dao hoang_585.PDF

Bíy giúđ, khi muđa mûa túâi, con söng Caâi chó cođn sûâc vuđng víîy vú víín úê ăíu bïn kia nuâi ăaâ möơt quaông röìi laơi lûđ ặđ xuöi vađ ăađn tríu nûúâc cuông khöng ai thíịy tùm húi.. C

MUÅC LUÅC

LÚÂI GIÚÁI THIÏÅU 2

PHÊÌN MÖÅT 4

PHÊÌN HAI 35

PHÊÌN BA 74

PHÊÌN BÖËN 117

LÚĐI GIÚÂI THIÏƠU

Öng Tríìn Thïị Phaâp ăúđi Tríìn viïịt Lônh Nam Chñch quaâi - tíơp truýơn ngùưn ăùơc sùưc cuêa vùn hoơc cöí Viïơt Nam

Truýơn dûa híịu lađ möơt truýơn trong Lônh Nam Chñch quaâi

Truýơn nhû sau: Ăúđi Huđng Vûúng coâ ngûúđi bíìy töi, khi baêy tuöíi, vua mua ặúơc cuêa thuýìn buön ăem vïì lađm ăíìy túâ, sau lúân lïn, diïơn maơo ăoan chñnh, nhúâ thuöơc caâc sûơ víơt, vua ăùơt tïn lađ Mai Yïín hiïơu An Tiïm, laơi líịy vúơ cho, sinh möơt trai möơt gaâi Vua ýu, duđng lađm quan, lïî laơt ăíìy nhađ, khöng thiïịu thûâc gò An Tiïm sinh ra kiïu maơn, thûúđng noâi:

“Caâi gò cuông lađ víơt tiïìn thín cuêa töi caê", khöng nghô ăïịn ún vua Vua nghe thíịy, giíơn lùưm mađ rùìng:

“Mađy lađ keê thíìn tûê sinh kiïu maơn, khöng nhúâ ún vua, caâi gò cuông baêo lađ cuêa tiïìn thín, bíy giúđ boê mađy ra núi khöng coâ ngûúđi ngoađi bïí xem mađy coâ cođn cuêa tiïìn thín nûôa khöng!" Beđn ăađy ra ngoađi cûêa bïí Nga Sún, böịn bïì toađn caât vađ nûúâc, khöng vïịt chín ngûúđi, chó ăïí cho möơt söị lûúng ăuê ùn ñt líu, ắnh cho ùn hïịt thò chïịt ăoâi Vúơ An Tiïm than khoâc An Tiïm cûúđi mađ rùìng:

“Trúđi sinh ta, tíịt trúđi nuöi ta, söịng chïịt úê trúđi, ta coâ lo gò" An Tiïm úê ăaêo ặúơc böịn thaâng, böîng thíịy con chim trùưng tûđ phña tíy bay laơi, ăíơu ăíìu nuâi, kïu lïn ba böịn tiïịng, saâu baêy haơt quaê theo tiïịng kïu mađ rúi xuöịng baôi caât ñt líu sau, nhûông haơt íịy moơc lïn cíy xanh rò, röìi thađnh quaê An Tiïm mûđng rúô:

“Caâi nađy khöng phaêi víơt laơ, chñnh lađ caâi trúđi cho ăïí nuöi ta" Beđn böí ra mađ ùn, thíịy võ ngoơt vađ maât, tinh thíìn saêng khoaâi Vïì sau, möîi nùm tröìng nhiïìu thïm ra, ùn khöng hïịt, gùơp thuýìn buön ăïịn, ăem ăöíi líịy gaơo Nhín vò chim trùưng ngíơm haơt tûđ phña tíy bay túâi nïn goơi lađ tíy qua Phûúđng chađi, phûúđng buön ăïìu thñch thûâ dûa íịy: lađng xoâm xa gíìn thò ăïịn líịy giöịng Líu röìi, vua nhúâ túâi An Tiïm, cho ngûúđi ra chöî ăaêo hoang xem cođn söịng hay chïịt Sûâ giaê vïì tíu vua, vua than rùìng:

“Thïị ra caâi gò cuông lađ víơt tiïìn thín, khöng sai" Beđn triïơu An Tiïm vïì, phuơc chûâc cuô, laơi cíịp cho nö tyđ Ăùơt tïn núi íịy lađ chíu An Tiïm, chöî xoâm úê goơi lađ Mai thön traơng Vuô Quyđnh (1453-1516) soaơn laơi tíơp Lônh Nam Chñch quaâi Tûúêng nhû chó möơt cíu trong lúđi tûơa cuêa öng cuông ăaô viïịt nïn niïìm tûơ hađo cuêa dín töơc ta: Nûúâc ta khúêi ăíìu tûđ Huđng Vûúng, ăaô thíơt vùn minh, qua Ngö, Ăinh, Lï, Lyâ, Tríìn ăïịn nay Töi hiïíu nïìn vùn minh íịy vađ cíu chuýơn dûa híịu lađ tinh thíìn sûâc maơnh lúân lao cuêa dín töơc, lađ truýìn thöịng chiïịn ăíịu chöịng thiïn nhiïn, chöịng ngoaơi xím, giađnh quýìn söịng vađ phaât triïín qua tíịt caê caâc ăúđi Ăíịt nûúâc vađ con ngûúđi Viïơt Nam - möơt baên huđng ca söi nöíi tûđ nghòn nùm dûơng nûúâc túâi nay trïn búđ biïín Ăöng Nùm 1925, Ăöì Nam Tûê Nguýîn Troơng Thuíơt viïịt Truýơn dûa híịu thađnh phiïu lûu tiïíu thuýịt Quaê dûa ăoê Thuêa beâ, töi ăoơc Quaê dûa ăoê cuêa Ăöì Nam Tûê, giíịc mú kyđ aêo cođn phíịp phúâi ăïịn tíơn bíy giúđ Tûđ líu, töi coâ caâi thñch, vađ töi ûúâc lađm ặúơc bađi thú vïì caâi ăaêo hoang íịy möơt líìn nûôa

Hang Phai Vïơ (Laơng Sún) thaâng nùm 1969

PHÍÌN MÖƠT

1

Bi ly bi ly Tiïịng chiïng ím vađo nuâi, döơi laơi; tiïịng tröịng tûđ mùơt nûúâc vang lïn aơng trùng ngoađi rùìm thaênh thúi toêa aânh saâng nhaơt xuöịng, nhû möîi chiïìu ai chúơt nhúâ, laơi thíịy öng trùng trúê laơi chúi nhúên trong luđm cíy vađ trïn con ặúđng caât mõn ngoađi ngoô Mon reo:

- Tiïịng chiïng tíơp víơt nöíi röìi ăíịy

Gaâi ngheâ nghiïng:

- Chiïng thöíi cúm thò cuông thïị

Hai anh em nhòn ra, buöơt miïơng:

- Trùng lïn röìi

Giûôa luâc íịy, meơ bûúâc ăïịn Gaâi noâi:

- Meơ ăi thöíi cúm thi ađ?

Nađng Hoa cûúđi Gaâi thûa vúâi meơ:

- Cho con ăi vúâi

Röìi hai meơ con cuđng ăi Mon chaơy toơt vađo trong nhađ, ăi theo böị An Tiïm vađ con ra súâi víơt

Tiïịng chiïng bi ly bi ly cuđng tiïịng ngûúđi hñ, ngûúđi reo xön xao suöịt ăïm trïn búđ söng Hađng thaâng nay, vuđng Baôi Lúê röơn rõch lïn Cađng gíìn ngađy vïì höơi ăíìu nùm úê kinh ăö, laơi cađng naâo nûâc Nùm nay, nùm ăíìu tiïn Baôi Lúê ặúơc vïì höơi kinh ăö Caâc xoâm ăua nhau tíơp luýơn, cho ăïịn nhûông ngađy sau cuđng thò caê hai bïn söng tíịp níơp saâng ăïm Hún mûúđi nùm trûúâc, An Tiïm ặúơc nhađ vua cho ra múê ăíịt ven söng Caâi Nhúâ laơi nhûông khoâ khùn ngíơp ăíìu luâc íịy, chöìng chíịt khöng biïịt bao nhiïu mađ ăïịm xúí! Xûa nay, caâc ăúđi vua ăïìu cùưt cûê quan vùn quan voô ra tríịn böịn coôi, ngûúđi ăi múê ăíịt khíín hoang ăïịn úê ăöng ăuâc, truđm lúâp, röơng maôi ra thađnh phïn giíơu múâi Vò thïị, traêi hún mûúđi triïìu vua Huđng, ăíịt nûúâc ăaô röơng ra túâi mûúđi lùm böơ Nùm íịy, nûúâc söng Caâi ăoê ngíìu,

lïn to Con söng ặúng xoâi nghiïng vïì möơt phña, lúê íìm íìm, cûâ ăïịn muđa nûúâc laơi khuêng khiïịp ăöíi dođng Vöịn lađ con söng dûô, noâ nhû con trùn vuđng lïn, cuöịn vađo lođng nhûông lađng xoâm, nhûông ăöìi nûúng, nhûông caânh rûđng, caê tríu, caê ngûúđi Vađ dođng nûúâc chûúâng cûâ möîi nùm möơt hung hùng quíîy vïì hûúâng kinh ăö Nhađ vua hoêi caâc quan thïị lađ ăiïìm gò Mûu sô tíu:

- Böîng dûng loađi tríu nûúâc böìn lïn, huâc lúê búđ coôi lađ ăiïìm gúê Phaêi ýím cho noâ chïịt ăi múâi ặúơc!

- Ai höơ ta?

Trùm quan chen nhau vađo xin ăi Nhiïìu quan úê xa, nghe tin vua triïơu ngûúđi ra ngoađi coôi ăaânh tríu nûúâc phaâ ăíịt, chen chín keâo vađo kinh ăö Chùỉng khaâc höơi caâc coôi vïì trònh viïơc nûúâc Tröịng ăöìng bùưc doâng lïn caâc ngaô ba, thuâc liïn miïn theo bûúâc quín trííy Suöịt ăïm, ăuöịc ăöịt khöng ặât quaông Nhađ vua cođn ngíìn ngûđ, khöng biïịt choơn ai Bíịy giúđ miïìn nađo cuông ặúng múê mang, viïơc bíơn nhû mùưc cûêi An Tiïm bûúâc túâi

- Töi xin ăi

Nhađ vua tröng ra Mai An Tiïm Nhúâ laơi chuýơn An Tiïm ngađy trûúâc tûđng söịng úê ăíịt keê bïí Söng nûúâc, bïí khúi, coi nhû ăöìng baôi bùìng phùỉng Mònh lùỉn mònh trùưm Ăöi mađy dûơng ngûúơc Con mùưt sùưc Nûúâc da ăoê lõm nhû ăöìng hun Möơt trang quùưc thûúâc, hiïn ngang laơ luđng ûđ, An Tiïm coâ thïí gaânh vaâc ặúơc viïơc quan troơng nađy ăíy Nhađ vua gíơt ăíìu Caâc quan ăođi ăi ăaânh tríu thíìn cođn duđng dùìng, cođn xin ăi nûôa, cho ăïịn höm An Tiïm lïn ặúđng múâi chõu lui Thïị lađ An Tiïm ngûúơc nûúâc lïn Baôi Lúê Con söng lúân víîn ặúng vuđng lïn ăöíi dođng Ăíịt lúê ăíịt böìi lúâp lúâp ăoê rûơc nhû nhûông vaơt maâu trïn chiïịn trûúđng Nûúâc thuâc ăíịt xuöịng íìm íìm vang ăöơng suöịt muđa nùưng, khöng luâc nađo ngúât Ngûúđi úê xa hađng trùm dùơm cuông nhaâo nhaâc chaơy hïịt An Tiïm cho ngûúđi ăi goơi dín laơi, cuđng nhau keâo ra búđ söng

- Caâc ngûúđi tröng kòa

Nhûông cuơ giađ thúê dađi:

- Ăaô bao nùm nay chuâng töi chó biïịt chaơy ăi cho ăađn tríu ăiïn lïn huâc hïịt nhađ cûêa, caânh ăöìng xuöịng söng mađ thöi An Tiïm noâi:

- Thïị thò súơ a?

Caâc cuơ laơi noâi:

- Con nûúâc sùưp quíơt chïịt caê mònh ăïịn núi, ai mađ chùỉng súơ! Roô rađng mùưt chuâng töi ăaô tröng thíịy nûêa ăïm trùng vùìng vùơc saâng, ăađn tríu thíìn dûúâi nûúâc nhö lïn, xö nhau phaâ vađo búđ, caâch míịy dùơm cođn nghe tiïịng tríu thúê, cođn nghe sûđng tríu uđm oađm ăaânh vađo nhau Cho ăïịn gađ gaây thò lùơn hïịt, ăïịn saâng ngađy tröng

ra chó cođn thíịy tan hoang Cöng cuêa hađng ăúđi lùn hïịt xuöịng nûúâc Búêi thïị, chuâng töi múâi phaêi boê ăi

An Tiïm noâi:

- Nay töi ăïịn ăíy ăïí cuđng caâc ngûúđi quýịt möơt cođn möơt míịt vúâi ăađn tríu nûúâc kia

Moơi ngûúđi ngú ngaâc hoêi:

- Chuê tûúâng baêo lađm thïị nađo bíy giúđ?

- Phaêi ăaânh nhûông con ăíìu ăađn!

An Tiïm quaê quýịt Lođng quaê quýịt cuêa An Tiïm díịn lïn trïn caâi ruơt ređ cuêa moơi ngûúđi Ngay sau ăíịy, An Tiïm cuđng dín lađng vađo nuâi, ăïịn chín nuâi Taên Viïn bïn kia vađ sang nuâi Tam Ăaêo bïn nađy, vaâc ăaâ ra Cûâ chöî khuâc söng nađo lúê nhiïìu nhíịt thò neâm ăaâ xuöịng Dođng söng cuöơn nûúâc nhû nghòn vaơn con thuâ nhe nanh vuöịt lïn doơa Nhûng nhûông ngûúđi neâm ăaâ khöng súơ Nhûông hođn ăaâ taêng rađo rađo lùn xuöịng quaông söng ặúng giíơn dûô suđi boơt meâp Líịy ăaâ trong nuâi, líịy maôi röîng caê nuâi, trûúâc cođn ăi gíìn möơt ngađy ặúđng sau phaêi ăi túâi ba böịn ngađy, vađo tíơn trong vuđng rûđng síu Nhûông taêng ăaâ to tûúâng, ăem ăuơc löî, bïơn díy xoê vađo, hađng chuơc ngûúđi xuâm laơi, keâo ra Suöịt nùm neâm ăaâ chùơn nûúâc Röìi muđa nûúâc laơi túâi Nhûông con thuêy quaâi tríu nûúâc laơi löìng lïn, vûúơt qua nhûông mö ăaâ mađ hađng nghòn ngûúđi ăaô cöng phu ăùưp suöịt nùm, trađn ra caâc caânh ăöìng, ăuöíi moơi ngûúđi khiïịp súơ baơt lïn tíơn lûng nuâi Nhûông caâi nhađ sađn laơi ngíơp chúi vúi trong nûúâc Caê ăïịn ngûúđi khöng mau chín chaơy cuông chïịt ăuöịi Suöịt muđa nûúâc, nûúâc cûâ rûúân lïn ăaânh nhau vúâi ngûúđi, ăuöíi ngûúđi ăi Nhûng muđa nûúâc qua, An Tiïm laơi goơi dín lađng tûđ trong nuâi xöng ra vaâc ăaâ líịp nhûông ăoaơn söng lúê Laơi lùn ăaâ thíơt gíịp ăïí chùơn tíơn cöí nûúâc, ngùn nhûông con luô túâi Nùm nađo, ngûúđi vađ nûúâc cuông víơt löơn quýịt liïơt chòm xuöịng nöíi lïn nhû thïị Ba nùm qua, híìu nhû sûâc ngûúđi ăaô chuýín caê möơt daôy nuâi quanh ròa caâc triïìn Tam Ăaêo vađ Taên Viïn ra ặâng cao chïnh vïnh bïn búđ söng Thïị lađ dođng söng bõ nhûông bađn tay ăaâ ngaâng

maơnh, ăaô phaêi ăöíi tñnh nïịt, ăöíi chiïìu Bíy giúđ, khi muđa mûa túâi, con söng Caâi chó cođn sûâc vuđng víîy vú víín úê ăíu bïn kia nuâi ăaâ möơt quaông röìi laơi lûđ ặđ xuöi vađ ăađn tríu nûúâc cuông khöng ai thíịy tùm húi Nhûông con soâng dõu dađng ặa phuđ sa ăùưp vađo chín ăaâ, böìi thïm lađn caât ăoê mõn, nöíi thađnh baôi múâi Möîi nùm, baôi múâi líịn ra cho ngûúđi ăïịn tröìng mña vađ díu tùìm Lađng xoâm moơc lïn ven söng,

xa tröng chen nhû vaêy caâ, ăöng vui san saât Ngûúđi ta víîn giûô caâi tïn luâc gian khöí, goơi ăíịy lađ vuđng Baôi Lúê Söng dûô ăaô chõu khuíịt phuơc tay ngûúđi, trúê nïn hiïìn híơu, ăaâng ýu, höìn nhiïn ăem vïì cho hai bïn búđ möơt ăúđi söịng truđ phuâ Tiïịng töịt theo dođng loang ăi Con söng Caâi dađi röơng mïnh mang chaêy ngang qua ăíịt nûúâc, ăíu ăíu cuông nûâc lúđi ăöìn quan laơc tûúâng An Tiïm tađi gioêi trõ ặúơc tríu nûúâc, tríu thíìn, líơp nïn coôi Baôi Lúê Ăíịt lađnh chim ăíơu, ngûúđi caâc núi keâo ăïịn líơp nghiïơp möîi ngađy möơt ăöng vađ möîi nùm Baôi Lúê möơt khang trang, töịt tûúi hún Chùỉng bao líu, caê möơt vuđng dađi hađng trùm dùơm ven söng Caâi xûa hoang vu, trùưng nûúâc, con cađy con caâo khöng biïịt ruâc muôi ăíu cho söịng, caê ăïịn con chuöìn chuöìn bay laơc qua ăíịy cuông ăïịn phaêi moêi raô caânh rúi xuöịng nûúâc mađ chïịt, bíy giúđ nhađ cûêa nhû baât uâp Lađng xoâm an cû, ngûúđi úê ýn tím tröìng cau, tröìng mñt, ăùưp nïìn nhađ, tñnh chuýơn líu dađi Nùm nađo muđa mađng cuông rúđ rúô, trïn ăöìng ăíìy tiïịng haât vađ tiïịng saâo Trong lađng, khoâi bïịp suöịt ngađy ăïịn canh khuya

