Đặc điểm đó tác động như thế nào đến sự phân hóa khí hậu của vùng?. 2,0 điểm a Nêu mối quan hệ tác động qua lại giữa địa hình và mạng lưới sông ngòi ở nước ta.. b Chứng minh sông ngòi
Trang 1SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC KÌ THI CHỌN HSG LỚP 12 THPT NĂM HỌC 2014-2015
ĐỀ THI MÔN: ĐỊA LÍ - THPT
Thời gian: 180 phút, không kể thời gian giao đề
Câu 1 (2,5 điểm)
Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam và kiến thức đã học:
a) Trình bày đặc điểm địa hình vùng núi Trường Sơn Nam Đặc điểm đó tác động như thế nào đến sự phân hóa khí hậu của vùng?
b) Vì sao lũ của sông ngòi miền Trung lên nhanh đột ngột?
Câu 2 (2,0 điểm)
a) Nêu mối quan hệ tác động qua lại giữa địa hình và mạng lưới sông ngòi ở nước
ta
b) Chứng minh sông ngòi nước ta mang tính chất nhiệt đới ẩm gió mùa
Câu 3 (2,5 điểm)
Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam và kiến thức đã học:
a) Chứng minh giới sinh vật nước ta có sự phân hóa đa dạng
b) Giải thích nguyên nhân tạo nên sự phân hóa đó
Câu 4 (3,0 điểm)
Dựa vào bảng số liệu:
Nhiệt độ và lượng mưa trung bình tháng ở Huế Tháng I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII
Trung bình năm
Nhiệt
độ
(oC)
19,7 20,9 23,2 26,0 28,0 29,2 29,4 28,8 27,0 25,1 23,2 20,8 25,1
Lượng
mưa
(mm)
161,3 62,6 47,1 51,6 82,1 116,7 95,3 104,0 473,4 795,6 580,6 297,4 2868,0
a) Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện nhiệt độ và lượng mưa của Huế
b) Qua bảng số liệu, biểu đồ đã vẽ rút ra nhận xét và giải thích
-Hết -
Thí sinh được sử dụng Atlat địa lí Việt Nam
Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh:……….……… Số báo danh:….………
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 2SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC KÌ THI CHỌN HSG LỚP 12 THPT NĂM HỌC 2014-2015
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN: ĐỊA LÍ - THPT
1
(2,5
điểm)
a Trình bày đặc điểm địa hình vùng núi Trường Sơn Nam Đặc
điểm đó tác động như thế nào đến sự phân hóa khí hậu ở vùng này?
2,0
* Đặc điểm địa hình vùng núi Trường Sơn Nam:
- Khối núi Kon Tum và khối núi cực Nam Trung Bộ được nâng cao, đồ sộ Địa hình núi với những đỉnh cao trên 2000m nghiêng dần về phía đông, sườn dốc chênh vênh bên dải đồng bằng hẹp ven biển
0,25
- Tương phản với địa hình núi ở phía đông là các bề mặt cao nguyên badan Plây Ku, Đắk Lắk, Mơ Nông, Di Linh tương đối bằng phẳng, có các độ cao khoảng 500 - 800 - 1000m, các bán bình nguyên xen đồi ở phía tây
0,25
=> Kết luận: tạo nên sự bất đối xứng rõ rệt giữa sườn Đông và sườn
* Tác động đến sự phân hóa khí hậu:
- Tạo nên sự phân hóa khí hậu theo độ cao: phân hóa thành 2 đai
+ Đai nhiệt đới gió mùa: dưới 900 - 1000m, nền nhiệt cao, mùa hạ nóng, độ ẩm thay đổi tùy từng nơi
0,25
+ Đai cận nhiệt đới gió mùa trên núi: từ 900 - 1000m đến 2600m,
hơn, độ ẩm tăng
0,25
- Địa hình kết hợp với gió mùa tạo nên sự phân hóa khí hậu theo chiều Đông - Tây: giữa Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ
(dẫn chứng)
0,25
b Vì sao lũ của sông ngòi miền Trung lên nhanh đột ngột? 0,5
- Ảnh hưởng của bão, mưa lớn và mưa tập trung trong thời gian
2
(2,0
điểm)
a Nêu mối quan hệ tác động qua lại giữa địa hình và mạng lưới
* Địa hình tác động đến mạng lưới sông ngòi:
Gồm: 03 trang
