Sang thu Hữu Thỉnh Bỗng nhận ra h ơng ổi Phả vào trong gió se S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình s
Trang 1B
C
K
iể
m
t
r
a
b
à
i c
ũ
ý nào sau đây nhận xét đúng về bài thơ Viếng lăng Bác Của Viễn Ph ơng?
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ’’
Thể thơ 8 chữ, giọng điệu thiết tha, rạo rực, nhiều hình ảnh thiên nhiên giàu sức gợi cảm.
Thể thơ 8 chữ, nhạc điệu trong sáng thiết tha, gần gũi với dân ca, nhiều hình ảnh đẹp, gợi cảm
Thể thơ 8 chữ, giọng điệu trang trọng, thiết tha, thành kính, nhiều hình ảnh ẩn dụ, gợi cảm, lời thơ bình dị.
1
6
Trang 2Lựa chọn các từ “thành kính, đau xót, tự hào, trầm lắng”
để điền vào chỗ trống trong câu văn sau cho phù hợp
1
6
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? Cảm hứng bao trùm bài thơ Viếng lăng Bác là niềm
xúc động thiêng liêng, ………… ,lòng biết ơn và
pha lẫn khi tác giả từ miền Nam ra
viếng Bác,cảm hứng đó đã tạo nên giọng thơ ………… ,
trang nghiêm.”
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? Cảm hứng bao trùm bài thơ Viếng lăng Bác là niềm
xúc động thiêng liêng, thành kính ,lòng biết ơn và tự hào
pha lẫn đau xót khi tác giả từ miền Nam ra viếng
Bác,cảm hứng đó đã tạo nên giọng thơ trầm lắng , trang
nghiêm.”
Trang 3Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 - Đọc – Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
Cần đọc bài thơ với giọng điệu nh thế nào cho phù hợp?
Trang 4Sang thu
Hữu Thỉnh
Bỗng nhận ra h ơng ổi Phả vào trong gió se
S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về
Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơI dần cơn m a Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
Trang 5Ng êi thùc hiÖn : L©m ThÞ Giang V©n
Tr êng Thcs ThÞ trÊn
Së Gd & §t h¶I Phßng Phßng gd & §t huyÖn VÜnh B¶o
NhiÖt liÖt chµo mõng c¸c thÇy gi¸o, c« gi¸o
cïng c¸c em häc sinh
vÒ dù tiÕt häc líp 9B h«m nay.
Trang 6Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
2 Chú thích
a Tác giả
Giới thiệu những hiểu biết của em về nhà thơ Hữu Thỉnh?
b Tác phẩm
Nêu xuất xứ của bài thơ Sang thu?
c Từ khó
II Đọc- hiểu văn bản.
Xác định thể thơ và ph ơng thức biểu đạt của bài thơ?
Nhân vật trữ tình có xuất hiện trực tiếp trong bài thơ không?
Theo em nhân vật trữ tình có mối quan hệ nh thế nào với tác giả?
1 Khổ thơ thứ nhất
Trang 8Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
2 Chú thích
a Tác giả
b Tác phẩm
c Từ khó
II Đọc- hiểu văn bản.
1 Khổ thơ thứ nhất
Nêu yêu cầu của bài tập 1(Sách Bài tập Ngữ văn)?
Nhân vật trữ tình cảm nhận mùa thu sang bắt đầu từ những dấu hiệu nào? Tâm trạng của nhân vật trữ tình tr ớc sự thay đổi của thời tiết đ ợc
biểu hiện qua những từ ngữ nào?
Bỗng nhận ra h ơng ổi Phả vào trong gió se
S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về
Bỗng nhận ra h ơng ổi
Phả vào trong gió se
S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về
Bỗng nhận ra h ơng ổi
Phả vào trong gió se
S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về
Từ “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương?Nhân vật trữ tình cảm nhận mùa thu từ h ơng ổi điều đó có ý nghĩa nh thế nào?Bỗng” thuộc từ loại gì? Nó gợi ra một trạng thái nh thế nào?
Tại sao em khẳng định nh vậy?
Em hiểu thế nào là “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương?Gió seVậy em cảm nhận nh thế nào về nội dung của ý thơ là loại gió nh thế nào? phả vào”?
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? hươngưổiưphảưvàoưtrongưgióưse ?”