Vađo dõp cúm múâi thaâng mûúđi hay ra giïng thong thaê, ngûúđi caâc coôi díơp dòu ăi chúi ăöng nhû traêy höơi Nùm nay, Baôi Lúê ặúơc nhađ vua cho vïì kinh ăö dûơ höơi Baôi Lúê ăaô ặúơc ngang hađng vúâi caâc coôi trong mûúđi lùm böơ trïn ăíịt nûúâc Moơi viïơc sûêa soaơn ăaô ăïịn mûâc tíịt bíơt hïịt sûâc Hađng trùm ăö caâc lođ víơt lïn súâi tíơp suöịt ăïm Tûđng lađng múê höơi thöíi cúm thi, lađm cöî cúm neân ăïí keân ngûúđi tađi cúm thi, cöî neân Ăö víơt vađ ngûúđi thöíi cúm, ngûúđi lađm cöî gioêi möîi lađng ăua tađi nhau, chen nhau cho túâi khi caê Baôi Lúê chó cođn choơn líịy coâ möơt ăöơi víơt, möơt toaân cúm thi, möơt toaân cúm neân gioêi nhíịt vïì kinh ăö

An Tiïm goơi tíịt caê caâc lađng ăïịn vađ noâi:

- Ta vöịn ngûúđi tûâ chiïịng ăïịn ăíy, chó vò cuđng lođng múê ăíịt líơp nghiïơp Bíịy líu nghòn ngûúđi nhû möơt yâ chñ, söịng chïịt khöng rúđi nhau, thïị múâi nïn cú ngúi ngađy nay Bíy giúđ laơi ặúơc ún vua goơi vïì dûơ höơi, thïị lađ caê nûúâc ăaô biïịt cöng khoâ nhoơc ngûúđi Baôi Lúê Chuâng

ta phaêi cöị gùưng lađm cho tiïịng thúm cađng thúm xa

Ai níịy vui sûúâng khöng kïí xiïịt Ăaô ăïịn ngađy traêy höơi Möîi lađng chó coâ vađi ngûúđi ặúơc choơn ăi mađ ăaâm traêy höơi cuêa ngûúđi Baôi

Lúê ăöng vui hađng dùơm ặúđng, ăaâm ăíìu ăaô khuíịt mađ quaông cuöịi cođn tuơ úê ăíìu coôi Caâc laôo trûúơng cuông traêy höơi Ăíy lađ caâc cuơ möơt ăúđi gioêi cađy, tađi vaâc ăaâ chùưn soâng, chõu khoâ ăïịn con chaâu cuông khöng bò kõp, ặúơc caê lađng kñnh troơng Caâc cuơ öng, ríu toâc baơc trùưng, mùơt ăoê böì quín, tay cíìm chiïịc quaơt mo tre, bûúâc phùng phùng, nhanh hún caê nhûông cöî xe tríu taêi ngûúđi vađ moơi thûâc ùn víơt duơng Ăoađn ngûúđi vađ xe cöơ ăi theo búđ söng Caâi Trong lođng con söng qú hûúng rûơc rúô boâng ngûúđi vađ söịng aâo mađu níu voê soâ, quan luơc, höìng ăiïìu loêa toêa trong daêi nùưng nheơ ăíìu xuín Dođng söng hoâa tíịm the mađu traêi dađi theo chín ăaâm traêy höơi Gaâi vađ meơ ngöìi trïn chiïịc xe tríu ăi giûôa ăaâm trai gaâi lađng trong ăöơi cúm thi cúm neân Ăíìu tiïn cođn nom thíịy nhau, röìi ngûúđi ngûúđi göìng gaânh bïì böơn tuöịn theo, chen líịn lïn, tíịt caê ăi ăaô xa, buơi cuöịn muđ mõt Mon tröng theo khöng thíịy meơ vađ em ăíu nûôa Bíịy giúđ múâi ăïịn lûúơt caâc ăö víơt An Tiïm vađ Mon ăi vúâi ăaâm tay ăö Mon ngöìi goơn loên ăùìng sau xe, bïn caơnh caâi böì coê, ặúng nghïín cöí nhòn laơi Chiïịc xe lùưc lû qua caâc lađng, ngûúđi ra ặa ặâng chen chín bïn ặúđng Mon

ta cuông líy caâi sung sûúâng vađ haônh diïơn nhû möơt tay ăö ặúơc tuýín ăi höơi, suöịt doơc söng nghe tiïịng chiïng vađ tiïịng tröịng, tiïịng hođ reo cöí vuô Caâc cuơ laôo bađ cuông traêy kinh xem höơi Vađ chó coâ caâc cuơ laôo bađ ngöìi kiïơu vò ặúđng xa Thïị nhûng, xûa nay cađy cíịy thò caâc laôo bađ chùỉng chõu ai, möơt tay ăaô baêo ban con chaâu míịy ăúđi cíịy haâi Coâ nhûông laôo bađ thoơ hađng trùm tuöíi, khöng nhúâ tuöíi mònh nûôa Caâc cuơ mùơc vaây söìi, thùưt lûng söìi möơc, ăíìu troơc, chñt khùn vuöng ăiïìu ngöìi ngay ngùưn trïn caâi ghïị ăođn böịn ngûúđi khiïng Ăaâm Baôi Lúê ăi ăaô ặúơc möơt chúơ Díìn díìn, gùơp ngang ặúđng ăaâm traêy höơi ngûúđi caâc böơ khaâc, úê Ninh Haêi, úê Dûúng Tuýìn, vađ caê ăïịn caâc böơ xa tûđ Hoađi Hoan, Luơc Haêi ăaô túâi, cađng ngađy cađng tíịp níơp Biïịt lađ sùưp ăïịn vuđng Phong Chíu

2

Bi ly bi ly Buđng bi Nhûông cíy muöîm luđn ăöơi ăíìu möơt mím hoa nhû ăúm xöi ặúng vađo giûôa cuöơc tiïịn hûúng tiïịn hoa Hoa cau, hoa moâng röìng toêa thúm dòu dõu khùưp Kinh ăö rung ăöơng naâo nûâc trong tiïịng chiïng, tiïịng cöìng, tiïịng tröịng thuâc giuơc Nhûông cuöơc thöíi cúm thi, nhûông ăaâm víơt cuêa caâc coôi vïì ăua tađi Ngađy nađo cuông tûđ súâm ăïịn chiïìu, coâ höm mï maêi ăöịt ằnh liïơu saâng rûơc ăïí thöíi cúm vađ ăaânh víơt thi tuýín caê ăïm Tûđ bïịn söng Caâi lïn, caâc phûúđng liïn tiïịp dûơng nhûông cöơt truơ, nhûông cíy tre

cao treo ăeđn phíịt giíịy lïơnh úê möîi goâc ặúđng, úê giûôa chúơ chíịt nhûông ăöịng cuêi cao nhû gođ, nhûông cíy ằnh liïơu chaây suöịt ăïm chûa hïịt Tûúêng nhû trúđi kinh ăö lú lûêng hađng nghòn hađng vaơn öng trùng trođn cho ngûúđi chúi thíu ăïm Röìi múâi saâng súâm baôi coê röơng dûúâi chín thađnh ăaô ăöng ghïị ngûúđi Caê ăíịt nûúâc cúm nùưm cúm ăuđm keâo nhau vïì höơi xem caâc coôi tranh tađi Höm nay, toaân cúm thi coôi íịt böơ Hoađi Hoan ăoơ tađi vúâi toaân cúm thi Baôi Lúê Toaân coôi íịt nöíi tiïịng mûúđi lùm böơ, giûô giaêi cúm thi ăaô nhiïìu nùm Ăïịn nöîi coâ nhûông ngûúđi hađng nùm ăaânh cûúơc ùn giaêi, ai kiïn gan ăoaân coôi íịt ặúơc, nùm nađo hïịt höơi cuông ặúơc giùưt vïì nhađ mònh hađng ăađn tríu, ăađn ngûơa Nhiïìu toaân caâc coôi cöị gùưng ganh nhau, toaân nađy ăeđ ặúơc toaân khaâc thíơt quýịt liïơt, nhûng chûa ai vûúơt toaân coôi íịt Nùm nay toaân coôi íịt vađo thi tríơn sau cuđng vúâi Baôi Lúê

Khöng ai ngúđ sûơ xuíịt hiïơn choâi loơi cuêa Baôi Lúê Chó vò Baôi Lúê múâi vïì höơi líìn ăíìu, thïị mađ Baôi Lúê ăaô líìn líìn ăaânh ngaô ặúơc hïịt caâc coôi röìi ra ăoơ tađi vúâi coôi íịt Lïơ thûúđng, ăöơi thùưng nùm trûúâc ùn möơt ăiïìu lúơi lađ ặúơc ra baôi sûêa soaơn trûúâc Ngûúđi truđm toaân cúm thi coôi íịt lađ chaâu gaâi quan laơc tûúâng ăíịt Hoađi Hoan aê coâ tiïịng tai aâc, ngûúđi ta noâi cö aê nađy nhiïìu maânh khoâe xaêo quýơt ăaô khiïịn toaân coôi íịt giûô ặúơc giaêi líu, chûâ cuông khöng phaêi vò coôi íịt tađi gioêi ăùơc biïơt gò Coâ ăiïìu lađ nhûông mûu chûúâc múđ aâm vađ ma maônh cuêa toaân coôi íịt, ai cuông ăöìn dùng dùng, mađ khöng biïịt thïị nađo ăöịi phoâ hoùơc kïu lïn nhađ vua ặúơc Nhiïìu toaân ăaô cíịt cöng rònh - coâ khi cöng phu rònh trûúâc hađng thaâng, xem toaân coôi íịt chiïịm baôi trûúâc nhû thïị nađo Nhûng cuông khöng thíịy gò Mađ chó íịm ûâc, búêi vò khi vađo cuöơc, thûúđng thûúđng ắch thuê cuêa toaân coôi íịt, nïịu khöng bõ tai naơn thò cuông gùơp luâng tuâng Chïịt uíịt ăi ặúơc mađ ăađnh than:

“Bao giúđ toaân coôi íịt míịt quýìn ra baôi trûúâc thò may múâi ăïịn lûúơt coôi ta giíơt giaêi"

Lađm sao biïịt ặúơc nùm nay toaân cúm thi coôi íịt ăem maânh khoâe gò haơi toaân Baôi Lúê Caâi baôi thöíi cúm thi röơng, tûđ giïịng nûúâc ăïịn chöî ăùơt ăaâ ăaânh buđi nhuđi, ăïịn chöî ăùơt ba öng ăíìu rau, núi noơ

xa núi kia, phaêi chaơy nhanh hađng míịy trùm bûúâc Chó möơt caâi laơt gađu tuơt, chiïịc gaâo mo cau xöơc xïơch hay hođn ăaâ chíơm ra lûêa, hay buđi nhuđi chûa noê, bùưt lûêa keâm, hay chöî ăaâm coê kï nöìi cođn íím chuât sûúng mûa ăïm qua, cuông ăuê thua cuöơc Nhûng khöng ai biïịt ăíịy lađ caâi sú yâ cuêa toaân thöíi cúm thi hay hoơ ăaô bõ keê ăua tađi ganh gheât ngíìm haơi Thíơt ra, toaân coôi íịt ăaô coâ yâ coi thûúđng ặât ăuöi dín Baôi Lúê röìi Búêi víơy, hoơ chó lađm coâ möơt caâi aâc vùơt Nûêa ăïm trûúâc, cho

ngûúđi búâi luôm míịy quaông ăíịt giûôa löịi ăi líịy nûúâc röìi laơi traêi coê lïn nhû thûúđng Chùỉng cíìn víịp ngaô, chó huơt vađi bûúâc chín, ăïịn sau ngûúđi ta möơt nhaây mùưt, moơi viïơc chíơm hún ngûúđi möơt thoaâng, cuông ăuê thua tröng thíịy Tuđng bi ly Ngûúđi xem ăaô xuâm ăen xuâm ăoê quanh baôi ăúơi tûđ gađ gaây Thoaơt ăíìu, bïn nam vađo thi coâ hai ngûúđi Baôi Lúê lađ möơt chađng treê tuöíi vađ beâ Mon Höm nay thò böịn ăúơt liïn tiïịp Anh trai cao lúân lûơc lûúông Beâ Mon loùưt choùưt, nhûng cuông goơn gađng khöị bao trong chiïịc thùưt lûng ăiïìu boê gioơt, nhû ngûúđi lúân Tröng thíơt laơ Búêi vò trïn baôi cúm thi nađy, chûa bao giúđ coâ cíơu beâ mûúđi tuöíi ra chaơy giuâp ngûúđi lúân nhû thïị Ngûúđi ặâng xem quanh baôi vûđa cûúđi vûđa cheâp miïơng:

“Hïịt ngûúđi hay sao mađ phaêi cho treê thođ lođ muôi ra thïị kia! Caânh Baôi Lúê phen nađy ăïịn tröi ra söng Caâi vïì Baôi Lúê míịt thöi" Ngûúđi Baôi Lúê, caâc laôo bađ, caâc chõ ngöìi xuâm ăùìng cuöịi baôi Hoơ ăöịt tûđng ăöịng tríìm, tûđng boâ hûúng ăen, laơi möí gađ xem boâi toêi gađ, chín gađ vađ kïí veđ nhûông bađi kïí cöng An Tiïm vúâi sûơ tñch ăaânh tríu nûúâc líơp nïn Baôi Lúê Buđng bi ly Mon bûúâc saât theo anh lúân Trûúâc tiïn, nghe tröịng thuâc nhõp möơt, hai bïn hai ngûúđi cuđng ra hai giïịng Möîi giïịng caâch nhau trùm bûúâc Khöng nhòn nhau, khöng ai baêo ai mađ hai caâi gađu mo cau thaê ăïìu, keâo ăïìu tûđ mùơt giïịng lïn Tiïịng reo nhû soâng quanh baôi Röìi anh lúân, tay cíìm niïu nûúâc giïịng, vai ăeo tuâi gaơo Mon bûng lon nûúâc ăïí vo gaơo, laơi keơp thïm dûúâi tay caâi raâ nhoê Anh trai bûúâc nhanh Mon chaơy theo vïì phña nhûông öịng giang Anh trai nhùơt möơt öịng Mon cuâi líịy hođn cuöơi Tay cùưp thïm míịy thûâ mađ khöng cíìn ăùơt niïu, anh vúâi ăúô caâi raâ úê tay Mon Mon bûng lon nûúâc Hai ngûúđi vûđa ăi nhû chaơy vûđa vo gaơo, kõp ăïịn chöî bùưc bïịp thò gaơo cuông ăaô vo xong Bïn toaân coôi íịt cuông lađm thïị Chöî thöíi cúm hai toaân cuông caâch nhau hađng trùm saêi chín Hoơ ăïịn ăïìu nhau nhû in bûúâc Vûđa dûât ba tiïịng cöìng, anh trai Baôi Lúê ăaô bùưc xong bïịp röìi quay ra, cíìm maênh ăaâ sùưc caơo lođng öịng giang cho thađnh luđm luđm tûđng ăöịng buđi nhuđi röìi ăem uê kõp giûôa hai hođn cuöơi, rùưc möìi tro lïn, ăíơp möơt caâi Ăaâ toâe lûêa, bùưt buđng vađo ăaâm buđi nhuđi Thïị lađ caê öịng giang chûâa lûêa lađm nođm cuđng chui toơt vađo bïịp Luâc íịy, gaơo vo ăaô raâo nûúâc Lïơ thöíi cúm thi thöíi kheâo khöng ặúơc ăaêo, khöng ghïị, khöng víìn, phaêi giûô ặúơm lûêa ăïí luâc nûúâc söi tra gaơo thïị nađo thò caê niïu cúm ăïịn luâc chñn ăïìu víîn nguýn thïị Höm íịy trúđi khö quang, nhûng lađn gioâ bíịc tai aâc muđa laơnh cođn soât laơi, chöịc chöịc böîng lûúât qua mùơt coê Lïơ thöíi cúm thi khöng ặúơc che gioâ Anh trai phaêi cuâi nhanh xuöịng, tay

chuýín thanh giang chia ăïìu lûêa dûúâi trön niïu khi coâ gioâ taơt Dûât hai höìi cöìng, cúm vûđa chñn Mađ chûa chñn thò cuông phaêi dûđng laơi ăíịy Hai bïn cuđng ăùơt niïu cúm vađo caâi rïị nhoê, bûng chaơy laơi chöî dûơng ăađi coâ caâc quan chíịm giaêi ngöìi Anh trai Baôi Lúê ung dung ăi, khöng nhanh, khöng chíơm Mon nghiïm trang ngííng mùơt, khuyđnh tay, lon ton bûúâc theo

Tiïịng tröịng thuâc giuơc ngûúđi ăua tađi víîn gioơt nhõp möơt xuöịng Boơn coôi íịt cuông bûúâc ăi, nhûng ăaô míịy líìn giûúng tröị mùưt, höìi höơp Hai ặâa Baôi Lúê míịy líìn bûúâc ăuâng chöî huôm coê Nhûng, ö hay, sao chuâng noâ dûúđng nhû chùỉng líìn nađo bõ híîng, mùơt chuâng noâ víîn tûúi tónh nhû kia! Bi ly bi ly Chíịm höìi chiïng, caê hai niïu cúm ăaô ặúơc bađy lïn hai chiïịc mím böìng phuê vuöng luơa ăiïìu Möîi bïn coâ möơt ngûúđi ặâng caơnh mím böìng ăïí canh cho niïu cúm khoêi líîn Beâ Mon ặâng laơi Trong khi hai bïn lao vađo ăúơt thöíi cúm thi nûôa thò caâc quan chíịm giaêi ăïịn nïịm cúm, xûúâng danh cho caê baôi biïịt cúm ai thöíi kheâo, ặúơc cuöơc Laơi möơt cuöơc thi múâi tiïịp luön Möîi bïn möơt ngûúđi chaơy thoùưt ăïịn, nhaêy xuöịng chiïịc thuýìn thuâng cùưm úê laơch nûúâc caơnh baôi Bíịy giúđ anh trai Baôi Lúê íịy laơi bûúâc ra, ăoơ tađi kheâo líìn nûôa Moơi thûâ ăïí thöíi cúm ăaô ăïí sùĩn trong khoang thuýìn beâ: ba hođn ăaâ kï niïu, öịng giang, ăaâ cuöơi ăaânh lûêa, gaơo, lon nûúâc vo Tíịt caê luêng cuêng dûúâi chín Khöng kheâo thò chó luâng tuâng giíîm lónh kónh cuông vúô caê Tûđ trong laơch, ngûúđi trai Baôi Lúê thođ tay xuöịng nûúâc lađm bï cheđo, búi maêi miïịt ra ăíìm nûúâc Ngûúđi coôi íịt cuông ặúng ngöìi trong möơt caâi thuâng nhû thïị, búi soâng ăöi ra Giûôa ăíìm nûúâc coâ möơt gođ coê Hai bïn ăaô ăùơt niïu thöíi cúm trïn búđ gođ Túâi núi chó viïơc bùưc bïịp, búêi vò moơi viïơc lo thöíi níịu ăaô phaêi lađm ngay trong khi búi thuýìn, caê vo gaơo, caê ăaânh ăaâ lûêa Vûđa lađm thïị mađ hai tay laơi phaêi thođ xuöịng nûúâc thay bï cheđo

