Kiến thức: • Củng cố các khái niệm đã học: CSDL, hệ QTCSDL, hệ CSDL; • Sự cần thiết phải có CSDL lưu trên máy tính, mối tương tác giữa các thành phần của hệ CSDL; • Các yêu cầu cơ bản củ
Trang 1Ngày soạn : 10-09-2012
Ngày giảng : 11-09-2012
Tiết 5
BÀI TẬP
I Mục tiêu
a Kiến thức:
• Củng cố các khái niệm đã học: CSDL, hệ QTCSDL, hệ CSDL;
• Sự cần thiết phải có CSDL lưu trên máy tính, mối tương tác giữa các thành phần của hệ CSDL;
• Các yêu cầu cơ bản của hệ CSDL qua hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan và tự luận
b Kĩ năng: Bước đầu hình thành kĩ năng khảo sát thực tế cho ứng dụng CSDL.
c Thái độ: Có ý thức sử dụng máy tính để khai thác thông tin, phục vụ công việc hàng ngày.
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
+ Giáo viên: Giáo án, Sách GK Tin 12, Sách GV Tin 12, bảng phụ, tổ chức hoạt động theo
nhóm nhỏ;
+ Học sinh: Sách GK tin 12, vở ghi, hoạt động theo nhóm nhỏ.
III Tiến trình bài dạy
Hoạt động 1
Chia lớp thành bốn nhóm nhỏ và ra bài tập
GV: Thực hiện chia lớp thành bốn nhóm:
Nhóm 1: Tổ 1; Nhóm 2: Tổ 2; Nhóm 3: Tổ 3;
Nhóm 4: Tổ 4
HS: Thực hiện phân chia nhóm theo yêu cầu
của giáo viên
GV: Ra bài tập cho học sinh
Yêu cầu: Nhóm 1+4 làm đề 1;
Nhóm 2+3 làm đề 2
GV: Dùng máy chiếu hoặc bảng phụ ra đề để
học sinh theo dõi bài tập của mình
HS: Theo dõi bài tập, từng nhóm thảo luận
nội dung đã được GV phân công
Nội dung đề số 1 và đề số 2 được ghi trong bảng phụ hoặc được trình chiều bằng máy chiếu
Nội dung đề số 1 Câu 1: Hồ sơ giáo viên của một trường có thể có dạng như bảng dưới đây:
Stt Họ tên Ngày
sinh Giớitính Là GVCN Môn tiết/nămSố Hệ sốlương
1 Nguyễn Hậu 12/8/71 Nam C Toán 620 3.35
2 Tô sang 21/3/80 Nam K Tin 540 2.34
a) Với hồ sơ trên, theo em có thể thống kê và tổng hợp những gì?
b) Em hãy đưa ra hai ví dụ về khai thác dữ liệu phải sử dụng dữ liệu của nhiều cá thể?
c) Hai yêu cầu tìm kiếm thông tin với điều kiện phức tạp?
Câu 2: Khi dữ liệu ở câu 1 được lưu trong RAM có thể được xem là một CSDL đơn giản
không? Vì sao?
Câu 3: Sau khi thực hiện tìm kiếm thông tin trong một tệp hồ sơ học sinh, khẳng định nào sau
đây là sai?
a) Trình tự các hồ sơ trong tệp không thay đổi;
b) Tệp hồ sơ có thể xuất hiện trong hồ sơ mới;
Trang 2c) Trình tự các hồ sơ trong tệp không thay đổi, nhưng những thông tin tìm thấy đã được lấy ra nên không còn trong những hồ sơ tương ứng;
d) Những hồ sơ tìm được sẽ không còn trên tệp vì người ta đã lấy thông tin ra
Nội dung đề số 2 Câu1: Cho hồ sơ lớp như hình dưới, em hãy cho biết:
Stt Họ tên Ngày sinh Giới
tính
Đoàn viên Địa chỉ
Điểm Toán
Điểm
Lí
Điểm Tin
1 Nguyễn An 12/08/1991 Nam C Nghĩa Tân 7.8 8.2 8.5
2 Lê Minh Châu 03/05/1991 Nữ C Mai Dịch 9.3 8.5 9.1
3 Doãn Thu Cúc 14/02/1990 Nữ R Trung Kinh 7.5 6.5 6.5
49 Hồ Minh Hải 30/7/1990 Nam C Nghĩa Tân 7.0 6.8 8.7 a) Ai có thể là người tạo lập hồ sơ?
b) Những ai có quyền sửa chữa hồ sơ và thường sửa chữa những thông tin gì?
Câu 2: Bài tập 3 trong SGK trang 16.
