- Quân ta chặn địch không được nên rút lại về thành, cửa sông Tô Lịch.. Trần Bá Tiên về nước => Quân ta phản công đánh tan quân xâm lược.. Dưới ách đô hộ của nhà Đường, nước ta có gì tha
Trang 1Bài 22 : KHỞI NGHĨA LÍ BÍ NƯỚC VẠN XUÂN (TT)
( 542- 602)
3 Chống quân xâm lược
- Tháng 5 năm 545, vua Lương cử Dương Phiêu và Trần Bá Tiên chỉ huy một đạo quân lớn theo 2 đường thủy bộ tiến vào Vạn Xuân
- Quân ta chặn địch không được nên rút lại về thành, cửa sông Tô Lịch Thanh vỡ, Lí Bí cho rút quân về Gia Ninh (Phú Thọ) Sau đó đóng quân ở
hồ Điển Triết Sau đó rút quân vào động Khuất Lão (Phú Thọ)
- Năm 548, Lí Bí mất
4 Triệu Quang Phục đánh quân Lương như thế nào?
- Triệu Quang Phục là 1 tướng trẻ có tài được vua Lí Nam Đế rất tin cậy
- Ông cho rút quân về đầm Dạ Trạch (Hưng Yên)
- Tổ chức cách đánh du kích Tình thế giằng co kéo dài
- Năm 550, nhà Lương có loạn Trần Bá Tiên về nước
=> Quân ta phản công đánh tan quân xâm lược Cuộc kháng chiến thắng lợi.
5 Nước Vạn Xuân độc lập và kết thúc như thế nào?
- Triệu Quang Phục lên ngôi vua (Triệu Việt Vương) Tổ chức lại chính quyền
- 20 năm sau, Lí Phật Tử cướp ngôi Triệu Quang Phục
- Năm 603, mười vạn quân Tùy tấn công Vạn Xuân, Lí Phật Tử bị vây hãm
và bắt về Trung Quốc
……….
BÀI 23: NHỮNG CUỘC KHỞI NGHĨA LỚN TRONG
CÁC THẾ KỈ VII- IX
1 Dưới ách đô hộ của nhà Đường, nước ta có gì thay đổi?
- Năm 679 nhà Đường đổi Giao Châu thành An Nam đô hộ phủ
Trang 2+ Phủ hộ nằm ở Tống Bình Các châu huyện do người Trung Quốc cai trị + Ở miền núi do các tù trưởng địa phương cai quản, các hương xã do người Việt tự cai quản
- Nhà Đường tiến hành sửa sang đường bộ từ Trung Quốc sang Tống Bình đến các quận huyện khác Xây thành đắp lũy, tăng thêm quân số
- Ngoài thuế ruộng đất, nhà Đường còn đặt nhiều thứ thuế mới: muối, sắt, đay, gai,… Tăng cường cống nạp các sản vật quý hiếm như: ngọc trai, sừng
tê, đặt biệt là vải quả
2 Khởi nghĩa Mai Thúc Loan (722).
* Diễn biến:
- Đến thế kỉ VII, cuộc khởi nghĩa bùng nổ ở Hoan Châu, được sử ủng hộ của nhân dân Ái Châu, Diễn Châu
- Mai Thúc Loan xưng đế (Mai Hắc Đế), chọn vùng Sa Nam (Nam Đàn) làm căn cứ
+ Mai Hắc Đế liên kết với nhân dân Giao Châu và Chăm- Pa bao vây thành Tống Bình Viên đô hộ Giao Châu là Quang Sở Khách chạy về Trung Quốc + Năm 722, nhà Đường cử 10 vạn quân sang đàn áp, Mai Hắc Đế thua trận