Caâi thuâng con con chó rònh xoay ngang, quay tñt Mađ thuýìn cuêa bïn coôi íịt laơi ặúng chen ra ve veâ lûúât vûúơt qua bïn traâi, cöị yâ ăaânh soâng cho thuýìn nađy uơp hay ñt nhíịt thò cuông trođng trađnh, chùỉng ăaânh lûêa hay vo gaơo ặúơc Ngûúđi trai Baôi Lúê khöng theđm ăođn traê miïịng hiïím íịy mađ cuông khöng chuât luöịng cuöịng Míịy thaâng ăaô rođng raô luýơn thöíi cúm nhiïìu líìn trïn dođng söng Caâi nûúâc lïn cuöìn cuöơn Bíy giúđ chó nhû lađm laơi, ăaô quen, laơi ặúơc nûúâc ăíìm phùỉng lùơng, dïî hún Bûúâc xuöịng thuýìn, anh neâm phùng caâi aâo vađ thùưt lûng lïn búđ Anh cúêi tríìn, khöị ăiïìu ăoâng goơn, khöng vûúâng maêy may Anh cùưm cuâi cheđo Chiïịc thuâng nhíịc cong muôi, vûúơt bíơt lïn trûúâc thuýìn coôi íịt Hai bađn tay lia lõa cùưt nûúâc

Bađn tay gaơt nûúâc gaơt thíơt nhanh, thíơt goơn, bađn tay chó ûúât möơt phña, cođn lođng tay víîn raâo khö, nhíịc lïn víîn ăaânh ăaâ vađo buđi nhuđi lûêa ngay Röìi möơt tay cheđo, möơt tay vo gaơo, vûđa ăïịn búđ gođ Caâi thuâng aâp maơn, caâc thûâ ăaânh möìi lûêa, vo gaơo ăaô xong Theo lïơ, ngûúđi chó ặúơc úê dûúâi thuýìn, thöíi cúm vúâi lïn búđ Anh neâm ba hođn ăaâ vađo kï niïu Niïu cúm vûđa ăùơt, múâ buđi nhuđi vađ thanh giang boê

ra, líơp tûâc trong bïịp ăaô rûđng rûơc lûêa Thïị röìi, bïịp thò trïn búđ, ngûúđi ngöìi trong lođng chaêo thuýìn vúâi lïn thöíi lûêa Caâi thuâng nheơ nhû laâ tre, chöịc laơi trođng trađnh quay ngang, laơi phaêi cheđo khñt vađo, röìi tay ûúât íịy laơi cíìm möìi lûêa Coâ luâc thuýìn tuöơt ra, nhûng súơ tay ûúât, khöng daâm thođ tay búi, cûâ cöị nhoađi lûng bñu búđ, phaêi uöịn líịy ăađ múâi khoêi ngaô síịp xuöịng nûúâc

Tiïịng chiïng tiïịng cöìng nöíi böịn phña, röịi caê ruöơt Caâc quan chíịm giaêi ăùơt aân thû ngöìi coi thöíi cúm thi ngay giûôa gođ Cođn bao nhiïu buđi nhuđi, quíịn vöơi lïn ăöịt niïu nhû ăöịt rúm Lûêa vûđa vaơc, coi nhû cúm cuông vûđa chñn Anh chađng Baôi Lúê nhuân chín nhaêy nheơ lïn búđ, múđi caâc quan ra chûâng kiïịn Luâc íịy, ngûúđi thöíi cúm toaân coôi íịt múâi ặúng qúình quađng quíịn buđi nhuđi ăöịt niïu cúm Chúơt cún gioâ chuâi ăïịn, ăííy thuýìn ra Ngûúđi thöíi cúm cong lûng luyânh quyânh nghiïng vađo Chùỉng may, vúâi xa quaâ, caê ngûúđi rúi toôm xuöịng nûúâc, míịt giaêi Quanh ăíìm, quanh baôi íìm vang tiïịng reo hođ chen trong tiïịng hö baâo tin toaân Baôi Lúê ăoaơt giaêi nhíịt thöíi cúm bïn nam Moơi ngûúđi laơi chaơy döìn quanh baôi Bùưt ăíìu cuöơc thi thöíi cúm bïn nûô Khöng ai cođn ăïí mùưt ăïịn caâi ngûúđi coôi íịt vûđa ngaô xuöịng nûúâc bõ thua cuöơc, ặúng loâp ngoâp ăííy chiïịc thuýìn bú vú ra giûôa ăíìm Toaân nûô Baôi Lúê ra quín Nađng Hoa vađ beâ Gaâi Beâ Gaâi, vaây aâo trođn xoe, hïơt meơ, nhû caâi boâng meơ, bûúâc sau meơ con coân, beâ xinh tñ teơo Nhûng tûđ luâc naôy, thíịy Mon nhanh nheơn, xöịc vaâc giuâp bïn nam ặúơc, khöng ai daâm coi thûúđng treê con Baôi Lúê nûôa Bïn coôi íịt thò aê chaâu gaâi quan laơc tûúâng böơ Hoađi Hoan ra ăöịi ắch Khöịn thay, tûđ luâc khöng may xaêy caâi anh ngaô löơn cöí xuöịng nûúâc thò thïị thua hònh nhû ăaô hùìn roô trïn neât mùơt ngú ngaâc cuêa nhûông ngûúđi toaân coôi íịt Nhûng mađ chûa biïịt thïị nađo Tríơn ăíịu nûô nađy thíơt rùưc röịi Möîi ngûúđi phaêi ắu trïn lûng möơt ặâa treê laơ chûa ăíìy tuöíi töi mađ khöng quen húi Bïn caơnh ăïí möơt chiïịc röí saêo, trong coâ hún chuơc con ïịch to Ăađn ïịch nhöịn nhaâo nhaêy nhö nhöịp trođng trađnh caâi röí Chó nhúô caâi röí trađnh quaâ, nghiïng ăi, ïịch seô chöìm ra hïịt Mađ lïơ cíịm ngûúđi phuơ khöng ặúơc lađm höơ Ai thöíi cúm thò ngûúđi íịy phaêi vûđa chùm bïịp, vûđa döî ặâa treê trïn lûng, vûđa giûô cho

hai höìi baâo hiïơu cúm phaêi chñn túâi Laơi khöng ăúơi ặa cúm vađo trònh, caâc quan chíịm giaêi nghe hiïơu cöìng thûâ hai cođn ặúng ngín ngû ăaô tiïịn vađo xeât caê hai bïn Quan chuê khaêo ăïịn bïịp Nađng Hoa Nhíịc caâi röí, luô ïịch giúê chûâng, böîng nhiïn ngoan ngoaôn kia víîn ngöìi chöìm chöîm, trö tröị nhö lïn ăuê mûúđi böịn caâi ăíìu ăen truôi, boâng nhíîy Beâ con ắu trïn lûng thò ặúng giuơi mùưt muöịn nguê Nađng Hoa húi cuâi, chín ặâng cheâo nhuân göịi tûơa ặa voông ru em beâ Tûúêng ặúơc voông ặa, em beâ thiu thiu vađo giíịc nguê Cúm ai chñn mađ treê khöng khoâc, ïịch khöng nhaêy ra míịt con nađo thò quan chuê khaêo cho nöíi tröịng lïn Tiïịng tröịng chíịm giaêi trûúâc nhíịt tûng bûđng vang ăi tûđ bïịp Baôi Lúê Líơp tûâc, khùưp baôi ngûúđi xem laơi rïìn tiïịng reo hođa vađo nhû síịm Chaâu gaâi quan laơc tûúâng böơ Hoađi Hoan

úê bïịp ăùìng kia nghiïng tai nghe Tiïịng tröịng múâi nöíi ăùìng bïịp íịy,

aê ăaô quyơ xuöịng, ngíịt ăi Ăöí caê niïu cúm Ăûâa beâ bõ víơp ăíìu, khoâc reâ trong ắu trïn lûng Thïị lađ ăađn ïịch nhaêy tûâ tung Quanh baôi cođn ặúng nhöịn nhaâo, ăaâm nađy cođn hođ reo, ăaâm kia cođn lao xao khen tađi kyđ laơ cuêa Nađng Hoa thò tríơn thöíi cúm thi sau cuđng ăaô laơi múê ra giûôa hai höìi cöìng hiïơu Bíy giúđ hađng loaơt tröịng ăöìng múâi lïn tiïịng cuđng möơt luâc trong cuöơc thöíi cúm thi quan troơng sau cuđng Caơnh aân thû chuê khaêo, hai daôy tröịng ăöìng bùưc gioâng song song Nhûông chiïịc duđi tröịng göî mñt dađi bùìng caâi ăođn öịng, ăíìu ăíơp giíơp mïìm xú nhû böng, ăíìu boơc da baâo da höí cûâ nhíịp nhö ăïìu ăùơn, uy nghi ăím xuöịng mùơt tröịng

Nhûông höìi tröịng ăöìng trang nghiïm nöíi lïn, bùưt ăíìu cuöơc ăíịu khoâ khùn nhíịt Caâi húi tröịng ăíìm ăíìm, rïìn laơ luđng baâo cho moơi ngûúđi biïịt cuöơc sau cuđng cuêa giaêi thöíi cúm thi Ngûúđi xem nhöơn nhaơo hùỉn Chiïng vađ cöìng theo nhau ăöí höìi döìn díơp, khöng thong thaê nhõp möơt nhû luâc naôy Thinh khöng luâc nađo cuông íìm vang Coôi íịt vađ Baôi Lúê, möîi bïn bûúâc ra ăuê möơt cöî mûúđi cö gaâi Sùưp hađng ngang, mûúđi cö mađy ngađi mùưt phûúơng long lanh, daâng díịp khoan thai, vaây xùưn quai cöìng, toâc buâi ngûúơc Möîi cö, sau thùưt lûng buöơc möơt chiïịc cíìn truâc dađi vuât lïn ăíìu, coâ súơi díy ăay thođng loơng xuöịng keâo miïịng phïn dađi lađm bađn bïịp treo trûúâc mùơt Caâi niïu ăùơt trïn tíịm phïn Ngûúđi thöíi cúm cíìm ăuôa caê, laơi cíìm thanh giang chaây hú trön niïu Mûúđi cö gaâi íịy vûđa ăi vûđa vo gaơo, ăaânh buđi nhuđi, bùưc ăíìu rau, nhoâm bïịp thöíi cúm trïn caâi phïn tre Luâc bûúâc huơt, caâi phïn ăaêo ăi, giûơt lïn ngang mùơt Luâc íịy phaêi kheâo uöịn ngûúđi sao cho khoêi ăöí Röìi laơi raêo chín lïn kõp ăïìu hađng Caê mûúđi cö cuđng ăi vïì phña cuöịi baôi, xa tñt Ngûúđi quanh baôi höìi höơp ăïịn mï ngûúđi, ăúơi xem laât nûôa toaân nađo tûđ ăùìng kia ăi trúê laơi mađ

giíơt giaêi Khöng biïịt mûúđi cö gaâi nađo qua rûđng, lïn gođ, xuöịng ngođi, röìi trúê laơi ăïịn ặúơc trûúâc aân thû quan giaâm khaêo vûđa luâc dûât höìi cöìng, luâc íịy niïu cúm trïn maênh phïn cuông vûđa chñn túâi Toaân nađo giûơt giaêi ăíy? Lođng mong ngoâng cuêa moơi ngûúđi ăaô ăöí sûơ tin cíơy vađo toaân Baôi Lúê, coâ thïí vûúơt nöịt leđo nađy nûôa thò

Tiïịng cöìng, tiïịng chiïng döìn díơp giûôa tiïịng tröịng ăöìng víîn ặúng tríìm huđng nöíi lïn Ngûúđi úê Baôi Lúê tuơ möơt goâc baôi, víîn ăöịt tríìm vađ xem boâi chín gađ cuđng haât kïí sûơ tñch ăíịt nûúâc Trúđi xuín giïng hai böîng thúm trong treêo möơt muđi hoa cau vûđa nûât beơ Moơi ngûúđi höìi höơp nghïín nhòn phña rûđng thûa Toaân nađo vïì trûúâc? Kia kòa ăoađn ngûúđi ặúng nhö ra khoêi rûđng, caê mûúđi cö bûúâc thùỉng hađng ngang suöịt nhû keê chiïịc ăođn öịng Vaây aâo níu non tûúi vađ khùn vuöng ăiïìu -mađu níu mađu ăiïìu chín chó quen thuöơc trïn caâc caânh ăöìng, caâc bïịn nûúâc Thoaơt tröng ai cuông nhíơn ra ngay ăíịy lađ mûúđi cö gaâi Baôi Lúê Mûúđi cö gaâi Baôi Lúê húân húê bûúâc vïì túâi ăíu, ngûúđi xem úê ăíịy cöìn lïn nhû soâng döìn theo Khöng ai cođn ngoôi ăïịn mûúđi cö gaâi coôi íịt luêi thuêi ăi sau Ngûúđi ta chen líịn líịp caê ăi, duđ mûúđi cö coôi íịt chó ăi caâch möơt quaông Mûúđi cö Baôi Lúê vïì nhíịt Nhû ăoađn quín huđng duông, nhanh nhû caânh cùưt, ngay giûôa núi tríơn maơc xung saât mađ víîn ặa ặúơc cúm chñn ngon lađnh ra chiïịn trûúđng cho ba quín Caê vuđng Phong Chíu söi nöíi mûđng Baôi Lúê Luâc íịy, aê chaâu gaâi quan laơc tûúâng böơ Hoađi Hoan vûđa höìi tónh, mùơt haôy cođn xanh leât, laơi lùn ra, ngíịt ăi líìn nûôa Liïìn höm sau, ăïịn kyđ tranh giaêi víơt Buđng bi bi buđng

3

Nhûông lođ víơt tađi gioêi bíơc nhíịt vađo giíơt giaêi Tûđ míịy höm múâi bùưt ăíìu höơi, ăöơi víơt caâc coôi lïn kinh ăaô coâ ăíịu rúđn, ăíịu boê Ngûúđi

ta naâo nûâc ăöìn nùm nay coâ lođ víơt Baôi Lúê múâi vïì höơi mađ ăaô nöíi lùưm

Vò lađ lođ múâi, phaêi víơt thûê sûâc tûđ ăíìu, Baôi Lúê ăi khùưp caâc súâi, chaơm traân vúâi ăuê caâc lođ, cho nïn, lúđi ăöìn íịy, ngay líơp tûâc, ặúơc chûâng nhíơn Lođ víơt Baôi Lúê coâ hai mûúi ăö, höm nađo cuông ăíịu liïìn liïìn, thïị mađ túâi höm nay, caê hai mûúi ngûúđi cûâ trú nhû cöơt ăaâ Ăö tađi gioêi caâc lođ, chó múâi ăuơng ăïịn ăö Baôi Lúê, cuđng lùưm cuông chó chõu ặúơc hai líìn tyđ cöí tyđ vai vađ möơt miïịng queât ăaô phaêi lùn ra, khöng

ai ặâng ặúơc trûúâc mùơt hoơ Tiïịng tùm Baôi Lúê cađng döơi lïn Tûđ gađ gaây, súâi víơt ăaô öìn ngûúđi nhû múê chúơ Súâi víơt trïn ăađi cao, coâ ăïịn hađng vaơn ngûúđi chen líịn nhû nhûông ăúơt soâng bao quanh Líìu xem

ặâng dađn trïn ăađi Mùơt vuöng, cùìm baơnh, vai nöíi, ngûơc beđ, lûng vađ lûúđn, chín tay chađm vùìn veđo hònh thuêy quaâi, caê trïn nhûông bùưp vïị quùơn chaôo An Tiïm ăoâng khöị bao ăiïìu Ăiïím mùơt caê mûúđi ăö víơt caâc lođ lïn súâi ăíịu vúâi lođ Baôi Lúê khöng thíịy cođn laơi möơt öng quan voô nađo Chó coâ möơt mònh ăö An Tiïm lađm quan tríịn coôi ngoađi An Tiïm ăaô ăíịu taâm tríơn Tiïịn ăïịn tríơn nađy, An Tiïm ăaô böịc böíng ăöịi thuê lïn röìi vöî ăöm ăöịp vađo röịn caê taâm ngûúđi thua ngaô ngûêa choêng cùỉng Caâc öng quan voô thay nhau ra cíìm chõch Caâc öng quan voô ặâng trïn líìu xem víơt Khöng phaêi caâc quan voô khöng lïn tranh tađi Xûúâng danh thíơt nghiïm ra thò coâ quan cuông lađ ăö víơt, nhûng ăaô thua ngay tûđ nhûông keo ăíìu Chó cođn laơi nhûông tay ăö lađ lñnh, lađ thuê tuâc hoùơc con chaâu, quanh nùm ùn löơc vua ăïí luýơn víơt, chûâ khöng phaêi nhûông tay ăö ặúơc keân tûđ caâc lođ trong lađng nhû Baôi Lúê Lyâ thuâ nhíịt, khi ặâng dađn trïn ăađi, bïn caơnh ăö An Tiïm, laơi coâ caê thùìng ăö cu Mon Mon ta cuông cúêi tríìn, cuông ăoâng khöị ăiïìu, nođi nhû böị