Trang 3- Độ dốc của địa hình ảnh hưởng đến tốc độ dòng chảy của sông
* Mạng lưới sông ngòi tác động đến địa hình:
- Sông ngòi làm hạ thấp địa hình vùng đồi núi thông qua hoạt động
- Sông ngòi giữ vai trò quyết định trong việc hình thành các đồng
b Chứng minh sông ngòi nước ta mang tính chất nhiệt đới ẩm
- Mạng lưới sông ngòi dày đặc:
+ Chỉ tính sông có chiều dài hơn 10 km nước ta có 2.360 sông
Trung bình cứ 20 km đường bờ biển gặp một cửa sông, nhưng chủ yếu là sông nhỏ
0,25
+ Một số hệ thống sông lớn: hệ thống sông Hồng - Thái Bình, hệ
- Sông ngòi nhiều nước giàu phù sa: tổng lượng nước là 839 tỷ
- Chế độ nước theo mùa: mùa lũ tương ứng với mùa mưa, mùa cạn
3
(2,5
điểm)
a Chứng minh giới sinh vật nước ta có sự phân hóa đa dạng 2,0
* Phân hóa theo Bắc - Nam:
- Phần lãnh thổ phía Bắc:
Tiêu biểu là rừng nhiệt đới ẩm gió mùa, mùa đông cây thường rụng lá, mùa hạ cây xanh tốt Sinh vật nhiệt đới chiếm ưu thế, ngoài ra còn có loài cận nhiệt và ôn đới
0,25
- Phần lãnh thổ phía Nam:
Tiêu biểu là rừng cận xích đạo gió mùa với thành phần thực vật, động vật thuộc vùng xích đạo và nhiệt đới từ phương Nam lên
Trong rừng xuất hiện các cây chịu hạn và rụng lá vào mùa khô, có các loài thú lớn
0,25
* Phân hóa theo độ cao:
- Dưới 600 - 700m ở miền Bắc và 900 - 1000m ở miền Nam:
+ Chiếm ưu thế là hệ sinh thái rừng nhiệt đới ẩm lá rộng thường xanh với nhiều tầng, động vật nhiệt đới phong phú đa dạng
0,25
+ Các hệ sinh thái rừng nhiệt đới gió mùa: rừng thường xanh, rừng nửa rụng lá, rừng thưa nhiệt đới khô Trên các loại thổ nhưỡng đặc biệt có: rừng thường xanh trên đá vôi, rừng ngập mặn trên đất mặn, rừng tràm trên đất phèn,
0,25
- Từ 600 - 700m ở miền Bắc và 900 - 1000m ở miền Nam đến
1600 - 1700m: đai rừng cận nhiệt đới lá rộng và lá kim Trong rừng xuất hiện các loài chim, thú cận nhiệt đới phương Bắc như:
gấu, sóc, cầy, cáo
0,25
Trang 4- Từ trên 1600 - 1700m đến 2600m rừng phát triển kém, đơn giản
về thành phần loài; rêu, địa y phủ kín thân cây Trong rừng xuất
- Trên 2600m với các loài thực vật ôn đới như: đỗ quyên, lãnh
b Giải thích nguyên nhân tạo nên sự phân hóa đó 0,5
- Phân hóa Bắc - Nam do: nước ta trải dài trên nhiều vĩ độ nên có
sự khác nhau về góc nhập xạ và do ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc
0,25
- Phân hóa theo độ cao do: nước ta có sự phân bậc của địa hình
4
(3,0
điểm)
a Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện nhiệt độ và lượng mưa của
Biểu đồ thích hợp nhất là biểu đồ kết hợp: cột thể hiện lượng mưa, đường thể hiện nhiệt độ
(Vẽ các biểu đồ khác không cho điểm)
Yêu cầu: vẽ bút mực; chính xác số liệu, trình bày rõ ràng và sạch
đẹp; ghi đủ các nội dung: số liệu, kí hiệu, chú giải, tên biểu đồ, đơn vị, tháng
(Nếu thiếu, sai mỗi lỗi trừ 0,25 điểm)
1,5
b Qua bảng số liệu và biểu đồ rút ra nhận xét và giải thích 1,5
* Nhận xét:
- Nhiệt độ:
C
C
0,25
- Lượng mưa:
+ Lượng mưa có sự phân hóa: mùa mưa vào thu - đông (dẫn chứng); mưa nhiều nhất vào tháng X với: 795,6mm Các tháng còn lại mưa ít, ít nhất là tháng III với: 47,1mm
0,25
* Giải thích
- Huế nằm trong vùng nội chí tuyến, nhận được lượng nhiệt lớn,
- Mưa nhiều, mùa mưa vào thu - đông do là nơi có dãy núi Trường
Tổng điểm toàn bài (câu 1 + câu 2 + câu 3 + câu 4) 10,0
-Hết -