phong tục việt nam

Phong tục là những thói quen ăn sâu vào đời sống xã hội từ lâu đời, được đại đa số mọi người thừa nhận và làm theo phong: gió, tục: thói quen; phong tục là thói quen lan rộng... Kh

Phong tục là những thói

quen ăn sâu vào đời sống

xã hội từ lâu đời, được đại

đa số mọi người thừa nhận

và làm theo (phong: gió,

tục: thói quen; phong tục

là thói quen lan rộng).

Dân gian coi cưới xin là một trong ba việc lớn của đời người (sự nghiệp, làm nhà và cưới vợ)

khi nhấn mạnh trong câu ca dao: "tậu trâu cưới

vợ làm nhà “ 

Cái gốc của gia-đình gọi là hôn-nhân Có

hôn-nhân mới có vợ chồng và con cái

“Hôn” có nghĩa là bố mẹ nàng dâu, “nhân” có nghĩa là bố mẹ chàng rể Nghĩa tổng-quát của từ

“hôn-nhân” là cưới xin.

Ảnh hưởng văn hóa Trung Quốc , hôn nhân của người Việt xưa có 6 lễ chính Để tiến đến

lễ cưới, hai gia đình phải thực hiện những lễ chính sau:

Tuy nhiên, từ đầu thế kỷ thứ XX đến nay, hôn nhân được đơn giản thành 3 lễ sau:

 Lễ Chạm Ngõ

 Lễ Ăn Hỏi

 Lễ Cưới

Khi đã làm Lễ Cưới ở nhà, nếu sau đó

không nhờ nhà thờ hay nhà chùa chính thức làm Lễ Cưới thì phải đến khai tại cơ quan

chính quyền địa phương để xin tờ giá thú

(hôn-thú hay hôn-thư)

 Hôn nhân là việc xác lập quan hệ giữa hai gia tộc theo kiểu môn đăng hộ đối.

 Hôn nhân là công cụ duy nhất và thiêng

liêng để duy trì dòng dõi và phát triển nhân lực.

Lựa chọn đặc điểm thiên về cơ thể, sức khỏe, khả năng sinh sản.

 Không chỉ để duy trì dòng giống, người con (dâu, rể) phải có trách nhiệm làm lợi cho gia đình Con gái phải đảm đang, tháo vát, đem lại nguồn lợi

vật chất cho nhà chồng Con trai phải giỏi giang, đem lại vẻ vang cho gia đình nhà vợ.

Xu hướng chọn vợ, chồng cùng làng nhằm

duy trì sự ổn định của làng xã

.

 Đối với người cùng làng lấy nhau thì

nộp cheo chỉ mang tính chất tượng trưng, còn đối với người ngoài làng thì cheo rất nặng.

 Từ đó có quan niệm: ruộng đầu chợ, vợ giữa

làng hay câu lấy chồng khó giữa làng, hơn lấy chồng sang thiên hạ Ta về ta tắm ao ta dù trong

dù đục ao nhà vẫn hơn  

Tục nộp cheo

Điều lệ Hương Đảng do vua Gia Long ban hành năm 1804 , khoản về giá thú đã dẫn câu từ sách cổ:

"Hôn lễ là mối đầu của đạo người", "Giá thú mà bàn của cải là thói quen mọi rợ" và quy định:

"Đại phàm lấy vợ lấy chồng, chẳng qua cốt được cặp đôi mà thôi, còn lễ cưới thì nên châm chước

trong sáu lễ, lượng tuỳ nhà có hay không, chứ

không được viết khế cố ruộng Hương trưởng thu tiền cheo trong lễ cưới thì người giàu 1 quan 2

tiền, người vừa 6 tiền, người nghèo 3 tiền, người làng khác thì gấp đôi ".

I

 Quan hệ mẹ chồng_nàng dâu cũng

rất được chú ý.

 Trước hết là sự phù hợp của đôi trai gái

Để cho quan hệ vợ chồng được bền vững.

 Thể hiện bằng việc hỏi tuổi (lễ vấn danh,

mà ngày nay gọi là chạm ngõ, hay lễ dạm) xem đôi trai gái có hợp tuổi nhau hay

không, còn nếu xung khắc thì thôi

Phong tục tang ma đã có từ rất lâu trong đời sống của

dân tộc Việt, và còn được gìn giữ cho đến ngày nay.

Tang lễ là những lễ nghi được đặt ra để bày tỏ lòng

thương xót và kính thờ người chết.

Người Việt Nam coi tang lễ cha mẹ là quan

trọng nhất

Các phong tục, nghi lễ được truyền từ đời

này sang đời khác mang những tính chất

huyền bí và bắt nguồn từ gia lễ xưa của

Trung Hoa

Khi có người chết, tang lễ được tổ chức

trọng thể

Hai thái cực quan niệm về cái chết :

 Một mặt là quan niệm có tính triết lí cho

rằng sau khi chết, linh hồn sẽ về nơi “thế

giới bên kia”, về với tổ phụ nên việc tang

ma được xem như việc đưa tiễn.

