Tài liệu lập trình C tiếng Việt lesson 11 CSharp introduction

Đối tượng là tham số của hàm Mở rộng lớp Circle với thương thức so sánh với Circle khác.. Phương thức tĩnh• Phương thức độc lập với đối tượng cụ thể • Thí dụ lớp Math với các phương thứ

Lập trình hướng đối tượng

Bài 13: Giới thiệu C#

Nội dung

• Giới thiệu NET và C#

• Lập trình cấu trúc với C#

• Quản lý ngoại lệ

• Lập trình hướng đối tượng trong C#

• Giá trị và tham chiếu

.Net Platform

• Là nền tảng lập trình và cũng là nền tảng thực

thi ứng dụng

• 2 thành phần chính là:

– Common Language Runtime

– Base Class Library

Ngôn ngữ C#

• Đơn giản

– Loại bỏ những phức tạp có trong Java hay C++ như

macro, template, đa kế thừa, virtual base class

– Giống về diện mạo cú pháp C và C++ nhưng được cải tiến đơn giản hơn (Ví dụ : “:: , , ->” chỉ còn “.”

Thí dụ

Một số lưu ý

• Trong C# mọi thứ nằm trong lớp

– Không như C và C++

• Mọi chương trình C# phải có hàm Main

• C# phân biệt chữ hoa, chữ thường

• Chương trình thực hiện được gọi là assembly

Dạng dữ liệu cơ bản

int 32 bit integer

long 64 bit integer

float 32 bit floating point

double 64 bit floating point

char thể hiện Unicode 16 bits

string là dạng có thể được gán và so sánh.

decimal 28 significant digits

bool là dạng giá trị true và false

Các thay đổi so với C

• Phải gán giá trị cho biến trước khi sử dụng nó

• Lệnh if đòi hỏi biểu thức giá trị bool hoặc biến

}

Mọi case trong lệnh switch phải có break

static void Main(string[ ] args)

{

string color = "";

suit trumps = suit.clubs;

switch (trumps) {

Sử dụng ngoại lệ

 Quản lý ngoại lệ đối với các vấn đề không mong muốn

 Dữ liệu tồi

 Điều kiện không thể

 Không sử dụng với các luồng điều khiển

thông thường

 Kết thúc vòng lặp

 Kết thúc file

Ngoại lệ được chuyển tiếp lên trên nếu không được bắt

static int Divide (int lhs, int rhs)

Console.WriteLine("Error: " + ex.Message);

} }

2 Divide throws exception

(No handler)

1 Call function (rhs == 0)

3 Continue here

check và uncheck tràn số nguyên

 Mặc định số học số nguyên không được kiểm tra

Tràn số nguyên không phát ra ngoại lệ.

 Kiểm tra tràn số nguyên có thể thực hiện

 Với toàn dự án

 Với các khối code riêng biệt

 Với các biểu thức riêng biệt

static void Main(string[] args)

Lựa chọn trình dịch check

Click here

Tất cả số học số nguyên của project sẽ được check

Click OK

static void Main(string[] args)

case 1 : return "January";

case 2 : return "February";

//

case 12 : return "December";

default : throw new ArgumentOutOfRangeException("Bad Month");

}

}

Lớp được xác định trong không gian tên System

Khối finally

 Thỉnh thoảng cần đoạn mã để cleanup thậm chí nếu

có ngoại lệ và phương thức không được thực hiện trọn vẹn

// Do something with line.

// May result in an exception.

}

reader.Close();

StreamReader reader;

try

{

string line;

reader = new StreamReader(@"c:\test.txt");

while ((line = reader.ReadLine()) != null)

{

// Do something with line.

// May result in an exception.

Lập trình hướng đối tượng với

C#

Đóng gói • Biến thành phần được gọi là trường (• Hàm thành phần được gọi là phương thức (field ). method ).Interface đối ngược với Implementation

Tạo đối tượng

 Định nghĩa lớp không cung cấp bộ nhớ cho các

trường dữ liệu của nó

(Ngoại trừ trường tĩnh - static)

 Tạo thể hiện của lớp

static void Main(string[ ] args) {

Circle c;

c = new Circle();

}

Call function Area() of Circle object c1

Thiết lập

Sử dụng phương thức thiết lập để thiết đặt giá trị

khởi tạo cho trường dữ liệu

Phương thức thiết lập là phương thức có cùng tên

với tên lớp Nó được gọi khi ta gọi new để tạo thể

hiện của lớp

Không như C++, trong C# ta phải gọi toán tử new để tạo đối tượng.

chỉ khai báo biến dạng lớp không tạo đối tượng.

Phương thức thiết lập cho lớp Circle.

}

Phương thức thiết lập không trả ra giá trị

Calls constructor

Area of Circle c1

Lớp Circle

New member New constructor

Accessor Methods

Đối tượng là tham số của hàm

 Mở rộng lớp Circle với thương thức so sánh với Circle khác.

Từ khóa "this" Gọi phương thức Radius() của

đối tượng là tham số.