Chó khaâc: toâc Mon cođn cun cuân vađ Mon múâi chó ặâng cao ngang sûúđn böị Tuy víơy, neât mùơt nghiïm nghõ cuông oai chùưm chùưm nhû tay ăö chñnh cöịng Buđng buđng bi Tiïịng tröịng nöíi liïn tiïịp Caê vaơn ngûúđi xem ăíìy tinh thíìn thûúơng voô, cûâ nhaêy lïn,

hñ vang, ríìm ríìm muâa sûâc khoêe, nhû trïn ăađi víơt Caê nûúâc Vùn Lang ăua tađi Tiïịng tröịng thuâc rïìn Ngûúđi xem tûđng luâc laơi hñ, laơi reo nhû síịm, möîi khi coâ tay ăö cheđn ặúơc miïịng hay hoùơc möơt ăö nađo ăuöịi tay quai, ngaô ngûêa chïình ïình giûôa ăađi Nùm cuöơc liïìn, chûa ăö nađo víơt ngaô ặúơc ăö lođ Baôi Lúê Tríơn cuöịi cuđng, An Tiïm ra vúâi ăö lođ coôi Bñnh nùm ngoaâi giûô giaêi Chađng ăö treê tuöíi coôi Bñnh lađ con trai quan laơc tûúâng böơ Vuô Ninh Tröịng ăöìng nhõp ăöi tríìm huđng lïn Lođ Baôi Lúê bûúâc vađo tríơn ùn thua nađy, caâi thùưng ăaô cíìm trong tay, nhûng ngûúđi xem laơi cađng höìi höơp ăúơi keo víơt cuöịi cuđng, chùưc phaêi aâc liïơt Thïị mađ chúâp nhoaâng quaâ Coâ ngûúđi cođn ặúng ngú ngaâc, chûa kõp tröng, hoùơc tûúêng mònh tröng nhíìm hay sao íịy Laơ khöng, roô rađng hai ăö vûđa vađo súâi, vûún caâi lûng to beđ nhû caânh phaên, ặúng vúđn lûúơn mònh, cuđng moâc tay röìi muâa lïn ằnh Bađi muâa lïn ằnh trang troơng, ngoân tay vui mûđng xoùưn vađo nhau nhû haâi hoa Vûđa xong, ăöi bïn luđi laơi quúđ röơng thađnh vai ra baâi nhau, thïị mađ chó möơt chúâp mùưt vûđa chúâm vađo víơt, cođn ặúng lûđa tay vñt vai, chûa tyđ, chûa cheđn, böîng vuơt möơt caâi, ăö lođ coôi Bñnh ăaô ngaô quay

Thaêm haơi, ngûúđi bõ ăöơt ngöơt ngaô míịt ăađ bùng ăi, líîy maôi khöng díơy ặúơc, nhû con caâ rö raơch caơn, trong khi íịy caânh tay quai cuêa An Tiïm cođn giú lïn chûa hïịt tíìm An Tiïm ặâng thùỉng lïn, cuông qún khöng ăíơp vađo röịn ắch thuê ăïí giao heơn ặúơc cuöơc nûôa Caâc quan cíìm chõch, caâc quan xem víơt cođn ặúng giíơt mònh, ăaô nghe tiïịng hö xûúâng danh choô ra böịn phña baôi baâo tin lođ víơt Baôi Lúê giíơt giaêi nùm nay Ăïịn luâc íịy, chađng ăö treê tuöíi coôi Bñnh víîn cođn nùìm giaôy giûôa ăađi Ăïịn luâc íịy, An Tiïm múâi chúơt nhúâ vađ cuâi xuöịng líơt ngûêa chađng ta lïn, vöî tay ăeât möơt caâi vađo giûôa röịn anh chađng, ăaânh caâi díịu thùưng tríơn chùưc chùưn vađo ăíịy cho thiïn haơ böịn phûúng tröng toê tûúđng Khöng hiïíu An Tiïm haơ miïịng hiïím ăïịn thïị nađo mađ khuêng khiïịp thïị! Quan laơc tûúâng Vuô Ninh, vûđa ngûúơng, vûđa lo, xaâm hùỉn mùơt aơng nhaêy tûđ trïn líìu xuöịng, heât to:

- Khöng phaêi mađy ăíịu víơt Mađy cíìm dao ăím tröơm con tao, mađy giïịt con tao röìi! Luâc bíịy giúđ An Tiïm ăaô luđi xuöịng chín ăađi Quan laơc tûúâng böơ Vuô Ninh chöìm thùỉng ngay vađo ăíìu böị con An Tiïm An Tiïm traânh möơt bïn, Mon bùưt chûúâc böị cuông neâ ngûúđi, nhûng röìi Mon laơi nhaêy thoùưt lïn ăađi Xem veê thùìng beâ thíơt taâo túơn Dûúâi kia, quan laơc tûúâng Vuô Ninh míịt ăađ, ngaô chuâi xuöịng Trïn ăađi, con quan laơc tûúâng ăaô ngoâc lïn ặúơc, nhûng ăau xûúng sûúđn, cođn ngöìi ngheơo ngoơ Khùưp baôi xön xao, tiïịng cûúđi nhû síịm ăöơng cúđn ra xa An Tiïm víîy con xuöịng Hai böị con trúê vïì chöî ắa phíơn lođ víơt Baôi Lúê Ngûúđi xem uđa túâi, nhû möơt lađn soâng keâo theo Nhûông ăïm höơi, kinh ăö tûng bûđng saâng nhû traêi luơa Ăuöịc vađ ằnh liïơu trong ngoađi nöơi ăoê ngoơn suöịt ăïm Ngúđ chûđng caê thaâng nay, kinh thađnh hoâa ra caê thaâng nhûông ăïm trùng Tin coôi Baôi Lúê ăaô giíơt giaêi cúm thi laơi giíơt giaêi víơt, lađm cho khùưp núi cađng röơn rõch hún Ngûúđi ta hïí haê thíịy coôi íịt vađ coôi Bñnh xíịu höí khöng daâm thođ mùơt nghïnh ngang ăi ăíu Bíịy líu, nhûông coôi nađy cíơy thïị, laơi nhiïìu kheâo gian ăïí giûô giaêi Ai cuông biïịt, nhûng khöng daâm noâi Ngûúđi kinh ăö laơi vui sûúâng vađ laơ luđng nûôa Chûa bao giúđ möơt coôi mađ lônh ặúơc caê giaêi víơt vađ giaêi cúm thi, nhû vinh quang cuêa ngûúđi Baôi Lúê ặúơc líìn nađy Ăíịt nûúâc ta nhiïìu ngûúđi tađi gioêi Ai cuông mûđng ăíịt nûúâc bíy giúđ úê tíơn coôi Baôi Lúê xa xöi mađ dín coâ sûâc, coâ gan to, ăađn öng vađ ăađn bađ ăïìu xöịc vaâc, mûu lûúơc, ăaânh víơt thò ắch thuê chó cođn biïịt ngaô nhû chuöịi ăöí, thöíi cúm thi thò vûđa ăi vûđa nhoâm bïịp ăuöíi theo quín trííy mađ cúm víîn deêo Coâ nhûông ngûúđi íịy thò chùỉng cođn lo phïn giíơu coôi xa bõ giùơc giaô quíịy nhiïîu nûôa

Khùưp kinh thađnh, nhađ nađo, ngoô nađo cuông truýìn tai nhau dùng dùng nhûông chuýơn Baôi Lúê Danh tiïịng An Tiïm lûđng líîy, thöíi nhanh nhû gioâ ặa Ăeđn ăuöịc kinh ăö ặúng vađo nhûông ngađy höơi sau cuđng Cođn thi cöî neân nûôa thò giaô ăaâm Ăíy lađ cuöơc thi khoe cuêa vađ kheâo tay cuêa caâc böơ Nguýn vò ngađy trûúâc coâ möơt líìn vua cha cíìm quín ăi ăaânh giùơc, nûêa ăïm, ngûúđi caâc coôi úê Chu Diïn ăem thûâc ùn ăïịn díng tiïîn Toađn thûâc ùn nguöơi mađ thíơt ngon Ngûúđi coôi Chu Diïn tíu rùìng: quín trííy tûđ ăíy lïn Luơc Haêi hay lïn Vuô Ăõnh ăïìu phaêi tređo ăeđo löơi suöịi, míịy ngađy ặúđng khöng kiïịm ặúơc caâi ùn lađ thûúđng, cuêa ngoơc thûơc nađy chuâng töi ăaô níịu nûúâng theo lïì löịi tûđ ăúđi xûa, ăïí dađnh ùn díìn hađng thaâng ặúơc Quan quín nghe lúđi caâc bö laôo, ùn röìi cođn mang theo lađm lûúng khö Quaê nhiïn, hađng thaâng múê goâi ra ùn víîn ngon lađnh nhû nguýn Tûđ ăíịy, nhađ vua ăùơt lïơ thi cúm neân vađo höơi ăíìu nùm Nhúâ ghi líìn ra quín coôi xa íịy, laơi hoơc ặúơc caâch cuêa ngûúđi böơ Chu Diïn luýơn tñch trûô binh lûúng ặúơc phong phuâ, phođng khi tríơn maơc Ăíịu víơt ăïí luýơn quín vađ thöíi cúm thi cuông lađ viïơc phođng vïơ sùưp sùĩn nhû thïị, líu díìn thađnh phong tuơc Nhûng röìi trong luâc thaâi bònh, höơi thi cúm neân, thûúđng caâc coôi nhiïìu cuêa ăöng ngûúđi úê caânh ăöìng hay ven söng, lùưm thoâc, lùưm tríu, lùưm caâ, lùưm mña, níịu nûúâng kheâo, dïî ặúơc giaêi Díìn díìn, chùỉng coôi nađo ùn ặât ặúơc caâc phûúđng chuýn níịu cöî Míịy ăúđi röìi, chó phûúđng noơ thay chín phûúđng kia núi kinh ăö vađ caâc böơ gíìn ặúơc giaêi Chûa hïì caâc coôi ven nöơi chõu míịt giaêi cho coôi ngoađi, vöịn chó ặúơc coi lađ dín núi hoang daô, thûâc ùn caâi uöịng thö líơu Bao giúđ cuông víơy, caê ăïịn trong möơt ăaâm höơi lađng thò cûâ ăïịn trûúâc ngađy giaô ăaâm, nhûông ăaâm höơi thûúđng nhöơn nhõp hún Ngûúđi ngûúđi muöịn chúi cho ăaô Caê kinh ăö múê cûêa, nhađ nađo cuông bađy biïơn, múđi moơc vađ ruê nhau ùn uöịng linh ằnh thíu ăïm Tiïịng saâo, tiïịng kheđn reâo rùưt tûâ phña Chiïng, cöìng vúâi tröịng gioơt khöng ngúât Ăíịy cuông lađ hiïơu lïơnh cho khùưp núi, khùưp nhađ lađm cöî ùn mûđng, chíịt thïm cuêi ngoađi ặúđng, dûơng nöịt nhûông cíy ằnh liïơu lïn ăöịt phoâng suöịt saâng Höm nay, ngađy nhađ vua ra chíịm cöî cho caâc coôi vađo höơi Möîi coôi ăoâng möơt phña quanh taâm goâc vûúđn ngûơ Vua vađ caê nhađ cuđng caâc quan vùn quan voô líìn lûúơt ăi ngùưm cöî, nïịm cöî tûđng boơn Nhû höơi ăïm nùm múâi úê kinh ăö möîi nùm, ăíy laơi lađ dõp cho caâc coôi tha höì khoe moơi thûâ quyâ trïn rûđng, dûúâi bïí cuêa ăíịt mònh Nhûng nhiïìu nùm vïì gíìn ăíy, vađ cađng gíìn ăíy, nhûông cuöơc thi cúm neân khöng giûô ặúơc yâ nghôa nhû xûa

Chó vò caâc coôi ăua ăođi ganh nhau tòm cuêa laơ Coâ khi cûúâp ăoaơt cuêa nhau, giïịt nhau cuông vò thïị Röìi caâc ăúđi vua cuông cûâ theo caâi

cíìu kyđ íịy mađ ăùơt giaêi Thoâi quen ăaô líịp míịt caâi nïìn nïịp töịt ăeơp ban ăíìu cuêa cuöơc thi cöî neân tûđ luâc nađo, khöng ai biïịt Caâc coôi ăuöíi nhau tòm chuöịc caâi múâi, caâi laơ khöng phaêi cuêa ăíịt mònh Thûâc ùn ăem vađo giaêi thò bíy giúđ khöng cođn lađ cuêa mònh ăem níịu nûúâng ra mađ nhiïìu thûâ phaêi ăi tòm maôi tíơn coôi ngoađi vïì ăïí khoe hún, khoe cuêa Lïìu caâc coôi raêi raâc quanh vûúđn ngûơ Nhûông ăöịng göî tríìm cuöơn khoâi lïn xanh caê ngađn cíy, ngađo ngaơt, kñn goâc tíy thađnh Lađn khoâi thúm ăùơc böịc lïn röìi quýơn xuöịng, khiïịn cho mùơt söng Caâi cuông uê ăíìy hûúng Ngûúđi úê cuöịi söng coâ caêm tûúêng nûúâc muđa hoa bûúêi chaêy qua ăaâm höơi kinh ăö cuông ặúơm muđi thúm ặa vïì tíơn ăíịy Nhađ vua vađ caâc quan líìn lûúơt ăi xem, nïịm Khöng coâ ăíu khaâc moơi nùm Caâi húơm khoe cuêa ăaô khiïịn ngûúđi ta luâ líịp caê sûơ thíơt nhaôn tiïìn lađ thûâc ùn uöịng laơ khöng bao giúđ ăem laơi ặúơc caâi thñch ngon miïơng, chó laơ miïơng mađ khöng ngon cúm Miïịng ùn ngon khöng phaêi chó vò no ăoâi, mađ cođn vò nöîi caêm thûúng nghòn ăúđi ăöịi vúâi ăíịt qú chön rau cùưt röịn cuêa mònh Möîi nùm möîi coôi ăua nhau lađm moân múâi, nađo tï giaâc khö, nađo giao long síịy, thõt tï tï vaêy ăoê, nađo toêi chim trô ûúâp, nađo gan caâ nhađ taâng, nađo chaê phûúơng ăuöi trùưng

Moơi sún hađo haêi võ ăïìu ặúơc chuöịc tûđ biïín bùưc hoùơc ăem vïì tûđ caâc rûđng coôi ngoađi, tröng thò laơ, nhûng muđi võ cuông thíơt khaâc thûúđng, khöng coâ caâi ngon lađnh quen thuöơc Luâc íịy, goâc nam vûúđn xön xao tiïịng dao thúât, tiïịng chađy giaô, tiïịng haât vñ, tiïịng saâo, tiïịng cûúđi Nhû caê lađng ặúng coâ cöî to íìm ô nö cûúđi nhû ăaâm ngûúđi cíịy, ngûúđi gùơt giûôa buöíi ăem mo cúm ra ùn ngay ngoađi ruöơng baôi Vua hoêi:

- Caâi gò öìn ađo víơy?

Caâc quan thûa:

- Ăíịy lađ lïìu cöî neân cuêa caâc coôi úê Baôi Lúê Vua truýìn ăïịn thùỉng ăíịy Thò thíịy quang caênh lïìu Baôi Lúê ặúng nhöơn nhõp, khaâc hùỉn veê sang troơng mađ laơi kheâp neâp gûúơng gaơo chöî míịy lïìu nhađ vua vûđa ăïịn Nhû úê nhûông quaân rûúơu ặúng giûôa buöíi chúơ ăöng! Nhû quang caênh chúơ bïịn ăođ sung tuâc ngoađi thađnh ăem vađo ăíy Nhûông nhöơn nhõp tíịp níơp chúơ buâa ăođ giang ai cuông quen mađ bao giúđ thíịy laơi cuông vui thñch, nhû núi lađng qú ăaô biïịt tûđ thuúê beâ mađ bao giúđ cuông nhúâ Hađng trùm ngûúđi Baôi Lúê, trai gaâi vûđa lađm vûđa haât-haât

vñ ùn giaêi ăíịy Ăùìng kia, caâc cuơ laôo bađ ặúng dúô ra nhûông nöìi ăaơi cúm gaơo reâ thúm phûâc Laâ chuöịi ngûơ ăaô hú sùĩn xïịp lïn nhûông

mõn boơc laâ chuöịi múê ra ăùơt lïn mím böìng chen caơnh möơt chöìng baânh dađy trùưng múô, bïn nhûông chiïịc baânh chûng vuöng chùm chùưm cao ăïìu böịn thađnh goâc buöơc cùơp laơi möơt Hađng chuơc caâi cöịi göî mñt lúân cođn ặúng bò baơch giaô thïm böơt baânh Baânh dađy ùn vúâi cheđ kho míơt mña raâo nhû ngoâi, phaêng phíịt muđi thaêo quaê

Caâi ngon riïng cuêa baânh dađy cheđ kho rùưc vûđng cuêa Baôi Lúê cođn úê chöî ăïí dađnh ăïịn hađng thaâng sau, baânh víîn deêo, cheđ víîn vađng oâng, nöíi caât, súđ khöng ûúât tay Cheđ kho quíịy xong ăöí ra ăïí nguöơi trïn nhûông chiïịc nia lúân bíy giúđ ặúng cùưt khuâc Phña cuöịi lïìu, xïị ngoađi göịc cíy chođ lúân, nhûông chiïịc chađy giaô giođ cuêa caâc chađng ăö víơt lûơc lûúông höm trûúâc, xem chûđng ăaô bõ bïịt quaânh, sùưp ặúơc Cöịi giođ hoa, giođ luơa, giođ múô, goâi thađnh chiïịc, keơp hai thanh tre neơp, treo nhû lúơn con luêng liïíng ăïìu möơt chuöîi dađi tûđng trùm chiïịc Chó tröng mađu laơt tûúi laơt chñn múâi phín biïơt ặúơc giođ luöơc röìi hay chûa Cođn chaê ûúâp qúị thò ăùơc biïơt khöng raân Miïịng chaê qúị ăùưp vođng quanh caâi öịng bûúng to nhû cöơt Bïịp xïịp tûđng thanh cuêi nuâi ăaâ than hoa ặúơm caê buöíi ặúng rûơc höìng Caâi öịng ăùưp miïịng chaê qúị cûâ quay ăïìu trïn lûêa cho ăïịn khi mađu vađng hoa síîm röơp lïn, toêa thúm ngoơt muđi qúị ngíơy saânh nhû míơt ong Khöng uöịng cheđ síịy nhû thoâi quen bùưt chûúâc, khaâch ăïịn chúi Baôi Lúê ặúơc múđi uöịng cheđ tûúi vođ níịu nûúâc giïịng ăíịt, nhû ngûúđi ăöìng baôi coôi nam Caâi cheđ xanh nhíịm ăíìu cađnh cuông ngoơt ăíơm lûúôi, múâi tröìng ba nùm trïn baôi böìi mađ ăaô búôi vöíng nhû cíy cheđ lûu niïn Hađng thuâng cam, loaơi cam ặúđng tröìng vûúđn ven söng Caâi, ăaô ặúơc chiïịt haôm cho chñn theo vuơ vađ khi haâi laơi ăem vuđi trong caât, giûô tûúi ặúơc ăïịn míịy thaâng Nhíịp muâi cam ngoơt lõm, ngûúđi ăi ặúđng nhõn nûúâc hùìng ngađy víîn bûúâc khoêe nhû khöng Nhûông chađng trai höm trûúâc tranh giaêi trïn súâi víơt vađ thöíi cúm thi kheâo khöng nhûúđng tađi ai, bíy giúđ giaô giođ, quíịy cheđ kho, thöíi cúm, nûúâng chaê qúị Caâc cuơ goâi baânh, nùưm cúm, goâi giođ, xem nöìi nûúâc, ặâng sai baêo cùưt ăùơt cho con chaâu möîi ặâa möîi viïơc

