Kiểm tra bài cũ Câu 1: Nêu cách dựng ảnh của vật sáng AB tạo bởi thấu kính hội tụ?. Do nhu cầu trong cuộc sống,con người muốn ghi lại 1 hình ảnh nào đó thì phải dùng máy ảnh.Việc sử dụng
Trang 2Trường THCS TRIệU TRạCH.
Tổ: Toán – lý
Vật lý 9
Tiết 51: Sự tạo ảnh trên phim trong máy ảnh.
Giáo viên: Võ Thạch Sơn
Trang 3Kiểm tra bài cũ Câu 1: Nêu cách dựng ảnh của vật sáng AB tạo bởi thấu kính hội tụ? (Vật
AB đặt vuông góc với trục chính của thấu kính,A nằm trên trục chính)
Trả lời:
- Dựng ảnh B’ của B bằng cách vẽ đường truyền của hai tia sáng đặc biệt
- Từ B’ hạ vuông góc xuống trục chính ta có ảnh A’ của A
Khi đó A’B’ là ảnh cần dựng
Câu 2: Dựng ảnh A’B’ của AB qua thấu kính hội tụ trong hình vẽ sau:
Trả lời:
>
>
O F
F
’
A
B
B’
>
>
> > A’
Trang 5TRƯỜNG THCS TRIỆU TRẠCH
Trang 6Do nhu cầu trong cuộc sống,con người muốn ghi lại 1 hình ảnh nào đó thì phải dùng máy ảnh.Việc sử dụng vi mạch trong các máy ảnh đã cho ra
đời một loại máy ảnh rất hiện đại là máy ảnh kỹ thuật số.nhưng dù máy
ảnh có hiện đại đến đâu cũng không thể thiếu được một bộ phận quang học rất quan trọng đó là vật kính
Trang 7Bài 47: Sự tạo ảnh trên phim trong máy ảnh.
I Cấu tạo của máy ảnh
Máy ảnh gồm:
+ Vật kính là một thấu kính hội tụ
+ Buồng tối
+ Chỗ đặt phim
Buồng tối
Vật kớnh
Vị trớ đặt phim
Vị trí đặt phim
Vật kính
Buồng tối
+ Vật kính là một thấu kính hội tụ
+ Buồng tối
Trang 8Bài 47: Sự tạo ảnh trên phim trong máy ảnh
I Cấu tạo của máy ảnh.
II ảnh của một vật trên phim.
C1: ảnh của vật trên tấm kính mờ là ảnh thật hay ảnh ảo? Cùng chiều
hay ngược chiều với vật? To hay nhỏ hơn vật?
a Trả lời các câu hỏi
C1: ảnh của vật trên phim là ảnh thật,ngược chiều với vật và nhỏ hơn
vật
C2: Hiện tượng nào em quan sát được chứng tỏ vật kính của máy ảnh là
một thấu kính hội tụ?