Giả sử phải xây dựng một CSDl để quản lí mượn/ trả sách ở thư viện, theo em cần phải lưu trữ những thông tin gì? Em hãy cho biết những việc phải làm để đáp ứng nhu cầu quản lí của người thủ thư
Hoạt động 2
Thực hiện bài tập
GV: Yêu cầu từng nhóm trình bày nội dung
đã thảo luận:
HS: Từng nhóm cử đại diện trình bày các nội
dung đã thảo luận
GV: Gọi các nhóm khác cho ý kiến đóng góp
và đưa ra kết luận
HS: Quan sát và ghi chép
GV: Yêu cầu từng nhóm trình bày nội dung
đã thảo luận:
HS: Từng nhóm cử đại diện trình bày các nội
dung đã thảo luận
GV: Gọi các nhóm khác cho ý kiến đóng góp
và đưa ra kết luận
HS: Quan sát và ghi chép
Bài 1:
a) Từ hồ sơ trên, ta có thể thực hiện thống kê, tổng hợp nhiều thông tin khác nhau Dưới đây
là một số thông tin có thể khai thác:
- Có bao nhiêu thầy giáo và cô giáo trong trường;
- Số giáo viên là chủ nhiệm lớp;
Số giáo viên dạy một môn nào đó (vd Văn, toán , tin, );
- Tổng số tiết dạy của giáo viên trong trường;
- Có bao nhiêu giáo viên tuổi đời dưới 30, b) Ví dụ khai thác thông tin của nhiều cá thể:
- Tổng số tiết của các giáo viên môn toán;
- Tính số tiết trung bình của các giáo viên trong trường
c) Ví dụ tìm giáo viên môn Toán dạy nhiều tiết nhất;
Tìm giáo viên môn Tin có hệ số lương cao nhất
Bài 2: Không thể coi là CSDL được vì khi tắt
máy thông tin trong RAM sẽ bị mất, không thể khai thác dữ liệu nhiều lần và lâu dài theo thời gian Thông tin của CSDL nhất thiết phải được lưu trữ ở bộ nhớ ngoài
Bài 3: B, C, D là sai Vì trong máy tính việc
tìm kiếm hồ sơ tương tự như tra từ điển, vì vậy điều khẳng định A là đúng Thông tin tìm thấy
sẽ được sao chép để hiện thị lên màn hình hay ghi ra đĩa, thẻ nhớ USB, Vì vậy, không có
Trang 3GV: Yêu cầu từng nhóm trình bày nội dung
đã thảo luận:
HS: Từng nhóm cử đại diện trình bày các nội
dung đã thảo luận
GV: Gọi các nhóm khác cho ý kiến đóng góp
và đưa ra kết luận
HS: Quan sát và ghi chép
GV: Yêu cầu từng nhóm trình bày nội dung
đã thảo luận:
HS: Từng nhóm cử đại diện trình bày các nội
dung đã thảo luận
GV: Gọi các nhóm khác cho ý kiến đóng góp
và đưa ra kết luận
HS: Quan sát và ghi chép
GV: Hướng dẫn HS làm bài 2
GV: Theo em khi xây dựng một CSDL để
quản lí mượn/ trả sách cần quan tâm tới các
đối tượng nào?
HS: Suy nghĩ thảo luận và trả lời câu hỏi
CSDL thư viện có thể có các đối tượng là:
người mượn, sách, tác giả,
GV: Với mỗi đối tượng trên cần quản lí
những thông tin gì?
Hs: Thảo luận và đưa ra câu trả lời
GV: Em hãy cho biết những việc phải làm để
đáp ứng nhu cầu quản lí của người thủ thư?
HS: Suy nghĩ và trả lời câu hỏi
việc thêm hồ sơ hay thông tin bị mất
Câu 1: Với hồ sơ lớp như trên:
a) Người tạo lập hồ sơ có thể là Ban Giám hiệu, giáo viên chủ nhiệm lớp hoặc người được BGH phân công tạo lập hồ sơ
b) Cập nhật hồ sơ: Các giáo viên bộ môn (cập nhật điểm), giáo viên chủ nhiệm (cần nhận xét đánh giá cuối năm)
Câu 2: Tùy theo thực trạng thư viện trường,
các thông tin chi tiết có thể khác nhau Nói chung, CSDL thư viện có thể có các đối tượng là: người mượn, sách, tác giả, hóa đơn nhập, biên bản giải quyết sự cố mất sách, đền bù sách, biên bản thanh lí,
* Thông tin về từng đối tượng có thể như sau:
- Người mượn (HS): số thẻ, họ và tên, ngày sinh, giới tính, lớp, địa chỉ, ngày cấp thẻ, ghi chú,
- Sách: Mã sách, tên sách, loại sách, nhà XB, năm XB, giá tiền, mã tác giả;
- Tác giả: Mã tác giả, họ và tên tác giả, ngày sinh, ngày mất,
- Đền bù: Số hiệu biên bản đền bù, mã sách, số lượng đền bù, tiền đền bù,
- Phiếu mượn (quản lí việc mượn sách): Mã thẻ, số phiếu, ngày mượn, ngày cần trả, mã sách, số lượng sách mượn,
* Những việc phải làm để đáp ứng nhu cầu quản lí của người thủ thư:
- Cho mượn: Kiểm tra thẻ đọc, phiếu mượn, tìm sách trong kho, ghi sổ trả/ mượn và trao sách cho học sinh mượn;
- Nhận sách trả: Kiểm tra thẻ đọc, phiếu mượn, đối chiếu sách trả và phiếu mượn, ghi sổ mượn/ trả, ghi sự cố sách trả quá hạn hoặc hư hỏng (nếu có), nhập sách về kho,
IV Củng cố
- CSDL, hệ QTCSDL, hệ CSDL;
- Sự cần thiết phải có CSDL lưu trên máy tính, mối tương tác giữa các thành phần của hệ CSDL;
- Các yêu cầu cơ bản của hệ CSDL qua hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan và tự luận