Nhûông chiïịc caênh rûúơu gaơo nïịp cíím múê sùĩn nuât laâ chuöịi khö ặâng luđ luđ trong böịn goâc lïìu, caê dûúâi göịc cíy chođ, ai möîi luâc qua laơi cuông uöịng möơt baât Muđi rûúơu thúm nöìng íịm caê daôy lïìu Baôi Lúê nhöơn tiïịng cûúđi haât Cuông bađy biïơn nhû trûúâc lïìu coôi khaâc, nhûng ngûúđi Baôi Lúê ăem mím kiïơu cöî neân aân ngûô goơn gađng phña ngoađi, nhû ăem kho lûúng ăùơt ra giûôa ặúđng quín trííy Nhađ vua túâi, moơi viïơc bïịp nuâc vûđa xong ăíu ăíịy Mím nguô quaê ăoê öịi cam Cheđ xanh ăùơc khoâi thúm ngoơt Röìi cúm neân, giođ chaê, thûâ thò bađy lïn mím ăïí

nïịm ngay, coâ thûâ ăaô xïịp tûđng khùn goâi möơt ăïí biïịu khaâch, nhû sùưp sùĩn cho ngûúđi lïn ặúđng, cho quín keâo qua líịy lûúng ùn An Tiïm vađ Nađng Hoa cuđng caâc laôo öng xuâng xñnh aâo ăiïìu, khùn lam ăíìu ròu, laôo bađ aâo dađi nhuöơm voê soâ múâi, ra ăoân vua Vua, vúơ vua-caê meơ vua cuông vûđa ăïịn, con trai con gaâi vua, quan vùn quan voô caâc coôi ăïìu xö nhau ra nïịm cúm neân vađ giođ chaê Baôi Lúê Vûđa quen miïơng laơi vûđa buđi miïơng, cúm vađ thûâc ùn, thíơt ngon Laơi thïm, ai cuông caơn luön míịy tuíìn rûúơu tùm nöíi tiïịng ăíịt baôi, ăïìu ngađ ngađ caê Caâc bađ, caâc cö thò nhíịp rûúơu nïịp cíím Thíơt hay Thïị mađ chó lađ thûâc ùn thûâc uöịng hađng ngađy ặúơc lađm cho tinh, cho kheâo hún Ai cuông sûêng söịt thíịy ra caâi ùn bònh thûúđng mađ quyâ vađ nhíơn thíịy chó coâ thûúêng thûâc caâi ùn caâi uöịng cuêa ăíịt nûúâc mònh múâi thíịm thña hïịt miïịng ngon tûđ tíịm beâ ặúơc Vua tíịm tùưc khen röìi úê laơi luön ăíịy cuđng caâc quan nhùưm rûúơu cho ăïịn chiïìu Míịy khi ăaô ngöìi xem dín Baôi Lúê giaô baânh, neân cúm, ăöí cheđ kho, thíơt nhanh thíơt thaơo Thïị lađ caâc coôi, caâc phûúđng chuýn cöî baât cíìu kyđ nùm nay ăím ra ïị, vua khöng vúđi ăïịn Cay nhíịt lađ boơn chuöơng laơ, nem cöng chaê phûúơng ăïịn thïị mađ phaêi thua moơi thûâ baânh traâi bònh thûúđng úê ăíu cuông coâ Ăïịn höm tan höơi, nhađ vua múê ăaơi tiïơc thïịt caâc quan trong ngoađi vađ caâc coôi vïì höơi ặúơc giaêi Höơi ăíìu nùm nay cuông khaâc moơi nùm Chûa bao giúđ, kïí caê mûúđi lùm böơ trong nûúâc, chûa coôi nađo vađo dûơ höơi kinh ăö mađ giíơt caê ba giaêi nhíịt ăaâm Caâc cuơ laôo trong phûúđng ăöng lín noâi:

- Giađ nađy ăaô ặúơc xem höơi kinh ăö tûđ luâc cođn treê, thíơt khöng bao giúđ thíịy ngûúđi ngoađi coôi tađi ăïịn nhû öng An Tiïm Nghe caâc cuơ kïí laơi thò caê ăúđi trûúâc cuông chûa coôi nađo giíơt ặúơc ba giaêi möơt höơi Thïị mađ coôi Baôi Lúê nùm nay giíơt giaêi caê ba!

Nhađ vua hoêi An Tiïm:

- Ngûúđi daơy dín thïị nađo mađ gioêi víơy?

An Tiïm noâi:

- Luâc cođn beâ theo nhađ vua vïì, töi thûúđng ặúơc nghe ngûúđi giađ kïí cho biïịt göịc tñch tûđ khi coâ ăíịt nûúâc Ăíịy lađ luâc meơ ặa nùm mûúi con lïn úê tûđ vuđng chín Tam Ăaêo vùưt qua söng Caâi sang Taên Viïn, anh caê lađm vua ăíìu röìi vïì sau cha truýìn con nöịi, cuđng úê möơt nhađ, ăúđi nađo cuông hođa thuíơn, thiïn tûê vađ thíìn dín tùưm cuđng söng, cađy möơt ruöơng, vua töi chõu khoâ chõu khöí múâi dûơng nïn ặúơc mûúđi lùm böơ nûúâc Vùn Lang ta ngađy nay Kõp ăïịn khi töi víng lúđi nhađ vua ra tríịn Baôi Lúê, ngađy ăïm nghô ăïịn cöng lao líơp ra ăíịt

nûúâc cuêa caâc vua cha, lo súơ mađ cöị gùưng noi theo, quýịt lađm cho ăíịt Baôi Lúê chòm röìi phaêi söịng laơi, coâ ặúơc thïị múâi khoêi phuơ lođng tin cuêa nhađ vua Vò víơy mađ hún mûúđi nùm nay, ngûúđi Baôi Lúê chuâng töi maêi mï khöng biïịt thïị nađo lađ khoâ nhoơc, úê nuâi cuông nhû úê nhađ,

ăi ặúđng ăaâ gíơp ghïình, cuông nhû ăi chöî phùỉng Ăïịn nöîi boơn coôi íịt ắnh mûu aâc ăïí tranh giaêi, ăađo höị giûôa baôi thöíi cúm thi, nhûng dín töi hùìng ngađy ăaô quen coi bûúâc huôm cuông giöịng bûúâc núi bùìng, khöng thïí ngaô ặúơc Ngûúđi Baôi Lúê chuâng töi quanh nùm vaâc ăaâ ăi ăaânh nhau vúâi tríu nûúâc, chùơn cöí ăuöíi ặúơc tríu nûúâc, cho nïn khöng thïí ăö nađo lay nöíi nhûông caânh tay ăaô khiïng ăaâ, duđ cho

ăö coôi Bñnh ăaô ắnh xóa ăođn ngíìm vađo huýơt bùưp thõt, röịt cuöơc nhûông keê thím thiïím cuông ăađnh chõu ngaô ngûêa buơng trûúâc ăö Baôi Lúê chuâng töi mađ khöng giúê trođ aâc ặúơc Ngûúđi Baôi Lúê chuâng töi tûđ

ăi múê ăíịt ăïịn nay chûa luâc nađo biïịt ăïịn caâi thong thaê, ùn khöng kõp ngöìi mím, ăïm khöng biïịt coâ gađ gaây tan canh, cho nïn, ùn ặâng thò phaêi biïịt thöíi cúm nhanh, lam lađm víịt vaê ăïm ngađy rođng raô trïn ặúđng thò phaêi biïịt neân cúm thaơo Ngađy nay, Baôi Lúê coâ haơt thoâc, coâ cíy mña, coâ con lúơn, con tríu, luâc khöí cuông nhû luâc sûúâng, chuâng töi ăïìu nhúâ lúđi vua cha, khi ngađi lađ cöng tûê Lang Liïu, cođn hađn vi, nghô ra caâch lađm baânh chûng, baânh dađy, coâ noâi:

“Víơt trïn trúđi ăíịt vađ moơi cuêa quyâ khöng gò bùìng gaơo", cho nïn chuâng töi cađng cöị gùưng kheâo tay lađm ăíịy thöi Chó coâ möơt lođng tin vađ hai chûô kiïn tím mađ Baôi Lúê múê mang lïn ặúơc, nay ặúơc cuđng caâc coôi ăem sûâc, ăem cuêa mònh lađm ra, mûđng rúô vïì höơi Nhađ vua nghe An Tiïm noâi chûa hïịt lúđi, ăaô ăuđng ăuđng nöíi giíơn, sai ăi bùưt aê truđm toaân cúm thi coôi íịt vađ ngûúđi trûúêng lođ víơt coôi Bñnh Nhađ vua quaât:

- Cheâm!

Nhiïìu ngûúđi trong hađng quan ặâng díơy, ngùn rùìng ặúng tiïơc vui, khöng nïn cheâm ngûúđi Nhađ vua laơi quaât:

- Ăem boê nguơc!

Lñnh díîn aê coôi íịt vađ boơn lođ víơt coôi Bñnh ra

4

Nhađ vua baêo mûu sô:

- An Tiïm coâ cöng to, cíìn troơng thûúêng Mûu sô tíu:

- An Tiïm coâ töơi, phaêi kheâp noâ vađo töơi chïịt múâi ặúơc

Nhađ vua ngaơc nhiïn hoêi cúâ sao Mûu sô laơi tíu:

- Hún mûúđi nùm nay, An Tiïm toađn mûu ăöì nhûông chuýơn phaơm thûúơng vađ phaên trùưc Ăíịt lúê, soâng trađn, nhûng nhúđ oai ặâc nhađ vua, ăíịt ăaô böìi, söng ăaô lùơng, cúâ sao noâ víîn ăùơt tïn lađ Baôi Lúê, noâ mong cho ăíịt nûúâc long lúê ađ? Ngùn söng lúê lađm sao noâ daâm ăùưp lïn ba ngöi nuâi ăaâ Ăíịt nûúâc ta múê ra trïn söng Caâi, coâ nuâi Taên Viïn vađ nuâi Tam Ăaêo tríịn hai hûúâng trúđi, nay noâ daâm ăùưp nuâi lïn ăoơ vúâi hûúâng trúđi, thïị lađ noâ muöịn thïị nađo? úê kinh ăö nađy vađ trïn caê mûúđi lùm böơ nûúâc Vùn Lang nhađ vua cuông chûa ăùưp nuâi ăaâ, chûa ăùơt bađi veđ tuơng cöng ặâc, mađ noâ daâm bùưt dín haât kïí cöng, noâ daâm ăùưp nuâi ăaâ cao hún caê kinh ăö, thïị lađ coâ yâ gò? Ăíịt phña íịy coâ thïị chñn mûúi chñn nuâi, bíy giúđ noâ muöịn thïm möơt ngoơn nuâi nûôa ăïí vua töi phaêi quay mùơt chíìu vïì phña íịy Noâ thíơt coâ yâ hiïím ăïịn núi röìi Ngađy nay, ún nhađ vua, noâ ặúơc vïì kinh dûơ höơi, laơi cađng cađn rúô quaâ lùưm Xûa nay, khöng coôi nađo daâm ăïí ặâa con treê vađo ặâng trûúâc mùơt caâc quan chíịm giaêi, chùỉng nhûông thïị, noâ cođn daâm xui treê lïn ăađi, lađm nhuơc quan laơc tûúâng böơ Vuô Ninh ngay trûúâc mùơt nhađ vua, khöng cođn ra thïí thöịng nûôa Laơi nhû höm qua, giûôa ăaơi tiïơc vua ban, noâ daâm noâi ngöng, bõa taơc, gíy tao loaơn trong caâc hađng quan Xûa rađy, ăaô nhiïìu ngûúđi kïí noâ víîn thûúđng khoe rùìng lađm ngûúđi úê ăúđi chó coâ mònh lađm nïn mònh, khöng biïịt trïn dûúâi coâ

ai Khöng thïí cođn keê cuöìng loaơn nađo ăïịn nhû thïị nûôa! Bíy giúđ caâi thïị noâ ăang líịn túâi, ặúơc caê ba giaêi höơi, cađng ngöng cuöìng hún, nïịu khöng tûâc khùưc ngùn chùơn ăi thò hoơa vïì sau khöng biïịt ăíu mađ lûúđng Chi bùìng, nhín noâ cođn ặúng úê trong tay ta, nhû höí lòa rûđng, chim cuâp caânh, xin nhađ vua haôy kõp thúđi xûê trñ

Nhađ vua thíịt kinh:

- Bíy giúđ ta múâi nghô ra

Röìi böịi röịi:

- Lađm thïị nađo bíy giúđ?

Mûu sô tíu:

- Ngoađi bïí Ăöng coâ daêi ăíịt chûa ai ăïịn bao giúđ, noâ xíịc xûúơc nhû thïị thò bùưt noâ phaêi chung thín biïơt xûâ ra ăaêo hoang giûôa bïí ăïí xem noâ coâ pheâp biïịn chïịt thađnh söịng, ăïí xem noâ coâ thín líơp nöíi thín nhû noâ thûúđng khoaâc laâc hay khöng Vaê chùng, nhû thïị cuông ăïí dûât möịi lo vïì sau

Nhađ vua gíơt ăíìu Thïị lađ caê nhađ An Tiïm bõ bùưt boê nguơc Mõt muđ ngađy ăïm Hai buöíi, cai nguơc múê heâ khe cûêa ặa cúm Ngoađi cûêa nhađ nguơc xaâm ngùưt míịy lúâp tûúđng ăaâ Möîi ngađy ngûúđi tuđ chó cođn biïịt tröng lïn caâi khe ăíìu tûúđng ăïí ăoaân lúđ múđ luâc íịy lađ luâc nađo Trong nhađ nguơc göì ghïì, ngöìi nùìm trïn ăaâ, böịn phña tûúđng ăaâ taêng Phaêi khi trúđi nöìm, möì höi ăaâ toaât nhíìy nhuơa, laơnh nhû xùm vađo ngûúđi Thïị mađ thónh thoaêng, trong vođm ăaâ íím ûúât, nghe vùỉng tiïịng cûúđi khuâc khñch, laơi coâ khi tiïịng thuât thñt khoâc Mon vađ caâi Gaâi ăíịy Treê con thò cûâ vui ăíịy, buöìn ăíịy, nhû mûa nhû nùưng Mon hoêi böị:

- Böị úi! Nhađ ta phaêi úê ăíy maôi ađ?

An Tiïm ăaâp:

- Chûa biïịt

Gaâi hoêi böị:

- Böị úi! Nhađ ta coâ vïì Baôi Lúê nûôa khöng?

An Tiïm vuöịt ăuöi toâc con gaâi Mon laơi hoêi:

- Böị úi! Khöng úê ăíy thò röìi nhađ ta ăi ăíu

An Tiïm ăaâp:

- Ăúơi xem, con aơ

Trong boâng töịi ăíìy húi ăaâ nhúâp nhaâp Gaâi nùìm vađo lođng meơ, tiu nghóu Mon im lùơng, veê tíịm tûâc Nhiïìu luâc, chùỉng cûúđi chùỉng khoâc, hai ặâa cûâ buöìn thiu nhû thïị Vò khöng thïí hiïíu ăíìu ăuöi ra sao, ặúng úê ngoađi nhađ traơm, ngûúđi Baôi Lúê quíy quíìn sûêa soaơn trúê vïì thò ăöơt nhiïn coâ lñnh ăïịn goơi ăi, röìi ăuöíi caê nhađ phaêi chui vađo híìm ăaâ nađy Caâi gò khöng roô thò tûâc khöng chõu ặúơc! Laât sau, An Tiïm noâi:

- Caâc con úi, ngöìi nhñch laơi ăíy böị kïí caâc con nghe chuýơn ngađy trûúâc Caâc con lúân lïn chó tröng thíịy Baôi Lúê ăaô thađnh lađng xoâm, caâc con khöng biïịt nhûông ngađy ăíìu ra Baôi Lúê gian nan chùỉng khaâc míịy höm nay úê trong nhađ ăaâ nađy ăíu

Chuýơn Baôi Lúê ngađy xûa Nhûông cíu chuýơn tung hoađnh ngađy trûúâc cuêa An Tiïm ặúơc ăem kïí laơi trong caâi híìm ăaâ bûâc böịi, íím ûúât Ngoađi tûúđng, caâi vui íịm giïng hai cođn ặúng giúôn qua Mon vađ Gaâi thíịy mònh ngöìi ûúâp trong muđi thúm hoa ăaơi Anh em noâ ăoaân ngoađi búđ tûúđng ăaâ coâ cíy ăaơi, muđi hoa thò khöng biïịt ăíu tođa ngang daôy doơc, ăíu lađ nguơc töịi, muđi hoa cûâ ngoơt ngađo ặa khùưp

núi, ăïịn cho tíịt caê moơi ngûúđi Möơt tiïịng chim hoât anh aânh trïn khe ăaâ Röìi boâng chiïịc laâ ăaơi húi xö ăöơng, vúđn lïn tûúđng möơt chuât nùưng nhaơt Möơt con chim baơc maâ nho nhoê vûđa nhuân chín nhaêy qua Quaê nhiïn lađ muđa naêy löơc cođn ặúng húân húê thíịp thoaâng ngoađi kia Cíu chuýơn kyđ thuâ böị kïí cađng mï maêi, chúđn vúđn nhû böng hoa líịp loâ trïn vaâch ăaâ Ngađy íịy, söng Caâi chûa hiïìn nhû bíy giúđ Muđa nûúâc ăïịn, söng cûâ reâo íìm íìm, thuâc lïn thuâc xuöịng tûđng taêng nûúâc, taêng ăíịt Chó möơt thoaâng mađ nhûông con nûúâc ăaô huđng huơc ngoaơm xuöịng ặúơc caê möơt caânh baôi Ăíịt vađ nûúâc vađo tríơn giaâp laâ cađ Ngûúđi cûâu ăíịt ríìm ríìm keâo ăi vaâc ăaâ neâm xuöịng ăaânh nhau vúâi nûúâc Coâ luâc nûúâc thuâc dûô, queât saơch ăaâ, ăuöíi moơi ngûúđi phaêi baơt vađo nuâi Nûúâc víîn ăuöíi theo uđa lïn, ngíơp trađn lan Nhûng con ngûúđi cađng toê ra kiïn gan Nûúâc khöng thïí díng maôi Ăïịn möơt luâc nûúâc cuông phaêi moêi, nûúâc ruât xuöịng, thïị lađ ngûúđi laơi luô lûúơt hođ nhau vaâc ăaâ xö ra, neâm xuöịng chùơn söng Cûâ thïị, dùìng dai nùm nađy sang nùm khaâc, giûô tûđng saêi ăíịt, phaêi, tûđng saêi ăíịt, múâi nïn ặúơc caâi Baôi Lúê truđ phuâ bïn söng ngađy nay Mon nùìm göịi lïn ăíìu göịi böị Cíu chuýơn hay ăaô xua khöng cho cún buöìn nguê ăíơu xuöịng Ăöi mùưt cûâ thao laâo Gaâi thò thao thûâc hoêi meơ: nïịu ngađy íịy con mađ ặúơc ăi neâm ăaâ chùơn nûúâc luô thò hođn ăaâ con vaâc coâ to bùìng taêng ăaâ vaâch híìm nađy khöng? An Tiïm noâi:

- Caâc con aơ, khöí thïị nhûng víîn söịng Búêi vò con ngûúđi coâ laâ gan

Mon ắnh hoêi, laơi thöi Cho ăïịn luâc ăi nguê, Mon múâi hoêi cíu íịy:

- Lađm thïị nađo böị coâ ặúơc caâi gan?