C2: Hiện tượng thu được ảnh thật (ảnh trên phim) của vật chứng tỏ vật
kính của máy ảnh là 1 thấu kính hội tụ
b Vẽ ảnh của một vật đặt trước máy ảnh
C3: Vẽ ảnh của một vật có dạng một đoạn thẳng dài đặt vuông góc với
trục chính của vật kính : AB là vật,O là quang tâm của vật kính, PQ là vị trí đặt phim,khoảng cách từ vật đến vật kính là 2m, từ phim đến vật kính
là 5cm Hình vẽ không cần đúng tỉ lệ
Q
Trang 9-C¸ch vÏ:
A
B
O
P
Q
>
F
+ KÎ tia s¸ng tõ B qua quang t©m truyÒn th¼ng tíi c¾t phim PQ t¹i ¶nh B’ cña B
>
>
B’
+ Tõ B kÎ tia tíi BI song song víi trôc chÝnh cho tia lã IB’
Tia lã nµy c¾t trôc chÝnh t¹i tiªu ®iÓm F
I
>>
>
+ H¹ A’B’ vu«ng gãc víi trôc chÝnh t¹i A’th× A’B’ lµ ¶nh cña
AB t¹o bëi vËt kÝnh
C3:
A’
Trang 10Vẽ ảnh của một vật đặt trước máy ảnh:
+ Kẻ tia sáng từ B qua quang tâm truyền thẳng tới cắt phim
PQ tại ảnh B’ của B
+ Từ B kẻ tia tới BI song song với trục chính cho tia ló IB’.Tia ló này cắt trục chính tại tiêu điểm F
+ Hạ A’B’ vuông góc với trục chính tại A’thì A’B’ là
ảnh của AB tạo bởi vật kính
Vẽ ảnh của một vật đặt trư
ớc TKHT:
+ Kẻ tia sáng từ B qua quang
tâm cho tia ló truyền thẳng
theo phưông của tia tới
+ Từ B kẻ tia tới BI song song
với trục chính cho tia ló đi qua
tiêu điểm F
Khi đó ta được B’ là giao của
hai tia ló trên
+ Hạ A’B’ vuông góc với trục
chính tại A’thì A’B’ là ảnh của
AB tạo bởi thấu kính
Trang 11∠A= ∠A’= 900
Xét ∆AOB và ∆A’OB’ có:
∠AOB= ∠A’OB’ (đ đ)
=> ∆AOB đồng dạng với ∆A’OB’ (g-g)
=>
40
1 200
5 '
' '
=
=
=
AO
O
A AB
B A
Vậy ảnh thật nhỏ hơn và ngược chiều với vật
F
A’
O
P
B’ A
Q
>> >>
>
>
Trang 12c) Kết luận:
ảnh trên phim là ảnh thật,ngược chiều và nhỏ hơn vật.
Trang 13Bài 47: Sự tạo ảnh trên phim trong máy ảnh.
I Cấu tạo của máy ảnh.
II ảnh của một vật trên phim.
III Vận dụng:
C5: Hãy tìm hiểu 1máy ảnh để nhận ra các bộ phận
Vật kính
Chỗ đặt phim
Buồng tối
Trang 14C6: Một người cao 1,6m được chụp ảnh và đứng cách vật kính của máy
ảnh là 3m.Phim cách vật kính 6cm.Hỏi ảnh người ấy trên phim cao bao nhiêu cm?
Tóm tắt:
AB =1,6m =160cm;
OA’=6cm
OA = 3m = 300cm A’B’=?
áp dụng kết quả của C4 ta có ∆AOB đồng dạng với ∆A’OB’ (g-g)
50
1 300
6 '
'
'
=
=
=
AO
O
A AB
B
A
=>
cm AB
B
50
1 50
1 '
Lời giải
Vậy ảnh của người ấy trên phim cao 3,2cm
P
Q
6cm
A’
B’
3m
A
B
1,6m
I
O
>> >>
>
nên
Trang 15Bài tập: Hãy ghép mỗi thành phần1, 2, 3, 4, 5 với một
thành phần a, b, c, d, e để thành một câu đúng.
4) Nếu vật kính của máy
ảnh là thấu kính phân kỳ thì
1) Máy ảnh thông thường là
một dụng cụ dùng để
2)Vật kính của máy ảnh là
3) Phim trong máy ảnh
dùng để
5)Vật kính của máy ảnh mà
người ta thường dùng có
tiêu cự ngắn để
a) Một thấu kính hội tụ
b) Thu ảnh của vật mà ta muốn chụp lên phim
c) không tạo được ảnh thật trên phim
d) Ghi lại hình ảnh vật muốn chụp
e) máy ảnh được gọn nhẹ
Trang 16Ghi nhớ
- Mỗi máy ảnh đều có vật kính,buồng tối và chỗ
đặt phim.
- Vật kính của máy ảnh là một thấu kính hội tụ.
- ảnh trên phim là ảnh thật,nhỏ hơn vật và ngược chiều với vật.
Trang 17- Học thuộc phần ghi nhớ.
- Đọc phần “ Có thể em chưa biết’’
- Làm bài tập từ 47.1 đến 47.5(SBT)
- Đọc trước bài 48: Mắt