Sử dụng phương thức Is_Greater_Than

static void Main(string[] args)

{

Circle Circle_A = Create_Circle();

Console.Write ("Circle " + Circle_A.Name() );

Console.WriteLine (" created with radius " + Circle_A.Radius()); Console.WriteLine ("Its area is " + Circle_A.Area());

Circle c2= Create_Circle();

Console.Write ("Circle " + c2.Name() );

Console.WriteLine (" created with radius " + c2.Radius());

Console.WriteLine ("Its area is " + c2.Area());

if (c1.Is_Greater_Than(c2))

{

Console.Write ("Circle " + c1.Name() + " is greater than ");

Console.WriteLine( "Circle " + c2.Name());

}

else if (c2.Is_Greater_Than(c1))

{

Console.Write ("Circle " + c2.Name() + " is greater than ");

Console.WriteLine( "Circle " + c1.Name());

Phương thức tĩnh

• Phương thức độc lập với đối tượng cụ thể

• Thí dụ lớp Math với các phương thức Sin, Cos,

Sqrt,…

• Các hàm này không cần bất cứ dữ liệu nào ở

Math Chúng chỉ sử dụng các giá trị tham số

truyền vào Do đó không có lý do gì cần thể hiện đối tượng của Math

} Lưu ý: Nếu lớp có trường dữ liệu

không tĩnh nào đó thì các phương thức tĩnh không thể tham chiếu tới nó.

Lớp tĩnh

• Có chỉ các phương thức tĩnh

• Không thể thể hiện (không tạo được đối tượng)

• Math là một lớp tĩnh

Từng phần lớp

• Trong C# 1 lớp có thể được định nghĩa trong

nhiều file

– Hữu dụng cho các lớp với nhiều phương thức

– Microsoft dùng để tách phần mã người dùng viết và

phần mã do chương trình tự sinh.

• Định nghĩa lớp được chia vào nhiều file, trong mỗi

file lớp phải được khai báo với từ khóa partial

Thí dụ

Trong file circ1.cs

partial class Circle

{

// Part of class defintion

}

Trong file circ2.cs

partial class Circle

{

// Another part of class definition

Giá trị và tham chiếu

Các dạng giá trị

• Các dạng buit-in như int được gọi là các dạng giá trị

• Biến dạng int giữ giá trị của biến

• Khi gán tới 1 biến khác, copy giá trị tới biến đó

Giá trị của j giờ là 42

Các dạng tham chiếu

 Các biến của dạng phức được gọi là các biến

tham chiếu (reference variable).

 Giữ các tham chiếu chứ không phải giá trị

 Ngoại trừ ta không thể nhận giá trị số của nó

 Không bỏ tham chiếu được (dereference)

 Chỉ có thể sử dụng nó để truy cập đối tượng mà

nó đang tham chiếu tới

Khai báo dạng tham chiếu

Circle c1; // Bộ nhớ cung cấp chỉ cho

Circle c2; // tham chiếu.

c1 = new Circle(5); // Tạo đối tượng

// Cung cấp bộ nhớ

c2 = c1; // c2 và c1 cùng tham chiếu tới 1 đối tượng

Lệnh gán không tạo đối tượng mới.

Bộ nhớ không được cấp phát bởi lệnh gán.

Thí dụ

using System;

class Circle

{

private String name;

private double radius = 0.0;

public Circle(String n, double r)

{

name = n;

radius = r;

}

public String Name() { return name; }

public double Radius() { return radius; }

public double Area()

{

return Math.PI * radius * radius;

}

public bool Is_Greater_Than(Circle other)

Biến được truyền vào phương thức

• Khi truyền biến dạng giá trị vào phương thức, phương thức nhận bản copy giá trị.

• Phương thức có thể biến đổi bản copy

– Nhưng điều này không ảnh hưởng tới giá trị gốc được sử dụng bởi người gọi.

Console.WriteLine ("Back from Set_Int");

Console.WriteLine ("The value of myInt is {0}", myInt); Console.ReadLine();

}

}

Truyền Circle tới phương thức

public class Circle

{

private String name;

private double radius;

public String Name () {return name; }

public double Radius() {return radius;}

public double Area() {return 3.141592 * radius * radius;}

public void Set_Radius (double new_radius)

{

radius = new_radius;

}

static void Main(string[] args)

{

Circle myCircle = new Circle ("Circle A", 10);

Console.WriteLine ("The radius of {0} is {1}",

myCircle.Name(), myCircle.Radius());

Console.Write ("Calling Set_Circle_Radius to set radius of " ); Console.WriteLine ("{0} to 100", myCircle.Name());

Set_Circle_Radius(myCircle, 100);

Console.WriteLine ("Back from Set_Circle_Radius");

Console.WriteLine ("The radius of {0} is {1}",

myCircle.Name(), myCircle.Radius());

Console.ReadLine();

}

Gọi bởi tham chiếu

 Có thể viết phương thức lấy tham chiếu (reference) tới

dạng giá trị như đối số

 Giống sử dụng tham chiếu như tham số trong C++

 Tương tự việc sử dụng con trỏ như tham số trong C.