An Tiïm noâi:

- Con aơ, böị seô kïí chuýơn böị ngađy xûa cho caâc con nghe

Laơi ăïịn nhûông ăïm nghe böị kïí chuýơn thuúê beâ cuêa böị Tiïịng tröịng ăöìng íơp ònh xa xa Ăïịn luâc ăaô buöìn nguê dñp hai mùưt laơi mađ cođn nghe tiïịng tröịng vađ tiïịng soâng trong cíu chuýơn trađo lïn

Cho ăïịn bíy giúđ, khi nhúâ laơi thuúê íịy, bïn tai An Tiïm cuông cođn vang tiïịng nûúâc vöî Múâi sinh ra, An Tiïm úê búđ biïín Nhûông ăúơt soâng cao luđ luđ tûđ ngoađi khúi chaơy vađo, vûđa chaơy vûđa gađo, íơp xuöịng, muöịn löi ngay thùìng beâ ra khúi Nhûng thùìng beâ víîn baâm ặúơc vađo ăíịt Thùìng beâ víîn lang thang söịng trïn doơc biïín Ăöng

An Tiïm lúân lïn, cha meơ míịt tûđ luâc ùĩm ngûêa, khöng biïịt mònh lađ

ai Nhûông chođm xoâm ven biïín ăaô chuýìn tay nhau nuöi thùìng beâ Múâi ăíìu thò ai cuông coâ lođng thûúng Nhûng sau vò möîi ngûúđi ăïìu phaêi ăïm ngađy maêi miïịt ăi ăím caâ, ăi goô hađ, goô ngao kiïịm miïịng

ùn, thïị lađ thùìng beâ cûâ bođ ăi vú víín, ngûúđi phaêi ăöíi tay nuöi, ngûúđi nađy vûât cho ngûúđi khaâc Coâ ngûúđi khöng muöịn nuöi, ăem boê noâ ra baôi cho soâng liïịm ăi Coâ ngûúđi thûúng, laơi ra ùĩm vïì Böìng bïình giûôa caâi söịng caâi chïịt nhû thïị, thùìng beâ traêi gian truín tûđng ngađy, vûđa lúân lïn, vûđa lûu laơc, ăi nhiïìu quaâ ăïịn nöîi trñ nhúâ moêng manh cuêa noâ khöng cođn nhúâ ặúơc höm qua, nùm qua úê ăíu nûôa Quaông mûúđi tuöíi, traơc nhû Mon, nhû Gyơi -nhû tuöíi caâc con bíy giúđ, bùìng tuöíi íịy, beâ An Tiïm ăaô dađy daơn lùưm, khùưp mònh ăaô tröí chađm vùìn veđo, xaâm xõt, ăïí hùìng ngađy xuöịng mođ caâi ùn dûúâi nûúâc thò caâ míơp, caâ trònh khoâ nhòn thíịy mađ ăuöíi bùưt ùn thõt Coâ möơt líìn, beâ An Tiïm cùưp xôa ra biïín ăím caâ An Tiïm búi möơt húi ra ngoađi khúi, röìi lùơn xuöịng Muöịn ặúơc caâ to phaêi tòm chöî nûúâc síu Dûúâi nûúâc, múê mùưt tòm caâ trong aânh saâng vađng choâe Möơt ăađn caâ míơp ngûêi thíịy húi ngûúđi, xöơc ăïịn Nhûông caâi miïơng caâ míơp hoaâc ra bùìng caâi chiïng, ăoê nhû maâu, rùng xñt luêa tuêa nhoơn hoùưt, coâ thïí cùưn ăöi, coâ thïí nuöịt chûêng ngûúđi An Tiïm quíîy nhû con caâ mùng beâ nhoê, giûôa cún gíìm gađo cuêa ăađn soâi nûúâc Bònh tônh, An Tiïm vûđa búi luđi, vûđa giú xôa lïn chöịng ăúô Möơt caâi miïơng caâ míơp ăoê lûđ ngoaơp túâi, chôa rùng, bõ luön möơt xôa Con caâ nghiïng ngûúđi, nhaêo ra Míịy caâi möìm maâu khaâc nhíu nhíu ăïịn Vûđa ăím con nađy trûúâc mùơt, con khaâc ăaô xöng ăïịn ăúâp ăùìng chín An Tiïm thoùưt co chín, quay xôa laơi, ăím suöịt Cûâ vuđng víîy túi búđi thïị, díìn díìn, An Tiïm luđi vađo ặúơc chöî caơn Ăuöíi theo muđi maâu, boơn caâ míơp löìi mùưt trođn xoe, cađng say maâu Nhûng ăaô vađo túâi núi nûúâc nöng nöíi gúđ lûng lïn röìi, ăađn caâ míơp khöng daâm theo nûôa, cûâ ăaânh soâng íìm íìm teâ nûúâc lïn

An Tiïm loâp ngoâp bođ vađo búđ Bõ nhûông caâi ăuöi caâ míơp taât vađo, bíịy giúđ An Tiïm múâi nhòn thíịy khùưp ngûúđi bíơt maâu, chaêy rođng rođng, ăoê xaâm Nhûng tay víîn cíìm caâi xôa An Tiïm lúân lïn giûôa nhûông hiïím ngheđo íịy Trong caâi chïịt mađ khöng chïịt, thò caâi söịng phaêi maơnh Mon vađ Gaâi cûâ nñn húi, nhõn thúê, daân mùưt lïn nhòn böị, lođng ăíìy kñnh troơng, khím phuơc Bíy giúđ thò qún hùỉn mònh ặúng ngöìi trong nhađ ăaâ Hai ặâa treê thaê mònh vađo nhûông tûúêng tûúơng mïnh möng tuöíi thú cuêa böị ặúng kïí, coâ caâ míơp, coâ xôa muôi ăöìng sùưc nhû nûúâc, coâ ăïm trùng nguê trïn taêng ăaâ maât rúơi, coâ boâng sao nhû nhûông caâi hoa ăeđn rúi xuöịng chín trúđi, coâ miïịng caâ tûúi ngoơt thúm, coâ bûúâc chín len loêi ăi trïn búđ caât maôi

ăïịn tíơn cuöịi trúđi Hïịt ngađy sang ăïm, böị víîn kïí chuýơn Tiïịng con chim mï nguê böîng hoât trïn vaâch ăaâ ăoơng laơi trong aânh trùng Röìi möơt con chim gaây nađo, tûúêng trúđi saâng, tiïịng cuâc cu cuêa noâ vui hùỉn lïn Ăïịn möơt ngađy kia, vua cha xuöịng böơ Ninh Haêi múê höơi thi cađy Nhađ vua cuông cađy thi vúâi dín caâc coôi múâi ăïịn ăíịy phaâ ăíịt An Tiïm chó ặâng cao ngang ngûơc ngûúđi lúân, ăaô ăïịn höơi Chùỉng nhûông thïị, An Tiïm cađy vûđa nhanh vûđa chùưc, ặúơc nhađ vua thûúêng luơa, cho ặâng ngang hađng nhûông ngûúđi cađy gioêi Sau ăoâ, nhađ vua goơi

An Tiïm ăïịn, röìi cho theo vïì kinh ăö Chúơt nghe gađ nhađ ai le te gaây sang canh ngoađi ăíìu tûúđng ăaâ, Mon hoêi böị:

- Vïì kinh ăö röìi sao nûôa, haê böị?

- Vađi nùm sau, ăi ăùưp nuâi trõ thuêy úê Baôi Lúê

- AĐ ăi ăaânh nhau vúâi tríu thíìn úê söng Caâi

- Böị chó úê bïí Ăöng ăïịn nùm íịy nhûng nghôa cíu chuýơn gian truín íịy thò cođn dađi suöịt ăúđi, caâc con aơ Caâi nghôa lađm ngûúđi, coâ chñ thò nïn

Gaâi ngíîm nghô, buöng möơt cíu khöng ăíìu ăuöi:

- Bíy giúđ, böị aơ

An Tiïm cûúđi, quen tay xoa múâ toâc ăuöi bođ nhoê mûúât, lûa thûa trïn ăíìu con gaâi An Tiïm noâi nhû ùn yâ vúâi cíu noâi ặât quaông cuêa con gaâi:

- Phaêi, nhû bíy giúđ Trong böịn bûâc tûúđng ăaâ, mađ khöng buöìn, víîn coâ tiïịng cûúđi, caâc con víîn cûúđi Tûúđng ăaâ coâ dađy míịy cuông khöng giûô nöíi chín con ngûúđi ăíu

Gaâi baêo meơ:

- Thïị thò meơ ặđng buöìn, meơ aơ

Nađng Hoa cuông phaêi cûúđi:

- Múâi thíơt böị nađo con íịy!

Mon noâi:

- Bíy giúđ ăïịn lûúơt meơ kïí chuýơn!

Nađng Hoa laơi kïí chuýơn cöí tñch tríìu cau cho caâc con nghe Chuýơn kïí ăïịn chöî ngûúđi em hoâa hođn ăaâ, ngûúđi anh hoâa cíy cau, vúơ ngûúđi anh thađnh díy tríìu khöng leo cíy cau, thò Mon vađ Gaâi

ăïìu buđi nguđi thûúng Gaâi rúm rúâm nûúâc mùưt Cuông tûđ luâc íịy, caêm thíịy anh em cađng quyâ mïịn nhau hún

Taêng saâng höm íịy, nghe ngoađi tûúđng coâ tiïịng íìm íìm, röìi tiïịng kïu khoâc rím ran luâc xa luâc gíìn An Tiïm ặâng díơy, aâp tai

ra phña khe húê Cuông khöng hiïíu chuýơn gò ặúng xaêy ra ngoađi kia Khi ăoâ, ngoađi caâc phûúđng dín cađng ngađy cađng xön xao tûđ luâc loang caâi tin caê nhađ öng An Tiïm bõ bùưt boê nguơc Ngûúđi thíơt thađ nhû ăïịm cuông phaêi nghô ra ăíy lađ thuê ăoaơn cuêa boơn ăöơc aâc, mađ thïị nađo cuông coâ bađn tay quan laơc tûúâng böơ Vuô Ninh vađ böơ Hoađi Hoan, hai öng quan nađy cođn ặúng cay ăùưng vò nöîi míịt mùơt trong chuýơn giíơt giaêi vûđa röìi Chùỉng bao líu, tiïịng ăöìn caê nhađ An Tiïm bõ boê nguơc ăaô díơy khùưp Laơi thïm, nhûông ngûúđi Baôi Lúê tûơ dûng míịt chuê, hađng trùm ngûúđi ngađy nađo cuông lang thang ăi nghe ngoâng Hoơ ăi ngú ngaâc, tiu nghóu nhû ngûúđi coâ töơi, nhû gađ con laơc meơ Cađng lađm cho caê trong thađnh ngoađi nöơi ăöơng lođng thûúng vađ thïm tûâc nhûông keê haơi ngûúđi Cún giíơn cuêa moơi ngûúđi möîi luâc möơt tùng Cíu chuýơn kñn khöng cođn ai gheâ tai thò thađo vađ khöng chúđ ăúơi ặúơc nûôa Nhûông tiïịng öìn ađo ăöi luâc vùỉng vađo tíơn khe ăaâ chñnh lađ tiïịng hođ heât, kïu khoâc cuêa ngûúđi kinh ăö cùm uíịt vò nöîi oan cuêa

An Tiïm Tûúêng nhû nïịu cûâ caê hađng nghòn ngûúđi tuơ laơi thò chùưc khöng thïí muôi maâc hay tûúđng ăaâ nađo caên nöíi Boơn mûu sô bađn nhau:

nađo cuông ăöịc sađo ăííy lùỉng lùơng xuöi ra ăïịn giûôa dođng muđ sûúng múâi ăöơng cheđo Ăíịy lađ ăoađn thuýìn aâp giaêi caê nhađ An Tiïm ăi biïơt xûâ Vúơ chöìng An Tiïm vađ hai con loâ ăíìu lïn khoang thuýìn nhòn laơi caâi bïịn víîn ăang cođn nguê trong lađn sûúng thíịp boơc hai bïn búđ nûúâc, chó thíịy nhíịp nhö ngûúđi líìm luôi mođ hïịn vađ nhûông con vaơc ăi

ùn ăïm vïì An Tiïm caêm thíịy buđi nguđi, khi nhúâ rùìng cuông cûâ ngûúơc con söng Caâi, cheđo ăöơ thaâng rođng thò túâi vuđng Baôi Lúê Ba Vò nuâi nhoơn hoùưt trïn ẳnh Taên Viïn ăöịi nhau vúâi bïn kia ba gúđ nuâi Tam Ăaêo xanh thíîm, tröng cuông ăoaân biïịt cûâ theo dođng söng Caâi nađy lïn seô qua Baôi Lúê, dûúâi chöî xanh xanh íịy lađ ăíịt Baôi Lúê An Tiïm cûúđi, noâi:

- Mònh aơ, hún mûúđi nùm trûúâc, vúơ chöìng ta lïn ngûúơc ăi múê ăíịt, bíy giúđ thò xuöịng xuöi, cuông ăi múê ăíịt

An Tiïm troê tay baêo hai con:

- Nhađ ta trûúâc úê ăùìng sau lađn sûúng kia

Trong tím trñ hai ngûúđi lúân, Baôi Lúê hiïơn ra, líîn löơn nhûông neât buöìn Mon vađ Gaâi ặúng thñch chñ Treê con úê caơn, möîi khi ặúơc cûúôi lïn nûúâc, bao giúđ cuông vui Chó möơt búi cheđo ăííy con thuýìn

xa vađi saêi, ăaô ra veê phong caênh ăöíi khaâc röìi Bíịy giúđ, ẳnh cao trúđi trong, mùơt nûúâc cođn múđ sûúng Mon noâi:

- Moơi khi con tröng thíịy khoâi thöíi cúm súâm Baôi Lúê bay xuöịng söng cuông thađnh sûúng dađy thïị nađy

Gaâi laơ luđng nhòn nhûông ăađn vaơc ăi ùn vïì bay leê teê trïn dođng söng tan sûúng, phuât chöịc ăöi caânh vöî nhõp nhađng ăaô loang loaâng chíịp chúâi ăíìy aânh nùưng, cađng bay cađng xa Chùỉng bao líu, saâu chiïịc thuýìn giûúng buöìm bùng bùng xuöi trïn dođng cûâ möîi luâc möơt lúân, hai bïn búđ cađng tñt tùưp Böîng ăùìng ăuöi, hiïơn ra möơt chiïịc ăođ doơc nhoê nhû chiïịc laâ tre, vun vuât ăuöíi theo Ăaô sang ngađy thûâ hai rúđi bïịn Ăuâng ngađy mađ ngûúđi kinh ăö ăaô nghe ăöìn höm íịy quan laơc tûúâng An Tiïm ăi nhíơm chûâc Ngûúđi tiïîn quan laơc tûúâng keâo uđn uđn ra bïịn söng Caâi Ăïịn saâng ăaô ăöng ăùơc khùưp ven söng Nhûng chúđ ăïịn trûa, röìi chiïìu cuông khöng thíịy gò Bïịn quan thuýìn beđ xuöi ngûúơc vađ ra vađo aâp maơn chen chuâc kñn mùơt nûúâc Ngûúđi ra tiïîn cûâ ăi hoêi thùm maôi, cuông khöng ai biïịt thuýìn quan laơc tûúâng An Tiïm ăi nhíơm chûâc úê Cûêu Chín ăíơu ăíu Caâc cuơ giađ Baôi Lúê lo lùưng:

- Coâ khi chuê tûúâng ăi röìi

Möơt cuơ noâi:

- Töi dođ thíịy möơt ngûúđi laâi ăođ ngang noâi tinh mú hai höm trûúâc coâ ăoađn saâu thuýìn xuöi, nghe ăöìn thuýìn quan traêy ra cûêa bïí

- Thïị thò ăuâng röìi Möơt cuơ thúê dađi:

- Chuýịn nađy chuê tûúâng ăi, lađnh ñt dûô nhiïìu Nhûng múâi ăi hai höm, chùưc khöng xa

Thïị röìi, möơt chiïịc thuýìn nhoê rúđi bïịn, vuơt ăi nhû tïn bùưn Trïn thuýìn, möơt cuơ giađ vađ möơt ngûúđi trai treê, coâ ăuê ăöì nghïì lûúâi goô nhû chiïịc thuâng cíu ặúơc con nûúâc ặúng xuöi maơnh Chùỉng bao líu ăaô bùưt kõp ặúơc ăuöi ăoađn thuýìn chúê An Tiïm Caâi thuýìn nhoê khön ngoan khöng aâp vađo hađng thuýìn trïn ăíìu, cuông khöng ăïịn bïn thuýìn cuöịi, mađ hoơ cheđo gheâ túâi chiïịc thuýìn thûâ nùm, kïì ngay dûúâi ăuöi laâi Bíịy giúđ nûúâc ặúng cûô lúân, laơi ặúơc gioâ, nhûông caânh buöìm coâi cùng hïịt goâc, cođn ngûúđi cheđo thuýìn thò ặúơc luâc thong thaê thaê tay, nùìm dađi caê ra nguê trïn mui Chó coâ möîi ngûúđi laâi phaêi thûâc, ặúng gađ gûúông ặa ăííy caâi caân laâi to tûúâng aơng giađ dûúâi mùơt nûúâc goơi voơng lïn:

- Cuơ giađ úê ăíu?