3 Khởi nghĩa Phùng Hưng (trong khoảng 776- 791).
+ Khoảng năm 776, Phùng Hưng cùng em trai là Phùng Hải họp nghĩa quân
ở Đường Lâm được nhân dân ủng hộ
+ Sau đó nghĩa quân tiến về bao vậy Tống Bình Viên đô hộ Cao Chính Bình
cố thủ trong thành rồi mắc bệnh chết Phùng Hưng chiếm thành, sắp xếp việc cai trị
+ Phùng Hưng mất, Phùng An là con trai nối nghiệp
+ Năm 791, nhà Đường đem quân sang đàn áp, Phùng An ra hàng
* Ý Nghĩa:
- Thể hiện ý chí quyết tâm của nhân dân ta, đấu tranh bảo vệ nên độc lập quốc gia
………
BÀI 26: CUỘC ĐÂU TRANH GIÀNH QUYỀN TỰ CHỦ CỦA
HỌ KHÚC, HỌ DƯƠNG
1 Khúc Thừa Dụ dựng quyền tự chủ.
Trang 3* Cuộc đấu tranh giành quyền tự chủ của họ Khúc.
- Cuối thế kỉ IX nhà Đường suy yếu
- Giữa năm 905, tiết độ sứ Độc Cô Tổn bị giáng chức
=> Khúc Thừa Dụ được nhân dân ủng hộ nổi dậy chiếm thành Tống Bình, tự xưng là Tiết độ sứ Xây dựng chính quyền tự chủ.
- Đầu năm 906, vua Lương buộc phải phong Khúc Thừa Dụ làm Tiết độ sứ
* Những việc làm của họ Khúc và ý nghĩa.
- Đặt lại các khu hành chính, cử người trông coi mọi việc đến các tận xã, xem xét và định lại mức tế, bãi bỏ các thứ thuế lao dịch thời bắc thuộc
- Lấy Lại sổ hộ khẩu
=> Chứng tỏ người Việt tự cai quản và tự quyết định tương lại của mình, chấm dứt trên thực tế ách đô hộ của phong kiến Trung Quốc.
2 Dương Đình Nghệ chống quân xâm lược Nam Hán (930-931)
- Mùa thu 930, quân Nam Hán sang xâm lược nước ta => Khúc Thừa Mĩ
chống cự không nổi bị bắt về Trung Quốc.
=> Nhà Nam Hán thiết lập ách thống trị nước ta, đặt cơ quan đô hộ ở Tống Bình.
- Năm 931, Dương Đình Nghệ đem quân từ Thanh Hóa tấn công chiếm thành Tống Bình, đánh tan quân tiếp viện của Nam Hán
=> Dương Đình Nghệ tự xưng là Tiết độ sứ, tiếp tục xây dựng nền tự chủ.
………
BÀI 27: NGÔ QUYỀN VÀ CHIẾN THẮNG BẠCH ĐẰNG
NĂM 938
1 Ngô Quyền đã chuẩn bị đánh quân Nam Hán như thế nào?
- Năm 937, Kiều Công Tiễn giết Dương Đình Nghệ để đoạt chức Tiết độ sứ
Được tin đó, Ngô Quyền kéo quân ra Bắc
- Kiều Công Tiễn cầu cứu nhà Nam Hán Năm 938, Nam Hán đem quân xâm lược nước ta lần II
- Ngô Quyền vào thành Đại La (Tống Bình) bắt giết Kiều Công Tiễn và khẩn trương chuẩn bị chống xâm lược
- Chuẩn bị cho trận chiến trên sông Bạch Đằng đóng hàng nghìn cọc đẽo nhọn và bịt sắt xuống lòng sông, xây dựng 1 trận địa cọc ngầm có mai phục hai bên bờ,…
Trang 42 Trận đánh trên sông Bạch Đằng của quân ta.