 Thay vì chuyển giá trị tới phương thức, người gọi

chuyển tham chiếu tới giá trị

 Người gọi phải đặt trước đối số từ khóa “ref”.

 Điều này cho phép phương thức biến đổi biến của người gọi

Console.WriteLine ("Back from Set_Int");

Console.WriteLine ("The value of myInt is {0}", myInt); Console.ReadLine();

Tham chiếu tới dạng tham chiếu

static void Set_Circle_Radius(Circle target,

double value)

{

Console.WriteLine("Setting target to refer to new Circle");

Console.WriteLine("of radius {0} ", value);

target = new Circle("Circle B", value);

Trong Main(), myCircle vẫn tham chiếu tới

đối tượng Circle và nó không đổi.

 Biến đổi phương thức để xác lập tham chiếu.

 Cũng biến đổi lời gọi

static void Set_Circle_Radius( ref Circle target,

double value)

{

Console.WriteLine("Setting target to refer to new Circle");

Console.WriteLine("of radius {0} ", value);

target = new Circle("Circle B", value);

}

static void Main(string[] args)

Set_Circle_Radius(ref myCircle, 100);

Console.WriteLine("Back from Set_Circle_Radius");

Console.WriteLine("The radius of {0} is {1}",

myCircle.Name(), myCircle.Radius());

Console.ReadLine();

}

Trong Main, myCircle giờ tham chiếu tới đối tượng

Circle khác.

Tham số “out”

 Tham số “out” giống tham số “ref”, ngoại trừ:

 Phương thức chỉ có thể viết tới nó

 Phương thức phải viết tới nó

 Người gọi phải đặt trước tham số từ khóa

“out”

(biến không cần khởi tạo).

Console.WriteLine ("Back from Set_Int");

Console.WriteLine ("The value of myInt is {0}", myInt); Console.ReadLine();

}

Giá trị null và dạng nullable

 Các dạng tham chiếu có thể có giá trị null.

 Không có cách nào xác lập dạng giá trị là

không thiết lập (not set).

Stack và Heap

 Stack được sử dụng cho các tham số và các biến địa phương của phương thức.

 Như trong C.

 Khi các lời gọi kế tiếp được tạo, các tham số và biến địa

phương của mỗi lần gọi được bổ sung và stack.

 Cũng trả ra địa chỉ

 Do đó gọi là “ngăn xếp”.

 Khi phương thức kết thúc hay phát ra ngoại lệ, biến địa

phương và tham số của nó được lấy ra khỏi stack.

 Bộ nhớ cho đối tượng được tạo với từ khóa new

được cung cấp trên Heap

 Giống malloc trong C và new trong C++.

 Khi phương thức mà tạo đối tượng hoàn thành,

không gian không tự động được thu hồi Đối tượng

có thể vẫn được truy cập

 Không như C và C++ ta không cần phải giải phóng

bộ nhớ được cung cấp trên Heap

 Chúng sẽ được giải phóng một cách tử động bởi bộ thu hồi bộ nhớ (Garbage Collector) tại một thời điểm nào đó sau khi tất cả các tham chiếu tới chúng đã được giải

phóng.

Lưu ý

 Heap không phải là vô hạn.

 Garbage collection chỉ giải phóng bộ nhớ

được sử dụng bởi các đối tượng mà không còn tham chiếu nào trỏ tới.

 Nếu ta tạo quá nhiều đối tượng mà có tham chiếu, ta có thể nhận ngoại lệ

OutOfMemoryException.

Thí dụ

class Circle

{

private string name;

private double radius = 0;

private Circle My_Model;

Ngoại lệ OutOfMemory

Tạo nhiều hơn 70,000,000 đối tượng Circle trước khi phát ra ngoại lệ

OutOfMemor.

Có thể phải đợi vài phút!

Catch không bắt ngoại lệ OutOfMemory.

 Trong C# tất cả các lớp được dẫn xuất từ lớp

System.Object

 Chúng ta sẽ xem xét lớp dẫn xuất sau

 Tương tự lớp dẫn xuất trong C++.

 Đối tượng của bất cứ lớp nào cũng có các thành

viên của lớp System.Object

 C# cung cấp bí danh “object”

 Đồng nhất tới “System.Object”

 Lưu ý viết chữ thường.

 Tham chiếu tới các đối tượng.

Circle c1;

c1 = new Circle("Circle_42", 42);

object o;

o = c1;

 Phải tham chiếu tới một vị trí trên heap.

 Biến i là giá trị trên stack

Điều này được gọi là boxing.

o tham chiếu tới copy của i.

Thay đổi không ảnh hưởng lẫn nhau.

Phải chuyển kiểu o.

int j = (int) o; // This does work.

Điều gì xảy ra nếu o không tham chiếu tới biến nguyên?

Chuyển kiểu an toàn

static void Main(string[] args)

Toán tử as

• Nhận giá trị null nếu không chuyển được kiểu

• Chỉ áp dụng với dạng tham chiếu và dạng nullable

static void Main(string[] args)