 Mặt khác, quan niệm trần tục coi chết là hết nên việc tang ma là việc xót thương

Trong tục tang ma người Việt chuẩn bị rất chu

đáo:

 Trước hết là tục đặt tên hèm (tên thụy) cho người sắp chết.

 T rước khi khâm niệm phải làm lễ mộc dục (tắm gội cho

người chết) và lễ phạm hàm (bỏ một nhúm gạo nếp và ba

đồng tiền vào miệng của người chết).

 Khi khâm niệm có tục để kèm một số đồ vật tùy thân trong

 Khi chôn cất xong 3 ngày sau thì mở cửa mả, 49 ngày làm

lễ chung thất (thôi cúng cơm cho người chết) Sau 100 ngày

làm lễ tốt khốc (thôi khóc) Sau một năm làm lễ giỗ đầu, sau

ba năm (ở nhiều nơi là hai năm) làm lễ hết tang.

 Về màu sắc: tang lễ dùng màu trắng là màu của

hành Kim (hướng Tây) theo ngũ hành Sau màu trắng

là màu đen.

 Về loại số: theo triết lí âm dương (âm ứng với số

chẵn, dương ứng với số lẻ), vì vậy mọi thứ liên quan tới người chết đều phải là số chẵn.

 Phong tục tang lễ phổ biến và chính thống còn kế thừa được cả tinh thần dân chủ truyền thống Thọ mai gia lễ của ta quy định cha mẹ phải để tang con, ông

bà và cụ kị cũng để tang hàng cháu, hàng chắt.

Ngày nay, lễ tang được tổ chức theo nghi thức đơn giản hơn : lễ khâm liệm, lễ nhập quan, lễ viếng, lễ đưa tang,

lễ hạ huyệt và lễ viếng mộ Người trong gia đình để tang bằng cách chít khăn trắng hoặc đeo băng tang đen.

Lễ tết được phân bố theo thời gian trong năm, xen vào các

khoảng trống trong lịch thời vụ.

Lễ tết gồm 2 phần: cúng tổ tiên (lễ) và ăn uống bù cho lúc

làm lụng đầu tắt mặt tối (tết).

Bao gồm: Tết Nguyên Đán, Tết Thượng Nguyên vào ngày

trăng tròn đầu tiên (rằm tháng giêng), Tết Trung nguyên (rằm tháng 7), Tết Hạ Nguyên (rằm tháng 10),

Tết Trung Thu (rằm tháng 8), Tết Hàn Thực (3-3),

Tết Đoan Ngọ(5 -5), Tết Ngâu (7-7)…

Cuối năm vào ngày 23 tháng chạp là ngày

Tết Ông Táo.

Ý nghĩa thiêng liêng nhất của Tết ở chỗ nó là dịp để người Việt nhớ về cội nguồn, ông bà tổ tiên Ngày tết đem lại một sự khởi đầu mới, rũ bỏ những gì không hay đẹp của năm qua nên mọi người đều cố gắng vui

vẻ độ lượng với nhau, bỏ qua hiềm khích cũ Lòng

người nào cũng tràn đầy hoài bão về hạnh phúc và thịnh vượng cho năm mới.

Tết còn là dịp để người ta biểu tỏ tình thương nhân

loại, xum họp gia đình, thăm viếng thân nhân, và thờ phượng tổ tiên Tết cũng là dịp nghỉ ngơi, chơi đùa để chuẩn bị làm việc hăng say hơn trong năm mới.

Tết Nguyên đán (còn gọi Tết Ta, Tết Âm

Lịch, Tết Cổ truyền) là dịp lễ quan trọng nhất

trong văn hoá của người Việt Nam và một số

các dân tộc chịu ảnh hưởng văn hóa Trung

Quốc Tết Nguyên Đán muộn hơn Tết Dương

lịch (Tết Tây) thường rơi vào khoảng cuối

tháng 1 đến giữa tháng 2 Dương lịch và nói

chung kéo dài khoảng 5–6 ngày, tạo điều kiện

cho những thành viên gia đình sinh sống làm

ăn ở nơi xa có thể về quê vui cảnh đoàn viên ít

ngày

Lễ hội phân bố theo không gian, lễ hội có 2 phần

Phần thứ nhất: phần lễ mang ý nghĩa cầu xin và tạ

ơn thần linh bảo trợ, có 3 loại lễ hội :

hội cơm mới

Dương Vương, hội Tây Sơn…

hội chùa Hương, hội Tây phương, hội chùa

Thầy…

Phần thứ hai: phần hội gồm các trò chơi giải trí hết sức phong phú như: hội thi thả diều, đấu vật, chọi gà, kéo co, chọi trâu, chọi bò…

Clip chọi gà Clip chọi trâu

Lễ tết và lễ hội đều là sự tổng hợp uyển chuyển của cái

thiêng liêng (lễ) và cái trần thế (tết, hội).

(chơi).

cuốn mọi người tìm đến).

trong gia đình, lễ hội duy tri quan hệ dân chủ (bình đẳng) giũa các làng, xã và liên kết lúa đôi thành gia đình mới.

thời gian.

dương hài hòa suốt bao đời của người Việt.