* Diễn biến:
- Cuối năm 938, đoàn thuyền quân Nam Hán do Hoằng Tháo chỉ huy kéo vào vùng biển nước ta
- lúc này thủy triều dâng lên, quân ta đánh nhử địch vào cửa sông Bạch Đằng, quân địch vượt qua bãi cọc ngầm mà không biết
- Khi nước triều bắt đâu rút, quân ta dốc toàn lực lượng tấn công, quân Nam Hán phải rút chạy, thuyền xô vào cọc nhọn, vỡ tan tành Số còn lại, vì
thuyền to nặng nên không thoát khỏi trận địa cọc… Hoằng Tháo bị giết tại trận
- Trận Bạch Đằng của Ngô Quyền kết thúc hoàn toàn thắng lợi.
* Ý nghĩa:
- Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 đã chấm dứt hoàn toàn ách thống trị hơn
1000 năm phong kiến phương Bắc, khẳng định nền độc lập lâu dài của Tổ Quốc
………
LỊCH SỬ ĐỊA PHƯƠNG
BÀI 1: GIA LAI THỜI NGUYÊN THỦY
1 Dấu tích của người nguyên thủy trên địa bàn tỉnh Gia Lai.
- Gia Lai là vùng rừng núi và cao nguyên đất đỏ bazan, nơi đâu nguồn của nhiều con sông lớn như sông Ba, sông Xê Xan,… tạo ra những đồng bằng thung lũng màu mỡ; Gia Lai có khí hậu nhiệt đới gió mùa cao nguyên, lượng mưa nhiều, lượng nhiệt lớn Điều kiện tự nhiên như vậy đã tạo ra những thuận lợi cho sự sinh trưởng của cỏ cây, muông thú và cuộc sống của con người
- Năm 1993, các nhà khảo cổ học đã phát hiện dấu vết của người nguyên thủy tại di chỉ (xã Biển Hồ- Playku) và Trà Dôm (xã An Phú- Playku)
- Ơ di chỉ Biển Hồ, các hiện vật tìm thấy khá phong phú, gồm 1.650 mảnh tước và 187 đồ đá (chủ yếu là rìu bôn và bàn mài) ; 32.259 mảnh gốm; 17 hiện vật nung và 22 hiện vật đá nhặt trên mặt di chỉ
- Ở di chỉ Trà Dôm tìm thấy 1.028 hiện vật, trong đó có 786 mảnh tước, 1 vòng tay, 241 công cụ lao động; 15 mảnh gốm ghè tròn và 32.302 mảnh gốm các loại
=> Di chỉ Biển Hồ và Trà Dôm là các xưởng chế tác công cụ đồ đá của người nguyên thủy, có niên đại thuộc cuối đồ đá mói- đầu đồ đồng, cách ngày nay khoảng 4.000 năm
Trang 52 Nguồn gốc dân tộc Gia- rai và Ba- na.
- Gia Lai là nơi cư trú của nhiều dân tộc anh em: Gia- rai, Ba- na, Việt
(Kinh), Xơ- đăng, Tày, Hoa,… dân tộc Gia- rai và Ba- na đã sinh sống ở đây
từ lâu
* Dân tộc Gia- rai:
- Là một trong năm dân tộc Nam Đảo ở Việt Nam (ngữ hệ Ma- lay- ô Pô- ly-nê- di- êng)
- Cư trú ở cao nguyên Pleiku và lưu vực sông Ayun, sông Ba (huyện A-
dun-pa) => mở rộng các huyện khác.
- Dân tộc Gia- rai có năm nhóm địa phương đó là Gia- rai Chor (Cheo Reo hay Phun), Gia- rai Hơdrung, Gia- rai Arap, Gia- rai Mơthur, Gia- rai
Tơbuan (Puôn)
* Dân tộc Ba- na:
- Là một trong 40 dân tộc gốc Nam Á, thuộc ngữ hệ Môn- Khơm ở Việt Nam
- Cư trú chủ yếu ở vùng Đông Bắc tỉnh Gia Lai (huyện An Khê, Kông- chơ-
ro, k’ bang, Mang Yang, Đak Đoa)
- Dân tộc Ba- na có bốn nhóm địa phương: Ba- na Tơlô, Ba- na Chơ- lơng, Ba- na Bơ nâm, Ba- na Kon Kơđeh
………