- Giađ ngûúđi Baôi Lúê

-

- Giađ ra ăïịn búđ söng thò nghe tin chuê tûúâng ăi röìi Giađ nađy ăaô gíìn kïì miïơng löî, khöng biïịt coâ cođn ặúơc gùơp chuê tûúâng líìn nađo nûôa khöng, chuâ lñnh thûúng giađ

Ngûúđi lñnh nghe öng giađ noâi thïị thò muêi lođng Vaê chùng, ai ngûúđi ăaô xem höơi kinh ăö vûđa röìi mađ khöng mïịn ýu ngûúđi Baôi Lúê! Beđn quùng caâi chaôo neâo xuöịng cho chiïịc thuâng con buöơc nuâp vađo ăuöi laâi, röìi ăúô öng giađ vađ ngûúđi treê leo lïn

- Töi ăi múđi quan laơc tûúâng laơi ăíy Nađy, ặđng ai lïn mui, thuýìn quan tuíìn qua mađ biïịt thò chïịt caê

- Daơ daơ öng giađ vûđa tröng thíịy An Tiïm, ăaô rúi nûúâc mùưt

An Tiïm toan noâi:

“Khi xuöịng thuýìn, ăïịn luâc gađ gaây sùưp ăi, boơn quan quín cođn khaâm gùưt khaâm kyô tûđng neơp aâo, khöng cho mang gò theo, cöịt haôm

ta vađo chöî chïịt", nhûng An Tiïm laơi khöng noâi nhû thïị An Tiïm baêo öng laôo:

- Nhûông ngûúđi íịy khöng hiïíu ặúơc ta Khaâm thò khaâm, phoêng thûê ăem ăi möơt maêy thoâc, möơt maêy haơt vûđng thò coâ khoâ nöîi gò! Nhûng ta khöng mang, ta nhíịt quýịt khöng khuíịt tíịt, khöng mang Con ngûúđi nûúng tûơa úê bađn chín bađn tay nađy chûâ cođn úê ăíu

Ta chùỉng cíìn möơt maêy may gò

Öng laôo khíín khoaên:

- Víơt thò thûúđng, nhûng quyâ úê tíịm lođng ngûúđi Baôi Lúê chuâng töi, xin chuê tûúâng biïịt cho

Noâi maôi, An Tiïm phaêi nhíơn Röìi laơi cûâ tûơ nhiïn vađ söi nöíi bađn baơc, dùơn dođ moơi chuýơn lađm ùn úê Baôi Lúê Trûúâc sau, An Tiïm noâi ăi noâi laơi:

- Phaêi tröng con nûúâc mađ chùơn laơi thò múâi coâ ăíịt söịng ặúơc, baêo nhau thïị

- Chuê tûúâng ặđng lo, bao nhiïu nùm nay ngûúđi Baôi Lúê ta ăaô biïịt ngùn luô líịy ăíịt söịng

Nhûng An Tiïm víîn khùưc khoaêi Buöìn nhû chim lòa ăađn, nhû töí ong vúô, ong míịt chuâa Mùơt trúđi ăaô gaâc nuâi Chiïìu múđ múđ trïn söng An Tiïm vađ öng giađ cuđng ngûúđi treê Baôi Lúê víîn ngöìi trođ chuýơn, chûa núô chia tay

Böîng coâ tiïịng quaât dûúâi lođng söng vang lïn:

- Thuýìn nađo ăíy?

Luâc íịy ặúng buöíi tuíìn chiïìu Thíịy coâ caâi thuâng laơ buöơc vađo thuýìn lúân, boơn lñnh tuíìn quaât hoêi Ngûúđi lñnh laâi thuýìn vöơi baêo

An Tiïm lui vađo trong khoang Röìi ngûúđi lñnh cíìm hai caâi gioê to, nhuâng nûúâc, neâm lïn vai cho ngûúđi trai treê vađ öng giađ Sau ăoâ, hai ngûúđi tređo xuöịng Nhû ngûúđi ăaânh caâ trïn söng Ngûúđi lñnh noơ ngöìi laâi thuýìn, thođ ăíìu ra ngoađi cûêa, ăuêng ẳnh, tay gaơt laâi miïơng noâi voơng ra, traê lúđi boơn lñnh tuíìn:

- Goơi phûúđng chađi lïn ăöíi caâ ăïí ùn líịy sûâc cheđo ăïm ăíịy!

- Ăaô bíím quan chûa?

- Chó ăöíi caâ ùn thöi, viïơc gò phaêi bíím

- Khöng ặúơc, khöng ặúơc

Chiïịc thuýìn canh cheđo lûúât lïn, ăi baâo quan

Thíịy thïị, ngûúđi lñnh buöng ngay tay laâi röìi híịp tíịp nhaêy theo xuöịng chiïịc thuýìn cuêa hai ngûúđi Baôi Lúê Ngûúđi lñnh íịy súơ quan ăïịn khaâm thò coâ khi phaêi töơi, ăaô boê tröịn Chiïịc thuýìn nhoê ặúơc cúêi díy tröi bùng ra giûôa dođng, caê ba ngûúđi cuđng cheđo líín nhanh vađo sûúng muđ ăaô bùưt ăíìu giùng trïn mùơt söng röơng Laât sau, úê ăoađn thuýìn, míịy caâi thuâng chúê lñnh ăaô íơp túâi Hoơ lïn thuýìn thíịy vúơ chöìng con caâi An Tiïm víîn bònh thûúđng ngöìi trong khoang caâi Nhûng hoêi ăïịn ngûúđi laâi luâc naôy vûđa ăöịi ăaâp thò khöng thíịy Böịn phña mùơt nûúâc muđ mõt röìi Caê toaân cheđo thuýìn íịy phaêi ăoâng göng vađo cöí, líơp tûâc bõ ăiïơu sang tuđ giam trong gian ăaây thuýìn khaâc Ăoađn thuýìn xuöi rođng raô hún mûúđi ngađy thò ra ăïịn cûêa biïín Nhòn ngûúơc laơi, khöng cođn biïịt nuâi Taên Viïn, nuâi Tam Ăaêo úê ăíu Röìi coâ ăïịn míịy ngađy nûôa, víîn chó thíịy nûúâc ăoê xuöơm nhû ăi trong söng Ăíịy lađ vò phuđ sa úê cûêa söng Caâi tuön ra ngađy ăïm böìi biïín thađnh nhûông sûúđn caât non lïnh laâng mađu ăoê son Xa

xa, nhûông vuđng níịm ăaâ ăoê hùưt nhû aânh hoađng hön Nhûông baôi híìu lúêm chúêm giöịng nhûông böng hoa ăaâ vûđa núê vûđa chuýín ăöơng Cûêa söng ăaô luđi laơi, man maâc díìn díìn, röìi coâ möơt luâc, tröng laơi, chùỉng thíịy ăíịt qú ăíu, ăïịn khi ngûúâc ra trûúâc mùơt thò chó cođn

möơt trúđi möơt nûúâc vúâi tûđng ăúơt soâng nguöìn dađi nhû nhûông con trùn quùng mònh, vađ tûđng ăúơt con mođng, con sïịu bay thađnh ăađn trïn trúđi cao Bíịy giúđ ăaô vađo muđa nùưng, nhûông ăađn mođng, ăađn sïịu ăi traânh reât bay rúơp vuđng biïín trúê vïì phûúng bùưc Líìn ăíìu tiïn, anh

em Mon tröng thíịy biïín Cođn ặúng ngú ngaâc, nhûông cún gioâ maơnh ăaô thöíi túâi, muöịn lađm bay ngûúđi xuöịng nûúâc Tûđ luâc íịy, nöîi nhúâ ăíịt cûâ bíng khuíng day dûât hai anh em Nhûông díịu vïịt sau cuđng cuêa muđa hoa cođn soât laơi cuông ăaô lùơng leô qua Moơi höm, cođn úê trong söng, cûâ ăïịn chùơp töịi, khi nhûông caânh lñnh ăöíi boơn cheđo thò nhûông tiïịng hođ laơi röơn mùơt soâng Phaâch nhíịt cheđo múê maâi ra Phaâch nhò chín dùơm Phaâch ba reo hođ Phaâch tû búât dùơm khoan cheđo Dö ta Dö tađ

Bíy giúđ, chùơp töịi im bùơt Nhûông ngûúđi lñnh cheđo thuýìn ra biïín súơ khöng daâm cíịt tiïịng hođ nûôa Trïn mùơt biïín, ngađy ăïm chuýín ăöơng nhûông cún gioâ lúân baâo hiïơu tríơn baôo ăíìu muđa coâ thïí thöíi ăïịn, lađm víơt vaô mïơt nhoơc caê ngûúđi vađ thuýìn Vûđa möơt tuíìn trùng Ăaô sang vuđng biïín xanh nhû laâ vađ tûđ ăíy, chó cođn nhûông thùm thùỉm buöìn baô thïị Möơt höm, thíịy boâng chim ríơp rúđn ăíìu thuýìn, röìi bay trúê laơi An Tiïm noâi:

- Thïị lađ ta ra ăaô xa lùưm

- Sao böị biïịt?

- Chim ăaô bay trúê laơi ăíịt trong búđ röìi Suöịt ăïm, ăoađn thuýìn vađo vuđng biïín phùỉng lùơng Giađn sao líịp laânh caê trïn trúđi dûúâi nûúâc vađ tiïịng nûúâc oâc aâch goô nhõp quanh ngûúđi Ăöơt nhiïn, gíìn saâng, Mon ặúng nguê say, böîng mï thíịy mònh ngaô víơt maơnh vađo bïn maơn Ăïịn khi thíơt sûơ thíịy ăau ăiïịng hùỉn bïn vai, múâi biïịt ngaô thíơt Luâc íịy, Mon nhòn ra, caê nhađ ăaô nhöịn nhaâo xö giaơt vïì möơt phña Chiïịc ăeđn bíịc quang treo trïn vaâch khoang xoay trođn Röìi vuơt tùưt Tiïịng thònh thònh ăíơp vađo maơn thuýìn, nhû vöì nïơn Ngay trïn ăíìu, chín ngûúđi chaơy liïn tiïịp xö lïn xö xuöịng ngoađi mui Tiïịng huâ, tiïịng xö cuêa nhûông ngûúđi cheđo baâo hiïơu ăííy thuýìn cho nhau keâo dađi röìi míịt huât vađo tiïịng gioâ, tiïịng soâng vađ boâng töịi gađo theât An Tiïm noâi:

- Baôo röìi

Vúơ chöìng con caâi ngöìi quíy möơt chöî trong chiïịc thuýìn ặúng nhíịp nhö nhaêy nhoât Coâ luâc míịt ăađ, thuýìn trûúơt tuöơt theo chín soâng, ngûúđi nhû bõ ngaô cíy, ruöơt gan hùĩng lïn Röìi tûơ dûng

soâng laơi ađo ađo trúê laơi, quay cuöìng, xoay con thuýìn chong choâng Cún say soâng míịy höm vûđa búât, bíy giúđ laơi nön nao

Nađng Hoa guơc möơt goâc khoang Gaâi nùìm laê Chó cođn mònh An Tiïm ngöìi nguýn, coâ Mon baâm hai tay lïn vai böị Nhû khöng biïịt caê böịn phña soâng ặúng ăiïn ăaêo ăíơp chiïịc thuýìn Möơt chiïịc thuýìn ăùìng sau bõ soâng ăöơn nhö vuât lïn, röìi lao xuöịng, khöng thíịy ngoi lïn nûôa Nhûông cún soâng ngíìm ăaô lùưc vúô tan caâi thuýìn, ngay trûúâc mùưt An Tiïm bònh tônh noâi:

- Caâc con aơ, luâc nađo tröng ra bïí, caâc con cûâ nhúâ cíu chuýơn Baôi Lúê böị kïí höm noơ nheâ Caâc con cûâ nhúâ chuýơn böị khi böị cođn beâ, böị úê búđ bïí, ngađy nađo cuông thíịy soâng gioâ thïị nađy, ăïịn khi lïn Baôi Lúê, ngađy nađo trúđi ăíịt cuông thûê thaâch thïị nađy Ăíy cuông laơi thïị, hađng nghòn hađng vaơn con trùn bïí, con rùưn bïí, con tríu bïí ăïịn huâc, ăïịn quíịn, ăïịn thûê laâ gan caâc con ăíịy Mon ngííng ăíìu, rùưn roêi hoêi böị:

- Bíy giúđ líịy ăaâ úê ăíu neâm noâ?

An Tiïm cûúđi:

- Gioêi lùưm! Nhûng luâc nađy chuâng ta ặúng úê trong thuýìn Bònh tônh, noâ khöng thïí lađm gò ặúơc Noâ khöng thïí hung hùng maôi thïị ăíu

- Taơi sao víơy?

-Soâng to khöng thïí to maôi Coâ luâc soâng cuông phaêi moêi, phaêi ruât chaơy mađ ta thò víîn nhû thûúđng Con cûâ chuâ yâ mađ xem Trúđi ăaô múđ saâng, Mon tröng ra ngoađi mùơt biïín, thíịy hađng nghòn vaơn con thuêy quaâi xaâm sò hung hùng dûơng ặâng lïn, nanh vuöịt trùưng xoâa Caâi thuýìn cađng bõ ăe doơa, cûâ phuât chöịc bõ nhíịc böíng, phuât chöịc bõ neâm síu xuöịng Mon khiïịp quaâ, nhùưm mùưt Nhûng Mon laơi nhúâ chuýơn böị kïí Nhûông ngađy ăíìu böị meơ ăïịn Baôi Lúê Nhûông ngađy thuúê beâ tröi nöíi cuêa böị Mùơt biïín vađ con soâng ngađy íịy cuông hung túơn thïị nađy mađ böị mònh víîn maơnh khoêe

Thïị lađ Mon baêo Gaâi:

- Ăûđng nhùưm mùưt, ặđng súơ, em aơ!

Mon cûâ múê mùưt trín trín nhòn qua caâi löî öịng tre cûêa khoang bùìng bađn tay Möîi líìn thuýìn bõ vuđi trong soâng, soâng ngíìm lùưc thuýìn kïu rùng rùưc, nûúâc ađo qua mui, laơi phun öơc vađo nhû múê cöịng Mon khöng súơ, Mon cûâ nhòn Mon khöng súơ! Nhû böị ngađy

trûúác Khöng súå! Quaã nhiïn, àïën chiïìu, nhûäng laân soáng dûä dêìn dêìn thu mònh laåi, biïën àêu mêët Biïín laåi bêng khuêng, hiïìn hêåu

öì, soáng cuäng phaãi coá luác moãi, thïë thêåt Möåt höm, An Tiïm noái:

- Àaão naây coá ngûúâi úã khöng aå?

An Tiïm nhòn con, ngêìn ngûâ, röìi noái:

- Böë chûa biïët An Tiïm khöng ngú ngaác, cuäng khöng thú thúái nhû caác con An Tiïm trêìm ngêm Thïë laâ cuöåc àúâi sùæp sang khuác khaác An Tiïm lùång nhòn búâ àaão xaám daâi, laånh leäo dêìm chên trong nûúác vaâ sûúng muâ Mùåt biïín àuân lïn nhûäng cún gioá àöåt ngöåt, àêíy àoaân thuyïìn lûúát nhanh vaâo boáng töëi run rêíy, baåt vïì phña caái àaão hoang

PHÍÌN HAI

1

Chaơng vaơng töịi, ăoađn thuýìn ăïịn saât búđ ăaêo - vaâch ăaâ tröị ra nhû tûúđng dûơng Cođn úê ngoađi mïnh möng, Mon ặâng trïn mui, thíịy boâng ăaêo chó ăïịn ngang öịng chín Bíy giúđ, ngöìi dûúâi thuýìn ngûêa cöí nhòn lïn, khöng tröng hïịt ặúơc möơt taêng ăaâ Röìi, nuâi ặúng síîm tñm thoùưt ăöíi mađu Nuâi vûđa gíìn kïì trïn söịng muôi böîng muđ mõt tíơn ăíu Hoađng hön vađng ïơch dûơng caê möơt rùơng nuâi cùưm chín xuöịng nûúâc, xa trûúâc mùơt Ăùìng sau, míy cuöìn cuöơn lan ăíìy mùơt biïín nhû khoâi hun Viïn quan coi thuýìn ra ặâng ngoađi muôi, nhòn ngang ăaêo, cú chûđng muöịn xem chöî nađo aâp maơn ặúơc röìi goơi caâc thuýìn laơi Mùơt taâi ngùưt nhû cođn hoaêng cún baôo, viïn quan dùìn gioơng:

- Tûđ giúđ ăïịn töịi, phaêi tòm caâch boê cho ặúơc ngûúđi ta lïn trïn kia Röìi quay ra luön

Möơt ngûúđi lñnh noâi:

- Trúđi im ùưng lùưm Chó súơ sùưp coâ gioâ böịc thöi Muđa nađy mađ gùơp gioâ caơn cođn súơ hún baôo nûôa!

Viïn quan cau mùơt, troê tay lïn ăaêo, noâi:

- Biïịt thïị nađo mađ nùìm ăïm trïn nuâi ma kia! Muöịn tao töịng möơt mònh mađy lïn a? Khöng ai daâm caôi möơt lúđi Tíịt caê ăoađn thuýìn ăöî laơi ngoađi vuđng nûúâc raâng ăoê Viïn quan traânh mùơt khöng gùơp An Tiïm mađ chó coâ möơt caâi thuýìn ặa vúơ chöìng con caâi

An Tiïm tûđ tûđ lûúât vađo mùơt nûúâc líîn ăaâ vađ boâng töịi

An Tiïm tröng laơi, cheâp miïơng:

- Boơn nhaât súơ ăaô ruâm khoeo laơi ngoađi kia caê röìi!

