đã tô đậm thêm vẻ đẹp tâm
Trang 24Traéc nghieäm vui