Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xươngI.. Cấu tạo và chức năng của xương dài C u tạo hình ống, nan xương xếp vòng ấ cung có ý nghĩa gì đối với chức năng nâng đỡ của xương?. Tiết 8 Cấu tạ
Trang 1Em có biết ?
- Độ bền chắc của xương người lớn có thể chịu được lực gấp 30 lần loại gạch tốt.
- Một xương đùi ếch đặt ở vị trí nằm ngang ,giữa xương treo đĩa cân, ta có thể đặt các quả cân tới 3,5 kg mà xương vẫn chưa gãy.
Trang 2Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
I Cấu tạo của xương
1 Cấu tạo và chức năng của xương dài
Quan sát H8.1 và H8.2, mẫu vật kết
hợp thông tin SGK cho biết :
- Xương dài gồm những bộ phận nào ?
- Cấu tạo của từng phần ?
Bộ xương người được phân biệt làm m y ấ
loại ? Kể tên và đặc điểm của từng loại ?
Sụn
Mô xương xốp
Mô xương
Em hãy thử dự
đoán chức năng của
từng bộ phận ?
Trang 3I Cấu tạo của xương
1 Cấu tạo và chức năng của xương dài
C u tạo hình ống, nan xương xếp vòng ấ
cung có ý nghĩa gì đối với chức năng nâng đỡ của xương?
- Cấu tạo hình ống giúp xương nhẹ và vững chắc nan xương xếp vòng cung có tác dụng phân tán lực, làm tăng khả năng chịu lực.
Trong xây dựng người ta đã vận dụng kiểu hình ống của xương và cấu trúc hình vòm của nan xư
ơng vào thiết kế trụ cầu hoặc vòm cửa để vừa
đảm bảo độ bền vững mà lại tiết kiệm được nguyên vật liệu khi thi công
Trang 5Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
I Cấu tạo của xương
1 Cấu tạo và chức năng của xương dài
Qua kiến thức vừa phân tích kết hợp thông tin bảng 8-1 SGK hãy thảo luận nhóm viết đặc điểm cấu tạo và chức năng của xương dài dưới dạng sơ
đồ ?
1
23
0
Trang 6Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
I Cấu tạo của xương
1 Cấu tạo và chức năng của xương dài
Gồm
Hai đầu xương
Một Thân xương
Sụn bọc đầu xương -> giảm ma sát
Mô xương xốp có các nan xương ->phân tán lực, chứa tuỷ đỏ
Màng xương -> giúp xương to ra bề ngang
Mô xương cứng -> chịu lực
Khoang xương -> chứa tủy đỏ (trẻ em), tuỷ vàng( người lớn)
Trang 7Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
I Cấu tạo của xương
2 Cấu tạo xương ngắn và xương dẹt :
Cấu tạo xương ngắn
Quan sát tranh, mẫu vật tìm điểm khác nhau cơ bản giữa -Không có cấu tạo hình ống xương dài với xương ngắn và xương dẹt ?
- Mô xương cứng ở ngoài, mô xương xốp ở trong.
Xương ngắn và xư
ơng dẹt c u tạo ấ
gồm những thành
phần nào ?
Trang 8Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
II Sự to ra và dài ra của xương :
Quan sát hình cho biết vai trò
của sụn tăng trưởng ?
Dựa vào thông tin SGK cho biết
xương to ra nhờ đâu ?
-Xương dài ra là do sự phân
chia của tế bào ở sụn tăng
trưởng
Đinh B,C đóng phía trong
-Xương to ra là do sự phân
chia của tế bào màng xư
ơng.
Trang 9Phim chụp sụn tăng trưởng ở trẻ em
ở tuổi dậy thì
các tế bào ở
sụn tăng trưởng
phân chia rất
nhanh nên đây
là lứa tuổi có sự
thay đổi nhanh
về chiều cao
Trang 10Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
III Thành phần hoá học và tính chất của xương
Thí nghiệm 1 :
- Lấy xương đùi ếch ngâm trong dung dịch HCl 10% ( 10 15 phút )–
Yêu cầu :
1 Kiểm tra xem xương cứng hay mềm ?
2 Quan sát khi xương bỏ vào cốc axit HCl có hiện tư ợng gì ? Thử giải thích hiện tượng đó ?
Trang 11Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
III Thành phần hoá học và tính chất của xương
Thí nghiệm 2 :
- Đốt xương đùi ếch trên ngọn lửa đèn cồn cho đến khi không cháy,không còn khói
Yêu cầu :
1 Bóp nhẹ phần xương đã đốt em có nhận xét gì ?
Trang 12Tiết 8 Cấu tạo và tính chất của xương
III Thành phần hoá học và tính chất của xương
Từ các thí nghiệm trên em có thể rút ra nhận xét gì về thành phần c u tạo và tính ch t của xương ? ấ ấ
*Thành phần gồm :
+ Chất hữu cơ ( cốt giao ) :
+ Chất vô cơ ( muối khoáng ) : Can xi
* Tính chất : - Mềm dẻo và vững chắc
- Tỉ lệ chất cốt giao thay đổi theo độ tuổi
Trang 13Qua bài học hãy thảo luận nhanh :
1.Đặc điểm nào của xương giúp xương được
cứng chắc?
2 Đặc điểm nào của xương giúp xương có tính
ch t đàn hồi? ấ
- Dạng trụ rỗng.
Trang 151 ở người già, xương r t giòn và r t dễ ấ ấ
gãy là do:
b Mô xương cứng bị mất.
c Tỷ lệ chất cốt giao trong xương giảm.
a Màng xương bị thoái hoá.
Trang 163 Khả năng liền của xương sau khi bị gãy là do:
a Mô xương xốp
d Mô xương cứng
c Mô sụn ( sụn tăng trưởng)
b Màng xương
Trang 17a.Trẻ em b.Người lớn c.Người già
2 Lứa tuổi nào sau đây dễ bị cong vẹo cột sống ?
Trang 184 Bộ phận nào sau đây của xương dài
có chức năng giúp xương chịu lực ?
a.Sụn đầu xương b.Mô xương xốp c.Mô xương cứng d.Màng xương
Trang 191 Học bài và làm bài tập mục I, II vở Bài tập sinh 8 Bài 8. –
2 Nghiên cứu trước bài 9: Đặc điểm nào của cơ giúp ta có thể cử động, vận động cơ thể?