Nađng Hoa cuâi mùơt, lùơng im Thíịy böị baêo boơn heđn nhaât nhû thïị, luâc ăíìu Mon vađ Gaâi cuông coâ yâ súđ súơ Thuýìn vađo gíìn Boâng ăaêo ăöí suơp xuöịng trûúâc mùơt, muđ mõt caê hai phña Nhûng thíịy böị nhòn thùỉng vađo nuâi, hai mùưt ăùm ăùm, cùìm baơnh suy nghô, khöng noâi gò nûôa, hai anh em cuông vûông buơng hún Thuýìn ăaô kïì gúđ ăaâ

Nhûng khöng caâch nađo baâm Nhûông ăúơt soâng laơi ăííy thuýìn ríơp rïình ăíơp vađo thađnh ăaâ röìi thuýìn laơi tröi ra Cöị tređo men möơt quaông nûôa, laơi phaêi quay laơi Chùỉng tòm ra chöî nađo baâm ặúơc Cûâ dođ díîm maôi thò töịi trïn vûơc míịt Böîng thíịy möơt víịu ăaâ lûđng lûông chôa ra Míịy ngûúđi lñnh xuöịng caâi thuâng, loay hoay búi liïìu vađo, giùưt theo chiïịc chaơc lúân Caâi chaơc ặúơc keâo theo, quađng trïn víịu ăaâ Ngûúđi ặâng trïn, löi thuýìn aâp khñt vađo röìi chòa möơt khuâc göî

ra lađm cíìu Cíìu trođng trađnh nhû cíìu noi Dûúâi vûơc síu im lùơng khöng möơt tiïịng ăöơng nûúâc Ngûúđi bûúâc cûâ bûúâc, khöng biïịt thïị nađo, khöng daâm tröng xuöịng An Tiïm, lûng coông Mon, tay dùưt Nađng Hoa Nađng Hoa coông Gaâi Khuâc göî rung rííy bađn chín Möơt ngûúđi lñnh kïu öìi öìi röìi xöịc nhanh caâi Gaâi lïn trûúâc, thïị lađ caê Nađng Hoa cuông bñu ngûúđi lñnh theo lïn ặúơc An Tiïm cođn quay laơi, ắnh khiïng hai tay naêi baânh dađy, nhûng míịy ngûúđi lñnh ăaô nhanh tay cùưp ăúô Tíịt caê lïn ăaêo chó coâ thïị Hoơ ngöìi laơi chon von ngay trïn moêm ăaâ Chûa tòm ặúơc löịi nađo tređo lïn nûôa Trúđi ăaô töịi thui Trïn ẳnh nuâi, míy thíịp vuđn vuơt ăöíi mađu ăoê ăíơm nhû nhûông laâ cúđ ăiïìu phíịt qua Ăaâm ngûúđi chuơm laơi, bíơt höìng Coâ ngûúđi tòm quanh, quú ặúơc míịy maêng rïu khö, nhen thađnh ăaâm lûêa Chûa phaêi muđa laơnh, nhûng húi nuâi gíy gíy toaât ra boâng töịi, ăaô laơnh thñt ngûúđi laơi röìi Ăöịng lûêa nhoê lom ăom, run rííy Nhûông ngûúđi lñnh laơi moâc úê ăíu ặúơc míịy nùưm rïu nûôa, buöơc thađnh caâi nođm dađi nhû chiïịc ăođn vaâc lïn vai Hoơ lađm ăuöịc ăïí dođ ặúđng trúê xuöịng thuýìn Möơt ngûúđi noâi:

- Bíy giúđ chuâng töi theo lïơnh quan phaêi trúê laơi Xin chuê tûúâng biïịt cho lođng thađnh cuêa chuâng töi Coâ mïơnh hïơ thïị nađo ặđng oaân chuâng töi

An Tiïm cûúđi, noâi:

- Khöng, khöng, thïị lađ caâc ngûúđi ăaô töịt vúâi chuâng töi quaâ Caâc ngûúđi coông giuđm caâc chaâu lïn, laơi ăïí cho lûúng ùn

Laơi ăöịt cho ăöịng lûêa úê chöî cuđng trúđi cuöịi ăíịt nađy, töi khöng bao giúđ qún ặúơc Töịi röìi, haôy trúê laơi thöi Boâ ăuöịc rïu trïn vai ngûúđi lñnh ăaô chaây ăoê Boâng nhûông ngûúđi trúê xuöịng thuýìn líîn vađo boâng töịi múđ, cođn tröng thíịy maênh vaân nhíịp nhoaâng Hoơ ăaô sang thuýìn ặúơc Phuât chöịc, tiïịng ruât soaơt maênh göî röìi maâi cheđo khua oađm oaơp trïn nûúâc, nghe möơt laât, thuýìn ăaô ra xa, ra xa, röìi

im Chó cođn tröng caâi nođm ăuöịc ăoê múđ múđ trong sûúng trïn ăíìu thuýìn, biïịt dûúâi íịy coâ ngûúđi vađ nhûông ngûúđi íịy ặúng rúđi ăaêo ra

tiïịng gíìm chuýín ăöơng íịy lađ möơt cún giöng caơn xoaây túâi, trađn luöìn qua caâc khe ăaâ Nhûông ăíìu gioâ va vađo nhau, víơp vađo nuâi, phaât ra nhûông tiïịng kinh rúơn Ăöịng lûêa trûúâc mùơt vúơ chöìng An Tiïm böịc lïn, xoaây ăi míịt Xung quanh töịi bûng Dûúâi kia, caâi nođm ăuöịc cuêa ăaâm lñnh trïn thuýìn cuông ặúng tan rûôa vađo boâng töịi Bùưt ăíìu coâ tiïịng soâng huâ Röìi soâng díng cao lïn trïn ăíìu, hònh nhû tröng thíịy caâi thuýìn dïình lïn, möơt boâng ăen nhû nuâi ăöí lao qua röìi chòm xuöịng, giûôa tiïịng gíìm soâng coâ tiïịng ngûúđi kïu theât nhû tûđ núi ím ty nađo loơt túâi Ăoađn thuýìn, ăoađn ngûúđi ngoađi kia, múâi naôy cođn thíịy thíịp thoaâng aânh lûêa, bíy giúđ chó cođn boâng töịi vađ tiïịng biïín gađo Coâ leô cuông nguơp caê röìi An Tiïm theât to:

- Bñu líịy ăaâ, bñu líịy ăaâ, mònh úi, caâc con úi! An Tiïm ăaô nùìm raơp röìi laơi chöìm ngay lïn, gaơt Mon vađ Gaâi vađ Nađng Hoa lùn vađo trong giûôa gúđ ăaâ Nhûông cún gioâ laơi íìm íìm giûơt lïn, ăaânh caê nhûông taêng ăaâ to ăöí rađo rađo xuöịng biïín Tröng ra thíịy nhûông con soâng trùưng xoâa boâng ăïm Con soâng khuêng khiïịp gieo xuöịng ngay chöî luâc naôy thuýìn múâi ăùơt chín lïn Nïịu khöng bñu kõp vađo khe ăaâ, caê ngûúđi chùưc bõ quùng theo

An Tiïm baêo Nađng Hoa:

- Con soâng nađy mađ lïn ăïịn ăíy nûôa thò Phaêi cöị tređo lïn cao nûôa múâi ặúơc Cûâ thïị, bođ chaơy tröịn soâng Nhûông con soâng lïn cao lûng chûđng trúđi, ngaô vađo nhau, vúô ra xung quanh Nhûng may, chûa möơt ăúơt soâng gieo xuöịng nuâi íịy

- Mònh xem thïị nađo, nghó laơi ăíy ặúơc chûa

Caâi Gaâi moêi lùưm röìi, tay noâ laơnh, ăíìu noâ noâng quaâ, kheâo mađ söịt An Tiïm bñu ăaâ, nhoân chín bûúâc ra Líìn thïm míịy bûúâc nûôa, röìi ặâng laơi Chöî íịy, coâ möơt khoaêng röơng, nhûng quanh víîn chó löìi loôm ăaâ Tiïịng soâng ăaô úê dûúâi sûúđn Nhûng con soâng dûô nhíịt, xö lïn, nghe nhû soâng chó gheđ ăíìu ăíơp vaâch ngoađi Tiïịng gioâ xiïịt quanh röìi cuöịng cuöìng leo lïn cao An Tiïm giú tay Caânh tay bõ gioâ híịt loaơng quaơng vađo ăaâ Nhûng chó ặâng thùỉng lïn múâi bõ gioâ taơt, ngöìi xuöịng, ăaô khuíịt hùỉn "Coâ thïí nuâp ăíy ặúơc Haôy taơm cho qua ăïm nay!"

An Tiïm nghô thïị röìi toan quay laơi chöî Nađng Hoa vađ hai con Nhûng chúơt nhúâ, caê hai caâi tay naêi baânh dađy ăaô qún dûúâi ghïình ăaâ Luâc naôy, cún gioâ ăöơt ngöơt ăïịn, chó biïịt böịi röịi chaơy Lađm sao bíy giúđ? Phaêi xuöịng tòm caâi tay naêi baânh dađy múâi ặúơc, phaêi xuöịng ngay Soâng cođn ăaânh to nûôa Coâ thïí tröi míịt Mađ coâ khi tröi

míịt röìi Phaêi xuöịng tòm ngay An Tiïm coâ trñ nhúâ laơ luđng, gioêi nhû con ngûơa ăi ăïm Chó hai bađn tay bñu ăaâ, hai chín bûúâc mođ Thïị mađ, tay chín nhû coâ mùưt, cûâ chùm chùưm thùỉng vađo taêng ăaâ ăaô bñu, cûâ thïị, líìn xuöịng Möơt lûúôi soâng ăuđng ăuđng ăöơt lïn, tûúêng sùưp uâp xuöịng kñn nuâi ngay trïn ăíìu An Tiïm vöơi nùìm xuöịng Nhûng nhûông con soâng ăím vađo nhau trïn cao röìi cuđng ngaô víơt xuöịng, tiïịng nûúâc xiïịt ghï hai mang tai An Tiïm ăaô líìn túâi moêm ăaâ luâc naôy Ăíy röìi Baôi ăaâ ûúât nham nhúê nhûng soâng chûa cuöịn túâi An Tiïm vúâ ặúơc caê hai caâi tay naêi Líơp tûâc, An Tiïm vaâc böíng lïn möơt bïn vai, bao ăùìng trûúâc, bao ăùìng sau Bíịy giúđ ăaô mïơt lùưm Nhûng cuông khöng thïí truđ trûđ ặâng laơi An Tiïm reâ chín tređo thöịc lïn Möơt cún gioâ khaâc laơi giûơt ngûúđi xuöịng An Tiïm nùưm hai caâi tay naêi Bíịy giúđ múâi chúơt nhúâ caâi noân laâ coơ víîn buöơc uâp trïn caâi tay naêi sau lûng An Tiïm súđ xem nuât buöơc coâ chùưc khöng Nghe coâ tiïịng lùn loơc coơc trong noân, An Tiïm nùưn thíịy hai hođn cuöơi to cöơm, laơi thíịy göì möơt cuơc, An Tiïm biïịt ngay ăíịy lađ caâi sûđng tríu Ăaâ cuöơi vađ sûđng tríu ăïí ăaânh líịy lûêa Bíịt giaâc, An Tiïm thúê dađi, nghô:

“Ta chó biïịt khinh gheât boơn tíìm thûúđng mađ khöng biïịt lo xa Ngûúđi Baôi Lúê biïịt lo xa hún ta" Röìi moâc trong noân ra hai hođn cuöơi vađ mííu sûđng tríu, giùưt vađo caơp khöị, cho chùưc chùưn Böîng giûôa tiïịng soâng, tiïịng gioâ coâ tiïịng ngûúđi kïu An Tiïm vûđa huâ vûđa nhö khoêi gúđ ăaâ ăaô nghe tiïịng huâ íơp vađo trûúâc mùơt Thò ra, ăaô trúê laơi ặúơc chöî cuô röìi, nhûng vaâch ăaâ caên tiïịng xa ăi Ngay úê trûúâc mùơt,

Nađng Hoa hoêi An Tiïm:

- Sao ăi ăíu líu quaâ?

- Boê qún caâi naêi dûúâi kia

- Öi chao!

Trong boâng töịi cún baôo, khöng tröng thíịy nhau, tiïịng noâi cûâ vúđi vúơi An Tiïm baêo:

- Tòm ặúơc núi kñn gioâ, chùưc chùưn hún, soâng khöng ăïịn Thïị lađ laơi líìn ra gúđ ăaâ Böịn phña coâ ăaâ chùưn cao An Tiïm xïịp cho meơ con Gaâi vađo trong cuđng, kï caâi tay naêi chùưc chùưn bïn caơnh An Tiïm vađ Mon ngöìi ngoađi Moơi ngûúđi lùơng im Vûđa luâc chiïìu cođn trong thuýìn, bíy giúđ ăaô trïn ẳnh nuâi, khöng biïịt úê ăíu, giûôa tiïịng soâng, tiïịng gioâ quay cuöìng Nhûng víîn ăuê mùơt moơi ngûúđi trong nhađ Mon cuông khöng líịy gò lađm lo lùưng Böị con ngííng ăíìu lïn nhòn trúđi Chùỉng biïịt cođn súâm hay ăaô khuya Trúđi cuông ăen nhû ăaâ An Tiïm baêo caâc con:

- Baôo caơn thò khöng coâ cún tríơn gò ăíu ÚÊ nhûông vuđng nuâi ăaâ hay thònh lònh coâ baôo caơn Gioâ luđa vađo ngoâc ngaâch nuâi, quíín khöng

ra ặúơc, xoaây maôi lïn thađnh baôo Nhûng ăïịn luâc thoaât ra ặúơc thò chó möơt luâc tan cún

An Tiïm döî caâc con:

- Caâc con nùìm xuöịng, ghïịch ăíìu lïn caâi naêi nađy Gioâ chó úê ngoađi kia thöi, soâng chó xö ăïịn dûúâi kia thöi, khöng súơ Nguê ăi, nguê ýn, Gaâi aơ

Gaâi thiïm thiïịp söịt giíơt, nùìm trong lođng meơ, nghe khöng roô lúđi böị

Nhûng Mon nghe möîi cíu noâi cuêa böị, tin cíơy, vûông chùưc Mon muöịn nguê mađ khöng nguê ặúơc Khöng phaêi vò lo, mađ Mon ặúng maêi nhòn lïn xem maêng trúđi trïn ăíìu Böịn phña ăaâ töịi ăen, húê möơt maêng trúđi luâc múđ luâc síîm, ađo ađo chuýín ăöơng Duđ sao cuông cođn coâ möơt maêng trúđi ăuơng ăíơy, cođn coâ caâi ăïí xem Mon ngùưm lïn maôi Mùưt Mon hoa chùng Mon vûđa thíịy loâa möơt ăöịm saâng Khöng, roô möơt ăöịm saâng Mon laơi nhòn Nhûng khöng thíịy nûôa Mònh hoa mùưt röìi Möơt laât sau, laơi thíịy, líìn nađy thíịy möơt ăöịm, hai ăöịm, ba ăöịm röìi möơt luâc, nhûông ăöịm saâng laơi biïịn míịt Laơ luđng, Mon hoêi böị:

- Böị úi! Caâi gò sang saâng trïn trúđi

An Tiïm nhòn lïn röìi noâi to:

- Sao! Sao ăíịy! Öng sao ăíịy!

Tûđ chùơp töịi, nïìn trúđi chó coâ ăen suông, khiïịn Mon qún rùìng trïn trúđi cođn coâ nhûông öng sao An Tiïm ặâng díơy, vûún vai, noâi:

- Thïị thò baôo ặúng tan

Míy ăen ăaô moêng lùưm, laâc ăaâc thíịy sao röìi Hai böị con khöng nguê, cûâ chong choâng nhòn lïn trúđi, xem baôo tan Nhûông vò sao loaâng thoaâng saâng röìi laơi töịi, coâ luâc cođn síîm hún, röìi laơi thoaâng boâng sao Cûâ thïị, cho ăïịn möơt luâc caê bíìu trúđi, nhû ai vûđa cuơp caâi quaơt thoâc, caâc öng sao ặúơc rùưc lïn, loâng laânh, ngúđi ngúơi Sao mai nghiïng vïì phña íịy, ăíịt qú úê ăíy kia Mon laơi ăïịm ăuê caâc thûâ sao nhû ăaô thíịy nhûông ăïm muđa nùưng cođn úê söng Caâi, böị troê xem sao, ăïịm sao Mon thíịy trúđi sao trïn nuâi nađy chùỉng khaâc trúđi sao ven söng Caâi Sao lûúôi cađy, sao gađu nûúâc, sao göng coê Caê trúđi sao rúđi rúơi Sau cún baôo, aânh saâng sao rúơn hún ăïm bònh thûúđng Khùưp trúđi bao la, nhûông aânh sao sùưc ngoơt, nhûông aânh sao ặâng im, nhûông aânh sao lung lay, ặúng rúi An Tiïm noâi:

- Lùơng gioâ röìi, con thíịy khöng?

Nhûông ngoơn gioâ cuöịi cuđng nheơ nhađng ruât ăi luâc nađo cuông khöng ai biïịt Tiïịng soâng nađo lađ tiïịng soâng cuöịi cuđng víơt vaô lïn ngoơn ăaâ, cuông khöng nghe nûôa Bíy giúđ, tröng ăïịn tíơn muđ mõt cuöịi trúđi, chó thíịy lay laây nhûông aânh sao Röìi caê nhađ búô ngúô nhòn ra möơt buöíi saâng trïn lûng nuâi Tríơn baôo caơn ăïm qua cođn phaêng phíịt nhû möơt cún mï hoaêng Bíịy giúđ múâi nhíơn ra núi nađy chïnh vïnh úê sûúđn möơt daôy nuâi, huât mùưt nhòn sang hai bïn cuông chó toađn möơt giöịng ăaâ taêng ăen síîm lúêm chúêm xuöịng tíơn mùơt biïín An Tiïm ăïí tay lïn traân, doôi mùưt möơt luâc, röìi noâi:

- Khöng thíịy caâi thuýìn nađo

Mon noâi:

- Thuýìn ăùưm röìi cođn gò

- Sao con biïịt?

Mon ăùm ăùm nhòn xuöịng nûúâc, noâi:

- Thíịy caâi cöơt buöìm, böị aơ

Trïn meâp nûúâc dûúâi kia, roô nhûông caâi cöơt vađ nhûông maênh buöìm coâi Nhûông con soâng hiïìn lađnh lađm lùn lïn lùn xuöịng nhûông miïịng vaân gaôy Nhûông ngûúđi trúê vïì íịy khöng bao giúđ vïì nûôa Chó thûúng míịy ngûúđi lñnh töịt buơng An Tiïm cođn ặúng bíng khuíng, ăaô nghe tiïịng Nađng Hoa úê trong höịc ăaâ noâi ra:

- Mònh aơ, con noâ ăođi uöịng nûúâc