Dựa vào chú thích, giải thích lại từ “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương?chùng chình”? Câu thơ S ơng chùng chình qua ngõ gợi cho em một hình dung nh thế nào?“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
Theo em, nhà thơ dùng từ chùng chình “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
có gì hay hơn khi dùng các từ nh :
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương?đủng đỉnh, chầm chậm, lững thững ?Các từ đủng đỉnh, chầm chậm, lững thững chỉ gợi ra dáng vẻ bên ngoài “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ” ”
Từ chùng chình có chiều sâu hơn: Nhà thơ đã nhân hoá làn s ơng, nó “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
đi qua ngõ nhà nh có vẻ cố ý chậm lại
Thu sang trong những biểu hiện của h ơng ổi trong gió se nơi ngõ xóm
nh ng tại sao nhà thơ lại viết Hình nh thu đã về ? Từ hình nh “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ” “Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
thuộc lớp từ nào? Từ hình nh đã nói lên một cảm nhận nh thế nào của tác giả?“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương?Hình nh là một tình thái từ thể hiện thái độ ch a chắc chắn.Từ đó cho ta thấy ”
tác giả viết Hình nh thu đã về là bởi vì sự cảm nhận của tác giả còn nhẹ nhàng,“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? ”
còn có một chút gì đó ch a thật rõ ràng , tác giả ch a tin là mùa thu đã đến
Tất cả đã vẽ lên một bức tranh làng quê trong lúc chuyển mùa
qua một tâm hồn nh thế nào?
•Bức tranh làng quê sang thu đầy ắp h ơng ổi
trong gió se thật đơn sơ, dịu ngọt trong cảm nhận
của một tâm hồn tinh tế, trần đầy tình yêu thiên nhiên,
tình yêu cuộc sống.
Trang 9Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
2 Chú thích
a Tác giả
b Tác phẩm
c Từ khó
II Đọc- hiểu văn bản.
1 Khổ thơ thứ nhất
2 Khổ thơ thứ hai
•Bức tranh làng quê sang thu đầy ắp h ơng ổi
trong gió se thật đơn sơ, dịu ngọt trong cảm nhận
của một tâm hồn tinh tế, trần đầy tình yêu thiên nhiên,
tình yêu cuộc sống.
Trang 11Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
1 Đọc
2 Chú thích
a Tác giả
b Tác phẩm
c Từ khó
II Đọc- hiểu văn bản.
1 Khổ thơ thứ nhất
Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
2 Khổ thơ thứ hai
•Bức tranh làng quê sang thu đầy ắp h ơng ổi
trong gió se thật đơn sơ, dịu ngọt trong cảm nhận
của một tâm hồn tinh tế, trần đầy tìmh yêu thiên
nhiên, tình yêu cuộc sống.
Đất trời sang thu đ ợc cảm nhận từ những biểu hiện
không gian nào?
Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim
bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
Em có nhận xét gì về cách dùng từ trong hai câu thơ
“Viếng lăng Bác’’ Của Viễn Phương? Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã ? ”
Dựa vào chú thích 2 và cho biết:dòng sông
chảy dềnh dàng gợi tả một cảnh t ợng nh thế nào?
Đối lập với dòng sông chảy dềnh dàng
là những cánh chim vội vã Cánh chim vội vã
đã báo hiệu điều gì?
Biểu hiện sang thu trong hai câu thơ này nh thế nào
so với khổ thứ nhất?
Cảm nhận của em về hai câu thơ
“Có đám mây mùa hạ
Vắt nửa mình sang thu” nh thế nào?
Vẻ đẹp nghệ thuật của hai câu thơ này
nh thế nào?
Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
•Sự vận động của mùa đ ợc cụ thể hoá
bằng những sắc thái đổi thay của tạo vật,
bằng tốc độ chuyển động từ hạ sang thu
nhẹ nhàng mà rõ rệt.
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
Sông đ ợc lúc dềnh dàng Chim
bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
Trang 12Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I - Đọc - Chú thích
II Đọc- hiểu văn bản.
1 Khổ thơ thứ nhất
2 Khổ thơ thứ hai
•Bức tranh làng quê sang thu đầy ắp h ơng ổi
trong gió se thật đơn sơ, dịu ngọt trong cảm nhận
của một tâm hồn tinh tế, trần đầy tìmh yêu thiên nhiên,
tình yêu cuộc sống.
•Sự vận động của mùa đ ợc cụ thể hoá
bằng những sắc thái đổi thay của tạo vật,
bằng tốc độ chuyển động từ hạ sang thu
nhẹ nhàng mà rõ rệt.
3 Khổ thơ thứ ba
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn m a Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi
Nhân vật trữ tình còn cảm thấy những biểu hiện
khác biệt nào của thời tiết khi chuyển từ hạ sang thu?
Nhận xét cách sử dụng từ ngữ trong khổ thơ?
Thông qua các từ chỉ mức độ đó, ta thấy ý nghĩa tả thực
của các chi tiết miêu tả không gian này là gì?
Dựa vào gợi ý của bài tập 3, em hãy chỉ ra ý nghĩa ẩn dụ
của các hình ảnh này?
Theo em, nhà thơ muốn tâm sự với bạn đọc điều gì
qua hai câu thơ cuối?
Hãy khái quát lại nội dung ý nghĩa của khổ thơ thứ 3?
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn m a
Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi
•Từ những thay đổi của mùa thu thiên nhiên,
tác giả liên t ởng tới những thay đổi của mùa thu
đời ng ời Con ng ời chấp nhận hơn, bình tĩnh hơn
trong cuộc sống vì những trải nghiệm đã đi qua.
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn m a Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn m a Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi.
“Với hình ảnh có giá trị tả thực về hiện t ợng
thiên nhiên này, tôi muốn gửi gắm suy ngẫm
của mình - khi con ng ời đã từng trải thì cũng
vững vàng hơn tr ớc những tác động bất th ờng
của ngoại cảnh ”
Trang 13
Thứ bẩy ngày 15 tháng 3 năm 2008
BàI 24
Văn bản :
Hữu Thỉnh
Tiết 121 Đọc Hiểu văn bản
I Đọc ,Chú thích
II Đọc- hiểu văn bản.
1 Khổ thơ thứ nhất
2 Khổ thơ thứ hai
3 Khổ thơ thứ ba
III.Ghi nhớ
Từ cuối hạ sang đầu thu, đất trời có những biến chuyển nhẹ nhàng mà rõ rệt Sự biến chuyển này đã đ ợc Hữu Thỉnh gợi lên bằng cảm nhận tinh tế, qua những hình
ảnh giàu sức biểu cảm trong bài thơ “ưSangưthuư”.
* Câu hỏi thảo luận nhóm :
Nhóm 1 Bài thơ hấp dẫn ng ời đọc bởi những đặc tr ng nghệ thuật nào ?
Nhóm 2 : Bài thơ “ Sang thu “ gợi lên cho ng ời đọc cảm nhận gì về thiên nhiên đất n
ớc con ng ời trong thời điểm từ hạ sang thu ? Tình cảm của nhà thơ đối với thiên
nhiên đất n ớc con ng ời trong thời điểm từ hạ sang thu ?IV.Luyện tập
Trang 141 2 3 4 5
6
7 8 9
10
Hàng ngang 1 gồm 7 chữ cái: Đây là một tín hiệu của mùa
thu miền Bắc trong bài: “ Sang thu ” của Hữu Thỉnh.
Hàng ngang 2 gồm 5 chữ cái: Hơi n ớc
ng ng tụ lại thành hạt màu trắng rất nhỏ
bay lơ lửng trong không khí gần mặt đất
gọi là hiện t ợng gì?
Hàng ngang 3 gồm 5 chữ cái: Hãy
cho biết gió heo may mang hơi lạnh
trong bài thơ Sang thu đ ợc gọi là gì?
Hàng ngang 4 gồm 4 chữ cái:
Điền từ thích hợp vào chỗ trống
trong câu thơ sau:“Một bông
hoa tím biếc.Ơi con chiền
chiện ”
Hàng ngang 5 gồm 7 chữ cái: Hãy
điền từ vào câu thơ sau cho đúng với
từ trong bài thơ của Trần Đăng
Khoa:
“ cau đứng lặng chuối đứng im Chỉ có trăng sáng tỏ Soi rõ sân nhà em ”
I
E
IV.Luyện tập
Trang 151 2 3 4 5
6
7 8 9
Hàng ngang 6 gồm 8 chữ cái: Hãy cho biết tổng th ký
Hội nhà văn Việt Nam hiện nay là ai?
Hàng ngang 7 gồm 3 chữ cái: Tên một văn
bản đã học ở lớp 6 kỳ II của nhà thơ Trần
Đăng Khoa
Hàng ngang 8 gồm 4 chữ cái: Điền từ
có trong câu thơ:
“ Mẹ về nh mới
Sáng ấm cả gian nhà ”
Hàng ngang 9 gồm 3 chữ cái:
Tiếng nổ rền do hiện t ợng
phóng điện trên bầu trời có
giông bão gây ra gọi là hiện t
ợng gì?
Ô chìa khoá gồm 7 chữ cái: Từ nào
chỉ thời khắc giao mùa giữa mùa hạ
và mùa thu?
IV.Luyện tập
Trang 16Thø bÈy ngµy 15 th¸ng 3 n¨m 2008
BµI 24
V¨n b¶n :
H÷u ThØnh
TiÕt 121 §äc HiÓu v¨n b¶n
I §äc ,Chó thÝch
II §äc- hiÓu v¨n b¶n.
1 Khæ th¬ thø nhÊt
2 Khæ th¬ thø hai
3 Khæ th¬ thø ba
III.Ghi nhí.
V H íng dÉn tù häc.
IV.LuyÖn tËp.
* Hoµn thiÖn bµi tËp phÇn luyÖn tËp trang 72 sgk